Голландиялық Волкерт ван дер Грааф (1969 ж.т.) саясатшы Пим Фортёйнды өлтірді. Қылмыс 2002 ж. болды, себебі Фортёйн мұсылмандарды айыптап, әлеуметтік топтарды пайдаланды деді.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Голландиялық адам өлтіргені үшін сотталған (1969 жылы туған)
Dutch convicted of murder (born 1969)
Волкерт ван дер Граф (1969 жылы 9 шілдеде туған) – 2002 жылы 6 мамырда Пим Фортуйн тізімінің (LPF) партиясының жетекшісі, саясаткер Пим Фортуйнді өлтірген голландиялық сотталған қылмыскер. Ван дер Граф Фортуйнді 2002 жылғы Голландияның жалпы сайлауы үшін саяси науқан кезінде сұхбат бергеннен кейін көп ұзамай Хилверсумдағы радиостудияның алдында атып өлтірді. Экологиялық және жануарлар құқығын қорғаушы Ван дер Граф сотта Фортуйнды мұсылмандарды «күнәлі есімдер» ретінде пайдаланудан және саяси билік іздеуде «қоғамның осал топтарын» нысанаға алудан тоқтату үшін өлтіргенін мәлімдеді. Ван дер Граф Фортуйнді атқаннан кейін дереу тұтқындалды, ол сол жерде қайтыс болды. Сотта Ван дер Граф Фортуйнның мұсылмандар мен иммигранттарды саяси билік үшін күнәнің құрбаны ретінде пайдаланғаны туралы алаңдағанын айтты. Ол саясаткердің даулы мәлімдемелері қоғамға қауіп төндіреді деп ойлады. Оның соты 2003 жылдың 27 наурызында басталды. 2003 жылдың 15 сәуірінде ол кінәлі деп танылып, 18 жылға бас бостандығынан айырылды. Сот процесі голландиялық жұртшылықтың, әсіресе Фортуйннің жақтастарының үлкен қызығушылығын тудырды. Сотталғаннан кейін Ван дер Граф жазаны 16 жылға дейін азайтуды сұрады, бірақ 2003 жылдың 18 шілдесінде апелляциялық сот бұрынғы жазаны күшінде қалдырды. Голландия тәжірибесіне сәйкес, ол жазасының үштен екі бөлігін, яғни 12 жыл өтегеннен кейін 2014 жылдың мамыр айында шартты түрде босатылды. Оның шартты түрде босатылу мерзімі 2020 жылдың 30 сәуірінде аяқталды, соның нәтижесінде ол қалған шектеулерден толық босатылды.
Volkert van der Graaf (born 9 July 1969) is a Dutch convicted murderer who assassinated politician Pim Fortuyn, the leader of the Pim Fortuyn List (LPF) party, on 6 May 2002. Van der Graaf shot Fortuyn outside a radio studio in Hilversum shortly after Fortuyn gave an interview during the political campaign for the Dutch general election of 2002. An environmental and animal rights activist, Van der Graaf stated at his trial that he killed Fortuyn to stop him from exploiting Muslims as "scapegoats" and targeting "the vulnerable sections of society" in seeking political power. Van der Graaf was arrested shortly after shooting Fortuyn, who died immediately. In court, Van der Graaf testified that he had become alarmed that Fortuyn was using Muslims and immigrants as scapegoats in a campaign to seek political power. He thought the politician endangered society with his controversial statements. His trial started on 27 March 2003. He was convicted on 15 April 2003 and sentenced to 18 years in prison. The trial generated large interest from the Dutch public, especially from supporters of Fortuyn. After his conviction, Van der Graaf appealed for the reduction of the sentence to 16 years, but on 18 July 2003, the appeals court upheld the previous sentence. He was released on parole in May 2014 after serving 12 years, two thirds of his sentence, according to Dutch practice. His parole ultimately expired on 30 April 2020, giving release from the remaining restrictions.
