Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1952 жылғы фильм
1952 film
"Clash by Night" – Фриц Лангтың режиссерлік жұмысымен түсірілген 1952 жылғы американдық нуар драмасы. Басты рөлдерді Барбара Стэнвик, Пол Дуглас, Роберт Райан, Мэрилин Монро және Кит Андс сомдады. Фильм Клиффорд Одетстің 1941 жылғы пьесасы негізінде жазылған, сценарийін Альфред Хейс экранға бейімдеді. Бұл фильмде Мэрилин Монроның есімі титрлерде алғаш рет төртінші болып көрсетілген. Түсірілім барысында Монроның атышулы жалаңаш күнтізбелік суреттері жарияланып, журналистер актрисаны қуып жетелеп, фильм жасаушыларға үлкен қиындық туғызды.
Clash by Night is a 1952 American film noir drama directed by Fritz Lang and starring Barbara Stanwyck, Paul Douglas, Robert Ryan, Marilyn Monroe and Keith Andes. The film is based on the 1941 play by Clifford Odets, adapted for the screen by writer Alfred Hayes. It is the first major film to credit Monroe before the title, albeit with fourth billing. During the shooting, the now famous nude calendar photos of Monroe surfaced and reporters swarmed around and hounded the actress, creating considerable distraction for the filmmakers.
Сюжет
Мей Дойл өзінің туған қаласына, Калифорниядағы Монтерей балықшы қаласына, Шығыс жағалауда 10 жыл болғаннан кейін оралады. Оның балықшы ағасы Джо оны көргені үшін қуанышты емес, бірақ оны отбасылық үйге қайта қабылдайды. Оның қыз досы Пегги көбірек қонақжай. Джо Мейден кездесіп жүрген бай жігіт туралы сұрағанда, ол оның үйленген саясаткер екенін айтады. Ол қайтыс болып, оған ақша қалдырды, бірақ әйелі мен туыстары оны сотқа алып барып, жеңіп шықты. Мэй өзінің жеке қайығы бар жақсы мінезді, қарапайым балықшы Джерри Д'Аматомен кездесе бастайды. Мэй Джеридің досы, қатал, қанағаттанбаған кинопроекционер Ерл Пфайфферді бірден жек көреді. Мейдің саясаткер сүйіктісі оны өзіне сенімді сезіндірді; қарама-қарсы, Эрл әйелдерге деген төмен пікірде және оны жасыруға тырыспайды. Оның әйелі - водевиль өнерпазы, жиі гастрольдерге шығады. Мейдің Ерл туралы пікіріне қарамастан, ол екеуінің арасында туыстық және тынышсыз рухты сезінеді. Джерри қызығушылықты байқамайды және көп ұзамай Мейден өзіне үйленуге ұсыныс жасайды, оның оған жақсы емес екендігі туралы ескертуіне қарамастан. Мей болашақ күйеуін сүймейтінін, тіпті құрметтемейтінін ескермей, онымен келіседі; ол қауіпсіздік үшін және өзгеруге үміттеніп, мұны жасайды. Джерримен қыз баласын туғаннан кейін бір жыл өткен соң, Мэй шаршап, тыныштанбайды. Ерл ажырасып, Мэйге шабуыл жасайды. Алғашында қарсылық білдіреді, бірақ кейін онымен қарым-қатынас жасайды. Джеридің ағасы Винс, Мейге ренішпен қарайды, ол роман туралы біледі және сенбейтін немере інісіне айтады. Джерри ерлі-зайыптылармен бетпе-бет келгенде, Мэй Джерриді Ерлмен бірге қалдырғысы келетінін мойындайды. Бірнеше ішуден кейін және Винстің аздап шабыттанғаннан кейін, Джерри Ерлді тауып алады және Мей келіп, жекпе-жекті тоқтатқанға дейін оны құшақтап өлтіре бастайды. Джерри досын өлтіруге аз қалғандықтан қорқып кетеді. Мей баласын алып кетуге келгенде, балабақшаның бос екенін көреді. Ерл Мейді баласыз өзімен бірге кетуге көндіруге тырысады, бірақ Мей бас тартады. Бір-біріне қатты ренжігеннен кейін, қыз онымен ажырасады. Кейін Мей өкініп, Джерриге оны қайта қабылдауға көндіреді.
