Кіріспе

Сомали-канадтық рэпер Кейнен Абди Варсаме (16 сәуір 1978 жылы туған) (, كَينَان عَبدِ وَرسَمَ Kaynān ʿAbdi Warsama), көбінесе К'naan ('/k//eɪ//n//ɑː//n/') сахналық атымен танымал, сомали-канадтық рэпер және әнші. Ол "Wavin' Flag" синглінің сәттілігі арқасында танымал болды, ол 2010 жылғы ФИФА әлем чемпионатының Coca-Cola ресми әнұраны ретінде таңдалды. Хип-хоптан басқа, K'naan-ның музыкасына сомали және әлемдік музыка элементтері әсер етеді. Ол сонымен қатар түрлі қайырымдастық жобаларында қатысады.

Ерте өмір

К’наан 1978 жылғы 16 сәуірде Сомалидің оңтүстік-шығысындағы Банадир провинциясындағы Могадишо қаласында дүниеге келген. К’наанның отбасы өнерге байланысты болған. Оның әкесі атақты ақын, ал әпкесі Мағұл – танымал әнші. Оның есімі, Кейнаан ('/k//eɪ//n//ɑː//n/'), сомали тілінде «саяхатшы» деген мағынаны білдіреді. Оның әкесі Абди, ол кішкентай болғанда, Нью-Йорк қаласында такси жүргізуші болып жұмыс істеу үшін ерте кетіп қалған. К’наанның балалық шағы поэзия мен әнмен толы, әпкесі Мағұл оған жиі ән шырқаған. Бір күні мектепте К’наан да өлімнен мүжілген. Ол жерден тапқан гранатаны картоп деп ойлап, жарылмас бұрын лақтырып жіберген. Осы оқиғалар мен зорлық-зомбылықтың күшеюі анасын виза алуға итермеледі, соның арқасында отбасы әкесіне Нью-Йоркте қосыла алды. 13 жасында К’наан, анасы және ағасы Либан мен кіші әпкесі Сағал АҚШ-қа көшіп келді. Олар жарты жыл Нью-Йоркте тұрды, содан кейін Канаданың Онтарио штатындағы Торонто қаласына көшті. Торонтоның Рексдейл ауданында өскен кезінде К’наан көптеген достарын кісі өлтіру, өзіне қол жұмсау, түрмеге түсу және депортациядан жоғалтты. 2006 жылы К’наан әкесі әлі тұрып жатқан Нью-Йорк қаласына қайта оралды.

Жеке өмір

К'наан дәріхана техникасы Дekaға үйленген, олардың 2005 және 2007 жылдары туған екі ұлы бар. Жұбайлар 2010 жылғы ФИФА әлем чемпионатына Кока-Коламен гастрольді бастамас бұрын ажырасып кетті.