Мансап
Ван дер Граф 1992 жылы өзі бірге құрған Вагенингендегі Vereniging Milieu Offensief экологиялық ұйымында жұмыс істеді. Оның жұмысы қоршаған ортаны қорғайтын ережелерді бұзғандарға қарсы сот арқылы талас ашуды қамтыды. Ол ерекше назарды қарқынды мал және түлкі шаруашылығындағы тәжірибелерге дау айтуға жұмсады. Ол өте ынталы екені айтылды, шартта көрсетілген аптасына төрт күннен де көп жұмыс істеді. Сот ісінде сәттілікке жетіп, төрт істің үшөуінде жеңіске жеткен.
Van der Graaf worked for the environmental organisation Vereniging Milieu Offensief in Wageningen, which he had co founded in 1992. His job involved challenging violators of environmental regulations through litigation. He concentrated particularly on contesting practices in intensive animal farming and fur farming. He was said to be highly motivated, working more than the four days per week of his contract. He was successful at litigation, winning about three out of every four cases.
Алғашқы тергеулер мен сөз байласу теориялары
Бірнеше ай бойы Ван дер Граф өзінің адвокаттарының кеңесі бойынша кісі өлтіру туралы ешқандай мәлімдеме жасаудан бас тартты. Ол Бёлер, Коппе және Франкенмен өкілдік етілді, ал Бёлер жетекшілік етті. Кісі өлтіруден кейінгі айларда Фортуйннің жақтастары және басқалар көптеген артық ойлар мен теорияларды ұсынды. Кісі өлтіруді тергеп отырған шенеуніктер бұл кең таралған қауесеттерді жоққа шығарды, ешқандай адамның қатысы бар екенін көрсететін дәлел табылмағанын мәлімдеді. Ван дер Графтың 1996 жылы Нунспеттен Крис ван де Веркенді, қоршаған ортаны қорғау басқармасының қызметкерін өлтіргеніне, немесе Фортуйннің басқа да іс-шараларына қатысқанына қатысты уәкілдіктерді растайтын ешқандай дәлел табылмады. 2006 жылдың 7 шілдесінде ұлттық газет De Telegraaf Ван дер Графтың Ван дер Веркенді өлтірумен байланысты екенін мәлімдеген мақала жариялады. De Telegraaf өзінің веб-сайтында Ван дер Веркенді өлтіру туралы құпия полиция есебінің үзінділерін жариялады. Ван дер Графты қорғаған Нидерландылық медиа заңгері Квирин Меййнен бұл айыптаулардың ауыр және негізсіз екенін, ал құпия полиция есебінің үзінділерін жариялау Ван дер Графтың жеке өміріне қатысты құқықтарын бұзғанын айтты. De Telegraaf Ван дер Графтың Ван дер Веркенді өлтіру ісінде ешқашан күдікпен қаралмағанын атап көрсетпеді. Ван дер Графтың қамауға алынуынан кейін, ол 1 маусымға дейін қатаң оқшаулықта ұсталды. Ол тек өзінің адвокаттарымен, полиция және әділет органдарымен ғана сөйлесе алды. Ол видеокамера арқылы үнемі бақылауда ұсталды. 24 маусымда Ван дер Графтың үйін екінші рет тінтіп қарау кезінде оның гаражында 35 презервативтің ішінде жасырылған кальций хлораты мен қант қоспасы табылды. Жақын жерде күкірт қышқылы салынған колбалар болды. Сарапшылардың пікірінше, бұл заттарды біріктіру арқылы өрт сөндіргіш бомба немесе жарылғыш зат жасауға болады. Ван дер Граф кейіннен бұл материалдарды 1990-1992 жылдар аралығында тәжірибе мақсатымен жасап, оларды ұмытып кеткенін айтты. Детективтер сонымен қатар Ван дер Графтың жеке компьютерін тінтіп, ол Фортуин туралы ақпарат жинау үшін интернетті пайдаланғанын анықтады.