Mae Doyle returns to her hometown, the fishing town of Monterey, California, after 10 years on the East Coast. Joe, her fisherman brother, is not pleased to see her, but accepts her back into the family home. His girlfriend Peggy is more welcoming. When Joe asks Mae about the rich man she had been seeing, she explains that he was a married politician. He died and left her some money, but his wife and relatives took her to court and won. Mae begins to date Jerry D'Amato, a good natured, unsophisticated fisherman with his own boat. Almost immediately, Mae despises Jerry's friend, Earl Pfeiffer, a bitter, dissatisfied film projectionist. Mae's politician lover had made her feel more confident in herself; in stark contrast, Earl has a low opinion of women and makes no attempt to hide it. His wife is a vaudeville performer who is frequently away on tour. Despite Mae's opinion of Earl, he senses a kindred and restless spirit between the two of them. Jerry is oblivious to the attraction and soon asks Mae to marry him, despite her warning that she is not good for him. Mae accepts, in spite of the fact that she does not love or even respect her future husband; she does so for security and in the hope that she can change. A year after having a baby girl with Jerry, Mae becomes bored and restless. Earl, now divorced, makes a move on Mae. She resists at first, but then begins an affair with him. Jerry's uncle Vince, who bears a grudge against Mae, knows of the affair and tells his disbelieving nephew. When Jerry confronts the couple, Mae admits that she wants to leave Jerry to be with Earl. After a few drinks and some prodding by Vince, Jerry finds and starts strangling Earl until Mae arrives and breaks up the fight. Jerry leaves, horrified that he came close to killing his friend. When Mae goes home to take her baby away, she finds the crib empty. Earl tries to coax Mae to leave with him anyway, without the baby, but Mae refuses. After trading bitter recriminations, she breaks up with him. Later, Mae repents and convinces Jerry to take her back.
Өмірбаян
Клиффорд Одетстің "Түнгі қақтығысы" 1941 жылы Талула Банкхед Стэнвик рөлінде ойнаған неореалистік Бродвей пьесасы ретінде қойылды. Фриц Ланг оқиға орнын Стейтен аралынан Калифорниядағы балықшы қаласына көшірді, бірақ теңіз жағалауының тұншықтыратын атмосферасын сақтап қалды. Драма бір жылдық үзіліспен екі дерлік тең бөлімге бөлінген, әрқайсысы дерлік жеке толыққанды драма болып табылады. Әр бөлім оқиғаға көшу алдында Калифорнияның Монтерейіндегі балық аулау өнеркәсібіне арналған деректі фильммен басталады. Бұл фильмді сериал түрінде біріктірілген екі жеке фильм деп қарастыруға болады. Фильмнің атауы Мэтью Арнольдтың 1851 жылғы "Довер жағалауы" поэмасынан алынған, онда аталған орын "білімсіз әскерлер түнімен қақтығысатын" жер деп сипатталған. Жоан Кроуфорд бастапқыда фильмнің басты жұлдызы ретінде жарияланған.
Clifford Odets' Clash by Night was originally performed in 1941 as a neo realist Broadway play with Tallulah Bankhead in the Stanwyck role. Fritz Lang changed the locale from Staten Island to a fishing town in California, but kept intact the oppressive seacoast atmosphere. The drama is structured into two almost equal parts, separated by a year in time, and each is almost a complete drama in its own. Each section begins with a non fiction documentary look at the fishing industry in Monterey, California before moving on to the story. The film could be considered as two separate films strung together as a serial. The film's title is derived from Matthew Arnold's 1851 poem "Dover Beach", which describes the titular location as a place "where ignorant armies clash by night." Joan Crawford was originally announced as the film's star.
Сыни жауап
Variety журналының қазіргі уақыттағы шолушысы фильмді сынап, бірақ Стэнвиктің жұмысын бағалап, былай деп жазды: «Бродвейде он жылдан астам бұрын қойылған Клиффорд Одетстің «Түндегі қақтығысы» фильмі, құштарлық пен жалынның мақсатсыз драмасы ретінде экранға шықты. «Түндегі қақтығыс» фильмдегі теңіз жағалауындағы балық аулайтын қаланың сұрғылт көрінісін жақсы бейнелейді, бірақ оқиғаның күштілігі тек кейде ғана сезіледі. Барбара Стэнвик әдеттегі қарсылығы мен мұңдылығымен оралған саяхатшы рөлін керемет сомдайды. Бұл оның ең жақсы жұмыстарының бірі. Роберт Райан екінші ер адамды қатыгездікпен ойнаса, Мэрилин Монро рөлі көбінесе эпизодтыққа дейін азайтылған». «Нью-Йорк Таймс» газетінің сыншысы А.