Ирландиядағы Килкенни қаласы

Кіріспе

Лайнстердегі қала, Ирландия

Килкенни ( , «Кейннехтың шіркеуі» деген мағына береді) – Ирландияның Килкенни округіндегі қала. Ол Оңтүстік-Шығыс аймағында және Ленстер провинциясында орналасқан. Норе өзенінің екі жағалауында салынған. 2022 жылғы халық санауы бойынша Килкеннидің халқы 27 184 адамды құрайды, бұл Ирландиядағы он үшінші ірі қалалық орталық. Қара аббаттық, Әулие Мария соборы, Толсел, Әулие Франциск аббаттығы, Грейс қамалы және Әулие Жоан монастыры бар. Килкенни қолөнер және дизайн шеберханаларымен, Уотергейт театрымен, қоғамдық бақтармен және мұражайлармен де танымал. Жыл сайынғы шараларға Килкенни өнер фестивалі, Cat Laughs комедия фестивалі және Килкенни Roots фестиваліндегі музыка жатады. Килкенни 6 ғасырдың басында Оссори Корольдігінің ішіндегі діни орталық ретінде пайда болған. 12 ғасырдағы Ирландияға нормандықтардың басып кіргенінен кейін, Килкенни қамалы мен қабырғалар салынды, олар норман саудагерлік қаласына айналған тұрғындарды қорғады. 1207 жылы Ленстер лорды Уильям Маршалл Килкенниге қала мәртебесін берді. 13 ғасырдың соңына қарай Килкенни Гиберно-нормандықтардың бақылауында болды. 1367 жылы Килкенниде қабылданған Килкенни заңдары Ирландиядағы Гиберно-нормандық билеудің әлсіреуіне тоқтау салуға бағытталған. 1609 жылы Англия королі Джеймс I Килкенниге қала мәртебесін берген Патша жарлығын берді. 1641 жылғы Ирландия көтерілісінен кейін «Килкенни конфедерациясы» деп те аталатын Ирландия католик конфедерациясы Килкенниде құрылды және 1649 жылы Ирландияны Кромвель басып алғанға дейін сақталды. 1840 жылдан бастап Килкенни жергілікті басқару заңдары бойынша қала ретінде басқарылмады, бірақ 2014 жылғы Жергілікті басқару реформасы туралы заң «қала мәртебесін пайдалануды жалғастыруды» қамтамасыз етеді. Килкенни 17 ғасырдың соңынан бастап сыра қайнату орталығы болды және қазір де бірнеше сыра зауыттары бар. Мұра кеңесінің кеңсесі бұрынғы епископ сарайындағы Чирч Лейнде орналасқан. Оссоридің Рим католик епископы Әулие Мария соборында, ал Ирландия шіркеуінің Кашел және Оссори епископы Әулие Кенис соборында отыр.

Kilkenny ( , meaning 'church of Cainnech') is a city in County Kilkenny, Ireland. It is located in the South East Region and in the province of Leinster. It is built on both banks of the River Nore. The 2022 census gave the population of Kilkenny as 27,184, the thirteenth largest urban center in Ireland. Black Abbey, St. Mary's Cathedral, The Tholsel, St. Francis Abbey, Grace's Castle, and St. John's Priory. Kilkenny is also known for its craft and design workshops, the Watergate Theatre, public gardens and museums. Annual events include Kilkenny Arts Festival, the Cat Laughs comedy festival and music at the Kilkenny Roots Festival. Kilkenny began with an early 6th century ecclesiastical foundation within the Kingdom of Ossory. Following the 12th century Norman invasion of Ireland, Kilkenny Castle and a series of walls were built to protect the burghers of what became a Norman merchant town. William Marshall, Lord of Leinster, gave Kilkenny a charter as a town in 1207. By the late 13th century, Kilkenny was under Hiberno Norman control. The Statutes of Kilkenny, passed at Kilkenny in 1367, aimed to curb the decline of the Hiberno Norman Lordship of Ireland. In 1609, King James I of England granted Kilkenny a Royal Charter, giving it the status of a city. Following the Irish Rebellion of 1641, the Irish Catholic Confederation, also known as the "Confederation of Kilkenny", was based in Kilkenny and lasted until the Cromwellian conquest of Ireland in 1649. From 1840 onwards, Kilkenny has not been administered as a city under local government law, but the Local Government Reform Act 2014 provides for "the continued use of the description city". Kilkenny was a brewing centre from the late 17th century, and still houses a number of breweries. The Heritage Council offices are at Church Lane in the former Bishop's Palace. The seat of the Roman Catholic Bishop of Ossory is at St Mary's Cathedral and the Church of Ireland Bishop of Cashel and Ossory is at St Canice's Cathedral.

Топонимика

Килкенни – ирланд тіліндегі Cill Chainnigh сөзінің ағылшынша нұсқасы, «Каиннехтің/Канистің шіркеуі» немесе «құдайы». Ceall Cainnigh көбінесе өртенді. «Төрт шебердің жылнамасы» Килкенниді 1085 жылы тіркеген. Осыған дейін, 6-шы ғасырдың басындағы аумақ Озрайге деп аталды, бұл бүкіл аймаққа немесе оның астанасына қатысты. «Төрт шебердің жылнамасындағы» жазба – астананың Ceall Cainnigh (қазіргі Килкенни) деп аталуының алғашқы мысалы. Cill Chainnigh кем дегенде 8-шы ғасырдан бастап маңызды монастырь орталығы болды. Агхабоедегі Каиннехтің, Сайгирдегі Киаранның өмірінде немесе Ирландияның ертедегі жылнамаларында Cill Chainnigh туралы еске алу жоқ, бұл Килкеннидің ежелгі азаматтық маңызы болмағанын көрсетеді. Петронелла – Ирландияда колдовство жасады деген айыппен тірідей өртенген алғашқы адам, ал Алиса ханым елден қашқаннан кейін осы жазаға кесілді. Бұл сот процесі Еуропадағы ең алғашқы колдовшыларды өртеудің бірі болды және Килкенни қаласының орталығында Алиса мен Петронелланың әруақтарының кезігуі мүмкін деген көптеген халық әңгімелеріне себеп болды. Алисаның үйі, Кителердің қонақ үйі, қазірге дейін сақталған және қазір ол паб болып табылады. Килкеннидегі гиберно-нормандардың болуы 1348 жылы келген қара өліммен күйреп кетті. 1367 жылы Килкенниде қабылданған Килкенни жарғылары Ирландияның гиберно-нормандық билігінің құлдырауын тоқтатуға бағытталған. 1609 жылы Англия королі Джеймс I Килкенниге қала мәртебесін берген Корольдік жарлыққа қол қойды. 1641 жылғы көтерілістен кейін «Килкенни конфедерациясы» деп те аталатын Ирландия католик конфедерациясы Килкенниде құрылды және 1649 жылы Ирландияны Кромвельдің басып алуына дейін сақталды. Англия королі Джеймс II 1689 жылдың қарашасынан 1690 жылдың қаңтарына дейін қыс айларын Килкенниде өткізді, сарайда тұрды. 1798 жылғы көтерілістен кейінгі жылдары салынған Стивенс казармасы 1800-1803 жылдар аралығында аяқталды. Килкенни дизайн шеберханасы 1965 жылы ашылды, ал 1967 жылы Ормонд графы Килкенни сарайын Килкенни халқына сыйға берді. Бүгінде қалада жанды мәдени өмір бар, оның ішінде тамыз айының соңғы екі аптасында өтетін Килкенни өнер аптасы фестивалі және маусым айының басындағы Cat Laughs комедия фестивалі бар. Килкенниде алғаш рет ирланд сырасы Смитвик пісірілді. Килкенниді «Мәрмәр қаласы» деп атайды, ал Килкенни тұрғындары көбінесе «мысықтар» деп аталады. Оссоридің Рим католик епископының орны Сент-Мэри соборында, ал Кашел және Оссоридің Ирландия шіркеуінің епископы Сент-Кенис соборында орналасқан.

