Кіріспе

Американдық философ (1923–2004)

Пол Эдвардс (2 қыркүйек 1923 – 9 желтоқсан 2004) – австриялық-американдық моральдық философ. 1967 жылдан бастап «Макмиллан» баспасының «Философия энциклопедиясының» сегіз томдық бас редакторы болды және 1960-шы жылдардан 1990-шы жылдарға дейін Нью-Йорк университетінде, Бруклин колледжінде және Әлеуметтік зерттеулер жөніндегі жаңа мектепте дәріс оқыды.

Философия энциклопедиясы

Эдвардс 1967 жылы жарық көрген «Макмиллан философия энциклопедиясының» бас редакторы болды. Сегіз томдық, 500-ден астам автордың қатысуымен жазылған 1500-ге жуық мақаладан тұратын бұл энциклопедия – 20 ғасыр философиясының маңызды еңбектерінің бірі. Редакциялық құқығын пайдаланып, Эдвардс атеизм, материализм және осымен байланысты тақырыптарға толы мақалалар енгізілгенін қамтамасыз етті (мұндай тақырыптар заманауи философтардың қызығушылығын тудыратынын ескерсек, бұл таңқаларлық емес). Ол әрқашан «философиялық пікірде нақтылық пен қатаңдық жақтасы» болып қала берді. Энциклопедия жарық көргеннен кейін төрт онжылдық өткен соң, басқа редакторлар оны жаңа басылымға дайындағанда, Эдвардс Питер Сингерге «өзгерістер философиялық мәнді әлсіретіп, постмодернистік ой-пікірге тым кешірімді болғанына» қынжылғанын айтты. Ол 1996 жылы жарық көрген «Реинкарнация: сындық зерттеу» кітабының авторы, ол Иан Стивенсон жинаған деректерді сынап талдауымен ерекшеленеді. Кітап ғалымдар тарапынан жағымды пікірлер алды. Барри Бейерштейн: «Менің кеңесімді орындап, «Реинкарнация: сындық зерттеу» кітабын оқыған скептиктер реинкарнацияға сенушілермен ғана емес, сонымен қатар «өлімге жақын тәжірибе» әуеқойларымен және басқа да өмірден кейінгі жағдайға сенеушілермен де пікір таластыруға жеткілікті аргументтер табады» деп жазды. Философ және парапсихолог Стивен Э. Брауд Эдвардстың кітабындағы аргументтерді сынға алып, «Эдвардс реинкарнацияға сенушілерге қарсы жасаған шабуылының оның қарсы тұрған көзқарасымен бірдей терең (және сөзсіз) метафизикалық екенін түсінбеген сияқты» деді.

Вильгельм Рейх

Эдвардс 1947 жылы Нью-Йоркке келгенде Вильгельм Райхтың "қаланың тақырыбына айналғанын" және көп жылдар бойы ол мен оның достары Райхты "мессияға ұқсас" деп қарағанын айтты: "Райхтың адамзаттың қиындықтарын түпнұсқа және терең түсініп отырғаны туралы кең таралған пікір болды". Жиырма жыл өткен соң, "Философия энциклопедиясының" бас редакторы ретінде Эдвардс Райх туралы 11 беттен тұратын мақала жазды, бұл Зигмунд Фрейдке арналған төрт беттен әлдеқайда көп. Ол философтарды Райхта қызықтыратын нәрсені көрсетті: діни және метафизикалық қажеттіліктердің пайда болуына қатысты көзқарастары, жеке тұлға мен қоғам арасындағы байланыс, әлеуметтік прогрестің мүмкіндігі және, ең бастысы, оның психиатриясының сана мен дене мәселесінің кейбір аспектілеріне тигізетін әсері. Мақаланың қысқартылған нұсқасы "Сенімсіздік энциклопедиясында" (ред. Гордон Штайн, 1985) жарияланды. Эдвардс Райхтың оргон терапиясын энциклопедиялық мақаладан шығарды, себебі ол "философиялық тұрғыдан қызығушылық тудырмайды" деді. Бірақ, BBC берген сұхбатында ол былай деді: "Райхтың физик ретінде лайықты білімі болмағанын мойындаймын. Сонымен қатар, оргон теориясының толығымен бекер емес екеніне сенімдімін. Бірнеше жыл бойы, көбінесе қызығушылықтан, мен күн сайын оргон жинағышына барып отыратынмын".

Таңдалған мақалалар

(1971). "Киркегор және христиандықтың "шындығы", Философия: Корольдік философия институты журналы, Кембридж журналдары.
(1986–1987). "Реинкарнацияға қарсы дәлелдер", "Тәуелсіз сауал", төрт бөлімді мақалалар жинағы.