9К114 «Штурм» – кеңестік/ресейлік танкке қарсы зымыран жүйесі. AT-6 Spiral деп те аталады. Дамылған жері – Коломна машина құрылыс бюросы. Зымыран 9М114 Kokon.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
9К114 Штурм – Кеңес Одағының SACLOS радиобағытталатын танкке қарсы ракеталық жүйесі. Оның GRAU коды 9K114. НАТО-дағы белгісі AT 6 Spiral. Ракетаның өзі 9М114 Кокон (Cocoon) деп аталады.
Soviet/Russian anti tank missile system
9K114 Shturm (9К114 «Штурм») is a SACLOS radio guided anti tank missile system of the Soviet Union. Its GRAU designation is 9K114. Its NATO reporting name is AT 6 Spiral. The missile itself is known as the 9M114 Kokon (Cocoon).
Даму
9М114 Кокон (Cocoon) деп аталатын зымыранды 3М6 Шмель және 9М14 Малютка зымырандары үшін жауапты болған Коломна машина жасау бюросы жасады. Зымыранды әзірлеу жұмыстары 1967 жылы Ми-24 тікұшақтарында қолдану ниетімен басталды. Бірақ, кешігулер салдарынан SACLOS басқару жүйесін қолданатын, уақытша шешім ретінде жаңартылған Falanga (9M17 Skorpion) жүйесін жасауға тура келді. Зымыранның сынақтары 1974 жылы аяқталды және 1976 жылы қаруға алынды. Бұл зымыранға батыста тікелей аналогы жоқ; қызметі жағынан ол TOW және HOT зымырандарымен салыстыруға болады, олар да шамамен бір уақытта қолданысқа енді, алайда Штурм зымыраны салмағы, жылдамдығы және ұшу қашықтығы бойынша артықшылыққа ие. Алғашқыда оған НАТО-ның AS 8 белгісі берілген, бірақ кейін AT 6 деп өзгертілді.
The missile called 9M114 Kokon (Cocoon) was developed by the Kolomna Machine Design Bureau, which was also responsible for the 3M6 Shmel and 9M14 Malyutka. Work on the missile began in 1967, with the hope of using the missile on Mi 24s. However, delays forced the design of an upgraded Falanga system (9M17 Skorpion) using SACLOS guidance as a stopgap. Testing of the missile was completed in 1974, and it was accepted into service in 1976. The missile has no direct western counterpart; in role it is similar to the TOW and HOT missiles which entered service around the same time, though the Shturm has greater weight, speed, and range. It was originally given the NATO designation AS 8, before being redesignated as AT 6.
Сипаттама
Ракетаны түрлі платформаларда қолдануға болады, оның ішінде Ми-24В және 1979 жылдан бастап МТ-ЛБ негізіндегі 9П149 танк жойғышы. Сондай-ақ, ракетаның кемелік нұсқасы бар, оның пулеметінде алты ракета орналасқан. Ракета шынымен күшейтілген пластиктен жасалған түтікшеден тасымалданып, ұшырылады. Ракетада ұшыру үшін кішкентай күштеуіш сатысы бар «Союз НПО» қатты отынмен жұмыс істейтін ұстағышы қолданылады. Ракета SACLOS жүйесімен, радиобайланыс арқылы басқарылады. Радиобайланыс ракетаның сыммен басқарылатын ракетадан гөрі жылдам және алысқа ұшуына мүмкіндік береді. Радиобайланыс – бес жиілік диапазоны және кедергіге қарсы қорғаныш үшін екі кодты VHF жүйесі. Жүйе KPS-53AV 8× күндізгі бақылау оптикалық құралын және лазерлік қашықтық өлшегішті қамтиды. Ракета ұшырылғаннан кейін, нысанаға тигенге дейін мерген көзқарасын нысанада ұстап тұруы керек. Тиісті басқару командалары радиобайланыс арқылы ракетаға жіберіледі. Ракета мергеннің көзқарасынан жоғарырақ ұшып, нысанаға жақындасады. Лазерлік қашықтық өлшегішпен анықталған нысананың қашықтығына байланысты, ракета соққыға түсу алдында нысанаға төмендейді. Бұл негізінен кедергілерді жою үшін жасалады, емес, тікелей соққы беру үшін, және бұл функцияны өшіруге болады. Жүйемен төмен және баяу қозғалатын тікұшақтарды жоюға болады; алайда, ракетада тек жанасу датчигі болғандықтан, тікелей соққы тиюі керек. Ракета алғаш рет Кеңес Одағының Ауғанстанға басып кіруі кезінде қолданылды, соғыстың кейінгі кезеңдерінде пайдаланылды. Осы кезде моджахедтер ұшаққа қарсы қару-жараққа қол жеткізді, бұл Ми-24 ұшқыштарын ракетаны қолдану арқылы қауіпсіздікті арттыру тактикасын қабылдауға мәжбүр етті. Соғыс кезінде 75-85% тиімділік көрсетілді. Сондай-ақ, 1995 жылдың соңында Швецияда Ми-28А тікұшағымен Штурм және Атака ракеталарын сынақтан өткізу жақсы нәтижелер көрсетті: Штурм ракетасы тікұшақтан 900 метр қашықтықтағы нысанаға атылды; ал Атака ракетасы 200 км/сағ жылдамдықпен ұшу кезінде 4700 метр қашықтықтағы нысанаға атылды. Екі ракета да нысанадан 1 метр қашықтықта өтті. Ирак және Сирия сияқты елдер 1980 жылдары ракета сатып алуға тырысты, бірақ Кеңес Одағы жүйені Варшава шартынан тыс елдерге экспорттамады, оның Иран немесе Израиль арқылы батыс елдерінің қолына тиюінен қорқып. 2014 жылы ресейлік армия 9К132 Штурм-СМ модернизацияланған нұсқасын қабылдады, ол теледидарлық және жылуды сезетін каналдары бар көзқарас құралын, сондай-ақ жарылғыш фрагменттік соққылық қырғынмен және жанасу датчигімен жаңа ракетамен жабдықталған.