Kilkenny is the anglicised version of the Irish Cill Chainnigh, meaning Cell/Church of Cainneach or Canice. Ceall Cainnigh was for the most part burned. The Annals of the Four Masters recorded Kilkenny in 1085. Prior to this time the early 6th century territory was known as Osraighe, referring to the whole district or the capital. The Four Masters entry was the first instance where the capital was called Ceall Cainnigh (modernised Kilkenny). Cill Chainnigh was a major monastic centre from at least the eighth century. There is no mention of Cill Chainnigh in the lives of Cainnech of Aghaboe, Ciarán of Saighir or any of the early annals of Ireland suggesting that Cill Chainnigh was not of ancient civil importance. Petronella would be the first person recorded in Ireland to be burned alive at the stake for witchcraft, after Dame Alice presumably fled the country. This trial was also one of the earliest recorded witch burnings in Europe and inspires much folklore about the possibility of the ghosts of Alice and Petronella haunting downtown Kilkenny. Alice's house, Kyteler's Inn, still stands and is now a pub. The Hiberno Norman presence in Kilkenny was deeply shaken by the Black Death, which arrived in 1348. The Statutes of Kilkenny passed at Kilkenny in 1367, aimed to curb the decline of the Hiberno Norman Lordship of Ireland. In 1609, King James I of England granted Kilkenny a Royal Charter giving it the status of a city. Following the Rebellion of 1641, the Irish Catholic Confederation, also known as the "Confederation of Kilkenny", was based in Kilkenny and lasted until the Cromwellian conquest of Ireland in 1649. James II of England spent most of the winter months from November 1689 until January 1690 at Kilkenny, residing in the castle. Stephens Barracks, built in the years following the 1798 Rebellion, was completed between 1800 and 1803. The Kilkenny Design Workshops were opened in 1965 and in 1967 the Marquess of Ormonde presented Kilkenny Castle to the people of Kilkenny. Today, it has a lively cultural scene, with annual events including the Kilkenny Arts Week Festival in the last two weeks of August, and the Cat Laughs Comedy Festival at the beginning of June. Kilkenny is also where the Irish ale, Smithwick's, was first brewed. Kilkenny is referred to as the Marble City, and people from Kilkenny are often referred to as 'Cats'. The seat of the Roman Catholic Bishop of Ossory is at St. Mary's Cathedral and the Church of Ireland Bishop of Cashel and Ossory is at St. Canice's Cathedral.

Орналасуы мен топографиясы

Килкенни Нор өзенінің екі жағалауындағы Нора аңғарында, Ирландияның оңтүстік-шығысындағы Ленстер провинциясындағы Килкенни графтығының орталығында орналасқан. Ол астана Дублиннен шалғай және ең жақын Уотерфорд қаласынан солтүстікке қарай орналасқан. Уэксфорд оңтүстік-шығыста, ал Лимерик батыста жатыр. Теңіз деңгейінен биіктігі жоғары. Килкенни қаласының ауданы - . Килкеннидің Ordnance Survey картасының бірінші басылымы 1837 жылы жарық көрді және округтік кітапханада сақтаулы.

Тілдер мен діндер

Килкенни көптілді, бірақ басым көпшілігі ағылшын тілінде сөйлейді, ал ирланд тілі екінші ең көп қолданылатын тіл. Соңғы онжылдықтарда, бүкіл Ирландия бойынша көші-қонның артуына байланысты, Килкенниге көптеген басқа тілдер де келді. Басты дін – католицизм, алайда Килкенниде Ирландия шіркеуі, пресвитериандық, методист, еврей және басқа да діни сенімдерді ұстанатын адамдар бар.

Әкімшілік

Килкенни қазір Килкенни округінің құрамында әкімшілік етіледі. Килкеннидің жергілікті сайлау округі Данмор, Килкенни №1 қалалық, Килкенни №2 қалалық, Килкенни ауылдық және Сент-Кенис сайлау бөлімшелерін қамтиды және Килкенни округі кеңесінің 24 мүшесінің 7-ін сайлайды. Бұл аудан Килкенни қаласының муниципалды ауданы деп белгіленеді. Килкеннидегі жергілікті басқару органдары жоспарлау, жолдар, санитария және кітапханалар сияқты мәселелерге жауапты және 1925 жылдан 2019 жылға дейінгі Жергілікті басқару актілерімен реттеледі, оның ішіндегі басты акті – 2001 жылғы Жергілікті басқару актісі. Килкеннидің алғашқы кеңесі 1231 жылы сайланды. 13 ғасырдан 16 ғасырдың соңына дейін бас магистрат егемен деп, ал содан кейін мэр деп аталды. 1609 жылы Англия мен Ирландия королі Джеймс I қалаға корольдік жарғы берді. Бұл Ирландтаун қалашығын қамтитын округтік корпорация болды. 1840 жылғы Муниципалды корпорациялар (Ирландия) актісіне сәйкес құрылған қала корпорациясы осы жарғыға сәйкес құрылған корпорацияның және Ирландтаун қалашығының мұрагері болып табылады. 1899 жылы 1898 жылғы Жергілікті басқару (Ирландия) актісіне сәйкес, аудан қалалық округке айналды, бірақ оның кеңесі қалашық корпорациясының мәртебесін сақтап қалды. 2002 жылы 2001 жылғы Жергілікті басқару актісіне сәйкес Килкенни қалашығы корпорациясы қалашық кеңесіне айналды. 2014 жылдың 1 маусымында 2014 жылғы Жергілікті басқару реформасы актісіне сәйкес қала кеңесі таратылды және қаланың басқаруы Килкенни округі кеңесімен біріктірілді. Килкенни округі Оңтүстік аймақтың бір бөлігі болып табылады. Ол Карлоу-Килкенни Дэйл сайлау округінің және Оңтүстік Еуропалық парламент сайлау округінің құрамына кіреді. Ирландияның Төменгі палатасында Килкенни қаласы және епископтың Сент-Кенис (немесе Ирландтаун) қалашығы әрқайсысы екі депутаттан өкілдік етті. 1801 жылдан бастап, 1800 жылғы Одақ актісінен кейін, Килкенни қаласы 1801 жылдан 1918 жылға дейін Біріккен Корольдіктің Өкілдер палатасында бір депутатпен, ал 1918 жылдан 1922 жылға дейін Солтүстік Килкеннинің бөлігі ретінде өкілдік етілді. 1921 жылы Карлоу-Килкенни Дэйл сайлау округі құрылды. Бұл 1937 жылға дейін сақталды, содан кейін жеке Килкенни сайлау округі құрылды, бірақ 1948 жылдан бастап Карлоу-Килкенни сайлау округі қайта құрылды.