Мансап

К’наан канадалық промоутер Сол Гаймен дос болып, оның серігіне айналды. Сол 1999 жылы оған Біріккен Ұлттар Ұйымының босқындар жөніндегі жоғарғы комиссары алдында сөз сөйлеуге көмектесті. К’наан онда Сомалидегі БҰҰ-ның сәтсіз бейбітшілік сақтау миссияларын сынаған сөздік өнер туындысын орындады. Көрермендердің бірі, сенегалдық әнші Юссу Н’Дур, жас MC-нің өнері мен батылдығына қатты әсерленіп, оны 2001 жылы шыққан «Building Bridges» альбомына қатысуға шақырды. Осы жоба арқылы К’наан әлемді аралап көрді. Бұл жоба оны БҰҰ-ның басқа да шараларына, Монреаль джаз фестивалі мен Галифакс поп жарылысына жұмыс істеуге алып келді. Сондай-ақ, ол 2002 жылы канадалық продюсер Брайан Уэст пен Джарвис Черч және олардың Track & Field командасымен танысты, олар оның тұңғыш альбомын шығарды. «The Dusty Foot Philosopher» альбомы 2006 жылы «Жылдың рэп жазбасы» жүлдесін жеңіп алды және 2006 жылғы Polaris Music Prize сыйлығына ұсынылды. Ол сондай-ақ 2007 жылы BBC Radio 3 World Music сыйлығын «Жаңадан келген» номинациясында жеңіп алды. «The Dusty Foot Philosopher» 2008 жылы IM (Interdependent Media, Inc.) жаңа медиа компаниясы мен лейблімен АҚШ-та (және түрлі халықаралық аумақтарда) жаңа қоспалар мен бонус DVD-мен «Deluxe Edition» ретінде қайта шығарылды. К’наан Нелли Фуртадо, Мос Деф, Уилл.i.am, The Roots, Dead Prez және Pharoahe Monch сияқты әртістермен гастрольде жүріп, Live 8 және Breedlove Odyssey сияқты турларда жұмыс істеді. К’наан Wrasse Records компаниясында өзінің әлемдік гастролі кезінде жазылған «The Dusty Foot on the Road» атты жинағын шығарды. К’наан 2008 жылы BET Awards Cypher байқауына қатысып, танымалдылыққа ие болды. Бұл оның американдық теледидарда алғаш рет пайда болуы еді. Оның екінші студиялық альбомы «Troubadour» 2009 жылдың 24 ақпанында A&M/Octone Records компаниясында жарық көрді және бүкіл әлем бойынша Universal Music Group арқылы таратылды. Альбомның алғашқы синглі «ABC’s» 2008 жылдың соңында жарық көрді. К’наанның музыкасы «Madden NFL 09» (оның «ABC’s» әнімен) және «FIFA 06» (оның «Soobax» әнімен) сияқты бірнеше бейнеойындарда пайда болды. «If Rap Gets Jealous» әнінде Metallica-ның бас гитарисі Kirk Hammett қатысады. К’наан сонымен қатар CBC Radio 3, Exclaim! журналы және aux.tv арасындағы бірлескен жоба X3 бағдарламасының алғашқы суретшісі болды, оның мақсаты жаңа канадалық музыканы насихаттау еді. 2010 жылдың шілдесінде ол U2 тобының «Stuck in a Moment You Can't Get Out Of» әнін iHeartRadio үшін орындады. 2012 жылдың 24 қаңтарында K’naan «Nothing to Lose», «Better», «Is Anybody Out There?» сияқты әндерді қоса алғанда, «More Beautiful Than Silence» атты 5 әнді EP шығарды. Әндерде Nas және Nelly Furtado-мен бірлесіп жазылған әндер де бар. K’naan-ның 2012 жылғы «Country, God or the Girl» альбомы «Troubadour» алған сыншылардың ризашылығы мен табысына жете алмады. «Troubadour» альбомы Track and Field продюсерлік тобының толыққанды өндірісімен жасалғаннан айырмашылығы, «Country, God or the Girl» әртүрлі продюсерлердің жұмысын қамтыды, олардың көпшілігі негізгі жобаларда жұмыс істейді. Альбом шыққаннан кейін К’наан New York Times газетінде өз дыбысының өзгергенін түсіндіріп, кешірім сұрап мақала жариялады. «Менің әндерімнің мәтінін өзгерту керек, - деді лейблымның басшылары; радио бағдарламалары көңіл көтеру мен өзімшілдікке тым жақын тақырыптардан аулақ болу керек», - деп еске алады К’наан. «Сондықтан мен «иә» деп айта бастадым. «А» топтық продюсерлермен әнді сынап көруге келісемін. Өндірісті Кингстоннан Лос-Анджелесге көшіруге келісемін». Соңында К’наан былай деді: «Мен өзімнің Марлейімді немесе Диланды, тіпті К’наанды жасамадым; Мен бірнеше шынайы әндердің барлығын амбицияның қатты сиренасы басып кеткен альбом жасадым. Фатима Мәриямға, Мұхаммед Адамға айналды». 2012 жылы К’наан «Мен өскенде: желбіреген тудың артындағы оқиға» атты балалар кітабын шығарды. Ол Говард Шормен бірге «Cosmopolis» (2012) саундтрегінде көрінеді. 2024 жылдың ақпан айында К’наан «Refugee» атты ән үшін өзінің алғашқы Грэмми сыйлығын жеңіп алды, ол «Әлеуметтік өзгерістерге ең үздік ән» номинациясында жеңіске жетті. К’Наан Сомалидің бұл әрекетіне қарсылық білдіріп, Ислам соттары одағына қолдау білдірді, мұсылмандық басқару жүйелеріне қатысты батыс сын-пікірлерін кері қайтарды. Сонымен қатар, ол Сомалиде қолданылатын кландық жүйеге және әсіресе Канададағы иммигрант қауымдастықтарда қолданылуына қарсы шықты. K’Naan-ның сомалилік тамырларымен байланысы оның алғашқы хиті «Soobax»-қа барып такалады, оның ана тілі сомали тілінде «шығып келу» дегенді білдіреді. Ән Сомалидің астанасы Могадишода билік жүргізген әскери әміршілерді сынға алады. Ән Сомали, Канада және АҚШ-та танымал болды. Сонымен қатар, K’Naan өзінің сомалилік тамырына қатысты сөздерін тек қана ән мәтінінде ғана емес, ағылшын және сомали тілдерінде де орындайды. Оның екі тілді араластыру таңдауы хип-хоп әншілерінің арасында ерекше орын алды. K’Naan-ның Солтүстік Америкадағы рэп пен хип-хоппен айналысуы Сомали және Батыстағы қара диаспора туралы әңгімені кеңейтті. Оның музыкасы және телешоулар мен радиодағы сұхбаттары Канадада қара болып табылудың мәні туралы әңгімені дамытты. Елде бір ғасырдан бері тұратын қара қоғамдармен қатар, Кариб теңізі мен Африкадан келген үлкен қара иммигранттар қауымдастықтары бар. Үлкен қара диаспора үшін сөйлемей, К’наан өзінің жеке тәжірибесі туралы, соның ішінде Канадада сомалилік болу туралы айтады. К’наан Торонтоның сомалилік қауымдастықтарының дауысы болып қалады. К’наанның Боб Диланның «With God on Our Side» әнінің кавер нұсқасы Майкл Мурдің «Fahrenheit 11/9» фильмінің соңғы әні болып табылады.

