Кіріспе
Жапон сөзі, көтерілген юбка астынан көрінетін суреттерге қатысты. Панчира (パンチラ) – әйелдің іш киімінің қысқаша көрінуін білдіретін жапон сөзі. Бұл термин ағылшын тіліндегі "upskirt" сөзімен салыстырылатын, ұялтатын мағынаға ие. Аниме мен маңгада панчира көбінесе жапон суретшілері мен аниматорлары 1960 жылдардың басынан бері қолданып келе жатқан визуалды стиль – іш киімнің көрінуін білдіреді. Жапон дереккөздеріне сәйкес, бұл стиль, мүмкін, Мачико Хасегаваның танымал маңгасы "Сазаэ-сан"нан бастау алған, ондағы Вакаме Исоно кейіпкерінің дизайнында күтпегендей қысқа юбка жиегі болған. Бұл тәжірибе кейіннен 1963 жылы Осаму Тедзуканың "Астробой" мультфильмі теледидарға бейімделген кезде анимацияға көшкен. Онжылдықтың қалған бөлігінде көбінесе зиянсыз балалар серияларында қолданылған панчира, 1970 жылдардың басында ашық фетишистік элементтерге ие болды. Осы кезден бастап панчира көптеген комедиялық маңгаларда кездесетін жыныстық қызығушылық тудыратын әзілдермен байланысты болды. Бұл сөз "панти" (іш киім) және "чира" (көзілдіріп қарау, бір сәтте көру) сөздерінің біріктірілуінен пайда болған. Ол "upskirt" деген жалпы терминнен өзгешелігі, панчира іш киімнің болуын нақтылайды (ол болмаған жағдайда "ノーパン" деп сипатталады; [no pan kissa жоқ]).
Panchira (パンチラ) is a Japanese word referring to a brief glimpse of a woman's underwear. The term carries risqué connotations, similar to the word upskirt in English. In anime and manga, panchira usually refers to a panty shot, a visual convention used by Japanese artists and animators since the early 1960s. According to Japanese sources, the convention probably started with Machiko Hasegawa's popular manga Sazae san, whose character designs for Wakame Isono incorporated an improbably brief hemline. The practice was later transferred to animation when Osamu Tezuka's Astro Boy was adapted for television in 1963. Confined mainly to harmless children's series throughout the remainder of the decade, panchira took on more overtly fetishistic elements during the early seventies. From that point on, panchira became linked with sexual humor such as the kind found in many comedy oriented shōnen manga. The word is a portmanteau of "panties (panty") and chira, the Japanese sound symbolism representing a glance or glimpse. It differs from the more general term "upskirt" in that panchira specifies the presence of underpants (the absence of which would more accurately be described as ノーパン; [[no pan kissa).
Шығу тегі
Панчираның жапон халық мәдениетіндегі дамуын бірқатар американдық және жапондық авторлар талдаған. Көптеген сарапшылар бұл құбылысты Екінші дүниежүзілік соғыстан кейінгі Жапонияның батыстануымен байланыстырады. Оккупация кезінде жергілікті тұрғындар бұрын қол жетімсіз болған сән, идеялар мен БАҚ-қа қол жеткізе алды, бұл бұрынғы тыйымдардың сәл жұмсаруына әкелді. Батыс стиліндегі киім (әсіресе әйелдердің іш киімдері) соғыстан кейінгі кезеңде кең таралды және көптеген БАҚ арқылы нығайтылды – журналдар, газеттер, фильмдер, еңбектер мен комикстер. Дәстүр бойынша жапон әйелдері іш киім кимейтін. 1932 жылдың 16 желтоқсанында Токиодағы Широкия универмагында өрт болды. Аңыз бойынша, әйел қызметкерлердің кейбіреуі жоғары қабаттардан арқанмен түскен кезде кимоноларын жеке денелерін жабуға тырысып, құлап қайтыс болған. Жапон газеттері әйелдерге шұлық киюді (ズローズ) бастауға шақырды, бірақ ол кезде бұл шақыру көп әсер етпеді. 