Kilkenny is now administered as part of County Kilkenny. The local electoral area of Kilkenny contains the electoral divisions of Dunmore, Kilkenny No. 1 Urban, Kilkenny No. 2 Urban, Kilkenny Rural and St. Canice, and elects 7 of the 24 members of Kilkenny County Council. This area is defined as the Municipal District of Kilkenny City. Local government bodies in Kilkenny have responsibility for such matters as planning, roads, sanitation and libraries and are governed by the Local Government Acts 1925 to 2019, the principal Act being the Local Government Act 2001. Kilkenny's first council was elected in 1231. From the 13th century to the end of the 16th, the chief magistrate was known as the sovereign, and since then as the mayor. It was granted a royal charter as a city in 1609 by James I of England and Ireland. This was a county corporate which included the borough of Irishtown, which fell within the city. The borough corporation established under the Municipal Corporations (Ireland) Act 1840 is a successor to both the corporation established under this charter and of the borough of Irishtown. In 1899, under the Local Government (Ireland) Act 1898, the area became an urban district, but its council retained the style of a borough corporation. In 2002, under the Local Government Act 2001, Kilkenny Borough Corporation became a borough council. On 1 June 2014, under the Local Government Reform Act 2014, the borough council was dissolved and administration of the town was amalgamated with Kilkenny County Council. County Kilkenny is part of the Southern Region. It is part of the Carlow–Kilkenny Dáil constituency and the South European Parliament constituency. In the Irish House of Commons, both Kilkenny City and the bishop's borough of St Canice (or Irishtown) were represented with two MPs each. From 1801, following the Acts of Union 1800, Kilkenny City was represented in the United Kingdom House of Commons by one MP from 1801 to 1918, and as part of North Kilkenny from 1918 to 1922. In 1921, the Carlow–Kilkenny Dáil constituency was created. This continued until 1937, when there was a separate Kilkenny constituency, but from 1948 there has been a continuous constituency of Carlow–Kilkenny.

Қала мәртебесі

Қазіргі кездегі елді мекен муниципалдық округ ретінде басқарылатын болса, «қала» атауы Килкенниде эмоционалды мәселе болып табылады. Тарихи тұрғыдан алғанда, Ұлыбританияда және одан бұрын Ирландия Корольдігінде қала мәртебесі – тәж тарапынан табыс етілген рәсімдік тағайындама болған. Ол «аудан» немесе «кеңсе» сияқты баламалы муниципалдық атаулардан көбірек беделге ие болды, бірақ қосымша заңдық өкілеттіктер бермеді (қабілеттілік факторы собордың болуы болды, нәтижесінде 2018 жылы халқы 12 000 адамды құрайтын Веллс және 2011 жылы халқы 1841 адамды құрайтын Сент-Дэвидс сияқты өте шағын қалалар пайда болды). Ирландия заңнамасында қала жергілікті басқару үшін тиісті өкілеттіктермен ерекше заңдық мағынаға ие. Жергілікті басқару тұрғысынан, Килкенни кем дегенде 1840 жылдан бері қала ретінде басқарылмайды. Қазіргі кездегі Ирландияның заңдық, саяси және әкімшілік юрисдикциялары Жергілікті басқару туралы 2001 жылғы Заңда, Жергілікті басқару реформасы туралы 2014 жылғы Заңмен толықтырылған күйінде баяндалған. 2002 жылы Жергілікті басқару туралы 2001 жылғы Заңға сәйкес, бұрынғы бес округтік қалалар қалалар ретінде қайта тағайындалды. Сонымен қатар, Килкеннидің тарихи қала мәртебесі заңмен мойындалды. Бұл заң талқыланып жатқан кезде жергілікті депутаттар Фил Хоган мен Джон МакГиннес Килкенниді «қала» деп атауға болатынына сәтті лобби жасады. Осыған сәйкес, 2001 жылғы заң жобасына бір тармақ қосылды:
Килкенниге қатысты «қала» деген сипаттаманы пайдалануды жалғастыру, егер бұл сипаттама құрылған күнге дейін қолданылған болса. Килкенниді қала ретінде сипаттау заңмен де, әдетте де рұқсат етіледі; 2001 жылғы Заңтың 10(6) бабы, 2014 жылғы Заңмен толықтырылған күйінде, «Килкенниге қатысты «қала» деген сипаттаманы пайдалануды жалғастыру, егер бұл сипаттама 2002 жылғы 1 қаңтарға дейін қолданылған болса және осы Заңмен қайшы келмесе» деп белгілейді. 2014 жылдан бастап Килкенниде округтен бөлек әкімшілік жоқ. Дегенмен, Жергілікті басқару реформасы туралы 2014 жылғы Заңға сәйкес, муниципалдық округ «Килкенни қаласының муниципалдық округі» деп нақты айқындалған.

While the present day settlement is administered as a municipal district, the appellation "city" is an emotive subject in Kilkenny. Historically, city status in the United Kingdom, and before that in the Kingdom of Ireland, was a ceremonial designation awarded by the crown. It carried more prestige than the alternative municipal titles "borough" or "town", but gave no additional legal powers (the qualifying factor was the presence of a cathedral, resulting in some very small cities such as Wells, with a population 12,000 as of 2018 and St Davids, with a population of 1,841 as of 2011). A city in Irish law has special legal meaning with corresponding powers for local government. From a local government perspective, Kilkenny has not been administered as a city since at least 1840. The present day legal, political and administrative jurisdictions in Ireland are set out in the Local Government Act 2001, as amended by the Local Government Reform Act 2014. In 2002, under the Local Government Act 2001, the former five county boroughs were redesignated as cities. At the same time, the historic city status of Kilkenny was acknowledged in law. When this legislation was being debated, local TDs Phil Hogan and John McGuinness successfully lobbied that Kilkenny could continue to be referred to as a "city". Accordingly, a clause was added to the 2001 bill:
the continued use of the description city in relation to Kilkenny, to the extent that that description was used before the establishment day. It remains both common and permissible in law to describe Kilkenny as a city; section 10(6) of the 2001 Act, as amended by the 2014 Act, provides that "the continued use of the description city in relation to Kilkenny, to the extent that that description was used before 1 January 2002 and is not otherwise inconsistent with this Act". As of 2014, Kilkenny does not have an administration separate from the county. However, under Local Government Reform Act 2014, the municipal district is distinctly acknowledged as "the Municipal District of Kilkenny City".