Стиль және әсерлері

Джим Велт К'наанның «Боб Марли, саналы американдық хип-хоп және керемет наразылық поэзиясын біріктіретін дыбысы бар» деді. Ол гангстерлік рэп клишелері мен мақтанға тырысудан қашады, былай дейді: cquote «Барлық сомалиліктердің білетіні – гангстеризмпен мақтан тұтуға болмайды. Менімен бірге өскен балалар [Рексдейлде] кең шалбар, Zellers-тен алынған кішкентай күртке киіп, мектепке келгенде, барлық «керемет» балалар: «Ай, қараңдаршы, сомалилер! Сен – әлсізсің!» дейтін. Ал екінші бала ештеңе демейді, бірақ ол бала, мүмкін, он бес адамды өлтірген болар. Дегенмен, К'наан өзінің ашық саяси екенін жоққа шығарып, оның орнына «әлемнің жағдайын көрсетіп, оны шындығымен атасаң, ол саяси болып саналады» деп түсіндіреді. Өзінің музыкасы туралы пікірі бойынша, ол «дәстүрдің және менің жеке өмірімнің, сондай-ақ өткен тәжірибемнің білдірілуінің қоспасы». Оның 2009 жылғы «Трубадур» альбомы да эфиопиялық көздерден, әсіресе Алемаеху Эшете мен Тилахун Гессеседен шыққан Этио джазынан көп нәрсе алды. К'наанның «Фатима» әні – Сомалидегі азаматтық соғыста қаза тапқан балалық шақтағы досы туралы.

