Джоаккино Россини: Итальяндық опера композиторының өмірі мен шығармашылығы

Кіріспе

Италиялық опера композиторы (1792–1868)

Джоахино Антонио Россини (29 ақпан 1792 – 13 қараша 1868) – 39 операсымен атақ алған итальян композиторы, сонымен қатар көптеген әндер, камералық музыка, фортепиано және діни музыка туындыларын жазған. Ол өзінің танымалдылығының шыңында, отыздан аспаған кезінде ірі композиция жазудан зейнеткерлікке шықты, комикалық және трагедиялық опералар үшін жаңа стандарттарды орнатты. Пезаро қаласында музыканттар отбасында дүниеге келген (әкесі – трубашы, анасы – әнші), Россини он екі жасында композиция жазуды бастады және Болоньядағы музыка мектебінде білім алды. Оның алғашқы операсы 1810 жылы, 18 жасында Венецияда қойылды. 1815 жылы Неапольде опера жазуға және театрларды басқаруға шақырылды. 1810–1823 жылдар аралығында итальян сахнасы үшін 34 опера жазды, олар Венецияда, Миланда, Феррарада, Неапольде және басқа да қалаларда орындалды. Бұл өнімділік кейбір бөлімдерге (мысалы, увертюралар) қатысты дерлік қалыпты тәсілді және өзінен-өзі қарыз алуды қажет етті. Осы кезеңде ол ең танымал туындыларын жазды, соның ішінде комедиялық опералар «L'italiana in Algeri», «Il barbiere di Siviglia» (ағылшын тілінде «Севиль шаштаразы») және «La Cenerentola», ол мұра еткен опера буффа дәстүрін Доменико Чимароза және Джованни Пайзиелло сияқты шеберлерден жаңа деңгейге көтерді. Ол сонымен қатар «Танкреди», «Отелло» және «Семирамида» сияқты трагедиялық опералар жазды. Олардың барлығы мелодия, гармония, аспаптық бояу және драмалық формадағы жаңашылдығы үшін жоғары бағаланды. 1824 жылы ол Париждегі Операмен келісімшарт жасасты, оған Франция корольі Шарль X-тің тәж киюіне арналған «Il viaggio a Reims» операсын (кейін француз тіліндегі алғашқы операсы «Le comte Ory» үшін пайдаланылды) жазуды тапсырды, сондай-ақ «Le siège de Corinthe» және «Moïse» итальяндық операларының қайта жөндеулерін жасады. 1829 жылы ол «Guillaume Tell» операсын жазды, ол оның соңғы операсы болды. Россинидің соңғы 40 жыл бойы операдан бас тартуының нақты себептері әлі де толыққанды түсіндірілмеген. Мұның себебі денсаулығының нашарлауы, оның табысынан келген байлық және Джакомо Мейербер сияқты композиторлардың ықпалымен керемет гранд-операның өркендеуі болуы мүмкін. 1830-шы жылдардың басында 1855 жылға дейін, Парижден Болоньяға көшіп, онда тұрған кезеңде Россини салыстырмалы түрде аз шығарма жазды. 1855 жылы Парижге оралғаннан кейін ол музыканттар мен Париждің өнер және әдебиеттік қауымдастығының жиналатын сенбі күнгі музыкалық салондық кештерімен танымал болды, олар үшін ол «Péchés de vieillesse» атты ойын-сауық туындыларын жазды. Қонақтардың арасында Франц Лист, Антон Рубинштейн, Джузеппе Верди, Мейербер және Йозеф Йоахим болды. Россинидің соңғы ірі композициясы – «Petite messe solennelle» (1863).

Gioachino Antonio Rossini (29 February 1792 – 13 November 1868) was an Italian composer who gained fame for his 39 operas, although he also wrote many songs, some chamber music and piano pieces and some sacred music. He set new standards for both comic and serious opera before retiring from large scale composition while still in his thirties, at the height of his popularity. Born in Pesaro to parents who were both musicians (his father a trumpeter, his mother a singer), Rossini began to compose by the age of twelve and was educated at music school in Bologna. His first opera was performed in Venice in 1810 when he was 18 years old. In 1815 he was engaged to write operas and manage theatres in Naples. In the period 1810–1823, he wrote 34 operas for the Italian stage that were performed in Venice, Milan, Ferrara, Naples and elsewhere; this productivity necessitated an almost formulaic approach for some components (such as overtures) and a certain amount of self borrowing. During this period he produced his most popular works, including the comic operas L'italiana in Algeri, Il barbiere di Siviglia (known in English as The Barber of Seville) and La Cenerentola, which brought to a peak the opera buffa tradition he inherited from masters such as Domenico Cimarosa and Giovanni Paisiello. He also composed opera seria works such as Tancredi, Otello and Semiramide. All of these attracted admiration for their innovation in melody, harmonic and instrumental colour, and dramatic form. In 1824 he was contracted by the Opéra in Paris, for which he produced an opera to celebrate the coronation of Charles X, Il viaggio a Reims (later cannibalised for his first opera in French, Le comte Ory), revisions of two of his Italian operas, Le siège de Corinthe and Moïse, and in 1829 his last opera, Guillaume Tell. Rossini's withdrawal from opera for the last 40 years of his life has never been fully explained; contributory factors may have been ill health, the wealth his success had brought him, and the rise of spectacular grand opera under composers such as Giacomo Meyerbeer. From the early 1830s to 1855, when he left Paris and was based in Bologna, Rossini wrote relatively little. On his return to Paris in 1855 he became renowned for his musical salons on Saturdays, regularly attended by musicians and the artistic and fashionable circles of Paris, for which he wrote the entertaining pieces Péchés de vieillesse. Guests included Franz Liszt, Anton Rubinstein, Giuseppe Verdi, Meyerbeer, and Joseph Joachim. Rossini's last major composition was his Petite messe solennelle (1863).