Көрнекті орындар

Килкеннидің сәулеттік мұрасы бірқатар тарихи ғимараттар мен ескерткіштер арқылы көрініс береді. Килкенни жақсы сақталған ортағасырлық қала және Килкенни қамалы мен Сент-Кенис соборы және дөңгелек мұнарасы оның ең басты белгілері. Қаланың ортағасырлық сәулетінің сақталған мысалдарына Килкенни қамалы және Килкенни қала қабырғаларының бөліктері жатады. Бұл қабырғалар ортағасырлық қаланың аумағын, орналасуын және мәртебесін анықтайды. Қала орта ғасырларда монахтардың қонысынан дамыған норман саудагерлік қаласына айналды. Сент-Кенис соборы мен дөңгелек мұнарасы – монахтар қонысының мысалы. Парламент көшесіндегі Роте үйі – Ирландиядағы толық сақталған жалғыз бургаж учаскесінде орналасқан элизабеттік саудагерлер үйінің мысалы. Үйдің артында жарты акр жерді алып жатқан, шөптер, көкөністер және жеміс бағы бар 17 ғасырға дейін қалпына келтірілген бақ та бар. Килкеннидің көптеген әдемі ғимараттарының негізін құрайтын әсем ақ қазбалары бар қара тас жергілікті карьерден алынған, әсіресе R700 тас жолынан оңтүстікке қарай 1,6 км қашықтықта орналасқан карьерден. Килкенни мәрмәрі Англиядағы Лестер соборындағы Ричард III-тің жаңа қабірінің тұғырына қолданылды. Килкенниде және оның айналасындағы көрікті жерлерге Килкенни қамалы мен бақтары (Батлер галереясы қоса), Сент-Кенис соборы мен дөңгелек мұнарасы, Роте үйі мен бағы, Ший садақа үйі, Килкенни соты, Сент-Мария соборы, Тхолсель, Доминикан қара аббаттығы, Сент-Джон шіркеуі, Батлер үйі, Килкенни 'Слипс' және Сент-Франциск аббат сыра зауыты кіреді. Бақтарға Касл Роза бағы, Роте үйі бағы, Аштық естелік бағы және Батлер үйі бағы жатады. Ауданның басқа да көрікті жерлері – Келс монастыры, Джерпойнт аббаттығы, Данмор үңгірлері, Вудсток иелігі және Дженкинстаун паркі. Килкенни мәрмәрінен немесе қара мәрмәрінен қаланың көптеген ғимараттарын безендіру үшін пайдаланылды, осы себепті Килкенни "Мәрмәр қаласы" деп аталды.

Килкенни қамалы мен қала қабырғалары

Килкенни қаласындағы Килкенни қамалы Батлер әулетінің резиденциясы болды. (Бұрын әулет Фицвальтер деп аталған.) Қамал 20-шы ғасырдың ортасында жергілікті қамалды қайта жаңарту комитетіне 50 фунт стерлингке сатылды. Ұзақ өтпей ол мемлекетке берілді, содан бері жаңартылып, келушілерге ашық. Қамалда Ұлттық өнер галереясының коллекциясының бір бөлігі қойылған. Қамалдағы солтүстік-батыс жағында көркем бақтар орналасқан, ал алдында кең аумақтар мен бақтар бар. Ол Ирландиядағы ең танымал туристік орындардың біріне айналды. Бірінші тас қамал 1204 жылы Уильям Маршаллмен салына бастады, ал құрылысы 1213 жылы аяқталды; ол нормандықтардың билеуінің символы болды және бастапқы 13-шы ғасырлық күйінде қаланың қорғанысының маңызды бөлігін құрады. Онда төрт үлкен дөңгелек мұнара және үлкен ор болды, оның бір бөлігі бүгінге дейін Парад алаңында көрініп тұр. Бұл төрт мұнарасы бар шаршы пішіндес қамал еді; осы төрт мұнараның үшеуі бүгінге дейін сақталған. Килкенни қабырғалары ортағасырлық Килкенни қаласын қорғады. Қала қабырғалармен, мұнаралармен және қақпалармен қоршалған. Қала қабырғаларының қалдықтары, мысалы Талбот мұнарасы (1207), сондай-ақ Талбот бастионы немесе қамал ретінде сақталған. Бұл Килкеннидің ортағасырлық жоғары қаласының қорғанысындағы сақталған екі мұнараның ең үлкені. Абби көшесінде қабырғалар бар, ал оған іргелес Қара Фререн қақпасы – Ескі қалаға дейінгі жоғары қала шеңберінің қалған жалғыз қақпасы/кіреберісі. Сондай-ақ, қабырға Сент-Франциск аббаттығының жанындағы сыра зауытының аумағынан өтеді. Килкенни қала қабырғаларын сақтау жоспары – Килкенни тұрғындары, Килкенни қалалық кеңесі, Қоршаған орта, мұра және жергілікті басқару департаменті, An Taisce, Килкенни археологиялық қоғамы және Мұра кеңесі қала қабырғаларының ұзақ мерзімді сақталуын қамтамасыз ету мақсатында жасалған жоспар.

Қасиетті Канис соборы мен мұнарасы

Сент-Кенис соборы, сондай-ақ Килкенни соборы деп те аталатын, қазіргі ғимараты 13 ғасырдан бастап салынған және Ирландиядағы екінші ең ұзын собор болып табылады. Соборға қалаға өз атын берген Әулие Канистің есімі берілген. Крест тәрізді құрылысқа ие собор, ерте ағылшын немесе ағылшын готика стилінде, әк тастан салынған, қара мәрмәр бағаналармен тірелген төменгі орталық мұнарасы бар. Сыртқы қабырғалары, қақпалардан басқа, қоршалған, ал батыс жағында екі кішкентай мұнара орналасқан. Собордың ұзындығы жетпіс бес метр, ал трансепттерінің ені қырық бір метрді құрайды. Собордың жанында 9 ғасырға жататын 100 фут биіктіктегі дөңгелек мұнара тұр. Әулие Канистің мұнарасы – жақсы сақталған ерте христиандық (9 ғасыр) дөңгелек мұнарасының көрнекті мысалы. Оған тек тік және тар баспалдақтар арқылы ғана көтерілуге болады, бұл мұнара бұрын күзет және пана ретінде пайдаланылған болуы мүмкін. Мұнараның шатырынан Килкенни қаласы мен айналасындағы аймақтың әдемі көрінісі ашылады. Собор тұрған төбе, Килкеннидегі алғашқы маңызды елді мекеннің орталығы деп саналады, ал дөңгелек мұнара ерте шіркеулік негіздің бар екенін көрсетеді. 1200 жылға дейін салынған көпір, 12 ғасырдан бері су тасқынынан бірнеше рет қайта жаңартылған, соның ішінде 1487 және 1763 жылдардағы ірі су тасқындарынан зардап шеккен. Қазіргі көпір 1766 жылы «1763 жылғы үлкен су тасқынынан» кейін салынды. Оны Уильям Коллс (1710–70 ж.ж.) Джордж Смит (1763–67 ж.ж.) әзірлеген жобалар бойынша, Джордж Семплдің (1700–82 ж.ж.) шәкірті салды. Көпір Килкенни қаласының орталық қолжетімділік схемасының бір бөлігі болып табылады. Схема және жаңа көпірді салу жоспары 2014 жылы Килкенниде пікірталас пен наразылықтарға себеп болды. Леди Дезарт көпірі мен Оссори жаяу жүргіншілер көпірі – қаланың екі жаяу және велосипедтік көпірі. Леди Дезарт көпірі 2014 жылдың қаңтар айында ашылды және Джонс-Кей мен Бейтмен-Кейді байланыстырады, Джонс-Бридж мен Гринс-Бридж арасында орналасқан. Оссори жаяу жүргіншілер көпірі, басты Оссори көпірінің астында орналасқан, Нор өзенінің бір жағындағы Канал серуендеу жолын екінші жағындағы Лакен серуендеу жолымен байланыстырады.

