Кіріспе

Матай 5:7 – Жаңа өсиеттегі Матай Ізгі хабарының бесінші тарауының жетінші аяты. Бұл Таудағы уағыздың бесінші аяты, сонымен қатар, «Бақыттылар» деп аталатын бес аяттың бірі.

Талдау

Бұл тармақтың, Мәтін 5:5 сияқты, Лұқаның Жазық даладағы уағызында баламасы жоқ. Жаңа өсиет ғалымы Роберт Гандри осы қарапайым құрылымды Мәтін ілмулісінің жасауы мүмкін деп санайды. Эдуард Швейцердің айтуынша, "Мәтіннің хабарламасының негізгі тақырыбы – мейірімділік". "Бақытты" (грекше: ) + бастауыш + "ол" + себебі формасы (Тобит 13:16-да да кездеседі), ал эсхатологиялық бағыты (1 Енох 58:2–3-те де сондай) болады. Көне әдебиеттерде бірнеше бақыттылықтардың біріктірілгенін кездестіруге болады (4Q525 2; 2 Енох 52:1–14), сондай-ақ үшінші жақтағы көпше сөз қолданылған (Пс. Сол. 17:44; Тобит 13:14). Грек тіліндегі *makarios* сөзін "бақытты" немесе "қуанышты" деп аудару жеткіліксіз, себебі ол "құттықтау және ұсыныс" термині, сонымен қатар "қанағаттанған" деген мағынаны да білдіреді. Грек тіліндегі *hoi eleēmones*, "мейірімділер" немесе "шығалжандылар" (Гомер, Одиссея, 5-кітап, 191-жол) тек "теріс қасиетке" ғана емес ("қатаңдық танытпау, тиісті жазаны қолданбау, жануарға немесе адамға қажетсіз жұмыс тапсырмау"), сонымен қатар "мұқтаждарға және қиын жағдайдағыларға белсенді мейірімділік көрсетуге" ( дейді. Гандридің сөзіне сүйенсек, бұл тармақ Бақыттылықтардың екінші төрттігінің басталуын білдіреді. Алғашқы төртеу жеке көзқарастар мен жағдайлар туралы, ал екінші төртеу адамдар арасындағы қарым-қатынас туралы. Гандридің пікірінше, алғашқы төртеу шәкірттердің қуғынға ұшырау жағдайын, ал екінші төртеу осы қуғынға әкелген адал мінез-құлқыны көрсетеді.