Кіріспе

Италияның статистикалық аймағы – Аралдық Италия (немесе жай ғана [[wikt:isola#Italian, ) – Ұлттық статистика институты (ISTAT) пайдаланатын Италияның бес ресми статистикалық аймағының бірі, бірінші деңгейдегі NUTS аймағы және Еуропалық парламент сайлау округі. Аралдық Италия елдің 20 аймағының екеуін: Сардиния мен Сицилияны қамтиды.

География

Италия аралдары мемлекеттік аумақтың 1/6 бөлігін алып жатыр. Аумақтық тұрғыдан Сицилия және Сардиния бірнеше шағын аралдар мен архипелагтарды қамтиды, олар әкімшілік жағынан бас аралдарға тәуелді. Сицилия Жерорта теңізіндегі ең ірі арал (25,708 км²) және Еуропадағы ірі аралдардың бірі, ал Сардиния одан сәл кіші (24,090 км²). Географиялық аймақта жазықтар көбінесе шектеулі және әдетте тар жағалау жолақтары түрінде кездеседі. Тек Сардиниядағы Кампидано мен Нура, сондай-ақ Сицилиядағы Катания жазығы ғана ерекше жағдай, олардың аумағы тиісінше 1200 км² және 430 км² құрайды. Қалған бөлігі көбінесе төбелі, төбелер аумақтың 70% -ын құрайды. Сицилияда Италияның Альпі тауларынан тыс ең биік шыңы және Еуропадағы ең үлкен белсенді жанартау – Этна тауы орналасқан. Сардинияда Геннаргенту тау тізбегі орналасқан.

Демография

Италияның аралдық аймағының халқы шамамен 6,4 миллион адамды құрайды, бұл ұлттық халықтың оннан бір бөлігінен сәл асып түседі және елдің барлық макроаймақтарының арасындағы ең төменгі көрсеткіш. Бұл аймақ ауданы бойынша ең кішкентай макроаймақ болғанымен, халық тығыздығы да ең төмен. Бұл Сардинияның сирек халқына байланысты, Италияның орташа халық тығыздығының үштен бірін ғана құрайтын Италияның ең сирек қоныстанған аймақтарының бірі. Аралдардың шамамен бірдей көлемі бар, бірақ аймақтың халқының үштен екі бөлігі Сицилияда тұрады. 2022 жылы аралдық Италияда тұратын халық саны адамды құрады.

Әлеуметтік-экономикалық жағдай

Сицилиядағы жұмыссыздық деңгейі елдегі ең жоғары көрсеткішті құрап, 11,9%-ға жетеді, ал Сардинияда 2006-2007 жылдары алғаш рет 10%-дан төмен түсіп, 8,6%-ды көрсетті. Бұл Молизе және Абруццо аймақтарын есептемегенде, Оңтүстік Италияның (Меджоджиорно) барлық аймақтары арасындағы ең төменгі көрсеткіш. Сицилиядағы кәсіпкерліктің төмен деңгейі жергілікті ұйымдасқан қылмыстық әрекетпен байланысты, ал Сардинияда бұл электр энергиясы, көлік сияқты өте қымбат операциялық шығындардың салдарынан туындайды. Бұл шығындар Италия материгінен алыс орналасуы және тиісті аумақтық байланыстың (continuità territoriale) болмауы себепті басқа аймақтарға қарағанда 20-50%-ға жоғары. Аталған жағдай Сардинияда Tiscali сияқты ақпараттық технологиялардың дамуымен, Ryanair сияқты бюджеттік авиакомпаниялардың пайда болуымен және аралдар мен материктік Италия арасындағы бағалар мен бағыттарды реттейтін заңдардың қабылдануымен жақсартылды.