St Canice's Cathedral, also known as Kilkenny Cathedral, present building dates from the 13th century and is the second longest cathedral in Ireland. The cathedral is named after Saint Canice, who also gave his name to the town. Cruciform, the cathedral was built in the Early English, or English Gothic, style of architecture, of limestone, with a low central tower supported on black marble columns. The exterior walls, apart from the gables, are embattled, and there are two small spires at the west end. The cathedral is seventy five yards long, and its width along the transepts is forty one yards. Beside the cathedral stands a 100 ft 9th century round tower. St. Canice's tower is an excellent example of a well preserved early Christian (9th century) Round Tower. Accessible only by a steep set of internal ladders, it may once have been both a watchtower and a refuge, and the summit gives a good view of Kilkenny and the countryside around. The hill on which the cathedral stands is believed to be the centre of the first major settlement at Kilkenny, and the round tower suggests an early ecclesiastical foundation. First built before 1200, the bridge has been rebuilt several times since the twelfth century due to flooding, including the great floods of 1487 and 1763. The present day bridge was built in 1766 after the 'Great Flood of 1763'. It was built by William Colles (c. 1710–70) to designs prepared by George Smith (1763–67), a pupil of George Semple (c. 1700–82). and forms part of the Kilkenny Central Access Scheme. The scheme and the proposed building of the new bridge was the subject of some debate and protest in Kilkenny in 2014. Lady Desart Bridge and Ossory Pedestrian bridge are the city's two pedestrian/cycle bridges. Lady Desart Bridge was opened in January 2014 and links John's Quay and Bateman Quay and is located between John's Bridge and Green's Bridge. The Ossory Pedestrian bridge, located underneath the main Ossory bridge, links the Canal Walk on one side of the River Nore to the Lacken Walk on the other side.

Ескі жүн диірмендері

Ескі Жүн Фабрикасы 1800 жылдары салынған және қаланың солтүстік жағында, Блич-роудта орналасқан. Бұл аймақтағы ең ірі жұмыс берушілердің бірі болды; алаңы Nore өзені бойында бір мильден астамды құрайды. Қазіргі уақытта бұл жерде Килкенни сәулеттік құтқару және антикварлық дүкен орналасқан.

Мәдениет

Килкенни – Ирландияның оңтүстік-шығыс аймағындағы танымал туристік орын. Оның көркем галереялары, тарихи ғимараттары, қолөнер және дизайн шеберханалары, театр, комедия, қоғамдық бақтар мен мұражайлары – Килкеннидің Ирландиядағы ең көп саяхатталатын қалалардың біріне айналуының басты себептері және төңіректегі ауылды зерттеуге арналған база. Аймақтағы мәдени қызығушылық тудыратын орындарға Килкенни қамалы, Сент-Кенис соборы және дөңгелек мұнарасы, Роте үйі, Сент-Мари соборы, Келлс аббаттығы, Килкенни қалалық әкімдігі, Блэк Абби және Батлер галереясы жатады. Соңғы галерея 2020 жылдың тамызында қайта ашылды, ол Килкенни қамалының бұрынғы жертөлелік асханасынан Эван үйіне жаңа орынға көшірілді.

Өнер және фестивальдар

Килкенни – жыл бойы фестивальдер өткізілетін қала. Килкенни Традитфестивалі наурыз айындағы Сент-Патрик күні мерекесі күндері өтеді және Сент-Патрик күні тойлануы, шеру және ирландиялық дәстүрлі және халық музыкасын көрсететін Традитфестиваль музыка фестивалін қамтиды. Килкенни Рутс фестивалі мамыр айының бірінші демалыс күндері ұйымдастырылады және қаланың әртүрлі жабық алаңдарында Американа/Блюграсс/Фольк/Роккабилли/Альткантри жанрындағы әртістер өнер көрсетеді. 1998 жылдан бері фестиваль Американа/Рутс жанрындағы музыканттарды қызықтырды, олардың ішінде Calexico, Giant Sand, Ryan Adams, Alejandro Escovedo, Guy Clark, Chuck Prophet, Ray LaMontagne, Richmond Fontaine, Rodney Crowell, Phosphorescent, Sturgill Simpson және Alabama Shakes бар. Қараша айында Килкенни әлемдегі алғашқы экономика мен комедия фестивалі – Килкеномкиді ұйымдастырады. Уотергейт театры сияқты мәдени орындар би, музыка және театр жанрындағы жергілікті және гастрольдік қойылымдарды ұсынады.

Музыка

Килкенни аймағындағы музыкалық топтарға дәстүрлі музыканттар, сондай-ақ Кербдог, Инженерлік аллея және Менің кішкентай ойын-сауық үйі сияқты топтар кіреді. Басқа топтарға R. S. A. G. кіреді, оның Organic Sampler қос альбомы 2008 жылғы «Ирландия альбомы» номинациясымен Choice Music Prize сыйлығына ие болды. Кейбір пабтарда ирландтық дәстүрлі музыка кештері өтеді. Килкенни Roots фестивалі әр мамырдың мерекелік күндері ұйымдастырылады. Килкенни бірнеше әндерде еске алынады, соның ішінде ABBA-ның 2021 жылғы Voyage альбомындағы «When You Danced With Me» әнінде де. Килкенни өнер фестивалі әр тамыз айында өткізіледі. Nowlan Park-те «Source» атты концерт өтеді, онда Род Стюарт, Шания Твен, Боб Дилан, Пол Саймон және Андреа Бочелли сияқты әншілер өнер көрсетеді. 2008 жылы Dolly Parton бас концерттің жұлдызы болды. Брюс Спрингстин 2013 жылдың шілдесінде Еуропалық турнесін аяқтау үшін қатарынан екі түнді ойнады. Әулие Канис соборы кейде классикалық музыканттар мен хорларға шақыру жасап тұрады. Килкенни хоры және госпел хоры қаланың шіркеулерінде өнер көрсеткен. Ex Cathedra сияқты топтар Килкенни өнер фестивалі барысында тамашалаған көрермендерге ән сыйлады. Парламент көшесіндегі Cleere's пабы мен театры инди, джаз және блюз сияқты Ирландия мен халықаралық топтардың гастрольдік концерттерін өткізіп, танымал. Олар сейсенбі күні дәстүрлі музыка кешін ұйымдастырады, ал Ryan's пабында бейсенбі күндері дәстүрлі музыка кештері өтеді.

