Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Оңнюд туындағы қала
the town in Ongniud Banner
Вудан – қытай операсындағы әйел рөлінің бір түрі және дан рөлінің кіші түрі. Вудан кейіпкерлері – жауынгерлік дағдысы бар қыздар, ал вудан актерлері (көбінесе актрисалар) дәстүрлі қарулардың театрлық нұсқаларын қолдану арқылы жекпе-жек өнерін, сондай-ақ акробатика мен гимнастиканы меңгеруі керек. Шаш үлгісі мен макияжы басқа жас дан рөліндегі кейіпкерлерге ұқсас.
The wudan is a female role type in Chinese opera and a subtype of the dan. Wudan characters are warrior maidens in combat, and wudan actors (almost always actresses) must be trained in martial arts with theatrical versions of traditional weapons, as well as in acrobatics and gymnastics. The hair and makeup is similar to that of other young dan roles.
Ішкі түрлері
Вуданды екі түрге бөлуге болады: дуанда вудан және даомадан; екіншісі сахнада "қару-жарақ" киеді.
The wudan can be further divided into two subtypes, the duanda wudan and the daomadan; the latter wears an "armor" on stage.
Дуанда вудан
Дуанда-вудан – атқа немесе әскерге тәуелсіз күресетін әйел. Ол Хонгсянның қаһарманы сияқты әйел юйся болуы мүмкін, немесе өзін әйелге айналдырған мистикалық жан, мысалы, «Ақ Илан» аңызындағы Бай Сучжэнь мен Сяо Цин сияқты. Пекин операсында жауынгерлік жейде, жауынгерлік юбка және шалбардан тұратын жаңғақ жапан (zhan'ao zhanqun; "жауынгерлік жейде, жауынгерлік шым") костюмі киіледі; сондай-ақ қосымша юбка жапсырмалары мен xiaomanxue деп аталатын жазық білезік аяқкиімдер (小蠻靴, "кішкентай варварлық аяқкиімдер") тағылады.
The duanda wudan is a female who fights independently of a horse or an army. It can be a female youxia, like the heroine of Hongxian; or a supernatural being who has transformed itself into a women, like Bai Suzhen and Xiao Qing from the Legend of the White Snake. In Peking opera, the zhan'ao zhanqun (戰襖戰裙; "martial shirt, martial skirt") costume is worn, which consists of a jacket, a skirt, and trousers; as are additional skirt flaps and flat ankle boots known as xiaomanxue (小蠻靴, "small barbarian boots").
Даоман
Чангау вудан, көбінесе Даомадан деп аталады, ол әйел, көбінесе әскер қолбасшысы, ат үстінде шайқасады. Даомаданның танымал кейіпкерлері – Ян әулетінің генералдарынан Му Гуййинг және Су шегінен Ху Саньян. Пекин операсында даомадан еркек әріптестеріне ұқсас, бірақ гүл мен құс кестесімен, сондай-ақ белден ілінген түрлі-түсті ленталармен бірге ұзын "әйелдік қару" (女靠, nükào) киеді. Қару әдетте қызыл немесе қызғылт түсті болады. Қару-жарақ қозғалысты шектейді, сондықтан даомадан дуанда вуданмен салыстырғанда аз акробатикалық өнер көрсетеді. Көбірек еркіндік үшін "жаңартылған қару" (改良靠, găiliángkào) киюге болады, ол артқы жағындағы төрт туды жоқ қылып, денеге жақын орналасады. Оның бас киімі екі линзиге (ұзын қауырсын қанаты) бекітіледі. Көбінесе қолданылатын қару – ұзын дао (қылыш) немесе цян (найза) болып табылады.
The changkao wudan , better known as the daomadan , is a woman, often an army commander, who fights on horseback in battles. Popular daomadan characters include Mu Guiying from the Generals of the Yang Family and Hu Sanniang from the Water Margin. In Peking opera, the daomadan wears a long "female armor" (女靠, nükào), which is similar to that worn by their male counterparts but with flower and phoenix embroidery as well as multicolored streamers hanging from the waist. The armor is usually in red or pink. The armor restricts movement, so the daomadan is less acrobatic compared to the duanda wudan. For more freedom a "reformed armor" (改良靠, găiliángkào), which lacks the four flags in the back and fits more closely to the body, can be worn. Her helmet is attached to two lingzi (long pheasant feathers). The commonly used weapon is a long poled dao (blade) or qiang (spear).
Біліктілік
Ән айтумен қатар, вудан актрисалары еркек әріптестері (ушэн) сияқты жекпе-жек өнерінде, гимнастикада және акробатикада да жаттығуы керек. Вудан актрисасының ерекше дағдысы – "найзаларды тебу", ол ушэн рөлдерінде қолданылмайды. Мұндай шайқас көрінісінде вудан сахнаның ортасында, жауларымен қоршалған болады, әрқайсысы екі ұшынан мақтаны бар екі жеңіл қос басты найза ұстап тұрады. Жаулар қаһарманның найзаларды әртүрлі тәсілдермен кері тебуі үшін оларды лақтырады, бұл шайқастағы соққыларды бейнелеуге арналған. Нәтижесінде, актриса шебер болса, қарқынды әрекет пен көптеген найзалардың бір уақытта ауада ұшуына куә боласыз.
In addition to singing, wudan actresses must also be trained in martial arts, gymnastics, and acrobatics, just like their male counterparts (wusheng). A unique skill for the wudan actress is "kicking the spears" which is unused in wusheng roles. In such a combat scene the wudan is in the middle of the stage surrounded by her enemies, each holding a couple of light double headed spears with tassels at each ends. The enemies toss their spears for the heroine to kick back in various ways, which is meant to mimic deflections in battles. The result is fast paced action (if the actress is good) with many spears flying through air simultaneously.
Жыныстық қатынас
Вуданның еркек актерлері өте сирек. Тайваньдық Пекин операсының әртісі Янг Руй Ю (楊瑞宇), Пекиндегі Қытай театр өнерінің ұлттық академиясын бітірген. Ол Ву Хсингуоның «Қазіргі заманғы аңыз театры» (當代傳奇劇場) құрамында жұмыс істейді. Ал, (ұзын емес) вудан актрисаларының еркек рөлдерін, яғни уавашенгті немесе қару-жарақпен күресе алатын жігіттерді ойнауы жиі кездеседі. Мұндай рөлдерге «Сиқырлы лотос фонары» пьесасынан Лю Чэньсянь, «Жао жетімдері» пьесасынан Чжао Ву және «Ян әулетінің әйел генералдары» пьесасынан Ян Вэнгуан жатады.
Male wudan actors are extremely rare. Yang Rui Yu (楊瑞宇), a Taiwanese Peking opera performer who graduated from the National Academy of Chinese Theatre Arts in Beijing, has been called the only active male wudan actor. He is with Wu Hsing kuo's Contemporary Legend Theatre (當代傳奇劇場). On the other hand, it's common for (shorter) wudan actresses to play males, i. e. wawasheng or boy characters who can fight with weapons. These include Liu Chenxiang from The Magic Lotus Lantern, Zhao Wu from the The Orphan of Zhao, and Yang Wenguang from Women Generals of the Yang Family.