Кіріспе

19 ғасырдағы Нью-Йорк қаласының ең бай 10 000 тұрғынына қатысты «Upper Ten Thousand» немесе жай ғана «The Upper Ten» – бұл 19 ғасырда қолданылған сөз тіркесі. Бұл тіркесті 1844 жылы американдық ақын және жазушы Натаниел Паркер Уиллис ойлап тапқан. Көп ұзамай бұл термин Нью-Йорк қаласының ғана емес, басқа да ірі қалалардың жоғарғы топтарын сипаттау үшін де қолданыла бастады.

Пайдалануы

1852 жылы Чарльз Астор Бристед «Фрейзер» журналында «Жоғарғы он мың» атты Нью-Йорк қоғамына арналған эскиздер жинағын жариялады. 1854 жылы Джордж Липпард өзінің «Нью-Йорк: оның жоғарғы он және төменгі миллион» атты кітабын бөлім-бөліммен шығарды. Бұл тіркес британдық көркем әдебиетте Уильям Такерейдің «Филиптің оқиғалары» (1861–62) романында пайда болды, ондағы басты кейіпкер апта сайын «Жоғарғы он мыңның жаршысы» атты сәнді Нью-Йорк журналына материал жазды. Терминнің кеңінен қабылдануы Эдвард Эбботттің 1864 жылғы «Ағылшын және Австралиялық аспаздық кітабы: Көптегендер үшін де, «Жоғарғы он мың» үшін де» атты кітабының тақырыбында қолданылуынан көрінеді. 1875 жылы Адам Бисет Том мен Келлидің анықтамалығы «Жоғарғы он мың» атты кітаптарды шығарды, онда аристократия өкілдері, ақсүйектер, Ұлыбритания армиясы мен теңіз күштерінің офицерлері, парламент мүшелері, колониялық әкімшілер және Англия шіркеуінің мүшелері тізімделген. Бұл терминді пайдалану индустриялық революцияның нәтижесінде кеңейген британдық үстем тапқа жауап болды. Келлидің «Жоғарғы он мыңға арналған нұсқаулығында» көрсетілген адамдардың көпшілігі Англия королі Эдуард III-нің 30 000 ұрпағының арасында болды, олар Маркиз Рувиньи мен Райневальдің «Плантагенеттер әулетінің қандық тамыры» тізімінде тіркелген. Көптегендері Уолфордтың «Аймақтық отбасылары» және Бёрктің «Жер иелері» еңбектерінде де кездеседі. Адольф Гитлер 1941 жылы АҚШ-қа қарсы соғыс жариялаған сөзінде Франклин Д. Рузвельтті «Жоғарғы он мыңның» қатарында деді, ал өзін «тағдыры миллиондаған басқалармен ортақ» деп атады.