Ерте өмір

Россини 1792 жылы 29 ақпанда Италияның Адриатика теңізі жағалауындағы Пезаро қаласында дүниеге келді. Бұл қала сол кезде Папалық мемлекеттердің құрамына кірген еді. Ол трубашы және мүйізшіл Джузеппе Россини мен оның әйелі Аннаның жалғыз баласы болды. Анна – тігінші болған, ал Джузеппе – тартымды, бірақ асығыс және жауапсыз адам еді. Отбасын асырау және баланы тәрбиелеу жүгі негізінен Аннаның үстіне түсті, оған анасы мен қарындасы көмектесті. 1824 жылы Россинидің жарқын өмірбаянын жариялаған Стендаль былай деп жазды:

Джузеппе кем дегенде екі рет түрмеге қамалған: алғаш рет 1790 жылы қалалық трубашы қызметіне байланысты жергілікті билікке бағынбағаны үшін; екінші рет 1799 және 1800 жылдары республикалық қозғалыстағы белсенділігі мен Наполеон әскерлерін Папаның австриялық қолдаушыларына қарсы қолдағаны үшін. 1798 жылы, Россини алты жасқа толғанда, анасы комикалық операда кәсіби әншілік мансабын бастады. Ол он жылдан астам уақыт бойы Триест және Болонья сияқты қалаларда үлкен жетістікке жетті, бірақ дауысы жетілмегендіктен нашарлай бастады. 1802 жылы отбасы Равеннаға жақын орналасқан Луго қаласына көшіп келді, онда Россини итальян, латын және арифметикадан, сондай-ақ музыкадан жақсы білім алды. Ол әкесінен мүйіз, ал дін қызметкері Джузеппе Малербеден музыка сабақтарын алды. Малербедің кітапханасында Хайдн мен Моцарттың шығармалары жиналған еді, сол кезде Италияда олар көп танылмаған, бірақ жас Россиниге үлкен шабыт берген. Ол тез оқып үйренетін еді, он екі жасқа келгенде төрт скрипка аспабына арналған алты сонатадан тұратын жинақты жазды. Бұл шығармалар 1804 жылы бай меценаттың қолдауымен орындалды. Екі жылдан кейін ол Болоньядағы жаңадан ашылған Музыкалық лицейге (Liceo Musicale) қабылданды. Алғашқыда ән, виолончель және фортепианоны оқыды, бірақ көп ұзамай композиция класына қатысты. Студент кезінде ол бірнеше маңызды шығармалар жазды, олардың ішінде месса мен кантата бар. Екі жылдан кейін оған оқуын жалғастыру ұсынылды, бірақ ол бас тартты. Лицейдің қатаң академиялық тәртібі оған берік композициялық дағдыларды қалыптастырды, бірақ оның өмірбаянаушысы Ричард Осборн айтқандай, "нағыз өмірде білімін жетілдіруге деген құштарлығы жеңіп шықты". Лицейде оқып жүргенде Россини әнші ретінде көпшілік алдында өнер көрсетіп, театрларда репетитор және клавиштік солист ретінде жұмыс істеді. 1810 жылы танымал тенор Доменико Момбеллидің өтініші бойынша ол өзінің алғашқы опералық партитурасын жазды – екі актілі опералық драма serio, "Деметрио е Полибио", либреттосын Момбеллидің әйелі жазған. Бұл опера композитордың алғашқы табыстарынан кейін 1812 жылы сахнаға қойылды. Россини мен оның ата-анасы оның болашағы опералар жазуда екенін түсінді. Солтүстік-шығыс Италиядағы маңызды опера орталығы – Венеция еді. 1810 жылдың соңында, он сегіз жасқа толған Россини, отбасы досы, композитор Джованни Морандидің басшылығымен сол қалаға көшіп келді.