For several months Van der Graaf refused to make any statement about the murder, on the advice of his lawyers. He was represented by Böhler, Koppe and Franken, with Böhler leading. In the months following the murder, many conspiracy theories were put forth by supporters of Fortuyn and others. Officials investigating the murder dismissed these popular rumours, declaring that no evidence had been found for the involvement of others. No evidence was found to support rumors that Van der Graaf had committed the earlier murder in 1996 of Chris van de Werken, an environmental official from Nunspeet, or that he attended other appearances by Fortuyn. On 7 July 2006, the national daily newspaper De Telegraaf published an article alleging Van der Graaf's connection with the murder of Van der Werken. De Telegraaf printed extracts of a secret police report on the murder of Van der Werken on its website. Quirijn Meijnen, a Dutch based media lawyer who represented Van der Graaf, said the accusations were grave and unfounded, and that the publication of extracts of the secret police report infringed Van der Graaf's privacy rights. De Telegraaf failed to mention that Van der Graaf was never a suspect in the murder case of Van der Werken. After Van der Graaf's arrest, he was held in strict isolation until 1 June. He could speak only to his lawyers and police and justice officials. He was kept under constant observation by video camera. A second search of Van der Graaf's home on 24 June found a chemical mixture, calcium chlorate and sugar, hidden in 35 condoms in his garage. Nearby were flasks of sulphuric acid. Experts said the substances could be combined to make a fire bomb or explosive material. Van der Graaf later said that he had fabricated the materials around 1990–1992 for experimentation purposes and had forgotten about them. Detectives also conducted a search on Graaf's personal computer and found he had used the internet to gather information about Fortuyn.
Бірінші тыңдау
Оның алғашқы "проформа" сот отырысы 9 тамызда басталды, оны Ван дер Граф Бийльмербаджес түрмесіндегі камерасынан теледидардан қадағалады. Прокуратура өз дәлелдерін ұсынды, оның ішінде Ван дер Графтың киімдері мен қаруынан Фортуйнге тән ДНК табылды, шабуылда қолданылған оқтар сол қарумен сәйкес келді, сондай-ақ қылмыс орнынан тұтқындалғанға дейін оны үздіксіз қуған куәгерлер болды. Қорғау тарапы баспасөздің және мемлекеттік лауазым иелерінің мәлімдемелеріндегі жауапкершіліксіздік әділ сот процесін өткізуге кедерілтіретінін мәлімдеді. Олар кісі өлтіру туралы ашық пікір білдірген бірнеше саясаткерлерді, соның ішінде бұрынғы премьер-министрлер Вим Кок пен Ян Петер Балкененде, сондай-ақ Lijst Pim Fortuyn партиясының Мат Хербен мен Джим Янсен ван Раайдж сияқты бірнеше мүшелерін куәгер ретінде шақыруды сұрады. 3 қыркүйек күні таңертең Ван дер Графтың қатыны бұрынғы үйлерінен табылған химиялық заттармен байланысты жұмыс орнында ұсталды. Оның адвокаты және Ван дер Графтың адвокаттары бұл әрекетті Ван дер Графты мәлімдеме жасауға мәжбүрлеу әрекеті деп айыптады. Екі күннен кейін ол босатылды және Ван дер Граф оның атынан мәлімдеме жасағаннан кейін күдіктен тазартылды.
The first "pro forma" hearing in his trial started on 9 August, which Van der Graaf watched on television from his cell in the Bijlmerbajes prison. The prosecution outlined its evidence, which included the finding of DNA matching Fortuyn on Van der Graaf's clothes and gun, matching of the bullets used in the attack with the gun, and eyewitnesses who pursued him continuously from the murder scene to the point of arrest. The defence complained that lack of discretion in reporting by the press and statements by public officials would make it difficult to obtain a fair trial. It requested calling as witnesses several politicians who had made public comments about the murder, including the past Prime Ministers Wim Kok and Jan Peter Balkenende, as well as various members of Lijst Pim Fortuyn including Mat Herben and Jim Janssen van Raaij. On the morning of 3 September, Van der Graaf's girlfriend was arrested at her workplace in connection with the chemicals found at their former home. Her lawyer and the lawyers of Van der Graaf denounced this as an attempt to pressure Van der Graaf into making a statement. She was released two days later and eventually cleared of any suspicion after Van der Graaf made a statement on her behalf.
