Кіріспе

9 қазанда жыл сайынғы мерекелік шара өтеді. Ол солтүстік америка құрлығындағы тұңғыш еуропалықтарға (Гренландиядан басқа) бас салған норвег саяхатшысы Лейф Эриксонды (Ескі норвег: Leifr Eiríksson) құрметтейді. Лейфтің Америкаға келген нақты күні белгісіз болғандықтан, 9 қазан күні «Реставрация» кемесінің Нью-Йорк портына келіп, алғашқы норвегиялық иммигранттарды АҚШ-қа жеткізгенін еске алу үшін таңдалды. Бұл мереке Колумб күнінен бұрын өтеді (бірақ кейде АҚШ-тың Колумб күнін тойлаумен бірге келеді). 1925 жылы Миннесота штатының жәрмеңкесінде өткен солтүстік америкалық жүз жылдық мерекесінде сөйлеген сөзінде президент Кальвин Кулидж Лейф Эриксонды Американы ашқан адам деп мойындады. 1929 жылы Висконсин штаты Расмус Андерсонның күш-жігерінің арқасында Лейф Эриксон күнін ресми мемлекеттік мереке ретінде қабылдаған алғашқы АҚШ штаты болды. 1931 жылы Миннесота да солай істеді. Саскачеванның Лейф Эриксон ескерткіш қоғамының күш-жігерінің нәтижесінде Саскачеван заң шығару жиналысы 1936 жылы кеңес шешімі арқылы Лейф Эриксон күнін 9 қазанда атап өтуге қаулы етті. 1956 жылға қарай Лейф Эриксон күні жеті штат (Висконсин, Миннесота, Оңтүстік Дакота, Иллинойс, Колорадо, Вашингтон және Калифорния) және Канаданың бір провинциясында (Саскачеван) ресми түрде тойланды. АҚШ федералды үкіметі алғаш рет 1935 жылы Висконсин штатының конгрессмені Гарри Саутофф ұсынған 26-шы бірлескен қаулысының нәтижесінде Лейф Эриксон күнін мойындады. Бастапқыда қаулыда АҚШ президентіне жыл сайын 9 қазанды Лейф Эриксон күні деп жариялау сұралып, бірақ комитетте ол тек 1935 жылға ғана өзгертілді. Конгресс қабылдағаннан кейін, президент Франклин Д. Рузвельт 19 маусымда 1935 жылы заңға қол қойды. Бірлескен қаулыда талап етілгендей, Рузвельт 11 қыркүйекте 1935 жылы президенттік жарлық №2135 жариялап, сол жылдың 9 қазанын Лейф Эриксон күні деп белгіледі. Келесі онжылдықтарда Лейф Эриксон күнін жыл сайын президент жариялауды талап ететін заң қабылдауға бірнеше сәтсіз әрекеттер жасалды. 88-ші Конгресс кезінде (1963-1964) Конгресс мүшелері осы мақсатта 12 түрлі қаулы ұсынды. Осы заңдардың бірі, Миннесота штатының конгрессмені Джон Блатник ұсынған 393-ші бірлескен қаулы Конгресс қабылдады және президент Линдон Б. Джонсон 2 қыркүйекте 1964 жылы қол қойды, ол 88-566 заңға айналды. Бірлескен қаулыда талап етілгендей, президент Джонсон сондай-ақ сол жылдың 9 қазанын Лейф Эриксон күні деп жариялайтын 3610-шы президенттік жарлыққа қол қойды. 1964 жылғы бірлескен қаулыға сәйкес, содан бері әр президент жыл сайын жариялау жасайды, көбінесе осы мүмкіндікті пайдаланып, скандинавиялық текті американдықтардың үлесін және жаңару рухын мақтайды. Канада Парламентіне бүкіл елде Лейф Эриксон күнін атап өту туралы заң жобалары енгізілді, бірақ олар қабылданбады.

Күні

9 қазан Лейф Эриксонның өміріндегі ешқандай нақты оқиғамен байланысты емес. Лейфтің Америкаға келген күнінің нақты мерзімі белгісіз, бірақ Сагаларда ол күз мезгілінде болғаны айтылады. Кристиан А. Хоэннің ұсынысымен 9 қазан күні таңдалды, себебі ол күзде болды және Америкадағы скандинавиялықтар үшін бұрыннан тарихи маңызы бар күн еді.

Еске алу

АҚШ-тың федералды үкіметі бұл мерекені тойлайды, ал кейбір АҚШ штаттары Лейф Эриксон күнін ресми түрде еске алады. Бұл мереке көптеген қауымдастарда, әсіресе Солтүстік-Батыс аймағында және солтүстік елдерден көптеген адамдар қоныстанған басқа да жерлерде тойланады. Бұл мереке Вашингтон штатының Сиэтл қаласында ұзақ жылдардан бері тойланып келеді. 2012 жылы бұл күн Невада штатының Лас-Вегасында тойланды. Висконсин штатының Вестби және Мичиган штатының Норвегия қалалары бұл күнді ұстанып фестивальдер өткізді. Эдмонтон, Альберта және Принс-Эдвард аралының Шарлоттаун қалаларында Канадада да еске алу шаралары өткізілді. Бұл күнді Исландияда да тойлайды.

Танымал мәдениетте

Бұл мереке Nickelodeon анимациялық сериалы "Спанч Боб Квадратные трусы" -ның "Бабл Бадди" эпизодында еске алынған. Эпизод барысында кейіпкерлер бірнеше рет "Лейф Эриксон күнімен құттықтаймын!" деп айқайлайды, содан кейін "hinga dinga durgan" деп жазылатын, шамалы норвег тіліне ұқсайтын бессөзділік естіледі. Forbes бұл мерекенің көбінесе онлайн режимінде Спанч Бобтағы көрінісімен байланысты екенін және "Бәлкім, осы күнді еске алудың ең жақсы жолы осы" деген пікірді келтіреді. Эпизод норвегиялық-американдық қауымдастығынан тыс жерде мерекенің танымалдылығын арттыруға ықпал еткен болуы мүмкін.