Giuseppe was imprisoned at least twice: first in 1790 for insubordination to local authorities in a dispute about his employment as town trumpeter; and in 1799 and 1800 for republican activism and support of the troops of Napoleon against the Pope's Austrian backers. In 1798, when Rossini was aged six, his mother began a career as a professional singer in comic opera, and for a little over a decade was a considerable success in cities including Trieste and Bologna, before her untrained voice began to fail. In 1802 the family moved to Lugo, near Ravenna, where Rossini received a good basic education in Italian, Latin and arithmetic as well as music. He studied the horn with his father and other music with a priest, Giuseppe Malerbe, whose extensive library contained works by Haydn and Mozart, both little known in Italy at the time, but inspirational to the young Rossini. He was a quick learner, and by the age of twelve, he had composed a set of six sonatas for four stringed instruments, which were performed under the aegis of a rich patron in 1804. Two years later he was admitted to the recently opened Liceo Musicale, Bologna, initially studying singing, cello and piano, and joining the composition class soon afterwards. He wrote some substantial works while a student, including a mass and a cantata, and after two years he was invited to continue his studies. He declined the offer: the strict academic regime of the Liceo had given him a solid compositional technique, but as his biographer Richard Osborne puts it, "his instinct to continue his education in the real world finally asserted itself". While still at the Liceo, Rossini had performed in public as a singer and worked in theatres as a répétiteur and keyboard soloist. In 1810 at the request of the popular tenor Domenico Mombelli he wrote his first operatic score, a two act operatic dramma serio, Demetrio e Polibio, to a libretto by Mombelli's wife. It was publicly staged in 1812, after the composer's first successes. Rossini and his parents concluded that his future lay in composing operas. The main operatic centre in northeastern Italy was Venice; under the tutelage of the composer Giovanni Morandi, a family friend, Rossini moved there in late 1810, when he was eighteen.

Алғашқы опералары: 1810-1815

Россинидің тұңғыш сахналанған операсы — 1810 жылғы қарашада Сан-Мозе театрында қойылған бір актілі комедия — «Ла камбиале ди маттримонио» болды. Бұл шығарма үлкен жетістікке ие болды, ал Россини оған сол кезде өте көп сома деп есептеген ақша алды: «қырық скуди — мұндай соманы бұрын ешқашан көрмеген едім». Кейіннен ол Сан-Мозе театрын жас композитор өнерін шыңдауға арналған үлгілі театр деп сипаттады — «бәрі жаңадан бастаған композитордың дебютіне көмектесуге бағытталған»: онда хор болған жоқ, ал актерлердің тобы шағын болды; оның негізгі репертуары бір актілі комикалық опералардан (фарс) тұрды, олар қарапайым декорациялармен және аз репетициямен сахналанатын. Россини өзінің алғашқы шығармасының табысынан кейін сол театр үшін тағы үш фарс жазды: «L'inganno felice» (1812), «La scala di seta» (1812) және «Il signor Bruschino» (1813). Россини Болоньямен байланысын сақтап, 1811 жылы Хайднның «Төрт маусым» операсын сәтті қойылыммен режиссерлік етті, бірақ өзінің толыққанды алғашқы операсы «L'equivoco stravagante» сәтсіз аяқталды. Ол сондай-ақ Феррара және Римдегі опера театрларында жұмыс істеді. 1812 жылдың ортасында ол Миланның «Ла Скала» театрынан тапсырыс алды, онда оның екі актілі комедиясы «La pietra del paragone» елу үш рет қойылды, сол кезде бұл өте көп көрсеткіш болатын. Бұл оған қаржылық табыс ғана емес, сонымен қатар әскери қызметтен босату және «маэстро ди картелло» атағын — жарнамада аты жазылған композитордың толық залға кепілдік беретін атағын сыйлады. Келесі жылы оның алғашқы сериоздық операсы «Танкреди» Венециядағы «Ла Фениче» театрында жақсы қабылданды, ал Феррара театрында қайта жазылған трагикалық соңымен одан да жақсы болды. «Танкредидің» табысы Россинидің есімін халықаралық деңгейде таныстырды; опера Лондон (1820) және Нью-Йорк (1825) қалаларында қойылды. «Танкредиден» кейін бірнеше апта өткен соң Россини өте асығыс жазылған және 1813 жылғы мамыр айында премьерасы өткен «L'italiana in Algeri» комедиясымен тағы бір кассалық табысқа қол жеткізді. 1814 жыл өсіп келе жатқан композитор үшін ерекше жыл болды, «Il turco in Italia» немесе «Sigismondo» тиісінше Милан және Венеция жұртшылығына ұнаған жоқ. 1815 жыл Россинидің мансабындағы маңызды кезең болды. Мамыр айында ол Неапольге көшіп, патшалық театрлардың музыкалық директоры лауазымына тағайындалды. Олардың ішінде қаланың жетекші опера театры — «Театро ди Сан-Карло» да болды; оның директоры Доменико Барбая композитордың мансабына маңызды ықпал етті.

