Кіріспе

Дуглас Престон мен Линкольн Чайлдтың "Реликвиар" романы – американдық авторлар Дуглас Престон мен Линкольн Чайлдтың 1997 жылы «Нью-Йорк Таймс» газетінің тізіміндегі ең көп сатылған «Релик» романының жалғасы. Қанға тойған Мбвунның ізбасарлары "Реликвиарда" көрініс береді, бірақ оқиғаның ортасы бастапқыдағы мұражайдан Нью-Йорк қаласының жер асты тоннельдеріне көшеді. Бұл кітап – арнайы агент Пендергаст сериясының екінші кітабы.

Сюжеттің қысқаша мазмұны

Бұл оқиға "Релик" романының эпилогында қалған жерден жалғасады. Гумбольдт шатқалында екі бассыз сүйек қаңқасы табылады. Басы кесілген денелер тағы да табылғаннан кейін, екінші Мбвун монстры бар деген күдік туады. Алғашқы кітаптың басты кейіпкерлері жаңа кейіпкерлермен бірігіп, осы құпияны шешеді. Ырымдылық көп ұзамай жер астындағы Мола тайпасына, ал одан да тереңдегі "Жырысқандар" деп аталатын жасырын жандарға жетелейді. Соңында, "Жырысқандардың" Фрок басқаратыны белгілі болады, ол Кавакита жасаған Мбвун өсімдігінің өңделген нұсқасын жетілдірген, Кавакитаның аяқтарын қайта қыздыру үшін. Кавакита бұл дәріні Фроктың кейіннен "Жырысқандар" тайпасын құраған адамдарға да берген. Топ жер астына түсіп, оларды жарылыс, D витамині қосылған су және су тасқыны арқылы жояды.

1-бөлік

Лейтенант Д’Агоста бірнеше сүңгуірмен бірге Хумбольдт құлдырауының, яғни Максима канализациясының, көпірінен лақтырылған героин іздеп жүр. Бұл – Гарлем өзенінің аймағы, онда адам қалдықтары мен басқа да қоқыстар жиналады, суды лайлы және жағымсыз етеді. Сүңгуірлер героинмен бірге бассыз мәйіттерді табады, ал Д’Агоста оларға қайтадан суға түсіп, бас сүйектерін табуды бұйырады. Д’Агоста кеңсе саясатына байланысты лейтенант шеніне қайта оралды. Қала әкімі оны капитандыққа ұсынған, бірақ қайта сайланбағандықтан, басқа біреу капитан болды. Темірқасық Смитбек Нью-Йорктің жер асты патшасы Мефистомен сөйлесіп, оның бірнеше адамы өлтірілгенін естіді. Марго мен доктор Фрок ерекше бұзылған мәйіттің осы күйге қалай келгенін анықтауға тырысуда. Нью-Йорктік жас жігіт Белведер сарайында өзінің сүйіктісі Таняға үйлену ұсынысы жасап, кейін ерлер әжетханасына кіргенде, бірдеңе пайда болады. Бірнеше минуттан кейін оның сүйіктісі дәретханаға кіріп, қатты айқайлайды. Көрінетін жәндік оны өлтірген. Пендергаст, иісі зәулім үйсіз адам болып, Д’Агостамен кездесу үшін қылмыстық істер бөліміне келеді. Ол іске жартылай ресми түрде көмектеседі. Ол жер астына барады және бір ғана кісі өлтірген жоқ, бірнеше кісі өлтіруге қатысқан дегенге көз жеткізеді, полиция басшыларының ойынша тек бір кісі өлтірген. Басшылар – шеф Хорлоккер мен капитан Уакси, екеуі де қабілетсіз және мақтанқор. Ал Д’Агостаға ақылды, жас сержант Лора Хейвард көмектесіп жатыр. Екінші мәйіт (деформациялы) Грег Кавакита екені анықталды, себебі оның омыртқасына жасалған операциядан кейін рентген суретінде пластиналар қалған.

