Кіріспе

Озрайдж патшалары (Озрайдж және Озсори деп те жазылады) біздің заманымыздың бірінші немесе екінші ғасырынан бастап XII ғасырдың соңына дейін Ортағасырлық Ирландияның Озрайдж патшалығын биледі. Озрайдж – Ирландияның оңтүстік-шығысындағы жартылай провинциялық патшалық, ол Норман Ирландияға басып кіргеннен кейін жойылды. Маңызды патшалық Оссорлық шежірелердің бірнешесі сақталған, әсіресе MS Rawlinson B502, ол ортағасырлық Mac Giolla Phádraig әулетін Óengus Osrithe арқылы қайта жасайды, ол бірінші немесе екінші ғасырда гүлдеген деп есептеледі, сондай-ақ Лейнстер кітабында ("Lebor na Nuachongbála" деп те аталады). Озрайдждегі патшалық мұрагерлікке қатысты жақында жасалған талдаулар бейбіт кезеңдерде патшалықтың негізінен ең үлкен ұлдан ең кіші ұлға, содан кейін ұрпақтан ұрпаққа, ұлдар мен туған балаларға берілгенін көрсетеді.

Осрейдж патшалары Норманнан Тюдорларға дейін

Осрейдж патшалығы Ирландияға норман жалдамалы әскерлері келгеннен кейін толығымен жойылған жоқ, бірақ оның аумағы едәуір қысқарды. Осрейдж иелерінің ұрпақтары бастапқы аумағының солтүстік үштен бірінде билікте қалды, бірақ Уильям Маршалдың келуімен кері қақылды, ол әйелінің Лейнстерге, соның ішінде Осрейджге деген үлкен талабын нығайтуға тырысты. Бұл аймақты басқарған иелер кейде жылнамаларда «Осрейдж князьдері», «Жоғарғы Осрейдж корольдері» (немесе «Солтүстік Осрейдж корольдері») немесе «Слив Блум корольдері» деп аталды; бұл ирландтық «Корольдік» ұғымы «Егемендік» ұғымына ауысып жатқан кезең еді. Олар әдетте 1537 жылы Барнаби Макгилла Патриктің толық мойынсұнуына дейін және 1541 жылы 1-ші Барон Жоғарғы Осрейдж атағын алғанға дейін Корольдікке немесе кез келген графтықтан тәуелсіздіктерін сақтады. Алайда, 1400 жылдардың ортасынан бастап 1500 жылдардың басына дейін олар кейде Ормонд үйімен, сондай-ақ Кильдар үйімен одақтасты. Фитцпатрик тарихшылары, мысалы, Карриган мен Ширман өз заманында барлық қолжетімді жазбаларға қол жеткізе алмады, ал олардың мұрагерлік туралы түсініктері көбінесе шатастырып, екіұшты болып келеді. Келесі тізімге отбасының әртүрлі желілерінің күшті мүшелері кіруі мүмкін, олар міндетті түрде Mac Gilla Pátraic ретінде тағайындалған болуы мүмкін немесе болмауы мүмкін, бірақ олар де-факто үкіметші немесе әлеуетті мұрагер ретінде танылған болуы мүмкін, және жылнамашылар мен Liber Ruber, Ormond Deeds және Kildare Rental сияқты негізгі жазбаларда сілтеме жасау үшін жеткілікті. Доннаг мак Анмхад мак Доннаг мак Гилла Патраик (1249 ж.т.) – анналистердің айтуынша, ол ағылшындықтардың көрнекті басшысы және қатал жауы болған. Ол әр түрлі маскировкаларды киіп, ағылшындықтарды жиі барлап отыратын. Джеффри мак Доннелл Кланнах Макгилла Патраик (1269 ж.т.) – «Слив Блумның патшасы». Эохаган Мак Гилла Патраик (?) (1281 ж.т.) Моллахлин Мак Гилла Патраик (?) (1286 ж.т.) 1286 жылы өзінің ағасы Финмен бірге патшаға 6 фунт төледі. Донног Мак Гилла Патраик (1324 ж.т.) Донног Мак Гилла Патраик, «Оссоридің мырзасы» Эдуард II Шотландияда онымен бірге наурызға шақырды. Доннелл Дафф Мак Гилла Патраик (?) (1325 ж.