Rossini's first opera to be staged was La cambiale di matrimonio, a one act comedy, given at the small Teatro San Moisè in November 1810. The piece was a great success, and Rossini received what then seemed to him a considerable sum: "forty scudi – an amount I had never seen brought together". He later described the San Moisè as an ideal theatre for a young composer learning his craft – "everything tended to facilitate the début of a novice composer": it had no chorus, and a small company of principals; its main repertoire consisted of one act comic operas (farse), staged with modest scenery and minimal rehearsal. Rossini followed the success of his first piece with three more farse for the house: L'inganno felice (1812), La scala di seta (1812), and Il signor Bruschino (1813). Rossini maintained his links with Bologna, where in 1811 he had a success directing Haydn's The Seasons, and a failure with his first full length opera, L'equivoco stravagante. He also worked for opera houses in Ferrara and Rome. In mid 1812 he received a commission from La Scala, Milan, where his two act comedy La pietra del paragone ran for fifty three performances, a considerable run for the time, which brought him not only financial benefits, but exemption from military service and the title of maestro di cartello – a composer whose name on advertising posters guaranteed a full house. The following year his first opera seria, Tancredi, did well at La Fenice in Venice, and even better at Ferrara, with a rewritten, tragic ending. The success of Tancredi made Rossini's name known internationally; productions of the opera followed in London (1820) and New York (1825). Within weeks of Tancredi, Rossini had another box office success with his comedy L'italiana in Algeri, composed in great haste and premiered in May 1813. 1814 was a less remarkable year for the rising composer, neither Il turco in Italia or Sigismondo pleasing the Milanese or Venetian public, respectively. 1815 marked an important stage in Rossini's career. In May he moved to Naples, to take up the post of director of music for the royal theatres. These included the Teatro di San Carlo, the city's leading opera house; its manager Domenico Barbaia was to be an important influence on the composer's career there.

Неаполь мен Барбиер: 1815-1820

Неапольдің музыкалық ортасы Россиниді бірден құшаққа бірақтамады, өйткені ол олардың қадірлі опералық дәстүрлеріне басып кіргендей көрінді. Бұл қала бір кезде Еуропаның опералық астанасы болған; Чимарозаның есімі құрметпен еске алынар еді, ал Паизиелло әлі тірі болды, бірақ олардан кейін із суыған жергілікті композиторлар жоқ еді. Россини көп ұзамай халық пен сыншылардың жүрегін жаулады. Россинидің Сан-Карло үшін жазған алғашқы туындысы – Elisabetta, regina d'Inghilterra екі актілі музыкалық драма болды, онда ол жергілікті жұртшылыққа беймәлім болған бұрынғы шығармаларының маңызды бөліктерін қайта пайдаланды. Россиниді зерттеушілер Филипп Госсетт пен Патриция Браунер: «Россини неаполитандық көрермендерге өзінің ең жақсы музыкасын, Неапольде қайта қойылмауға тиіс опералардан ұсынып, өзін таныстырғысы келгендей» деп жазады. Жаңа опера зор құлшыныспен қабылданды, сондай-ақ Алжирдегі L'italiana операсының неаполитандық тұсаукесері де. Россинидің Неапольдегі беделі нығая түсті. Бірінші рет, Россини өте жақсы әншілер мен оркестрдің тұрақты труппасы үшін, жеткілікті репетициялармен және мерзімге сай шығарма жазу қажеттігін жойған кестелермен жүйелі түрде жаза алды. 1815 және 1822 жылдар аралығында ол тағы он сегіз опера жазды: тоғызын Неаполь үшін, ал тоғызын басқа қалалардағы опера театрлары үшін. 1816 жылы Римдегі Театро Арджентина үшін ол өзінің ең танымал операсын жазды: Il barbiere di Siviglia (Севилья шаштаразы). Паизиеллоның осы аттас операсы бар еді, ал Россинидің нұсқасы бастапқыда оның батыры Алмавиваның атымен аталды. Ашылу кеші сәтсіз өтті, сахнада апаттар болды және Паизиеллоны жақтаған және Россиниге қарсы көрермендер көп болды, бірақ опера тез арада сәттілікке жетті. Бірнеше айдан кейін Болоньяда қайта қойылғанда, ол қазіргі итальяндық атауымен жарнамаланды және Паизиеллоның нұсқасын оңай басып өтті. Россинидің Театро Сан-Карло үшін жазған опералары маңызды, көбінесе күрделі туындылар болды. Оның "Отелло" (1816) Лорд Байронды: «Олар Отеллоны операға айналдырып, қиянат жасады: музыка жақсы, бірақ қайғылы – ал сөздерге келсек!» деп жазуға итермеледі. Дегенмен, бұл шығарма жалпыға танымал болды және Вердидің нұсқасымен көлеңкеленгенге дейін жеті онжылдық бойы сахнада жиі қойылды. Оның үйге арналған басқа да шығармалары – Мұса мен Мысырдан шығу (1818) және Сер Уолтер Скотттың "Көлдің ханымы" (1819) поэмасынан алынған La donna del lago. Ла Скала үшін ол опера семисериясын жазды La gazza ladra (1817), ал Рим үшін оның Ла Синдерелла оқиғасының нұсқасы, Ла Cenerentola (1817). 1817 жылы Париждегі Театр Итальянде оның операларының бірі (L'Italiana) алғаш рет қойылды; оның табысы оның басқа операларының сахналануына және ақырында 1824 жылдан 1830 жылға дейін Париждегі келісімшартына әкелді. Россини жеке өмірін мүмкіндігінше құпия ұстады, бірақ ол жұмыс істеген труппадағы әншілерге әуес екені белгілі болды. Оның ерте жылдарындағы махаббаттарының арасында Эстер Момбелли (Домениконың қызы) және Болонья труппасының Мария Марколини болды. Осы қарым-қатынастардың ең маңыздысы – жеке және кәсіби – Сан-Карло театрының примадоннасы (және Барбаяның бұрынғы сүйіктісі) Изабелла Колбранмен болды. Россини 1807 жылы Болоньяда оның ән салғанын естіді, ал Неапольге көшіп келгенде, ол оған опера сериясында маңызды рөлдердің тізбесін жазды.

