Кіріспе

Тарихи тілдер (сондай-ақ тарихи тілдер деп аталады) – тарихи кезеңде сөйленген, бірақ қазіргі түрінен өзгеше тілдер; яғни, бұл өткенде тарихи жазбаларда кездесетін және қазіргі формаға эволюциялаған тілдердің түрлері. Осылайша, тарихи тілдер жойылған немесе тіл өліміне ұшыраған тілдер – өлі тілдерден ерекшеленеді. Сонымен қатар, тарихи тілдер теориялық тіл білімінің (лингвистиканың) қайта құрылған тілдерінен (яғни, прототілдерден) айырмашылығы бар. Тарихи тілдер ұғымын анықтау және қолдану тәсілдерінің бірі ISO 639 стандарттарында іске асырылған.

ISO 639 стандарты бойынша

Халықаралық стандарттау ұйымы (кейде тіркеу органы арқылы) тілдер үшін, басқа да нәрселермен қатар, стандарттарды сақтап және жариялайды: ISO 639-3 тілдерге арналған стандарттарда тілдерді жіктеудің бес түрлі жіктемесінің бір бөлігі болып табылатын тарихи тілдер үшін H типі бар. Тарихи тілдерден өзге, ISO 639-3 жүйесінде тірі тілдер (қазіргі уақытта ана тілі бар тілдер), жойылған тілдер (соңғы ана тілі соңғы бірнеше ғасыр ішінде қайтыс болған тілдер), ежелгі тілдер (соңғы куәландырылған ана тілі мың жылдан астам бұрын қайтыс болған тілдер) және жасалма тілдер (ана тілі бар немесе жоқ болуы мүмкін) жіктемелері де бар. Ежелгі ағылшын тілі – тарихи тілдің мысалы. Ежелгі ағылшын тілінің ISO 639 тіл коды – ang. Тарихи тілдерге қатысты ISO 639-3 жүйесінің тағы бір өлшемі – олардың ұрпақ тілдерінен ерекше әдебиетке ие болуы: мысалы, ежелгі ағылшын тілінде «Беовульф» және басқа да ежелгі ағылшын әдебиетінің туындылары ерекше материалдық жиынтықты құрайды.