Театр

Килкенниде 1366 жылы Дублин труппасы Килкенниде орналасқаннан бері театрлық қойылымдар дәстүрі қалыптасқан. Генри Бёркхед 1645 жылы Килкенниде «Коланың ашуы немесе Лиренданың қайғысы» атты пьесасын басып шығарды, ол 1641 жылғы Ирландия көтерілісінің оқиғаларын ағылшын көзқарасынан бейнелейді. Бұл ашық саяси туынды болды, пьеса атауындағы Лиренда – Ирландияның анаграммасы. 1642 жылы Англиядағы азамат соғысы салдарынан Дублин роялистері қаладан қашуға мәжбүр болды. Олардың көпшілігі Килкенниге барып, сол қалада құрылған ескі ағылшын және ирландтар конфедерациясына қосылды. 1802 жылы Килфеннен сэр Ричард және сэр Джон Пауэр Килкенни жеке театрын ашты. Килкеннидегі Уотергейт театры – сахналық және көркем өнер орталығы. Онда кәсіби және әуесқой театр, классикалық және заманауи музыка, опера мен би, сондай-ақ сурет және фотосурет көрмелері ұйымдастырылады. Set Theatre – Килкеннидегі Джон көшесінде орналасқан шағын театр.

Фильм

Жүлделі анимациялық студия Cartoon Saloon, сондай-ақ фильмдерді өндіруші компаниялар Young Irish Film Makers және Mycrofilms – барлығы Килкенниде орналасқан. Килкенни 2012 жылдан бері әр қараша айында Субтитр Еуропалық кинофестиваліне төңкерілген.

Радио

KCLR радиостанциясы Карлоу және Килкенни аймақтарын қамтиды. Ол Килкеннидегі Карлоу жолындағы Хабар тарату орталығында және Карлоудағы Картошка базарындағы Exchequer House-та орналасқан. KCLR 96FM жиілігінде қолжетімді және тәуелсіз жергілікті радиостанция болып табылады. 2009 жылғы мәліметтерге сәйкес, KCLR-дың апталық тыңдарман үлесі 60%, ал апта ішіндегі үлесі 33% құрады. KCLR 96FM 2004 жылдың мамыр айында Radio Kilkenny радиостанциясын алмастырып хабар таратуды бастады. Radio Kilkenny бастапқыда Килкенни қауымдастық радиосы ретінде пираттық станса болып құрылған, 1988 жылы Килкенни қаласы мен округіне 96.0 МГц, 96.6 МГц және 106.3 МГц жиіліктерінде хабар таратуға лицензия алды. Radio Kilkenny Килкенни округі радио тыңдаушыларының 63%-ын және Карлоу округінің 16%-ын қамтыды, бірақ 2003 жылы Ирландияның Хабар тарату комиссиясы станцияның лицензиялық аймағын Карлоуды қоса кеңейткенде, лицензияны сақтап қала алмады. Станция 2004 жылдың 1 қаңтарында сағат 2:10-да хабар таратуын тоқтатты. Beat 102 103 – Ирландияның оңтүстік-шығыс аймағында хабар тарататын аймақтық жастар радиостанциясы. Ол шамамен 450 000 адамға қызмет көрсетеді, ал 2006 жылдың тамызында оның оңтүстік-шығыс нарығындағы үлесі 49% құрады.

Баспа құралдары

Килкенниде ғасырлар бойы газеттер шығарылып келеді. Ұзақ жылдар бойы жарық көрген газеттердің мысалы ретінде 1767 жылдан 1965 жылға дейін шыққан Finns Leinster Journal (кейіннен Kilkenny Journal), 1916 жылдан 1992 жылға дейін Kilkenny People және 1814 жылдан 1916 жылға дейін Kilkenny Moderator газеттерін атауға болады. Басқа газеттерге 1872 жылдан бастап Leinster Independent, 1813 жылдан бастап Kilkenny Chronicle, Kilkenny Courier, 1858 жылдан бастап Tipperary Examiner, 1875 жылдан бастап Kilkenny Express және Wexford Express, 1926 жылдан бастап The Post (Kilkenny People газетінің серіктес басылымы), 1979 жылдан бастап Kilkenny Standard, 1895 жылы Kilkenny People, The Kilkenny Voice (2005–2008) және Kilkenny Advertiser кіреді. Финннің Leinster журналы (1767–1801) 1767 жылы Эдмунд Финн құрған. Ол Килкенниде жарық көргенімен, мазмұнының бір бөлігі Карлоу қаласына да қатысты. Газет 1801–1830 жылдары Leinster Journal, ал 1832 жылдан бастап Kilkenny Journal деген атпен шығарылды. Модератор (1814–1822) газеті 1822–1919 жылдары Kilkenny Moderator деп аталып, 1920–1925 жылдары қайтадан Модератор болып өзгерді. Қазіргі Kilkenny People газеті алғаш рет 1895 жылы жарық көрді. Бұл апталық басылым. Аудит бюросының мәліметтеріне сәйкес, Kilkenny People газетінің 2006 жылдың жарты жылдығындағы орташа апталық тиражы 17 578 дананы құрады. Ол Purcellsinch орналасқан Kilkenny People Group баспасында басылып, топ сонымен қатар бірнеше аймақтық газеттерді де шығарады.

Фотография

Килкеннидің фотосуреттер жинағына шамамен 1900 жылға жатқан Лоренс жинағы, 1940 жылға жатқан Кроуфорд жинағы, 1950 жылға жатқан Валентин жинағы, 1970 жылға жатқан Болтон-стрит студенттерінің сараптамасы, 1989 жылға жатқан Индустриалды археологиялық сараптама, Кариган жинағы және Сент-Джонс приходтық жинағы, сондай-ақ көптеген тарихи пошта карточкалары кіреді.

Марапаттар

Килкенни 2008 жылы Еуропаның үздік қаласы деп танылды. Академия төрағасы Джон Томпсон: «Бұл жылы марапатқа ирландиялық қаланың ілігуі өте қуанышты, әсіресе Килкенни экономикалық өсіммен қатар өзінің ерекше мінезін және юморын сақтап отырғандықтан». Килкенни 1985 жылы Ирландияның «Таза қалалар» конкурсында жеңіске жетті.

Туған қалалар

Килкенни Франциядағы Море-сюр-Луан және Италиядағы Формиджине қалаларымен бауырластық байланыста.

