Кіріспе
Саэтра-Чотен синдромы (СКС), сондай-ақ III типті акроцефалосиндактилия деп аталады, краниосиностозбен (бас сүйектерінің арасындағы бір немесе бірнеше тігістердің ерте жабылуы) байланысты сирек туа біткен ауру. Бұл бас пен бет пішініне әсер етеді, нәтижесінде конус пішінді бас және асимметриялық бет пайда болады. СКС-і бар адамдарда көз қабақтары түсіп (птоз), көздері кеңінен орналасқан (гипертелоризм) және қол-аяқтардың шағын аномалиялары (синдактилия) болады. СКС-тің ауыр жағдайлары бар адамдарда жеңіл немесе орташа дәрежедегі зиякерлік немесе оқу қабілетінің бұзылуы болуы мүмкін. СКС-тің ауырлығына байланысты кейбір адамдарға медициналық немесе хирургиялық араласу қажет болуы мүмкін. Дәрігерлік көмек қажет болсын, болмасын, СКС-і бар көптеген адамдар қалыпты өмір сүреді. Бас алды-артынан қысқа, бет пішіні бұзылған, омыртқалардың бірігуі, анальдық атризия (тіке ішек патологиясы). СКС-ке жауапты генді іздеу кезінде Джонс Хопкинс балалар орталығының ғалымдары TWIST генін зерттеуді бастады, себебі оның егешқұйрықтарға (мысықтарға) тигізетін әсері зерттелген. Егешқұйрықтың TWIST гені бет, бас, қол және аяқ бұлшықеттері мен қаңқасының дамуында маңызды рөл атқарады. TWIST генінің екі көшірмесі жоқ егешқұйрықтар туғанға дейін спонтанды түрде түсік тастады және аяқ-қол мен бас ақаулары, сондай-ақ жүйке түтігінің дұрыс жабылмауы сияқты ауыр деформацияларға ұшырады. Алайда, TWIST генінің бір ғана жұмыс істемейтін көшірмесі бар егешқұйрықтар тірі қалды. Қосымша зерттеулер көрсеткендей, бұл егешқұйрықтардың бас сүйегі, қолдары мен аяқтарындағы ақаулар СКС-те байқалатын ақауларға ұқсас. Егешқұйрықтың TWIST гені егешқұйрықтың 12-шы хромосомасында орналасқан, бұл адамның 7-ші хромосомасының қысқа жағына сәйкес келеді. Осы ақпаратты пайдаланып, ғалымдар адамның 7-ші хромосомасының қысқа жағындағы TWIST генін бөліп алып, картаға түсіре бастады. Олар адамның TWIST гені СКС-і бар адамдарда жоқ болатын аймақта орналасқан екенін анықтады. Адамның TWIST геніндегі әртүрлі мутацияларды іздеу кезінде СКС-і бар адамдарда мутацияның бес түрі анықталды. Бұл мутациялар СКС-і жоқ қалыпты адамдарда байқалмағандықтан, TWIST генінің SCS1-дің себебі екеніне жеткілікті дәлел келтірілді. Зерттеушілер оның функциясын анықтау үшін Drosophila (жеміс шыбыны) -да TWIST генін зерттеді. Олар екі TWIST ақуыз молекуласы біріккенде, TWIST гені ДНҚ транскрипция факторы ретінде жұмыс істейтінін анықтады, яғни ол ДНҚ қос спираліндегі белгілі бір жерлерге байланысып, қандай гендердің "қосылатынын" немесе белсендірілетінін бақылайды. TWIST генінде анықталған мутациялардың көпшілігі ақуыздың ДНҚ-ға байланысу қабілетін бұзады, нәтижесінде ұрықтың даму кезінде әдетте белсендірілетін басқа гендердің белсендірілуіне кедергі келтіреді. Көздің көру қабілеті бұзылған адамдарға хирургиялық араласу қажет болуы мүмкін. Көру қабілетінің бұзылуы көбінесе бет сүйектерінің қалыпты емес құрылысы салдарынан көз ұңғысы мен бас сүйегіндегі кеңістіктің жетіспеуінен туындайды. Кеңістіктің азаюы көз жасы ағызу жолдарының аномалияларына немесе жоғалуына және нервтердің зақымдануына әкелуі мүмкін. Бас сүйегінің кеңістігін арттыру, көз жасы ағызу жолдарының стенозын түзету және/немесе амблиопияның (жалтақ көз) алдын алу үшін қақпақтардың птозын түзету мақсатында реконструктивті хирургия жиі қажет болады.