The musical establishment of Naples was not immediately welcoming to Rossini, who was seen as an intruder into its cherished operatic traditions. The city had once been the operatic capital of Europe; the memory of Cimarosa was revered and Paisiello was still living, but there were no local composers of any stature to follow them, and Rossini quickly won the public and critics round. Rossini's first work for the San Carlo, Elisabetta, regina d'Inghilterra was a dramma per musica in two acts, in which he reused substantial sections of his earlier works, unfamiliar to the local public. The Rossini scholars Philip Gossett and Patricia Brauner write, "It is as if Rossini wished to present himself to the Neapolitan public by offering a selection of the best music from operas unlikely to be revived in Naples." The new opera was received with tremendous enthusiasm, as was the Neapolitan premiere of L'italiana in Algeri, and Rossini's position in Naples was assured. For the first time, Rossini was able to write regularly for a resident company of first rate singers and a fine orchestra, with adequate rehearsals, and schedules that made it unnecessary to compose in a rush to meet deadlines. Between 1815 and 1822 he composed eighteen more operas: nine for Naples and nine for opera houses in other cities. In 1816, for the Teatro Argentina in Rome, he composed the opera that was to become his best known: Il barbiere di Siviglia (The Barber of Seville). There was already a popular opera of that title by Paisiello, and Rossini's version was originally given the same title as its hero, Almaviva. Despite an unsuccessful opening night, with mishaps on stage and many pro Paisiello and anti Rossini audience members, the opera quickly became a success, and by the time of its first revival, in Bologna a few months later, it was billed by its present Italian title and it rapidly eclipsed Paisiello's setting. Rossini's operas for the Teatro San Carlo were substantial, mainly serious pieces. His Otello (1816) provoked Lord Byron to write, "They have been crucifying Othello into an opera: music good, but lugubrious – but as for the words!" Nonetheless, the piece proved generally popular and held the stage in frequent revivals until it was overshadowed by Verdi's version, seven decades later. Among his other works for the house were Mosè in Egitto, based on the biblical story of Moses and the Exodus from Egypt (1818), and La donna del lago, from Sir Walter Scott's poem The Lady of the Lake (1819). For La Scala he wrote the opera semiseria La gazza ladra (1817), and for Rome his version of the Cinderella story, La Cenerentola (1817). In 1817 came the first performance of one of his operas (L'Italiana) at the Theâtre Italien in Paris; its success led to others of his operas being staged there, and eventually to his contract in Paris from 1824 to 1830. Rossini kept his personal life as private as possible, but he was known for his susceptibility to singers in the companies he worked with. Among his lovers in his early years were Ester Mombelli (Domenico's daughter) and Maria Marcolini of the Bologna company. By far the most important of these relationships – both personal and professional – was with Isabella Colbran, prima donna of the Teatro San Carlo (and former mistress of Barbaia). Rossini had heard her sing in Bologna in 1807, and when he moved to Naples he wrote a succession of important roles for her in opere serie.