The missile can be deployed on a variety of platforms, including the Mi 24V and from 1979 onwards the MT LB based 9P149 tank destroyer. There is also a shipborne version of the missile, with the launcher holding six missiles. The missile is transported and launched from a glass reinforced plastic tube. The missile uses a Soyuz NPO solid rocket sustainer, with a small booster stage to launch the missile from its tube. The missile is SACLOS with a radio command link. The use of a radio link allows the missile to travel much faster and further than if it were wire guided. The radio link is a VHF system with five frequency bands and two codes to minimize the risk of jamming. The system comprises a KPS 53AV 8× daylight only direct vision sight with an integrated laser rangefinder. After the missile is launched, the gunner has to keep the sight's crosshairs on the target until impact. Appropriate steering commands are transmitted to the missile via the radio link. The missile flies above the gunner's line of sight to the target. With the range of the target determined by the laser rangefinder, the missile descends onto the target just before impact. This is done primarily to clear obstacles, instead of achieving a top attack, and can be switched off. It is possible to engage low and slow moving helicopters with the system; however, since the missile only has a contact fuze, a direct hit would be needed. The first use of the missile was during the Soviet invasion of Afghanistan, where it was employed in the later stages of the war. By this time the Mujahideen had got access to more advanced anti aircraft weapons that forced Mi 24 pilots to adopt standoff tactics using the missile to increase survivability. Sources report kill ratios of 75–85% during the war. Also a Mil demonstration in Sweden in late 1995 using an Mi 28A firing Shturm and Ataka missiles also showed good results: from a hovering helicopter, a Shturm was fired at a target 900 m away; and from level flight at 200 km/h an Ataka was fired at a target 4,700 m away. Both missiles passed within 1 m of their aiming point. Other countries such as Iraq and Syria attempted to procure the missile in the 1980s but the Soviet Union did not export the system outside of the Warsaw Pact, fearing it might fall into western hands via Iran or Israel. In 2014, a modernized variant, the 9K132 Shturm SM, was adopted by the Russian army, featuring a sight with television and thermal channels as well as a new missile with a high explosive fragmentation warhead and a proximity fuse.
Қазіргі операторлар
– 13 9P149 2023 жылғы дерек бойынша. – 85 9P149 2023 жылғы дерек бойынша. – Ми-24 тікұшақтарына орнатылған. – Ми-17ш тікұшақтарына орнатылған. – 6 9P149 2023 жылғы дерек бойынша. Бразилия әуе күштері Ми-35 шабуылдық тікұшақтарын қызметтен шығарғаннан кейін қызметтен алынды. – белгісіз жеткізушіден Ми-24 шабуылдық тікұшақтарымен бірге алынып, "Посейдон-94" әскери жаттығуында көрсетілді. Қызметтен шығарылды. – қызметтен шығарылды. – Ми-24 және PZL W 3 Sokół тікұшақтарында қолданылды. Қызметтен шығарылды. – ізбасар мемлекеттерге берілді.
– 13 9P149 as of 2023. – 85 9P149 as of 2023. – installed on Mi 24 helicopters. – installed in Mi 17sh helicopters. – 6 9P149 as of 2023. Withdrawn from service after the Brazilian Air Force retired its Mi 35 attack helicopters. – obtained with Mi 24 attack helicopters from an unknown supplier and displayed at the Poseidon '94 military exercise. Withdrawn from service. – withdrawn from service. – used on Mi 24 and PZL W 3 Sokół helicopters. Retired. – passed on to successor states.