Кіріспе

Cap Gris Nez (сөзбе-сөз "қоңыр мұрын"; Koap Zwartenesse (Батыс фламанд)) – Францияның солтүстігіндегі Па-де-Кале департаментіне қарасты Аудинген коммунасында орналасқан мүйіс. Cote d'Opale-дің бөлігі болып табылады және қорғалатын табиғи аймақ ретінде саналады. Мүйістің жартастары Франция мен Англия арасындағы ең жақын нүкте, Довердегі ағылшын жағаларынан 34 км (21 миль) қашықтықта жатыр.

Этимология

Грис-нез француз тілінен тікелей "сұр мұрын" деп аударылады және ол ежескі ағылшын тіліндегі "craig ness" сөзінің бұрмалануы. Ол голланд тіліндегі әдеттегі "сұр төбе" сөзінен туындаған; ресми түрде голландша атауы Swartenesse ("қара төбе") болды, оны солтүстік-шығыстағы Blankenesse ("ақ төбе", Cap Blanc Nez) сөзінен ажырату үшін қолданылды. "Nesse" элементі ағылшын тіліндегі "ness" сөзімен туыс, ол "мүйіс" дегенді білдіреді, мысалы, Dungeness немесе Sheerness.

Геология

Кап Грис-Нез жартастары құмтас, саз және бордан тұрады. Олардың басым түсі сұр, содан да кейп осылай аталған. Бұл орын, әсіресе, юра кезеңіне жататын қазбаларды жинауға танымал. Көбінесе екі жақтаулы моллюскалар, ішкі қабықты моллюскалар және ағаш қазбалары кездеседі. Кішкентай кесек тастарлы құмтас қабаттарында балықтар мен дертілдердің тістерін табуға болады. Кейде құмтастардың ішінде ірі аммониттер де табылады. Кейп – миллиондаған көшпенді құстардың үнемі тоқтайтын жері.

Тарих

Мыстың Англияға жақын орналасуы Англия мен Франция арасындағы соғыстарда Аудинген ауылының көп рет қирауына себеп болды. Жардың үстінде Генрих VIII 16 ғасырдың басында салған ағылшын бекінісінің қираған қалдықтары бар. Ағылшындар бұл бекініске "Blackness" деп атаған, бұл голланд тіліндегі "Swartenisse" атауының аудармасы.

Наполеон соғыстары

Наполеон 1803 жылғы 1 шілдеде Булонь-сюр-Мер маңындағы жағалауды және оның басып кіру әскерін тексеру кезінде мұнда тоқтады. Одан кейін ол, мұнда арна бойында оптикалық телеграфты, семаформен жабдықталған, орнатуды жоспарлады. Бұл желідегі алғашқы семафор 1805 жылы Англияға жоспарланған француз шабуылын күтпей-ақ, мұнда орнатылды. 1805 жылғы 18 шілдеде Грис-Нез және Бланк-Нез шайқасы болды, онда сандық артықшылығы бар британдық флот Амблетеуз портына кіруге тырысқан голланд кемелерін қуды. Мұндай шабуылды күткен Наполеон мұнда 300 зеңбірекке ие батареяны орналастырды, және осы күштердің атысы британдық кемелерді шегінуге мәжбүр етті.

Екінші дүниежүзілік соғыс

Габриэль Аугуст Фердинанд Дюкуинг және оның әскерлері 1940 жылғы 25 мамырда семафорды қорғау кезінде қаза тапты, ал осы құрбандықты еске алу үшін кейіннен мұнараға ескерткіш орнатылды. Кейіннен нацистер Тюдор қираған орындарының ішінде бекініс салған. Аймақта Екінші дүниежүзілік соғыс кезеңіне қатысты бункерлер шоғырланған, олар Атлантикалық қабырғаның бір бөлігі болды. Екі ауыр артиллериялық позиция бар: бұрын үш 170 миллиметрлік зеңбірекпен жабдықталған Гроссер Курфюрст батареясы және төрт 380 миллиметрлік зеңбірекпен Тодт батареясы. Бұл позициялар Кале және Булоньге жақын жерлерге жасалатын шабуылдарды тоқтатуға арналған, оларды ірі бетондық бекіністер және басқа да қорғаныс нысандары қорғаған. Тодт батареясының бірінде қазір Атлантикалық қабырға мұражайы орналасқан. 1944 жылдың қыркүйек айында 3-ші канадтық жаяу әскер дивизиясының бөлімдері аймақты босатып алды.

Екінші дүниежүзілік соғыстан кейінгі кезең

Кап Грис Нездегі цилиндр пішіндес бетон маяк 1958 жылы салынған. Оның биіктігі 31 метр (102 фут) және ол 1944 жылы қираған ескі нысанының орнына салынған. Маяк және оған қоса орналасқан радар станциясы күн сайын мұрындықтан өтетін 500-ден астам кемеге бағыт көрсетеді.