Вена мен Лондон: 18201824

1820-жылдардың басында Россини Неаполь қаласынан жалықты. Алдыңғы жылы "Эрмионе" опералық трагедиясының сәтсіз аяқталуы оған неаполитандық көрермендермен бір-бірінен жиіркенгенін көрсетті. Неапольде монархияға қарсы болған көтеріліс тез басылғанмен, Россиниді алаңдатты. Барбая компанияны Венаға алып кету үшін келісімшартқа қол қойғанда, Россини олармен бірге сапар шегуге қуанды, бірақ Барбаяға кейін Неапольге қайтуға ниеті жоқ екенін айтпады. 1822 жылдың наурыз айында Колбранмен бірге Болоньяға сапар жасады, онда қаладан бірнеше шақырым қашықтықтағы Кастенасодағы шағын шіркеуде ата-анасының куәлігінде үйленді. Келіншектің жасы отыз жеті, күйеу жігіттің отызға толған. Венада Россиниді құрметпен қарсы алды; оның өмірбаяндары оны "бұрын-соңды болмаған қызу құлшыныс", "Россини қызуы" және "истерияға жақын" деп сипаттады. Австрия империясының авторитарлық канцлері Меттерних Россинидің музыкасын ұнатып, оның революциялық немесе республикалық идеялармен байланысы жоқ деп ойлады. Сондықтан ол Сан-Карло труппасына композитордың операларын қоюға рұқсат берді. Үш айлық маусымда олар алты операсын орындады, көрермендердің ықыласы соншалық, Бетховеннің көмекшісі Антон Шиндлер оны "идолопоклондық той" деп сипаттады. Венада Россини Бетховеннің "Эроика" симфониясын естіп, қатты әсерге қалды және оңаша өмір сүретін композитормен кездесуге бел буды. Ол соңында онымен кездесіп, кейін бұл кездесу туралы Эдуард Ханслик және Ричард Вагнер сияқты көптеген адамдарға айтып берді. Бетховеннің саңыраулығы және Россинидің неміс тілін білмеуі әңгімеге кедергі келтіргенімен, Бетховен Россинидің таланты күрделі опера үшін емес екенін және "ең бастысы" ол "барбиерлерді" (шашкерлерді) көбірек жазуы керек екенін түсіндірді. Вена маусымынан кейін Россини Кастеназоға оралып, либреттошысы Гаэтано Россимен "Семьирамида" операсы бойынша жұмыс істеді. Опера 1823 жылдың ақпанында Ла Феничеде көрсетілді, бұл оның итальяндық театр үшін соңғы туындысы болды. Колбран басты рөлді орындады, бірақ оның дауысының күрт нашарлағаны баршаға белгілі болды, және "Семьирамида" Италиядағы оның мансабын аяқтады. Опера бұл кемшілікке төтеп беріп, халықаралық опералық репертуарға еніп, 19 ғасыр бойы танымал болды. Ричард Осборнның сөзімен айтқанда, ол "[Россинидің] итальяндық мансабын керемет аяқтады". 1823 жылдың қараша айында Россини мен Колбран табысты келісімшарт ұсынған Лондонға аттанды. Олар Парижге бара жатқанда төрт аптаға тоқтады. Париждіктер оны Венадағыдай құлшыныспен қарсы алмаса да, музыкалық қауымдастық пен жұртшылық оны жылы қабылдады. Ол Théâtre Italien театрында "Il barbiere" операсын тамашалағанда, оны қол соққысына бөлеп, сахнаға сүйреп шығарды және музыканттар серенада орындады. Ол үшін және оның әйелі үшін банкет берілді, онда жетекші француз композиторлары мен суретшілері қатысты, ал Париждің мәдени ахуалы оған ұнады. Жыл соңында Россини Лондонға келді, онда оны король Георг IV қабылдады, бірақ композитор енді патшалыққа және аристократияға қызығушылық танытпады. Россини мен Колбран Хеймаркеттегі Король театрында опералық маусымға келісімшартқа қол қойды. Оның әншілік шеберлігінің жетіспеуі үлкен мәселе болды, сондықтан ол өнерден кетуге мәжбүр болды. Россинидің уәде берген жаңа операсын ұсынбауы жұртшылықтың наразылығын тудырды. Импресарио Винченцо Бенелли композитормен келісімшартты бұзды, бірақ бұл туралы Лондон баспасөзі мен жұртшылығы білмеді, олар Россиниді кінәлады. 2003 жылы композитордың өмірбаянын жазған Гайя Сервадио Россини мен Англия бір-біріне үйлеспейтінін айтты. Ол Ла-Манш арқылы сапар жасаудан шаршады және ағылшын ауа райы мен тағамдарына қызығушылық танытпады. Лондонға келгені оған қаржылық тұрғыдан пайдалы болғанымен, британдық баспасөз оның 30 000 фунт стерлингтен астам тапқанын мақұлдамай жазды. Ол Парижге оралу үшін Лондондағы француз елшілігінде келісімшартқа қол қойды, онда ол өзін көбірек үйінде сезінді.

