Кіріспе

Альбрехт Гайсвинклер (29 қазан 1905 – 11 мамыр 1979) – австриялық мемлекеттік қызметкер, социал-демократ (SPÖ) саясаткері және қарсылық күресшісі. Кейбіреулер екінші дүниежүзілік соғыстың соңында оның Австриядағы тұз шахтасында «Мона Лизаның» көшірмесін жойылудан сақтап қалғанына сендіреді. Гайсвинклер Австрияның Бад-Аузе қаласында дүниеге келген. 1934 жылы ол бірнеше ай саяси тұтқын болды. 1944 жылы Францияда неміс Вермахтында қызмет етіп жүргенде, ол дезертир болып, Макистерге қосылды, өзімен бірге төрт жүк көлігі қару-жарақ, оқ-дәрі және 500 000 франк әкелді. 1944 жылдың қыркүйегінде АҚШ-тың үшінші армиясы Эльзасты азат еткен кезде, ол өзін оларға тапсырды (17 неміс тұтқынымен бірге). Содан кейін ол Ұлыбританияның арнайы операциялар басқармасында жұмыс істеді және 1945 жылы үш әріптесімен – Валентин Тарра, Иоганн Мозер және Ханс Реннермен бірге Аузе аймағына парашютпен түсірілді. Немістер нацистік кезеңде Еуропаның көптеген өнер қазыналарын тонады, олардың көпшілігі Гайсвинклердің туған қаласы Бад-Аузеге жақын орналасқан Альтаусзе тұз кенішінде сақталған. Жергілікті аймаққа түскеннен кейін Гайсвинклер 300-ге жуық адамнан тұратын күш жинап, оларды жаудан алынған неміс қаруларымен қаруландырды. Ол соғыстың соңғы апталары мен айларын жергілікті неміс әскерлерін мазалаумен өткізді. Америкалықтар келгенде, оның берген ақпараты бірнеше көрнекті нацистерді ұстауға көмектесті. Ол және оның әріптестері тұз кенішін басып алып, ондағы өнер туындыларының жойылмауын қамтамасыз етті және «Мона Лиза мен Австрия императорлық тәжінің асыл тастары сияқты көптеген нацистердің қазыналарын» тапсыра алды. Құтқарылған өнер туындыларының ішінде Генттік құрбандық тақтасы да болды. Лувр музейінің басшылары «Мона Лиза» екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Францияда сақталғанын, бірақ 15 немесе 16 ғасырға жататын көшірмесі Австрияда болған болуы мүмкін екенін мәлімдеді. Соғыстан кейін Гайсвинклер 1945 жылдан 1949 жылға дейін Австрия парламентінің SPÖ мүшесі болды. Ол 1979 жылы Бад-Аузеде қайтыс болды.