Белгілі жан-жақты концерттер

Кішкентай акустикалық топпен, құрамында Rayzak (қосымша вокал), Kierscey Rand (акустикалық гитара) және UDOGG The Funky Drummer (джембе және барабандар) болды. Бұл стиль K'naan-ды көптеген хип-хоп орындаушыларынан ерекшелендіретін маңызды элемент болды. Одан да артық, бұл K'naan-ның мағыналы мәтінге, әдемі әуезден гөрі, үлкен мән бергенін көрсетті. Бұл топтың соңғы өнер көрсетулерінің бірі 2009 жылдың 16 наурызында болды, онда K'naan CBC телеарнасының Q бағдарламасында Jian Ghomeshi қатысуымен жаңадан шыққан альбомынан төрт әнді орындады. Бірақ Rayzak оның келесі концерттеріне қатысуын жалғастырды, ал Kierscey Rand кейде пайда болды, мысалы, Әлем чемпионатының кубогымен гастрольдік сапарында. Troubadour альбомынан бастап K'naan негізгі гастрольдерді үлкен электрлі топпен – барабандар, бас-гитара, электр гитарасы және синтезатордан тұратын – жүргізеді. Оның концерттерінде енді әсем жарық эффектілері де қолданылады. Осы өнер көрсету стилінің өзгеруі, сондай-ақ Adam Levine және Mos Def сияқты танымал әртістермен ынтымақтастығы K'naan-ның музыка индустриясының бағытына жақындауына және оның кең аудиторияға танылуына көмектесті.

2010 жылғы ФИФА әлем чемпионаты турнесі

K'naan-ның "Wavin' Flag" синглінің ремикстелген нұсқасы 2010 жылғы ФИФА әлем чемпионатының Coca-Cola гимні ретінде таңдалды. Ол сондай-ақ Оңтүстік Африкада өткен жарысқа дейінгі жарнамаларда пайдаланылды. Бұған қоса, трек ресми EA Sports 2010 FIFA World Cup бейне ойынының саундтрегіне енді. 2009 жылдың желтоқсанында K'naan әнді демеушінің ФИФА әлем чемпионатының кубок турнесі барысында тікелей орындады, ол оны әлемнің 86 еліне жеткізді. Оның "Wavin' Flag" әнінің орындалуы әлемнің 11 еліндегі топ-10 хиттер тізіміне енді. Бұл Мексика, Австрия, Қытай, Германия, Люксембург және Швейцарияда бірінші орынға ие болуын қамтыды. Әлемнің әртүрлі адамдарына ұнауы үшін K'naan әнді Дэвид Бисбал, Жэки Ченг, Джейн Чжан, Нэнси Аджрам және Tattoo Colour сияқты түрлі жергілікті әртістермен бірге жазды.

Саймон Фрейзер университетінде көрме болмайды

2010 жылдың 21 қыркүйегінде К’наан студенттер ұйымдастырған Дүниежүзілік бейбітшілік күніне арналған концерттің басты орындаушысы ретінде жоспарланған еді. Концерт Гананың ауылдық аймақтарындағы қыздардың білім алуына көмектесу мақсатында өткізілуге тиіс болған. Кешкі сағат 11-де К’наан қаржылық себептермен концертте өнер көрсетуден бас тартты. Оның менеджері: «К’наанның жеті жылдық мансабында мұндай себеппен өнер көрсетуден бас тартқаны алғашқы рет» деді. Концерт аяқталғаннан кейін К’наан Twitter-де: «Адамдардың қаншалықты жамандыққа мұқтаж екеніне таңғаламын. Ең жақсысы – өз қаһармандарыңды жауға айналдыру. СФУ, өзіңдердің кемшіліктеріңізді іздеңіздер» деп жазды.

Кока-Коланың 125 жылдығы

2011 жылдың 8 мамырында К’наан Атланта қаласындағы Centennial Олимпиадалық паркінде Coca-Cola компаниясының 125 жылдығына арналған шара аясында осы компанияның қызметкерлері үшін тікелей концерт берді.