1934 жылы Фукуока газеті жүргізген сауалнамада өрттен бір жарым жыл өткен соң да сұрастырылған әйелдердің 90% шұлық кимегенін көрсетті. Бір жапондық дереккөз панчираның басталуын 1955 жылы шыққан «Жеті жылдық қышыма» фильмімен байланыстырады. Мэрилин Монроның культты сахнасы жапондық жаңа қызығушылықты қозғады. Архитектура тарихшысы Шоичи Иноуэдің айтуынша, жас әйелдердің юбкаларына көз тастау осы кезеңде өте танымал болды; «Осы кездегі журналдарда іш киімді көруге болатын ең қолайлы жерлер туралы мақалалар жарияланды». Иноу сондай-ақ актриса Мицуё Асаканың 1950 жылдардың соңындағы сахналық қойылымдарында аяқтарын көрсету үшін кимоносын жарып, «хираризм» (チラリズム, әйелдің жеке денесінің шағын көрінісінен алатын ләззат) сөзінің танымалдығын арттырғанын жазды. 1969 жылы жапондық мұнай компаниясы Maruzen Sekiyū Роза Огаваның желмен көтерілген шағын юбкасы және оның таңғалудан «О» әрпін жасаған ерінін бейнелейтін телереклама шығарды. Бұл балалардың «О! Моретсу» («О! Морец», «көп, радикалды») фразасын қайталап айтуына және юбканы жоғары көтеру (sukāto mekuri, スカート捲り) трендіне әкелді. Огава кейіннен «О, қайғылы Миё» (Oh! それ見よ, сөзбе-сөз «оған қараңыз», бірақ «O sole mio» неаполитандық әніне жасалған сөз ойыны) телешоуында пайда болды, онда оның мини-юбкасының желмен көтерілуі көрсетілді. 1960 жылдардың соңына қарай панчира комикс индустриясына да тарады, өйткені Го Нагай сияқты жас манга суретшілері балалар комикстерінде (shōnen manga) жыныстық суреттерді зерттей бастады. Ересектерге арналған манга журналдары 1956 жылдан бері бар болды (мысалы, Weekly Manga Times), бірақ балалар мангасына жыныстық суреттердің енгізілуі маңызды жайт. Милеган 1970 жылдардың эччи жанры Осаканың кітапхана желісінің құлдырауынан қалған бос орынды толтырғанын айтады: Жапон комикстері 1960 жылдарға дейін эротикалық тақырыптарды зерттей бастаған жоқ, ақы төлеу кітапхана жүйесінің құлдырауымен (көбінесе Коданша Publishing's Shōnen Magazine сияқты арзан комикс журналдардың күтпеген табысымен байланысты). Ақылы кітапханалар жүйесінде жұмыс істеген суретшілер бейнелі зорлық-зомбылықты бейнелеуде алғашқылар болды және олар тек комикс емес, геккига («драма суреттері») саласында жұмыс істейтінін мақтан тұтты. Реализмді (және оқырмандарды) іздеу барысында жыныстық мазмұнның пайда болуы заңдылыққа жатты. Жапон комикс нарығының әртараптануымен секс геккигадан тыс, нарықтағы барлық сегменттерге тарады. Геккига өзінің реалистік және көбінесе зорлық-зомбылыққа толы бейнелерін жалғастырды, бірақ манга әлеміндегі басқа да ірі салалар өздерінің ерекше тәсілдерін дамытты. Балалар комикстері «сүйкімді» жыныстық мазмұнды зерттей бастады, негізінен панчира («іш киімнің көрінісі») және душ қабылдап тұрған қыздардан тұрады.
Japanese comics did not seriously begin exploring erotic themes until the sixties, with the collapse of the pay library system (largely brought about by the unexpected success of cheap comic magazines such as Kodansha Publishing's Shōnen Magazine). Artists working for the pay library system had already pioneered the depiction of graphic violence, and had proudly declared that they were drawing gekiga ("drama pictures"), not mere comics. In the search for realism (and readers), it was inevitable that sex would soon make an appearance. As the Japanese comics market diversified, sex spread beyond the gekiga to just about every conceivable niche in the marketplace. The gekiga continued their realistic and often violent depictions, but the other major divisions in the manga world developed their own approach. Boys' comics began to explore "cute" sex, mainly consisting of panchira ("panty shots") and girls in showers.