Екінші тыңдау
4 қарашада өткен екінші "проформа" тыңдау барысында сот процесін кейінге қалдыру туралы шешім қабылданды, және Ван дер Граф 2003 жылдың қаңтар айының бірінші аптасынан бастап Питер Баан орталығында жеті апталық психиатриялық сараптамадан өтуге жіберілді. 23 қарашадағы баспасөз мәлімдемесінде прокурор (Бас прокуратура) Ван дер Графтың кісі өлтіргенін мойындағанын хабарлады. Ол бұл қылмысты біраз уақыттан бері жоспарлағанын, және ешкімнің осы жоспарға қатысы болмағанын немесе олар туралы білмегенін айтты. Ол Фортуиннің қоғамдағы осал топтар үшін үнемі артып келе жатқан қауіп екенін сезінген. Фортуинды өлтіру арқылы ғана осы қауіпті тоқтатуға болатынына оның сенімі болды. Мойындауға жауап ретінде Мать Гербен Ван дер Графтың жалғыз әрекет еткеніне әлі де толық сенбегенін мәлімдеді. Фортуиннің інісі Мартен бұл мойындау оны таң қалдырмағанын, бірақ Ван дер Граф өзін "отанның құтқарушысы" ретінде көрсетуге тырысып жатыр деп қорқатынын айтты. Мойындау мәлімдемесі жарияланбады. Хабарламалар Ван дер Графтың жасаған ісіне "мақтан ете алмайтынын" айтқандығын көрсетті. Егер ол шешімін қайта қарастыра алса, бұлай істемейтінін де айтты. Ол өзін "Нидерландтың құтқарушысы" немесе шейіт деп санамайтынын мәлімдеді. 2003 жылдың 6 қаңтарында Ван дер Граф жеті апталық мінез-құлықты зерттеуді бастау үшін Питер Баан орталығына (PBC) ауыстырылды. Әділет министрлігі мен PBC басшылығы арасындағы оның қадағалау шарттарына байланысты келіспеушіліктер сараптаманы кейінге жылдырды. Министрлік Ван дер Графты тәулік бойы бейнебақылауда ұстап, оның қауіпсіздігі үшін басқа пациенттерден оқшаулауды қалады. PBC мұндай камералар көп салалы мінез-құлық зерттеуі үшін қажетті сенімді орнатуға кедергі келтіреді деп есептеді. Олар оны шағын топта қадағалауға міндеттенді, осылайша зерттеу тиімді жүргізілуі мүмкін болды. 20 қаңтарда Ван дер Граф зерттеуге қатысудан бас тартатынын мәлімдеді. Әділет министрі Пит Хайн Доннер бейнебақылау және оқшаулау талаптарын алып тастау арқылы дауды шешті.
During a second "pro forma" hearing on 4 November, it was decided that the trial would be delayed while Van der Graaf was sent for seven weeks of psychiatric observation at the Pieter Baan Centre, starting in the first week of January 2003. In a press statement of 23 November, the prosecution (Public Ministry) announced that Van der Graaf had confessed to the murder. He said he planned it for some time and that nobody else was involved in the plans or knew about them. He believed Fortuyn was a steadily increasing danger for vulnerable groups in society. He saw no other possibility than to end the danger by killing Fortuyn. In response to the confession, Mat Herben said he was still not convinced that Van der Graaf had acted alone. Fortuyn's brother Marten said he was not surprised by the confession but feared that Van der Graaf was setting himself up as "saviour of the fatherland". The confession has not been made publicly available. Reports have asserted that Van der Graaf said he was "not proud" of the deed. He said if he could consider the decision again, he would not do it. He said that he did not see himself as "the saviour of the Netherlands" or as a martyr. On 6 January 2003, Van der Graaf was moved to the Pieter Baan Centrum (PBC) to begin the seven week behavioural investigation. Disagreements between the Ministry of Justice and the management of the PBC over the conditions of his supervision delayed it. The Ministry wanted Van der Graaf under video surveillance 24 hours per day and isolated from other patients for his own safety. The PBC believed such cameras would prevent establishing the trust needed for the multi disciplinary behavioural investigation. It took responsibility to supervise him in a small group so that the investigation could proceed optimally. On 20 January, Van der Graaf said he was suspending his cooperation for the investigation. The Minister of Justice, Piet Hein Donner, resolved the dispute by dropping the demands for video surveillance and isolation.