"Артықшылық онжылдығы" Клинтон концерті

2011 жылдың 15 қазанында Лос-Анджелестегі Голливуд Боулда К’наан «Өзгерістер онжылдығы» концертіндегі сегіз орындаушының бірі болды. Концерт АҚШ-тың бұрынғы президенті Билл Клинтонның 65 жылдығы мен Клинтон қорының 10 жылдығына арналған. К’наан кештің үшінші орындаушысы болды, Стиви Уондер мен Кенни Чеснидің өнернамелерінен кейін, ал Хуанэс, Ашер, Леди Гага, The Edge және U2 тобының Боносы одан кейін өнер көрсетті. К’наан «Bulletproof Pride», «America» және «Wavin' Flag» атты үш әнді орындады. «Bulletproof Pride» әнінің соңында К’наан көрермендерді таңдандырып, Бононы дуэт орындау үшін сахнаға шақырды. К’наан Сомалидегі балалық шағы туралы және президент Клинтонның шетелдегі жұмысының оның жастық шағына қалай оң әсер еткені туралы да айтты.

Музыкалық қақтығыс

2005 жылы канадалық музыка сахнасында К’наан мен k os, ең белгілі канадалық хип-хоп әртістерінің бірі арасында сырттай қарым-қатынас болды. К’наан мен түсірілім тобы Кенияда түсірген «Soobax» әнінің бейнеклипінен кейін, k os К’наанды сынаған «B Boy Stance» атты трек шығарды: «Олар Африкаға өлең жазу үшін суреттерге түсу үшін камера алып кетті / Бұрынғысы; О, иә, үлкен елікпешілер [ ] Өмір сақшылары болғысы келетін діни ойын-сауықшылар». Бұл қарым-қатынас көпке танылмаса да, К’наан шабуылға қызығушылық танытып, k os-қа құрмет көрсеткенімен, «Революциялық авокадо» микстейп трегімен жауап берді, онда былай деді: «Сен бәрін білгіш, қолыңда сыра бөтелкесімен / Платон болғың келіп, мені Аристотель деп ойлайсың ба? / Қала маңындағы қара нәсілді адам хип-хоп батырына айналды / Шын мәнінде, ол мені неге жек көреді екен?» – бұл жауапты CBC телеарнасының журналисі Мэтью Маккиннон «чемпионды суыққан» деп атады.