Х. Вейлер фильм туралы тағы бір шолуда: «Фильмнің басты рөлдерді сомдаған актерлері еңбек етсе де, оған нанымдылық пен ерекшелік жетіспейді. Мисс Стэнвик рөлінде кәсіби біліктілігімен шынайылық танытады. Пол Дуглас – қарапайым, мықты және сенімді Джерридің физикалық келбетін нақты бейнелейді. Бірақ оның шамадан тыс идеалистік көзқарасына сену қиын». Сыншы Сэм Адамс Фриц Лэнгтің режиссерлік стилі туралы былай деп жазды: «Шектеу Фриц Лэнгтің мәселесі емес еді. Шындығында, оның Клиффорд Одетстің «Түндегі қақтығысы» фильміне жасаған нұсқасы гротескке жақын. «Түндегі қақтығыстың» жабайы әлемінде күшті әйелдерді еркектердің зорлық-зомбылық танытуы ғана қанағаттандыра алады: ол мықты Пол Дугласқа үйленгеннен кейін, Стэнвик Райанның әйелдерді жек көретін бейнесіне тартылады, ал балық консервісін өндіретін Мэрилин Монро сүйіспеншілігін Кит Андсқа құлақтан соққы беру арқылы көрсетеді, ол оған жауап қайтаруға дайын. Лэнг екі жылдан кейін «Адамдық құштарлық» фильмінде де осы тақырыпты зерттеді, ол да адамның жануарлық табиғатын ашық көрсетеді. Мүмкін Лэнг «Түндегі қақтығыстың» ерекше, көбінесе сөзсіз басталу стиліне адал болуы керек еді, ол теңіз құстары мен иінтіктерді түсіруден басталып, актерлерді олардың табиғи ортасында баяу араластырады». Денис Шварц былай деп жазды: «Ойыншылардың өнері сахналық, бірақ жанға тиетін эмоцияларға толы. Олар кейіпкерлерінің күрделілігін ашып көрсетеді, бірін-бірімен күресіп, жалғыздыққа немесе цинизмге жесіп қалмауға тырысады. Кейіпкерлердің және олардың бөлінуінің бәрі табиғи көрінеді, Лэнг оларды жұмыста көрсеткендіктен, оларды басқа да қиындықтардан ешқашан оқшаулатпағандықтан, бұл жағдай негізделген. Лэнгтің айтуынша, өзіңдегі кемшіліктерді байқамау, басқа біреудегі кемшіліктерді байқағандай оңай. «Түндегі қақтығыс» жалғыздыққа бейім адамдардың көлеңкелі өмірден қалай шығатынын керемет көрсетеді, егер бұл қараңғылық түрме болса, онда аман қалу – басты мақсат». Rotten Tomatoes шолу агрегаторының мәліметінше, 73% сыншы фильмге оң баға берген, 15 шолу негізінде фильм «Жаңа» деп танылған.
A contemporary Variety review panned the film but appreciated Stanwyck's work, writing, "Clifford Odets' Clash by Night, presented on Broadway over a decade earlier, reaches the screen in a rather aimless drama of lust and passion. Clash captures much of the drabness of the seacoast fishing town, background of the pic, but only occasionally does the narrative's suggested intensity seep through Barbara Stanwyck plays the returning itinerant with her customary defiance and sullenness. It is one of her better performances. Robert Ryan plays the other man with grim brutality while Marilyn Monroe is reduced to what is tantamount to a bit role." In another contemporary review, New York Times critic A. H. Weiler wrote that the film " lacks conviction and distinction despite its hard working principals. Miss Stanwyck is professionally realistic in the role. Paul Douglas is a physically convincing portrait of the simple, muscular and trusting Jerry. But it is difficult to take his extreme idealistic devotion." Critic Sam Adams wrote about Fritz Lang's directorial style: "Restraint was never Fritz Lang's problem. Indeed, his version of Clifford Odets' Clash by Night is overwrought verging on camp In Clash's wild kingdom, strong women can only be sated by the threat of male violence: After she marries sturdy lug Paul Douglas, Stanwyck is unerringly drawn towards Ryan's volatile woman hater, while fish canner Marilyn Monroe shows her affection to fiance Keith Andes by socking him in the arm, a gesture he threatens to return in spades. Lang tilled the same turf two years later in Human Desire, a similarly heavy handed expose of man's bestial nature. Perhaps Lang should have stuck with the style of Clash's extraordinary, near wordless opening, which begins with shots of seagulls and seals and slowly mixes in the actors in their natural habitats." Critic Dennis Schwartz wrote: "The performances are stagy but filled with fiery emotion. The performers are able to bring out the complexities underlying each of their characters as they battle each other, hoping not to die of loneliness or of cynicism. Everything about these characters and their alienation seemed natural, something that was grounded by Lang's showing them at work, never cutting them off from all the other travails they were going through. Lang's point is how easy it is not to see the faults in yourself, as easy as it is to see them in someone else. Clash by Night brilliantly tells how some lonely folks break out from their shadowy existence, as if that darkness was a prison where survival at any cost is the name of the game." The review aggregator Rotten Tomatoes reports that 73% of critics gave the film a positive review, based on 15 reviews, marking the film as "Fresh."
Бейімделу
Одетстің тағы бір пьесасы 1957 жылғы 13 маусымда Джон Франкенхаймер режиссерлігімен Playhouse 90 үшін қойылды, басты рөлді Ким Стэнли ойнады.
Another production of the Odets play was directed by John Frankenheimer for Playhouse 90 on June 13, 1957, with Kim Stanley in the lead role.