Үшінші тыңдау
2003 жылғы 29 қаңтарда үшінші "проформа" отырысы өтіп, сот отырысының күндері белгіленді. Сотта Ван дер Графтың кінәлі екендігінен гөрі, жазаның мөлшері талқыланбақ болғандықтан, Питер Баан Орталығының есебі, егер ол "жауапкершілігі шектеулі" деп табылса, аса маңызды деп есептелді. 14 наурызда тергеу аяқталғаннан кейін, ол Бийльмербаес түрмесіне қайтарылды. PBC есебі шамамен 21 наурызға дейін дайын болды. Онда Ван дер Графты өлтіруге толық жауапты деп тануға болады деген қорытынды жасалды. Сондай-ақ, Ван дер Графтың ауыр мінез-құлқының бұзылысы бар екені, ол оның қатал моральдық үкімдерін түсіндіреді деп айтылды. Гроннинген қаласынан келген бала психиатры Менно Остерхофф, Питер Баан Орталығы Ван дер Графтың Аспергер синдромы болу мүмкіндігін назардан тыс қалдырған болуы мүмкін деген пікір білдірді; кейін Остерхофф бұл теориясынан бас тартты. PBC есебінде осы сияқты қылмыстың қайта орын алу ықтималдығы туралы ештеңе айту мүмкін емес екені, себебі бұл бұзылыстың кісі өлтірумен еш қатысы жоқ екені көрсетілді. Ван дер Граф өзінің жауапты екенін және оның итермелі ойлары бар екенін мойындады. Тергеу нәтижесіне сәйкес, ол "ТБС емдеуі" емес, түрме жазасын алатын болады.
On 29 January 2003 a third "pro forma" hearing was held in which the dates for the trial were set. Since the subject of the trial was expected to be not so much the question of the guilt of Van der Graaf, but instead the degree of the punishment, the report of the Pieter Baan Centrum was considered highly significant, in case it found that he was of "diminished responsibilities". After the completion of the investigation on 14 March, he was returned to his prison cell in the Bijlmerbajes. The report from the PBC was complete by about 21 March. It found that Van der Graaf could be held completely accountable for the killing. The report also stated that Van der Graaf has a severe personality disorder, which explains his rigid moral judgements. Menno Oosterhoff, a child psychiatrist from Groningen, publicly suggested that the Pieter Baan Centrum may have overlooked the possibility that Van der Graaf has Asperger syndrome; Oosterhoff later withdrew his theory. The PBC report stated that nothing could be said about the chance of another similar crime occurring, since the disorder had nothing to do with the murder. Van der Graaf agreed that he was accountable and that he had compulsive urges. The outcome of the investigation ensured that he would receive a prison sentence and not "TBS treatment".
Сот
Сот процесі Амстердамның Осдорп қаласындағы жоғары қауіпсіздікті қамтамасыз ететін сотта үш күн бойы: 27 наурыз, 31 наурыз және 1 сәуірде өтті. Фортуиннің шамамен 15 жақтасы ғимараттың сыртында "20 жылдан кем уақыт ішінде біз осы жерді қиратып жібереміз", "социалист емес, фортуиншіл жақсы" және "солшыл шіркеу қылмыстық" сияқты жазулары бар плакаттармен демонстрация өткізді. Сот процесін шамамен 80 адам бақылады, оның ішінде Ван дер Графты "Нидерландтың барлығын жоқ қылуда" деп айқайлап, оқиғаны бұзған әйел де болды. Ван дер Графқа жоғары беделді, Германияда туған адвокат Бритта Бёлер кеңес берді. Ван дер Граф Фортуинды қасақана өлтіру, заңсыз қару-жарақ – атап айтқанда, оның үйінде тапанша мен жарылғыш заттарды сақтау, сондай-ақ Фортуиннің жүргізушісінің өміріне қастандық жасау үшін, оған тапаншаны бағыттап, қудалау кезінде қорқыту фактісі бойынша айыпталды. Прокурор кісі өлтіргені үшін өмір бойына бас бостандығынан айыруды сұрады, демократиялық процесті қылмыстық жолмен бұзуға тырысқандарға үлгі көрсету қажет екенін