Lopsided face
Vertebral fusions
Anal atresia (malformed rectum)
In searching for the gene responsible for SCS, scientists at Johns Hopkins Children's Center began studying the TWIST gene because its effects on mice. The TWIST gene in mice, functions in the development of the muscle and skeleton of the face, head, hands, and feet. Mice that were lacking both copies of the TWIST gene were spontaneously aborted prior to birth, and had serious deformities including abnormal limb and head defects and failure of the neural tube to properly close. However, mice with a single copy of the non working TWIST gene survived. Further examination revealed that these mice had only minor skull, hand, and foot defects similar to those seen in SCS. The mouse TWIST gene is located on chromosome 12 in mice, which corresponds to the short arm of chromosome 7 in humans. With this information, scientists began to isolate and map the human TWIST gene on the short arm of human chromosome 7. They revealed that the human TWIST gene was in the same region that was absent in people with SCS. While looking for different mutations in the human TWIST gene, five different types of mutations were discovered in individuals with SCS. Since none of these mutations were seen in normal individuals who didn't have SCS, this provided enough evidence to conclude that the TWIST gene was the causative agent of SCS1. Researchers also studied the TWIST gene in Drosophila (fruit fly) in order to determine its function. They discovered that in the presence of two TWIST protein molecules combined together, the TWIST gene functions as a DNA transcription factor, meaning it binds to the DNA double helix at specific locations in order to control which genes are "turned on" or activated. The majority of the identified mutations in the TWIST gene interfere with how the protein attaches to DNA, preventing the activation of other genes that would normally be turned on during fetal development. Surgery may also be required in individuals with vision problems. Vision problems usually arise due to a lack of space in the eye orbit and skull because of the abnormal bone structure of the face. Decreased space may also lead to abnormal or missing tear ducts and nerve damage. Reconstructive surgery is usually required in order to increase cranial space, correct tear duct stenosis, and/or correct ptosis of the eyelids in order to prevent amblyopia (lazy eye).
Эпидемиология
СКС – ең көп кездесетін краниосиностоз синдромы және әр 25 000 – 50 000 адамның біріне әсер етеді. Ол барлық нәсілдік және этникалық топтарда кездеседі, сондай-ақ ерлер мен әйелдерге тең дәрежеде әсер етеді. Жаңа пайда болған мутацияға байланысты СКC соншалықты сирек кездеседі ki, бұрынғы жағдайлардың үлесі белгісіз.
Тарих
1931 жылы норвегиялық психиатр Хакон Сэтре анасы мен екі қызында ұқсас белгілерді сипаттады. Олардың бәрінде ұзын, тегіс емес бет пішіні, төменге түскен шаш сызығы, қысқа саусақтар және екінші мен үшінші саусақтардың арасында, сондай-ақ екінші, үшінші және төртінші балтабандардың арасында тоқайыстар болған. Бір жыл өткен соң, 1932 жылы неміс психиатры Ф. Чотцен әкесі мен оның екі ұлының анасы мен қыздарына өте ұқсас екенін, сонымен қатар есту қабілетінің төмендеуін, бойдың кішкентай болуын және жеңіл дәрежедегі ақыл-ойының кемістігін байқады. Осылайша, Саэтра-Чотцен синдромы деген атау осы екі ғалымның есімдерінен туындады, олар бұл жағдайды бір-бірінен хабарсыз дербес сипаттаған.