Білім

Килкенниде көптеген танымал орта мектептер бар, соның ішінде 1538 жылы құрылған Ирландия шіркеуінің Килкенни колледжі орналасқан. Бұл елдегі ең көне мектептердің бірі, оның бұрынғы түлектерінің арасында Джонатан Свифт және Джордж Беркли бар. Патси Демпсидің «Беркли павильоны» деген мақаласынан цитата: Епископ Джордж Беркли (1685–1753) – өз заманының ұлы философтарының бірі болған. Ол Килкенни маңында дүниеге келді және Томастаундағы Дайсарт қамалында өмір сүрді. Беркли 1696–1700 жылдары Килкенни колледжінде (қазіргі Каунти-Холл) оқыды, онда Джонатан Свифт одан бұрын оқыған. Киран колледжі 1782 жылы құрылды және Ирландиядағы алғашқы Рим-католик орта мектебі болды. Ол Греттан Парламентінен кейін құрылды, ол елдегі жазалау заңдарын жеңілдетуге мүмкіндік берді. Лорето орта мектебі, CBS Килкенни, Coláiste Pobail Osraí, Presentation College және Килкенни қалалық кәсіптік мектебі сияқты тағы бірнеше орта мектептер бар. Округтың ауылдық аймақтарында орналасқан басқа мектептер: Каслкомер қауымдастық мектебі, Colaiste Mhuire Johnstown, Scoil Airigeal Ballyhale, St. Brigid's Callan, Grennan College Thomastown және Callan CBS. Бұл мектептер де хёрлинг және камоги ойындарына назар аударуымен белгілі. Килкеннидегі ирланд мектебі Gaelscoil Osrai – Ирландиядағы екінші ірі ирланд тіліндегі мектеп, онда бастауыш сыныптан 6-сыныпқа дейін шамамен 450 оқушы оқиды. Мейнут университеті 1997 жылдың қыркүйегінен 2018 жылдың маусымына дейін Киран колледжінің аумағында кампус сақтап келді. Университет Килкенниде толық уақытты гуманитарлық бакалавриаттың бірінші курсын ұсынды, ал студенттер екінші және үшінші курстарға Мейнуттағы негізгі кампуста қатысты.

Жолдар

Килкенниге қызмет ететін ұлттық басты бағыттарға N10 (M9 тас жолымен Дублин/Карлоу/Уотерфордқа қосылатын), N77 (Портлоузға және M7 тас жолына қосылатын) және N76 (Клонмельге қосылатын) жолдары жатады.

Теміржол

Килкенни теміржол станциясы 1848 жылдың 12 мамырында ашылды. Килкенни 1850 жылы Дублинмен, 1854 жылы Уотерфордпен, 1876 жылы Портлоузбен және 1919 жылы Кастлкомермен теміржол байланысын құрды. Córas Iompair Éireann 1962 жылы Кастлкомер және Килкенни қосылатын желілерін жапты. Килкенни теміржол станциясы 1966 жылы ирланд ұлтшылы, ақын және драматург Томас Макдонагтың құрметіне Макдонаг станциясы деп атау өзгертті. Килкенни Дублин мен Уотерфорд арасындағы Iarnród Éireann Intercity бағытындағы аялдама болып табылады. Килкенни станциясынан пойыздар Дублин-Уотерфорд теміржол желісімен қатынайды, Уотерфордтан Клонмельге және Лимерик Анкшн станциясына дейін қосылыстар бар. Килдарде түйісетін пойыздар Баллина, Вестпорт, Галвей, Эннис, Баллиброфи, Ненэг, Лимерик, Килларни, Трали және Корк қалаларына қатынайды.

Ауа

Килкенни әуежайы тек жеке ұшулар үшін қолданылады. Кесте бойынша рейстері бар ең жақын әуежайлар – Дублин әуежайы және Корк әуежайы, олардың екеуі де шамамен 150 км қашықтықта орналасқан.

Өнеркәсіп

Қаланың сыра қайнату тарихы бар және 18-шы ғасырдың басында Коул және Смитвик мырзалар құрған Сент-Франциск аббат сыра зауытының орны болды. Гиннес Ирландия тобы бұл сыра зауытын 1960 жылдан бері меншіктеп келді. 21-ші ғасырдың басында Гиннес Grand Metropolitan plc компаниясымен бірігіп, әлемдегі ең ірі алкогольдік сусындар бизнесі Diageo-ны құрды, және сыра зауыты Diageo Global Supply құрамына енді. Соңғы жылдары Смитвик сырасы өндірістің шағын бөлігін ғана құрады. Тағы бір өнім – Смитвик сырасына ұқсас Килкенни сырасы. Сыра зауытында өндірілген сыраның 80%-ы Diageo-ға тиесілі емес, бірақ лицензия бойынша шығарылған Budweiser бренді болды. Diageo 2008 жылдың мамыр айында Сент-Франциск аббат сыра зауытының жабылуын хабарлады, ол 2013 жылдың 31 желтоқсанында өтті. Өндіріс содан кейін Дублиндегі Сент-Джеймс-гейт сыра зауытына көшірілді.

Кооперативтер

Килкенниде сондай-ақ әлемдегі жетекші сүт өнімдері компанияларының бірі – Glanbia компаниясының бас кеңсесі орналасқан. Glanbia екі сүт өнімдері бизнесінің бірігуінен құрылды: Avonmore және Waterford Foods, және Ирландияда, Ұлыбританияда, АҚШ-та және тағы 30-дан астам елде мүдделері бар. County Kilkenny Village Creameries 1966 жылы бірігіп, Avonmore Creameries брендін құрды. Бұл кооператив 1988 жылы Avonmore Food plc болып тіркелді, ал 1997 жылы Waterford Food plc-мен бірікті. Бүгінде ол әлемдік азық-түлік гиганты Glanbia ретінде танымал, әлемдегі ең үздік тамақтану компанияларының бірі, кірісі 3,5 миллиардтан астам евроны құрайды және 5815 қызметкері жұмыс істейді. 1966 жылы жергілікті фермерлер құрған 30-дан астам жергілікті май станциялары Килкенни округі мен көршілес округтердегі шағын ауылдық кооперативтермен бірігіп, Unigate Limited компаниясының қолдауымен Avonmore Creameries Federation құрды. Килкеннидегі Сент-Киран колледжіндегі Glanbia жинақтарындағы деректерге сәйкес, Avonmore Coop бренді Килкенни округіндегі бірнеше ондаған ауылдық май станцияларының бірігуі арқылы құрылды. 1960 жылдары ауқымның ұлғаюы мен әртараптандырудың артықшылықтарын түсінген олар, Ирландия бойынша көптеген шағын, жергілікті кооперативтерді біріктіру қажеттігіне келді. Бұл Килкенни округіне қарасты Баллираггет қаласында жаңа, көп мақсатты Avonmore сүт зауытын салуға әкелді, ол сол кезде Еуропадағы ең ірі азық-түлік өңдеу зауыты деп есептелді. Бүгінде бұл алып жаһандық құрылым Glanbia деп танылады. Glanbiaның тамыры өткен ғасырда қалыптасқан ирландтық ауыл шаруашылығы кооперативтері қозғалысына барып тіреледі, ол 1889 жылы Хорас Планкетт құрған алғашқы ирландтық кооперативтен бастау алды. Бүгінде Glanbia 34 елде жұмыс істейді және әлемнің 100-ден астам еліне экспорттайды. Glanbia кірісі бойынша (2010 жылғы деректер) әлемдегі ең үздік 100 кооперативтің қатарында 98-орынды және Ирландиядағы No 1 болып табылады, бұл рейтингті International Co-operative Alliance ұйымы жасады. Ballyhale C. D. S. (1895–1995) 100 жылдық мерейтойлық буклетінде 25 кооперативтік май станцияларының федерациясы 1965 жылдың қаңтарында Avonmore Creameries Ltd. компаниясының қолдауымен құрылғаны, қоғам жаңа құрылымның үлесін алғаны және келесі жылдары Баллираггетте сүт өңдеу зауыты салынғаны жазылған. Ирландия 1970 жылы ортақ нарыққа қосылды. Бірінші ірі сүт жинау 1973 жылы жүзеге асырылды, осы кезде бірігу ресми түрде бекітілді.