айтты. Ол қылмыстың құрбаны мен салдарының ауырлығына байланысты оның өте қауіпті екенін және белгілі бір дәрежеде "саяси кісі өлтіру" екенін мәлімдеді. Ван дер Граф Фортуиннің демократиялық саяси қадамын қайта келтірілмейтіндей зардапқа ұшыратты және бұл әрекетті қасақана жасады. Ол жасаған қылмысы ерекше болғандықтан, ерекше жазаға лайық еді. Сот барысында Ван дер Граф Фортуинды өлтіру себептерін түсіндірді. Ол басқа саяси партиялардың басшылары Фортуинды сынап, сынға түсетін деп үміттенеді, бірақ бұл ешқашан болған жоқ (бірақ бұл шындық емес, өйткені басқа партия басшылары Фортуинды пікірталас кезінде ашық сынап, мазақ еткен). Ол Фортуиннің сынды өзіне тигізбей, керісінше өз арнасына бұратын қабілеті болғанын айтты. Ван дер Граф жоспары туралы ешкіммен сөйлеспегенін мәлімдеді. Ол жоспарды кісі өлтіруге бір күн бұрын аяқтады. Мүмкін, ол көңіл жағуға тырысып, кісі өлтіргеніне өкінетінімен күресіп жатқанын айтты, кісі өлтіруді моральдық тұрғыдан жақтырмайды. 6 мамырда ол өзін ақтауға болатынын сезінді, Фортуиннің емес, оның идеяларының қауіптілігіне қарсы күрескенін айтты. Ол өз сезімдері туралы айтудың қиын екенін жеткізді. Шабуыл кезінде Фортуиннен басқа біреуді жарақаттау қаупі туралы сұраққа ол мұндай жағдайдың болмайтынына сенімді екенін жауап берді. Алайда, 3FM радиосының диджейі Руд де Уайлд өмірін сақтап қалғанын айтты, өйткені оның қалқан ретінде пайдаланған сөмкесіне оқ тиген. Де Уайлд сондай-ақ оққа куә болғаннан кейін посттравматикалық стресс синдромынан (ПТСР) зардап шеккенін мәлімдеді. Фортуин демократиялық жолмен сайланған болса, Гитлер де солай болған – деген аргументке Ван дер Граф осылай жауап берді. Ол Фортуиннің өрлеуін 1930 жылдардағы нацизмнің өрлеуімен салыстырды. Ван дер Граф Фортуинды күзетшілер қадағаласа, ол кісі өлтіруге бармас еді, кем дегенде сол күні кешке емес, деді; бұл үкіметтің қауіпсіздік шараларын ұйымдастыруы керек деген айыптамаларға қатысты. 2003 жылдың 15 сәуірінде Ван дер Граф кінәлі деп танылып, 18 жылға бас бостандығынан айырылды.
The trial was held in a high security court in Amsterdam Osdorp over three days: 27 March, 31 March, and 1 April. About 15 supporters of Fortuyn demonstrated outside the building, with banners such as "for less than 20 years we will smash the place up", "better Fortuynist than socialist" and "the leftist church is criminal". The proceedings were followed by about 80 people, including a woman who disturbed the occasion by screaming at Van der Graaf, accusing him of such things as "destroying the whole of the Netherlands". Van der Graaf was counseled by the high profile German born attorney, Britta Böhler. Van der Graaf was charged with the premeditated murder of Fortuyn, two counts of possession of illegal weapons, namely the gun and the explosive mixture at his house, and a charge of threatening the life of Fortuyn's chauffeur by pointing his gun at him during the chase following the murder. The prosecutor asked for life imprisonment for the killing, saying that an example must be set for anybody else attempting to frustrate the democratic process through criminal means. He said the crime was serious because of its victim and the consequences, and that to a certain degree it was a "political murder". Van der Graaf had irrevocably damaged the democratic political progress of Fortuyn, and had done it intentionally. For an exceptional crime, he deserved an exceptional punishment. During the trial, Van der Graaf described his reasons for killing Fortuyn. He claimed he hoped that the leaders of other political