Кіріспе

Dayworld – Филип Хосе Фармердің "The Sliced Crosswise Only On Tuesday World" атты өзінің танымал әңгімесінен шабыттанған ғылыми-фантастикалық трилогиясы. Оқиғалар антиутопиялық болашақта өрбітеді, онда адамдар аптаның тек бір күнін ғана өмір сүруге рұқсат алады. Ал қалған алты күні олар "тасқа айналдырылады", яғни тоқтатылған жандану күйіне түседі. Романдар Джефф Кейрд есімді ер адамның басынан өткен оқиғаларды баяндайды, ол – күндізгі бұзушы: аптасына бір күннен артық өмір сүретін адам. Серия дамыған сайын, басты кейіпкер диссоциативтік жекелік бұзылысымен ауыратын сияқты көрінеді. Трилогияға кіретін романдар: Dayworld (1985) Dayworld Rebel (1987) Dayworld Breakup (1990) 2016 жылы трилогияға арналған преквел – Филип Хосе Фармер мен Дэнни Адамстың "Dayworld: A Hole in Wednesday" кітабы жарық көрді (Фармердің 2009 жылы қайтыс болғаннан кейін 7 жыл өткен соң). Адамс Фармермен бірлесіп "Ойыннан тыс қала" атты повестьті де жазған.

Сюжеттің негізі

Джефф Кейрд – 1330 жылғы Сейсенбі әлемінің азаматы. Кітап 1330 жылдың екінші айында, D5 W1 (бірінші аптаның бесінші күні) басталады. (Аптаның әрбір күні бір күндік сан, яғни Sun Sat әлі де D5 W1 болады). Кітап бір апта бойы, Сейсенбі әлемінің D5 W1-ден Сейсенбі әлемінің D6 W1-ге дейін өтеді. Джефф Кейрд кәсіби тұрғыдан "органикалық" (полиция қызметкері). Әр аптаның әр күні органикалықтардың киімдері әртүрлі болады. Сонымен қатар, аптаның әр күні әртүрлі мода трендтері, телешоулар, жаңалықтар және тағы басқалары бар, көпшілік тек өз күнінде ғана біледі. Алайда, Джефф Кейрд – күнді бұзушы, және ол ғана емес, ол – суырушы. Суырушылар – үкіметтің назарынан тыс өмір сүретін және әрекет ететін адамдардың тобы. Суырушылардың мақсаты – үкіметті баяу және жасырын түрде жақсы жаққа өзгерту. Олар қоғамның дерлік барлық саласында, аптаның әр күні кездеседі. Джефф Кейрд ерекше, өйткені ол суырушылар санкциялаған күнді бұзушы, күндер арасында хабар алмасу үшін пайдаланылады. Күнді бұзушы ретінде Кейрд аптаның әр күні үшін өзіне әртүрлі тұлға жасаған, әртүрлі жұмыс, әртүрлі достар және әртүрлі әйелдер де бар.

Ташқыш

"Стонер" – бұл күннің әрбір азаматының заң бойынша сағат 23:30-ға дейін енуі тиіс тоқтатылған анимацияны іске қосатын құрылғы. Сағат 23:35-те (бес минуттық белгілі бір кешігуді ескере отырып) стонерлер қосылады және ішіндегі адам уақытты тоқтатып, тас мүсінге айналады. Келесі күні сағат 00:15-те ағымдағы күннің азаматтары тоқтатылған анимациядан шығарылады. Стонер – есігінде дөңгелек терезесі бар цилиндрлі тік капсулаға ұқсайды.