Kilkenny is also home to the head offices of Glanbia, one of the world's top dairy companies. Glanbia was formed by the merger of two dairy businesses: Avonmore and Waterford Foods and has interests in Ireland, the United Kingdom, the United States and more than 30 other countries. County Kilkenny Village Creameries amalgamated to create the Avonmore Creameries brand in 1966. That coop became Avonmore Food plc in 1988 and joined with Waterford Food plc in 1997. It is today known as the global Food giant, Glanbia, one of the world's top nutrition companies, with revenues of over €3.5 billion and 5,815 employees. In 1966 over 30 local creameries created by local farmers joined with other small rural co operative societies throughout County Kilkenny and some neighbouring counties, and together with Unigate Limited support, formed the Avonmore Creameries Federation. According to the Glanbia Collections in Kilkenny Archives at St Kieran's College, Kilkenny, the Avonmore Coop brand was created through the merger of several dozen village creameries throughout County Kilkenny. Realising the benefits of increased scale and greater diversification in the 1960s, they saw the need for an amalgamation of many small, locally focused co operatives across Ireland. It led to the construction of a new multi purpose Avonmore dairy plant facility in Ballyragget, County Kilkenny, a plant they claimed was the biggest food processing facility in Europe at that time. Today that giant global entity is known as Glanbia. Glanbia has its origins in the Irish agricultural co operative movement that evolved over the last century, ever since first Irish Co operative founded by Horace Plunkett in 1889. Today Glanbia has operations in 34 countries and is exporting to more than 100 countries worldwide. Glanbia is ranked by revenue (2010 figures) in the top 100 Cooperatives, No 98 in the world and No 1 in Ireland by the International Co operative Alliance, the global apex organisation of co operatives worldwide. The Ballyhale C. D. S. (1895–1995) 100th anniversary booklet of its foundation records that a federation of 25 Co op Creameries originally emerged in January 1965 under the umbrella of Avonmore Creameries Ltd., that shares were taken in the new entity by the society and that in following years a Ballyragget milk processing factory was built. Ireland entered the Common Market in 1970. The first bulk milk collection took place in 1973, when the amalgamation was formalised.

Басқа

Килкеннидегі соңғы жаңалықтар жергілікті кәсіпорындардың қосымша инвестицияларын тартты және жаңа салаларды қызықтырды. Леггетсрат бизнес-паркі 2003 жылы ашылды. Килкенниде екі сауда-саттық сауда орталығы бар: Килкенни сауда-саттық паркі және Ормонд сауда-саттық паркі. Хеброн бизнес-паркі 2002 жылы салынды және Килкеннидегі өнеркәсіптің басты орталығы – Хеброн өнеркәсіптік аймағының жеке меншіктегі кеңейтілген бөлігі болып табылады.

Ауруханалар

Килкенниде үш мемлекеттік және бір жеке аурухана бар. Сент-Льюк 1942 жылы салынған жалпы медициналық және хирургиялық аурухана. Ол Фрешфорд Роудта орналасқан және жергілікті және аймақтық қызметтердің кең спектрін ұсынады. Жергілікті қызметтерге медициналық көмек, жалпы хирургия, акушерлік, гинекология және балалар аурулары емдеуі кіреді. Сент-Кенис 1852 жылы ашылған психиатриялық аурухана, ол Дублин жолында орналасқан. Аурухана психикалық денсаулық сақтау қызметтерінің, соның ішінде шұғыл және ұзақ мерзімді күтімнің, округ бойынша амбулаториялық қызметтердің, тәуелділікке қарсы кеңес берудің, демалыс орталықтары мен күндізгі стационарлардың түрлерін ұсынады. Сондай-ақ, балаларға физиотерапия және еңбек терапиясы да көрсетіледі. Килкрине қала сыртында, Килкринде орналасқан аймақтық ортопедиялық аурухана. Aut Even – Килкенни қаласының сыртындағы жеке аурухана.

Жеңіл атлетика

Килкенни Сити Харриерс Клубы – 1953 жылы құрылған жеңіл атлетика клубы. 1989 жылы Килкенни жергілікті спорт орталығы мәртебесін алды және Халықаралық жеңіл атлетика федерациясы стандарттарына сай келетін жабық емес жүгіру жолы мен жабдықтар құрылысы басталды.

Регби

Килкенни RFC 1885 жылы құрылған, Уотерфорд жолындағы Фолкстаун қаласында орналасқан регби клубы. Клуб Ирландия ұлттық құрамасына бірнеше ойыншы ұсынды, олардың ішінде Джек Нотли, Уилли Дуган, Нед Бёрн, Ронан Керни және Гэри Халпин бар. Клуб сондай-ақ Ирландия мұз үстіндегі хоккей қауымдастығының демалыс лигасына қатысады. Команданың құрамында Солтүстік инлайн хоккей лигасы мен Ирландия инлайн хоккей (роллерлік хоккей) лигасынде ойнайтын инлайн хоккей командасы да бар.

Атақты тұрғындар

Килкенниде: Жер иелері мен аристократияда Арт Кавана Килкеннидің ең танымал он сегіз отбасына жеке-жеке тарау арнады, олар "бүкіл округ бойынша тең таралуды қамтамасыз ету үшін кездейсоқ географиялық принцип бойынша" таңдалған: Говрандық Агар, Касл Блуденнің Блунден, Дженкинстаундық Брайан, Батлер (Кэррик лордтары), Мейденхоллдық Батлер, Батлер (Маунтгарет лордтары), Батлер (Ормонд графы), Куффе (Десарт лордтары), Де Монтморренси, Фармлидің Флуд, Кноктофердің Лангриш, Маунт Джулиеттік Лофтус, Маунт Джулиеттік Маккалмонт, Понсонби (Бессборо графтары), Килфандық Пауэр, Килкриннің Смитвик, Фрешфордтың Сент-Джордж және Кэтлкоммердің Уэндесфорд.