By the early 1820s, Rossini was beginning to tire of Naples. The failure of his operatic tragedy Ermione the previous year convinced him that he and the Neapolitan audiences had had enough of each other. An insurrection in Naples against the monarchy, though quickly crushed, unsettled Rossini; when Barbaia signed a contract to take the company to Vienna, Rossini was glad to join them, but did not reveal to Barbaia that he had no intention of returning to Naples afterwards. He travelled with Colbran, in March 1822, breaking their journey at Bologna, where they were married in the presence of his parents in a small church in Castenaso a few miles from the city. The bride was thirty seven, the groom thirty. In Vienna, Rossini received a hero's welcome; his biographers describe it as "unprecedentedly feverish enthusiasm", "Rossini fever", and "near hysteria". The authoritarian chancellor of the Austrian Empire, Metternich, liked Rossini's music, and thought it free of all potential revolutionary or republican associations. He was therefore happy to permit the San Carlo company to perform the composer's operas. In a three month season they played six of them, to audiences so enthusiastic that Beethoven's assistant, Anton Schindler, described it as "an idolatrous orgy". While in Vienna Rossini heard Beethoven's Eroica symphony, and was so moved that he determined to meet the reclusive composer. He finally managed to do so, and later described the encounter to many people, including Eduard Hanslick and Richard Wagner. He recalled that although conversation was hampered by Beethoven's deafness and Rossini's ignorance of German, Beethoven made it plain that he thought Rossini's talents were not for serious opera, and that "above all" he should "do more Barbiere" (Barbers). After the Vienna season Rossini returned to Castenaso to work with his librettist, Gaetano Rossi, on Semiramide, commissioned by La Fenice. It was premiered in February 1823, his last work for the Italian theatre. Colbran starred, but it was clear to everyone that her voice was in serious decline, and Semiramide ended her career in Italy. The work survived that one major disadvantage, and entered the international operatic repertory, remaining popular throughout the 19th century; in Richard Osborne's words, it brought "[Rossini's] Italian career to a spectacular close." In November 1823 Rossini and Colbran set off for London, where a lucrative contract had been offered. They stopped for four weeks en route in Paris. Although he was not as feverishly acclaimed by the Parisians as he had been in Vienna, he nevertheless had an exceptionally welcoming reception from the musical establishment and the public. When he attended a performance of Il barbiere at the Théâtre Italien he was applauded, dragged onto the stage, and serenaded by the musicians. A banquet was given for him and his wife, attended by leading French composers and artists, and he found the cultural climate of Paris congenial. At the end of the year Rossini arrived in London, where he was received and made much of by the king, George IV, although the composer was by now unimpressed by royalty and aristocracy. Rossini and Colbran had signed contracts for an opera season at the King's Theatre in the Haymarket. Her vocal shortcomings were a serious liability, and she reluctantly retired from performing. Public opinion was not improved by Rossini's failure to provide a new opera, as promised. The impresario, Vincenzo Benelli, defaulted on his contract with the composer, but this was not known to the London press and public, who blamed Rossini. In a 2003 biography of the composer, Gaia Servadio comments that Rossini and England were not made for each other. He was prostrated by the Channel crossing and was unlikely to be enthused by the English weather or English cooking. Although his stay in London was financially rewarding – the British press reported disapprovingly that he had earned over £30,000 – he was happy to sign a contract at the French embassy in London to return to Paris, where he had felt much more at home.

Париж және соңғы опералары: 18241829

Россинидің француз үкіметімен жаңа және өте тиімді келісімшарты 1824 жылдың қыркүйегінде, Россини Парижге келгеннен кейін көп ұзамай қайтыс болған Людовик XVIII тұсында жасалды. Композитор Корольдік музыка академиясы үшін бір гран-опера, ал Théâtre Italien үшін опера буффа немесе опера семисерия жасайтыны туралы келісімге келді. Ол сондай-ақ соңғы театрды басқаруға көмектесіп, өзінің бұрынғы бір шығармасын қайта қою үшін жаңартуы керек еді. Патшаның өлімі мен Карл X-тің таққа отыруы Россинидің жоспарларын өзгертті, ал оның Париж үшін жазған алғашқы жаңа туындысы – 1825 жылдың маусымында Карлдың тәж киюіне арналған опералық ойын-сауық «Il viaggio a Reims» болды. Бұл Россинидің итальяндық либреттосы бар соңғы операсы еді. Ол музыканың ең жақсы бөліктерін уақытша операда қайта пайдалануды ниеттенгендіктен, оны тек төрт рет қоюға рұқсат берді. «Конте Ори» (1828) операсының шамамен жартысы осыдан бұрынғы туындыдан алынған. Колбранның мәжбүрлі түрде зейнетке шығуы Россинилердің некесіне қиындық туғызды, оны музыкалық өнердің орталығы ретінде үнемі сұранысқа ие болғанда, ол бос қалды. Ол Сервадио «сауданың жаңа қуанышы» деп сипаттаған нәрсемен көңілін көтерді; ал Россини үшін Париж оның дененің пішіні көріне бастағандықтан, үздіксіз тағамдық ләззаттарды ұсынды. Россини француз либреттоларымен жазған төрт операның алғашқысы – «Le siège de Corinthe» (1826) және «Moïse et Pharaon» (1827). Екеуі де Неаполь үшін жазылған туындылардың қайта өңделген нұсқалары болды: «Маометто II» және «Мозе в Египте». Россини біріншісімен жұмыс бастамас бұрын үлкен қамқорлық жасады, француз тілін үйреніп, француз операсының дәстүрлі тілдік шеберліктерімен танысты. Парижде сәннен шыққан түпнұсқа музыканың бір бөлігін алып тастағаннан басқа, Россини билерді, әнұрандарды және хордың үлесін арттыру арқылы жергілікті қалауларды ескерді. Россинидің анасы Анна 1827 жылы қайтыс болды; ол оған өте берілген еді және оның қазасын терең сезінді. Ол мен Колбран ешқашан жақсы қарым-қатынаста болған емес, Сервадио Аннаның өлімінен кейін Россини өміріндегі аман қалған әйелге ренжігенін айтады. 1828 жылы Россини француз тіліндегі жалғыз комедиялық операсы – «Le comte Ory»-ді жазды. «Il viaggio a Reims» музыкасын қайта пайдалану туралы оның шешімі либретто жазушыларға қиындық туғызды, олар бастапқы сюжетті бейімдеуге және француз сөздерін итальяндық музыкаға сәйкес жазуға мәжбүр болды, бірақ опера сәтті болды және Париж премьерасынан кейін алты ай ішінде Лондонда, ал 1831 жылы Нью-Йоркте қойылды. Келесі жылы Россини көптен күткен француздық гран-операсын – Фридрих Шиллердің 1804 жылғы Уильям Телл аңызына негізделген «Гилломе Телл» операсын жазды.

