Кіріспе

Иоганн Регис (фр. Жан Лерой; шамамен 1425 – шамамен 1496) – Ренессанс дәуірінің Нидерланд композиторы. Ол 15 ғасырдың соңында белгілі композитор болды, Чиги кодексіне маңызды үлес қосты және Гийом Дюфайдың хатшысы қызметін атқарды.

Өмір

1451 жылға дейін оның өмірі туралы ештеңе белгісіз, сол жылы ол Генуядағы Монс маңындағы Сент-Винсент шіркеуінің хормейстері болды. Бұл сол кездегі маңызды музыкалық орталық болды, және бірнеше белгілі композиторлар онда жұмыс істеді немесе білім алды, соның ішінде Жиль Биншуа, ол, әлдебір, Регистің әріптесі болған. Регистің ең ерте сақталған музыкасы Кембрей соборының хор кітаптарында 1462 және 1465 жылдар аралығында кездеседі, бұл оның сол кезде онда жұмыс істеуін көрсетеді. 1464 және 1474 жылдар аралығында ол Гийом Дюфайдың хатшысы қызметін атқарды және осы кезеңде көп уақытын Камбрейде өткерген болуы мүмкін. 1470-ші жылдардың басында теоретик Иоганнес Тинкторис оны сол заманғы маңызды композиторлардың бірі деп атады, осылайша оның даңқының таралуын көрсетті. Ол, шамасы, 1496 жылдың жазында қайтыс болды, себебі сол кезде оның лауазымы бос деп жарияланып, таратылды.

Музыка

Режис кәсіби жағынан Гийом Дю Феймен байланысты болса да, оның музыкасы стильдік тұрғыдан Дю Фейден тәуелсіз және өте шығармашыл, техникалық жағынан инновациялық. Өзінің дәл замандасы Йоханнес Оккегем сияқты, Режис төмен дауыстық регистрді зерттеуге бейімді болды, нәтижесінде өте кең регистрлік палитра қалыптасты, ал оның музыкасы да үлкен гармониялық және текстуралық әртүрлілікті көрсетеді. Регистің екі мессасы, жеті мотеті және екі халық әні, екеуі де рондо түрінде, бізге жеткен; Тинкторис және басқа авторлар оның тағы бірнеше шығармасы бар екенін айтады, бірақ олар жоғалған. Оның жоғалған туындыларының бірі – Missa L'homme armé; ол 1450-ші жылдарға жатады және бұқаралық композиция үшін ең танымал әуенге негізделген ең ерте белгілі массалардың бірі болып табылады. Бұл жоғалған массадан өзге, ол сол әуенге негізделген тағы бір шығарма жазды – Dum sacrum mysterium/Missa l'homme armé; ол бізге жетті және төрт дауыста бір уақытта үшке дейін бұрынғы әуендерді пайдаланатын контрапункт шеберінің туындысы. Режис – бірнеше "L'homme armé" мессасын жазған санаулы композиторлардың бірі. Сонымен қатар, Регистің мессаға арналған музыкасының ішінде "Patrem Vilayge" деген жалғыз бөлім бар. Регистің ұзақ мотеті "Lux solemnis, Repleti sunt omnes" жоғарғы екі және төменгі екі дауыс арасындағы екі дауысты диалогтың ұзақ кезеңін қамтиды, бұл техника келесі буын композиторы Жоскин арқылы танымал болды. Регис – бес дауысқа шығарма жазған алғашқы композиторлардың бірі, бұл келесі буынның музыкасында стандартты топтастыруға айналды (мысалы, Жоскин де През музыкасында). Шындығында, оның бес дауысқа арналған мотеттерін Лойсет Компер, Гаспар ван Вербеке, Жоскин және Якоб Обрехт сияқты келесі буын композиторлары өздерінің жұмыстарында үлгі ретінде пайдаланған көрінеді.