2-бөлік

Пендергаст пен Д'Агоста жер астына сапар шегіп, Мефистомен кездесіп, кісі өлтірулерді талқылайды. Жоғалған жас қызының бай әлеуметтік өмірімен көзге түсетін анасы, Миссис Вишер, қаланы қайтару бастамасын эксклюзивті жариялау үшін Смитбекпен келісім жасайды. Хейвард Пендергастпен Дакотадағы пәтерінде кездеседі. Марго Кавакита ненің үстінде жұмыс істегенін анықтауға тырысып жатыр. Пендергаст "Жанкүйерлер қамалына" саяхатқа дайындалды. Ол Нью-Йорк қалалық кітапханасының құлыпталған бөлмесінен бастап, төмен қарай батуға арналған есік арқылы түседі. Қылмыскерлер шамамен 100 қалалық блок арасындағы рельстерді бұзғаннан кейін метро вагонына шабуыл жасайды. Шамамен 7 адам қаза тапты: бірінің тамағы кесілген, ал екіншілерінің басы алынған. D’Агоста шабуылдан аман қалған адаммен сұхбаттасып, оның шабуыл туралы айғақтарын (испан тілінде) алды. Капитан Хорлокер полиция қызметкерлеріне туннельдерге түсіп, күдікті қылмыскерлерді олардың жер астындағы тығырлы орнында ұстауға бұйрық береді. Пендергаст Астор туннельдерінде тақ пен адам бас сүйектерінен салынған шатыр сияқты ерекше заттар тапты. Бір "патша" бар, бірақ ол кім екені әлі белгісіз. Түн ортасында туннельдерді су басуға күш салынуда. Осыған байланысты полиция сол жерде тұратын баспанасыз адамдарды қууға кіріседі. Осы уақытта, Орталық саябақта "Қаламызды қайтарып алайық" атты ірі шара өтіп жатыр, бұл полицияның баспанасыз адамдарды қуу әрекетіне кедергі келтіруі мүмкін. 100 миллион галлон суды су қоймасы арқылы туннельдерге, содан кейін Гудзон өзені мен теңізге құюға бұйрық берілді. Бірақ мәселе мынада, Марго су қоймасының вирусты таситын лилия жапырақтарымен толы екенін анықтады. Егер олар мұхитқа жетсе, онда вирустың әсер ететін микроорганизмдер бар.

3-бөлік

Полиция газды туннельдерге шашып, жүздеген жер астындағы үйсіздерді бетке шығарғаннан кейін, шерушілер мен үйсіздер арасында ірі шайқас басталды. Уакси мен инженер Даффи судың туннельдерге енуін тоқтату үшін клапандарды қолмен жабу үшін төмен түседі. Смитбек олардың артынан ілеседі. Ол Уаксидің және бірнеше полицейдің суырғыштардың шабуылынан қаза тапқанын көріп, дереу төменгі туннельге қашады. Д’Агоста, Мефисто және АП ФБР қару-жарақ қоймасынан қаруланып, өзенге шығатын тесіктерді жару үшін туннельдерге кіреді. Марго оларға жетеді, дәл сол кезде D витамині суырғыштарды өлтіретінін түсінеді. Оның қолында 3 литрлік D витаминінің ерітіндісі бар. Әскери теңізшілердің тобы да туннельдерді сырттан жаруға кіріседі. Кітаптың басындағы суға шомылуға дайындалған полицей олар келгенде су асты үйінде жалғыз болады, сондықтан ол оларды су тазарту сулары арқылы туннельдерге бастап әкеледі. Смитбек Дуффимен төменге қарайтын туннельде кездеседі. Олар қашып бара жатқанда Дуффи қаза табады. Смитбек соқырша туннельдерде жүгіреді. Ол басқаларымен "Тарлықта" кездеседі. Олар бірнеше жарылғыш заттарды орналастырады. Әскери теңізшілердің тобы да дәл осыны тазалау станциясының жанында жасайды. Әскери теңізшілердің тобы Сноумен бірге болған бір адамды қоспағанда, барлығын өлтіреді. Пендергаст пен оның тобы қолға түсіріліп, жаратылыстар өз рәсімдерін өткізетін Кристалл павильонына жеткізіледі. Доктор Фрок – жаратылыстардың басшысы. Оның мүгедектер коляскасының бөліктері көрмедегі металл заттар ретінде көрсетілген. Вирус оның сал қалуын емдеді. Сноу павильонға кіріп, қару мен жарықшаңдарды қолданып, суырғыштардың назарын аударды. Содан кейін Мефисто жеке тұлғаға қарсы минаны жарып, өзін және көптеген жаратылыстарды өлтіреді. Топ қашып бара жатқанда, Марго өзінің D витаминінің бөтелкелерін жаратылыстарға қолданып, көптегендерін өлтіріп, қалғандарын кері шегіндіреді.