Кіріспе

Ла-Пас (IPA: [lɐ 'pas]), ресми түрде Ла-Пас муниципалитеті (; ), Филиппиннің Лейте провинциясындағы 5-ші санаттағы муниципалитет. 2020 жылғы халық санауы бойынша халқы 19 174 адамды құрайды.

Тарих

1870 жылдары бір шағын елді мекен құрылды, ал 1886 жылға дейін онда шіркеу салынды. Шіркеу "Розариохан" деп аталды. Испан миссионерлері бұл жерге жергілікті халыққа дін үйрету үшін келді. Дегенмен, адамдар Қасиетті апта мен міндетті күндері құдайға сыйынған үшін Дулагқа баруға мәжбүр болды. Сол кезге дейін бұл елді мекен "Кабадианган" деп аталды. Ресми атау туралы сұрақ туындағанда, халық бірауыздан "Ла-Пас" атауын таңдады, бұл олардың қасиетті қамқоршысы – Нюэстра Сеньора Де Ла-Пас и Буэн-Вайаже (Бейбітшілік пен Жақсы Сапардың Анасы) құрметіне берілді. 1908 жылы Викториано Релано бірінші германо майор болды, сол жылы "Нюэстра Сеньора де ла Пас и Буэн-Вайаже" құрметіне фиестаның алғашқы тойы өтті. 1903 жылы Ла-Пас Бурауэннің бариосы болды. Капитан Эстефанио де Паз – барионың бірінші лейтенанты. Үш жетекші Манилаға барып, орталық үкіметке Ла-Пасты муниципалитет деңгейіне көтеру туралы өтініш жасады. Сол кездегі үш жетекшінің бірі – Лейте провинциясының Толоса қаласынан шыққан Дон Никасио Мартинес Виверо болды. 1918 жылы Ла-Пас провинциялық басшылардың көмегімен төртінші санаттағы қала деп жарияланды. Қалалық мәлімдемеден кейін Ла-Паз тұрғындары алғашқы сайлауды өткізіп, Никасио Вивероны Ла-Пастың бірінші муниципалды президенті (мэрі) етіп сайлады. 1942 жылдың 14 шілдесінде жапон әскері Ла-Пасқа басып кірді. Бір рота сарбаз қаладағы орталық мектеп ғимаратында гарнизон орналастырды. Партизандар оларды үнемі мазалағандықтан, әскерлер Ла-Паста үш апта ғана болды. Бірақ бір айдан кейін тағы да әскер келді. Олар мектеп маңына мықты бекіністер салды. Жапондықтар барлық саяси партияларды таратып, "Калибапи" партиясын құрды. Олар жергілікті билікті ұйымдастырып, марионетка әкім тағайындады. Атты. Педро Кахано Паланья, кіші, Никасио Вивероның күйеу баласы және Лейте, Толосаның тумасы, жапон сарбаздары Никасионың екі баласы Антонио Любин мен Мария Салудты тұтқындағаннан кейін Ла-Пастың марионетка әкімі болды. Паланья Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғанға дейін қала әкімі қызметін атқарды. Жапондықтар Ла-Пас халқының барлығын бақылауға тырысып, елді мекендерде де, бариоларда да көршілік қауымдастықтар құрды. Мектептер ашылып, онда нихонго, яғни жапон тілі мен азиялық идеологияларға баса назар аударылды. Партизандар қалаға кіріп, жаудың күшін білуге тырысты, бұл алдағы азат ету үшін маңызды ақпарат саналды. Көптеген Ла-Паз тұрғындары осы қауіпті тапсырмаларда өмірін қауіпке тікті. 1944 жылы Ла-Пас азат етілді.

Демография

2020 жылғы санақта Лейте штатының Ла-Паз қаласының халқы 19 174 адамды құрады.