parties would criticize Fortuyn, but that it never happened (which was not true as other party leaders had openly criticized and derided Fortuyn in debates). He claimed that Fortuyn had the talent to channel criticism so that it never touched him. Van der Graaf said he had spoken to no one about his plan. He finished his planning just the day before the murder. Perhaps looking for sympathy, he said he was wrestling with regret for the killing, finding the killing of somebody morally reprehensible. On 6 May he had felt justified, saying that he wanted to fight the danger of what Fortuyn represented, not the man. He did not find it easy to talk about feelings. Asked about the danger of accidentally injuring somebody other than Fortuyn in the attack, he said that he had been confident that that would not happen. However, the 3FM disc jockey Ruud de Wild said that he barely escaped with his life, as he received a bullet in the bag used for a shield. De Wild also stated that witnessing the shooting had left him from suffering PTSD. To the argument that Fortuyn would have been chosen through democratic means, Van der Graaf said that that was also the case for Hitler. He compared the rise of Fortuyn to the rise of Nazism in the 1930s. Van der Graaf said that he would not have committed the murder, at least not on that evening, if Fortuyn had been accompanied by security guards; this is relevant to accusations that the government should have provided security. On Tuesday, 15 April 2003, Van der Graaf was convicted and sentenced to 18 years' imprisonment.
Апелляциялық шағымдар
Прокуратура және қорғау тараптары сот үкіміне шағым жасады. Апелляцияға дейін БАҚ-та Ван дер Графтың Аспергер синдромы болуы мүмкін деген пікірлер PBC қызметкерлері тарапынан қабылданбады. Олар осы мүмкіндікті қарастырып, жоққа шығарғанын мәлімдеді. Сотта оқылған психиатриялық сараптама Ван дер Графтың мәжбүрлі мінез-құлқы бар екенін, бірақ ол ақыл-есі сау екенін және өз іс-әрекеттері үшін жауапкершілікке тартылуы мүмкін екенін көрсетті. Прокуратура соттың кісі өлтірудің саяси мәнін ескермегенін айтып, өмір бойына бас бостандығынан айыру жазасын қайтадан сұрады. Қорғау тарапы Ван дер Граф ұсталған қатал жағдайды, сондай-ақ БАҚ-та тараған негіссіз айыптаулардың (мысалы, Ван дер Веркенмен байланысы) салдары ескерілмегенін айтып, жазаны 16 жылға дейін қысқартуды өтінді. Апелляциялық сот екі тараптың да кейбір аргументтерін қабылдады, бірақ 2003 жылдың 18 шілдесінде 18 жыл бас бостандығынан айыру жазасын күшінде қалдырды.
The prosecution and the defence both made appeals against the sentence. Prior to the appeal, suggestions in the media that Van der Graaf may have had Asperger syndrome were rejected by workers at the PBC. They said they had considered and rejected the possibility. A psychiatric report read in court said that Van der Graaf had an obsessive compulsive personality but was sane and could be held accountable for his actions. The prosecution argued that the court had not taken account of the political nature of the murder, and asked again for life imprisonment. The defence argued that the sentence did not take account of the harsh conditions under which Van der Graaf had been held, nor the damage that had been done by unsubstantiated allegations that had appeared in the media (such as the connection with Van der Werken), and requested a reduction in sentence to 16 years. The appeals court accepted some of the arguments from both parties, but on 18 July 2003 reiterated the sentence to 18 years' imprisonment.
