HNoMS Pol III

Кіріспе

Норвегияның Корольдік әскери-теңіз флотының патрульдік қайығы Pol III - 1940 жылдың сәуір айының басында Ослофьордтың кіреберісін күзету үшін пайдаланылған Норвегияның Корольдік әскери-теңіз флотының патрульдік қайығы. Ол 214 тонна салмақты кішкентай кеме, бастапқыда кит аулаушы болды. Ол 1940 жылы Везерубунг операциясы кезінде неміс басқыншы күштеріне қарсы шыққан алғашқы норвегиялық бөлім болғандығымен танымал.

Пайдалану тарихы

Pol III компаниясы Akers mekaniske verksted компаниясы No. 1926 жылы 429 адам. Ол 1939 жылы Норвегияның Корольдік әскери-теңіз флотына реквизицияланып, Ослофьордтағы күзет кемесі ретінде пайдалануға берілді. 1940 жылы 8 сәуірдің соңында күзетші кеме Норвегияға неміс шабуылдауының бөлігі ретінде солтүстікке қарай бара жатқан неміс Kampfgruppe 5-ін байқады. Сана жағынан жеңіліске ұшырағанға қарамастан, Kampfgruppe ауыр крейсер Blücher, ауыр крейсер Lützow, жеңіл крейсер Emden, үш торпеда қайығы және сегіз мина сығушы 2000 сарбазды Ослоға алып бара жатқан Поль III неміс күштерін шабуылдады. Ескертулік оқ атқаннан кейін, "Пол III" неміс "Альбатрос" торпедалық қайығына жақындады. Жау бұрылып кетпейтінін, бірақ Норвегияның бейтараптығын бұзатынын түсінген Пол III Норвегияның жағалау батареяларын ескерту үшін флагерлерді атып, Альбатросты жағына соқты. Албатростан Pol III-дегі пулялардың адаммен жабдықталғандығы және норвегиялықтардың соғысуға ниетті екендігі анық болды. Альбатрос ұшаққа қарсы отпен Норвегияның шағын кемесіне соқтығысып, капитан Лейф Велдинг Олсенді жарақаттады және бірнеше өрттерді туғызды. Поли III өртеніп жатқанда, оның экипажы кемені тастап кетті және тұтқынға алынды. Қан жоғалтудан әлсіреп қалған Лейф Велдинг Олсен құтқару қайығына кіре алмады және суға батып, Норвегия мен нацистік Германия арасындағы ашық соғыста бірінші норвегиялық адам болды. 5 -ші Кэмпфгрупп бірнеше сағаттан кейін Оскарсборг бекінісімен уақытша кері бұрылды, ауыр крейсер Блюхер жоғалды. Келесі күні, 9 сәуірде, Pol III Тонсбергке сүйретілді. Неміс Крихсмарине оны 14 сәуірде басып алды және жөндеуден кейін кемені Vorpostenboot ретінде бірнеше атаумен (NO 05 Самоа, V 6105 және NH 05) пайдаланды. Соғыстан кейін Pol III Норвегияның миналарды тазалау флотына қосылды. Кейіннен Pol III бірнеше түрлі иелері мен атаулары болды, қозғалтқыштар ауыстырылды және оның құрылымы қайта құрылды. 1949 жылы ол Харейдке сатылып, ол балық аулау кемесінде қайта құрылды және оған Johan E деген атау берілді. 1978 жылы ол Ørnesке сатылып, балық тасымалдау кемесінде қайта құрылды және Odd Oscar деп аталды. Бес жылдан кейін ол Bodø компаниясына сатылып, Fisktrans деген атау берілді. 1940 жылы болғаннан өзгеше кеме болғанымен, Pol III корпусы көп жылдар бойы суда қалып, қолданыста болды. Соңғы кезде ол Солтенде болған және Арнёйтранс деген атпен аталған. Ол Норвегия жағалауында балық тасымалы кемесі ретінде жүзіп жүрді. 2011 жылдың 1 қазанында ол өз күшімен Сор Тронделагтың Ревнес қаласындағы Фосен Генвиннинг кемежайсына ұшып барып, бұзылып тасталды. Оның кейбір корпус пластиналары сақталып қалды және Ларвик теңіз мұражайында сақталған.

Pol III was built by Akers mekaniske verksted as build no. 429 in 1926. She was requisitioned by the Royal Norwegian Navy in 1939 and pressed into service as a guard vessel in the Oslofjord. Late on 8 April 1940 the guard vessel spotted the German Kampfgruppe 5 heading north as part of the German invasion of Norway. Despite being seriously outnumbered the Kampfgruppe consisted of the heavy cruiser Blücher, the heavy cruiser Lützow, the light cruiser Emden, three torpedo boats and eight minesweepers carrying 2,000 troops to Oslo Pol III engaged the German forces. After firing a warning shot, Pol III closed with the German torpedo boat Albatros. Realising that the enemy would not turn away, but was going to violate Norwegian neutrality, Pol III fired flares to alert Norwegian coastal batteries and rammed Albatros in the side. From Albatros it was clear that the guns on Pol III were manned, and that the Norwegians intended to fight. Albatros hit the small Norwegian vessel with anti aircraft fire, wounding the captain, Leif Welding Olsen, and starting several fires. As Pol III was burning, her crew abandoned the vessel and was captured. Leif Welding Olsen, weakened by blood loss, did not manage to enter the lifeboat and drowned, becoming the first Norwegian fatality in open war between Norway and Nazi Germany. Kampfgruppe 5 was temporarily turned back by Oscarsborg Fortress a few hours later, with the loss of the heavy cruiser Blücher. The next day, 9 April, Pol III was towed to Tønsberg. The German Kriegsmarine captured her on 14 April, and after repairs utilised the vessel as a Vorpostenboot under several names (NO 05 Samoa, V 6105 and NH 05). After the war, Pol III became part of the Norwegian mine sweeping fleet before she was sold off. Later Pol III had several different owners and names, the engines replaced and her structure rebuilt. In 1949 she was sold to Hareid where she was rebuilt as a fishing vessel and given the name Johan E. In 1978 she was sold to Ørnes and rebuilt as a fish transport vessel and named Odd Oscar. Five years later she was sold to Bodø and given the name Fisktrans. Although in essence a different vessel than in 1940, the hull of Pol III remained afloat and in use for many years. In her last guise, she was owned in Salten and had the name Arnøytrans. She ran as a fish transport vessel along the Norwegian coast. On 1 October 2011, she was sailed on own power to Fosen Gjenvinning breaker's yard at Revsnes in Sør Trøndelag for scrapping. Some of her hull plates survived and are in the care of the Larvik Maritime Museum.