т.) Өз туыстары өлтірді. Доноу мак Джеффри Мак Гилла Патраик (1329–30 ж.т.) Сканлан Мак Гилла Патраик (1333–36 ж.т.) Кэрролл Макгилла Патраик (1345 ж.т.) Диармайд Макгилла Патраик (1346 ж.т.) Агхабодағы ағылшын гарнизонына шабуыл жасады; жақын маңдағы аббат 1346 жылы жанама залал ретінде өртелді. Maelechlainn mac Jeffrey Mac Gilla Patráic (1367 ж.т.) Фингин (Fineen) Mac Gilla Pátraic (1383/86 ж.т.) 1382 жылы Доминикан орденінің Агхабое аббаттығында монастырға негіз салды. Мак-Гилла Патрейк (1383/96 ж.т.) – Осрейдждің иегері. Фингхин Ог («Кіші») Мак Гилла Патраик – Осрейдждің иегері (шамамен 1396–1417 ж.ж.). 1394 жылы Ричард II-ге мойынсұнған ирландтардың қатарында болды. Арт Ог мак Мурчадха Каомханостың қызы Садхбхпен үйленді. Дондхад Мор Риахх («Ұлы, Қара») Мак Гилла Патраик – Осрейдждің иегері (шамамен 1417–1448 ж.ж.) оны Карриган мен Ширман едәуір елемеді. Ормонд актілерінде «Donatus magnus» және «Annála Connacht»-та «Басшы» деп аталады. Ол үш ұлының әкесі болды, олардың барлығы 1443 жылы Батлерлер өлтірді: Фингхин, Диармайд және Малеахлан Руад. Ол және оның інісі Диармайд Килкенниде МакРичард Батлердің бұйрығымен өлтірілді. Карриган оның әйелі Кэтринмен, ұлы Браянмен және әйелі Ноирен О'Мурмен бірге Фертаг монастырындағы «Килпатрик» марқұмдық шіркеуінде, Сеан мен оның әйелі Кэтрин О'Маллойдың бейнелері орнатылған тас құрбандық үстелінің астында жерленгенін айтты. Төрт шебердің жылнамалары оның тегін былайша көрсетеді: «Джонның ұлы, Финееннің ұлы, Финееннің ұлы, Финееннің ұлы, Доннелдің ұлы». Бір кезде дін қызметкерінің білімінде болған ол Папа Николай V-тің «Фараоннан да қатыгез» деп айыптауына, соның ішінде «Ақ графқа» қатысты. Сеафра (Геофри) мак Фингин Ог Мак Гилла Патраик – «Осрейдж патшасы» және «Осрейдж лорды» 1468–1489 жылдары өзінің ұлтының басшысы болды. Сеанның ағасы, ол өлгенде соқыр болғандықтан, қартайғанға дейін өмір сүрді. Карриган сонымен қатар Браян Фертагтағы мәйітханалық шіркеудегі саркофагтың қабір оюларын жасады деп мәлімдеді, Карриган мен Мак Фирбисиг, және Ирландияның беделді жылнамаларын, сондай-ақ An Leabhar Muimhneach-ті елемеді. Барлық аталған беделді дереккөздерде Браян (шамамен 1478–1575 ж.ж.) Сеаганның ұлы ретінде көрсетілген. Карриган Браян на Луирехті басқа клан басшысымен, Браян мак Тоирелах мак Донча Мор Мак Гиолла Фадрейкпен шатастырған болуы мүмкін. Уильям Мак Гиолла Фадрейк, 16 ғасырдың басында көп назар бөлмеген дін қызметкері және клан басшысы. Браян Мак Гилла Патраик (шамамен 1478–1575 ж.ж.) – Осрейдждің соңғы лорды; ол Тюдор саясатын «мойынсұну және қайта беру» қабылдаған алғашқы ірі ирланд лорды болды, соның арқасында Барнаби Фитцпатрик, Жоғарғы Оссоридің 1-ші бароны атанды. Одан Жоғарғы Оссори және Гоуран барондары, сондай-ақ Каслтон барондары тарады. Оның кемінде бес әйелі болды және көптеген ұлдары болды, соның ішінде Жоғарғы Оссоридің 2-ші бароны Браян және Жоғарғы Оссоридің 3-ші бароны Флоренс Фитцпатрик.