Ынтымақтастықтар

2006 жылы ол Dead Prez тобының M 1 тобымен «Till We Get There» әнінде бірлесіп жұмыс істеді. 2008 жылы К’наан Малилік дуэт Amadou & Mariam-мен олардың «Welcome to Mali» альбомындағы «Africa» әнінде ынтымақтастық жасады. 2009 жылы ол британдық рок-тобы Keane-мен олардың «Night Train» EP-дегі екі әнінде, соның ішінде «Stop for a Minute» және «Looking Back» әндерінде жұмыс істеді. 2009 жылы ол американдық рэпер Wale-мен «Back to the Feature» микстейпіндегі «Um’Ricka» әнінде және Wale-дің «Attention Deficit» дебюттік альбомындағы «TV in the Radio» әнінде бірлесіп жұмыс істеді. 2009 жылдың қыркүйегінде К’наан L.A.-да туған DJ/продюсер J. Period-пен бірігіп, «The Messengers» атты үш томдық ремикс жобасын шығарды. Әр том музыканың бір иконына: Fela Kuti, Bob Marley және Bob Dylan-ға құрмет көрсетеді. Ол Jperiod.com/knaan сайтында тегін онлайн режимінде қолжетімді. К’наан сондай-ақ 2009 жылдың жазында Jason Mraz-бен бірге Mraz-дың «Gratitude Cafe Tour» турнесі кезінде гастрольде болды. Ол сондай-ақ 2009 жылы Lenny Kravitz-бен «LLR Tour» турнесіне қатысты. 2010 жылы Ванкувер Олимпиадасында 50-ден астам канадалық музыкант пен суретші К’наанмен бірге «Young Artists for Haiti» деген атпен Брайан Адамс Ванкувер студиясында оның «Wavin’ Flag» әнінің қайырымдылық нұсқасын жасады. Музыкалық бейнеклип 2010 жылдың 1 наурызында жарық көрді. Lord Byng Secondary және Magee Secondary мектептерінің скрипкашылары бірігіп, әнді сүйемелдеген оркестр құрды. Ол 2010 жылдың 12 наурызында цифрлық жүктеуге қолжетімді болды. 2010 жылы К’наан Chin Injeti-дің «D’tach» альбомынан «Mask on My Face» атты алғашқы ресми емес синглында өнер көрсетті. 2010 жылы «Wavin’ Flag» әнінің екі тілді (ағылшын/испан) ремикс нұсқасы «Wavin’ Flag (Coca Cola Spanish Celebration Mix)» деген атпен испандық поп-артист David Bisbal қатысуымен жасалды, себебі бұл ән Оңтүстік Африкада өтетін 2010 жылғы ФИФА Әлем чемпионатының Coca Cola әнұраны ретінде таңдалды. К’наан ағылшын тілінде, ал Bisbal испан тілінде ән айтады. Ол сондай-ақ «Wavin’ Flag» әнінің нигериялық нұсқасында Banky W. және M. I, араб тіліндегі нұсқасында Nancy Ajram, француз тіліндегі нұсқасында féfé, бразилия тіліндегі нұсқасында Skank, ал will.i.am және David Guetta әннің ағылшын тіліндегі нұсқасын жазды. Ол сондай-ақ Ai (әнші) әннің жапон тіліндегі нұсқасында «Wavin’ Flag (Coca Cola Japanese Celebration Mix)» деген атпен қатысты. Ол сондай-ақ Jacky Cheung және Jane Zhang-ты әннің қытай тіліндегі нұсқасында, «旗開得勝» деген атпен пайдаланды. 2010 жылы ол Damian Marley және Nas-пен «Distant Relatives» альбомында жұмыс істеді, «Tribes at War» және «Africa Must Wake Up» әндерінде қатысты. Ол сондай-ақ «As We Enter» сияқты әндердің «дыбысын» жасауға көмектесті. Альбом 2010 жылдың 18 мамырында жарық көрді. 2010 жылы К’наанның «Wavin’ Flag» әні режиссер Nabil Elderkin түсірген «Bouncing Cats» деректі фильмінде пайда болды, онда Crazy Legs басты рөлде ойнады. Әнші интервьюде де көрінеді. 2011 жылы К’наан Simple Plan-ның «Get Your Heart On!» альбомында «Summer Paradise» атты тректе қонақ әнші ретінде қатысты. 2011 жылы ол KRS One-мен бірге «Beat the World» фильмінің саундтрегінде «Hip Hop Nation» атты әнге қатысты, оны Frank Fitzpatrick өндірді. 2012 жылы K’naan Nas-пен бірге «Nothing to Lose» атты сингл шығарды. 2012 жылы ол Howard Shore және Don DeLillo-мен «Cosmopolis» саундтрегінде жұмыс істеді. K’naan сондай-ақ Maroon 5 тобының мүшесі Adam Levine қатысқан «Bang, Bang» әнін «Troubadour» альбомында шығарды. 2017 жылы К’наан Residente, Riz MC және Snow Tha Product-пен бірге «Immigrants (We Get The Job Done)» атты музыкалық бейнеклипте өнер көрсетті. Ән Lin Manuel Miranda-ның «The Hamilton Mixtape» альбомының бір бөлігі. 2021 жылдың 19 қыркүйегінде К’наан Sharma Boy-дың «Waayo Waayo» әнінде қатысты. 2021 жылдың 20 желтоқсанында К’наан Sharma Boy-дың «Somalia Somali Baa Leh» әнінде қатысты.

Қайырымдылық

Өнер саласындағы қызметінен бөлек, К’наан түрлі қайырымдастық жобаларына қатысқан. 2011 жылы ол Бономен бірге Шығыс Африкадағы сол жылғы құрғақшылық туралы хабардар ету мақсатында бірлескен өкіл болды. Сондай-ақ, жақын әріптесі Сол Гаймен бірігіп, К’наан осы мақсат үшін бірнеше концерттер берді. Бұған қоса, К’наан Африка елдеріне медициналық көмек көрсетуді арттыруға бағытталған Канаданың C 393 заң жобасын қолдауға белсенді түрде атсалысты. Ол Стивен Льюис, Джеймс Орбински және Канаданың ЖИТС/АИТВ құқықтық желісінің директоры Ричард Эллиоттпен бірлесіп жұмыс істеді, алайда заң жобасы Сенатта қабылданбады.