Кіріспе

Фин банкирі, инвестор және төраға (1952 жылы туған)

Бьёрн Арне Кристир "Налле" Вальхрус (10 қазан 1952 жылы туған) – фин банкирі, инвестор және Sampo Group мен UPM Kymmene компанияларының басқарма төрағасы. Банктік салаға ауысудан бұрын Вальхрус Хельсинкидегі Ханкен экономика мектебінде профессор болып жұмыс істеді, сонымен қатар ол экономика ғылымы бойынша докторлық дәрежесін алды. Саяси-экономикалық тұрғыдан алғанда, Вальхрус еркін нарық экономикасының жақтаушысы, кейнсиандық экономика мен экономикалық реттеуге қарсы күрескен тұлға ретінде танымал. Оның үкіметтің араласуына және реттеуге қарсы пікірлері жылдар бойы сынға және дау-дамайға себеп болды, өйткені Вальхрус байлығына қарамастан, ол Финляндияның ауыл шаруашылығына берілетін субсидиялардан жүздеген мың евро алған. Вальхрус экономика және фин экономикасы туралы бірнеше кітап жариялаған. Оның әкесі, Брор "Бунтта" Вальхрус, Сауда және өнеркәсіп министрлігінде штаб бастығы болды. Оның анасы, Марита Вальхрус, Финляндия президенті (1994–2000) Марти Ахтисааримен ұзақ жылдар бойы дос және олар екеуі Африкада жұмыс істеген. Брор Вальхрус министрлік штабының бастығы қызметін барлығы 23 жыл атқарды. Вальхрус өзінің байлығының бір бөлігін балаларына берді, ішінара Финляндияның мұра және басқа да салықтарынан қашу үшін. 1985 жылы Вальхрус банк саласына ауысып, Финляндияның Біріккен банкінің (Suomen Yhdyspankki) атқарушы кеңесіне қосылды. 1988 жылы ол Финляндияның Біріккен банкінде атқарушы вице-президент және инвестициялық банк және казнашылық бөлімінің басшысы болып тағайындалды. Жартылай ондаған әріптестерімен бірге Вальхрус 1992 жылы UBF-тің инвестициялық банк операцияларын сатып алып, Mandatum & Co серіктестігін құрды, ол көп ұзамай Скандинавиядағы бірігулер мен сатып алулар бойынша жетекші кеңесшіге айналды. 1998 жылы Interbank банкімен бірігу арқылы Mandatum Хельсинки қор биржасында тіркелді. 2011–2019 жылдар аралығында ол Nordea басқарма төрағасы болды.

Саясат

Студент кезінде Вальроос солшыл саясатқа қатысты. Ол 1969–1973 жылдары Финляндияның Svenska Skolungdomsförbundet ұйымының және 1971–1973 жылдары коммунистік-революциялық студенттік бірлестік Sosialistiset taloustieteen opiskelijat мүшесі болды. 1973 жылы ол радикалды солшыл саясаттан бас тартты. Дегенмен, ол өзінің ойларын көрсететін көптеген мәлімдемелер жасады. 2001 жылы ол Финляндияда азаматтарға табыс беруді қолдайтынын мәлімдеді. "Негізгі әлеуметтік кепілдік, менің ойымша, әрқашан сақталған болуы керек, себебі ол қазіргі адам қоғамының маңызды бөлігі", - деді Вальроос фин тіліндегі Uutispäivä Demari газетіне берген сұхбатында, теріс табыс салығын енгізуге мүмкіндік жасады. 2009 жылдың наурыз айында Вальроос экономикалық дағдарыстың ұзаққа соқпайтынын болжады, өйткені нарық өзін-өзі тез түзетіп алады. 2010 жылдың наурыз айында Image журналына берген сұхбатында ол Финляндияның дамуға жәрдемдесуін қысқарту қажеттігін айтты, себебі "біз 50 жыл бойы түбі жоқ еңбекке ақша тастап жатырмыз". Сонымен қатар, ол университет студенттеріне стипендия беруді сынға алды, өйткені Вальроос пікірінше, ол "босқындыққа қолдау көрсетеді", ал ауыл шаруашылығы және орман шаруашылығы саласындағы ғылыми зерттеулерге жұмсалатын қаражатты артық деп санайды. 2010 жылдың маусым айында Вальроос Financial Times газетіне Еуропаның әлеуметтік нарықтық экономика моделінің болашағын қайта қарастыруға тура келетінін айтты, себебі болашақта адамдарға қазіргідей салық салу мүмкін емес, ал кедейлік пен отбасылық дағдарыстар тұрақсыздыққа әкеледі. Вальроос сондай-ақ ауыл шаруашылығына берілетін субсидиялар бүкіл әлемде жойылуы керек деп санайды: "Финляндияның бір жағынан Замбияның агробизнесін, екінші жағынан Еуроодақтың ортақ ауыл шаруашылығы саясатын қолдауы абсурд. Еуроодақ ауыл шаруашылығы өнімдеріне берілетін субсидияларды жоюға және тарифтік кедергілерді ашуға дайын тұр". Ол өзі де ауыл шаруашылығынан үлкен субсидия алады. 2015 жылы Вальроос өзінің еркін нарық экономикалық көзқарасын қорғайтын De tio sämsta ekonomiska teorierna (Ең нашар экономикалық теориялар: Кейнстен Пикеттиге дейін) атты кітабын жариялады. Кітапта ол, мысалы, тұрақты экономикалық дамуды демократиялық әлеуметтік жүйеде іске асырудың қиын екенін айтады. Вальроос Мон Пелерин қоғамының аясында құрылған Libera қорының мүшесі.

Әскери

Финляндия қорғаныс күштерінде Вальроос резервтегі майор шеніне ие.