Шығару
Ван дер Граф Нидерланд заңдарына сәйкес жаза мерзімінің үштен екі бөлігін өтеген соң, 2014 жылғы 2 мамырда шартымен босатылды. Оның шартымен босатылу шарттары: апта сайын бақылау қызметіне есеп беру; құрбанның туыстарының тұрғын үйлеріне, сондай-ақ Роттердам, Хилверсум және Гаага қалалық аудандарына баруға тыйым салу; GPS-пен жабдықталған білезік арқылы орналасқан жерін бақылау; Фортуйнның туыстарымен байланысқа тыйым салу; бұқаралық ақпарат құралдарымен (БАҚ) байланысқа тыйым салу; психолог немесе психиатрмен міндетті түрде кездесулер. Кейіннен ол Апельдорн қаласына қоныстанды. Ван дер Графтың босатылуына қарсы Роттердамда бұрынғы LPF саясаткерлері, оның ішінде Ханс Смолдерс және Фортуйнның отбасы мүшелері ұйымдастырған наразылық акциясы өтті. 2014 жылдың шілдесінде оның адвокаты Стийн Франкен шартымен босату шарттарына қарсы сот процесін бастады. Ван дер Граф заң кеңесшісі болуға ниеттенген, ал Гаагаға баруға қойылған шектеудің себепсіз екенін айтты, себебі көптеген заңдық ұйымдар сол қалада орналасқан. Сондай-ақ, ол баспасөзбен байланысқа тыйым салу сөз бостандығын шектеу екенін және сарапшылар рецидив қаупінің өте төмен екенін анықтаған кезде мұндай және басқа да шектеулердің қажетсіз екенін мәлімдеді. Ол ішінара сәттілікке жетті, саяхат шектеулері мен білезік тағу шарттары алынып тасталды, бірақ "қажетсіз әлеуметтік дүрбелеңді болдырмау" үшін БАҚ-қа тыйым салынды. Үкімет бұл шешімге шағымданып, бірақ шағымы қабылданбады. 2017 жылы Ван дер Граф тағы да сотқа тартылды, онда прокурор оны бақылау кездесулерінде қойылған сұрақтарға толық жауап бермегені үшін бір жылға түрмеге қайтаруды сұрады. Алайда, 2017 жылғы 6 ақпанда сот оның бақылау талаптарын орындағанын анықтады. 2018 жылы Ван дер Граф шартымен босату шарттарына байланысты үкіметке қарсы тағы да сотқа жүгінді, оның пікірінше, шартымен босату тыңдауы оның эмиграциялауына кедеріліс келтірді. Сот оның пайдасына шешім шығарды және жаңа келісімге қол жеткізілгеннен кейін апелляция алынып тасталды: Ван дер Граф 2020 жылғы сәуір айына дейін екі айда бір рет электрондық пошта арқылы есеп беретін болды. 2019 жылғы мамыр айының мәліметі бойынша, ол әлі де Апельдорнда тұрып жатқан. Оның шартымен босату мерзімі 2020 жылғы 30 сәуірде аяқталды, осымен қалған шектеулерден босатылды.
Van der Graaf was released on parole on 2 May 2014, after having served two thirds of his sentence as required by Dutch law. The conditions of his parole were: weekly reporting to the probation service; a ban on visiting the places of residence of relatives of the victim or the municipal areas of Rotterdam, Hilversum and The Hague; location monitoring with an ankle bracelet with GPS; a ban on contacting the relatives of Fortuyn; a ban on communicating with the media; and compulsory meetings with a psychologist or psychiatrist. He subsequently settled in Apeldoorn. A public protest against Van der Graaf's release was organised in Rotterdam by former LPF politicians including Hans Smolders and members of Fortuyn's family. In July 2014, his lawyer Stijn Franken started legal proceedings against the terms of the parole. Van der Graaf was interested in becoming a legal advisor, and the restriction on visiting The Hague was unreasonable when so many legal organisations are based there. He also claimed that the restriction on communicating with the press was a violation of free speech, and that this and other restrictions were unnecessary when experts had found the risk of recidivism to be extremely low. He was partially successful, in that the travel restrictions and the ankle bracelet conditions were removed, but the media ban remained to "prevent unnecessary social unrest". The government appealed the judgement, but it was upheld. In 2017, Van der Graaf faced another court case in which the public prosecutor asked that he be returned to prison for a year for failing to sufficiently answer questions at probation meetings. However, on 6 February 2017 the court found that he had sufficiently met his probation requirements by appearing at the meetings. In 2018, Van der Graaf again took legal action against the government over the terms of his parole, saying that the parole hearings prevented him from emigrating. The court ruled in his favour, and an appeal was withdrawn after a new arrangement was made: that Van der Graaf would report by email once every two months, until April 2020. As of May 2019, he was still resident in Apeldoorn. His parole expired on 30 April 2020, giving release from the remaining restrictions.