Жалпылама көзқарас
Мио Брайс жапон комиксіндегі сыныптағы бейнелерді талдап, жалпылама көзқарас ұсынады. Брайс Го Нагаидің "Харенчи Гакуен" туындысын басты мысал ретінде келтіріп, Нагаидің сюжеттері дәстүрлі билікті әжуалай көрсету арқылы ұзақ жылдар бойы қалыптасқан әлеуметтік құндылықтарға күшті қарсылық білдіргенін айтады. Нагаидің мангасындағы мұғалімдер бұзықтар және девианттар ретінде бейнеленген, олар өздерінің қыз студенттеріне қатысты түрлі агрессивті воейристік әрекеттерге бармаған. Осы тұрғыда, панчира әлеуметтік сатираның бір түрі ретінде пайдаланылып, авторитарлық режимдерге деген жалпы сенімсіздікті білдірді. Жан-Мари Буйсу да осыған ұқсас пікір білдіреді, "Харенчи Гакуен" балалар комиксіндегі эротизмге қатысты жапондық табуды "бұзғандығын" айтады, бұл 60-шы жылдардың соңындағы Жапониядағы мәдени көзқарастың қарқынды өзгеруін көрсетеді. Эротизм көбінесе панчира және жұмсақ порнографиялық жалаңаштықпен шектелгенімен, манганың әсері бүкіл елде сезілді. Буйсу "Харенчи Гакуен" туындысының жарық көргенінен кейін "қыздың юбкасын көтеру (сукато мекури)" құбылысының бүкіл елде кеңінен тарағанын мәлімдейді. Джонатан Абельдің жапон киносының құпия жақтарына арналған зерттемесінде, полиция тәркілегеннен кейін римдік порнофильмдер арқылы іш киімге құмарлықтың пайда болуы алдымен жасыру әрекеті болуы мүмкін, бірақ одан кейін ешқашан қол жеткізілмейтін нәрсенің символына айналды. Абельдің психоаналитикалық тәсілі "панчира" терминін көрінбейтін нәрсенің эротизациясын білдіру үшін пайдалануды ұсынады.
Ер адамның көзі
Панчирамен тікелей айналысатын академиялық зерттеулер аз; бұл тақырыпты ерлердің қарауының кең контекстінде бірнеше авторлар қозғады. Батыс көзқарасынан алғанда, панчира – патриархалды мәдениетке тән жыныстық стереотиптермен сипатталатын құбылыс. Энн Эллисон «Рұқсат етілген және тыйым салынған құштарлықтар» еңбегінде бұл конвенцияға сілтеме жасап, эро мангада әйелдердің (немесе қыздардың) іш киімінің көрсетілуі «қозғалмайтын көзқарас» ретінде құрылатынын теориялайды, яғни панчира көбінесе (әйел) құштарлық нысанының ер адамның қарауымен «мұздап қалуымен» бейнеленетін көрініс ретінде ұсынылады. Ол сондай-ақ бұл «көзқарас» көбінесе бұзылған нәрсе ретінде бейнеленеді: көрерменге әйел денесінің (ішінара) жалаңаш бөлігін көруге рұқсат беріледі, бірақ бұл әрқашан тыйым салынған әрекет ретінде ұсынылады. Бұл тыйым салынған көрініс жанрдың барлық бөлігіне сіңіп кеткен, өйткені эро манганың барлық түрі дерлік бірдей бұзушылық және тоңу формуласын ұстанады. Сол сияқты, Энн Купер Чен «еркек адамның әйелдің іш киімін киген жерін қарауы» бейнесінің қайта-қайта көрсетілуі манганың архетиптік кадры екенін айтады. Ол Эллисонның пікірін қолдап, әйелдер/қыздардың іш киімде (немесе жалаңаш) бейнеленуі жапон комикстерінде жиі кездесетін мотив екенін, және көбінесе әйелдердің денесіне құштарлықпен қарайтын еркек «көрушінің» болуы ерлердің қарауын көрсететінін атап өтеді. Алайда, Эллисоннан өзгеше, Купер Ченнің байқаулары тек эро нарығымен ғана шектелмейді. Оның сөзіне сәйкес, маңганың негізгі ағынында да құштарлықтың тоқырауы мен жыныстық зорлық-зомбылықтың басым тақырыбы кеңінен таралған.