Rossini's new, and highly remunerative, contract with the French government was negotiated under Louis XVIII, who died in September 1824, soon after Rossini's arrival in Paris. It had been agreed that the composer would produce one grand opera for the Académie Royale de Musique and either an opera buffa or an opera semiseria for the Théâtre Italien. He was also to help run the latter theatre and revise one of his earlier works for revival there. The death of the king and the accession of Charles X changed Rossini's plans, and his first new work for Paris was Il viaggio a Reims, an operatic entertainment given in June 1825 to celebrate Charles's coronation. It was Rossini's last opera with an Italian libretto. He permitted only four performances of the piece, intending to reuse the best of the music in a less ephemeral opera. About half the score of Le comte Ory (1828) is from the earlier work. Colbran's enforced retirement put a strain on the Rossinis' marriage, leaving her unoccupied while he continued to be the centre of musical attention and constantly in demand. She consoled herself with what Servadio describes as "a new pleasure in shopping"; for Rossini, Paris offered continual gourmet delights, as his increasingly rotund shape began to reflect. The first of the four operas Rossini wrote to French librettos were Le siège de Corinthe (1826) and Moïse et Pharaon (1827). Both were substantial reworkings of pieces written for Naples: Maometto II and Mosè in Egitto. Rossini took great care before beginning work on the first, learning to speak French and familiarising himself with traditional French operatic ways of declaiming the language. As well as dropping some of the original music that was in an ornate style unfashionable in Paris, Rossini accommodated local preferences by adding dances, hymn like numbers and a greater role for the chorus. Rossini's mother, Anna, died in 1827; he had been devoted to her, and he felt her loss deeply. She and Colbran had never got on well, and Servadio suggests that after Anna died Rossini came to resent the surviving woman in his life. In 1828 Rossini wrote Le comte Ory, his only French language comic opera. His determination to reuse music from Il viaggio a Reims caused problems for his librettists, who had to adapt their original plot and write French words to fit existing Italian numbers, but the opera was a success, and was seen in London within six months of the Paris premiere, and in New York in 1831. The following year Rossini wrote his long awaited French grand opera, Guillaume Tell, based on Friedrich Schiller's 1804 play which drew on the William Tell legend.

Ерте зейнетке шығу: 18301855

Гвиллам Телл жақсы қабылдады. Премьерадан кейін оркестр мен әншілер Россинидің үйінің сыртында жиналып, оның құрметіне екінші актінің құлпыратын финалын орындады. "Le Globe" газеті музыканың жаңа дәуірі басталғанын жазды. Гаэтано Доницетти операның бірінші және соңғы актілерін Россини жазғанын, ал ортаңғы актісін Құдай жазғанын айтты. Бұл туынды сөзсіз табысқа жетті, бірақ сенсация болған жоқ; көпшілік оны қабылдауға біраз уақыт алды, ал кейбір әншілер оны тым қиын деп тапты. Дегенмен, ол премьерадан кейін бірнеше ай ішінде шетелде қойылды және бұл композитордың соңғы операсы болатынына ешқандай күмән болған жоқ. "Семирамида" операсымен бірге "Гийом Телл" Россинидің ең ұзақ операсы болып табылады, ол үш сағат қырық бес минутқа созылады, және оны жазу оны шаршатып жіберді. Бір жыл ішінде ол Фауст әңгімесін опералық түрде беруді жоспарлағанмен, оқиғалар мен денсаулығының нашарлауы оған бөгет болды. "Гийом Теллдің" ашылуынан кейін Россинилер Парижден кетіп, Кастеназоға қоныстанды. Бір жыл өткен соң Париждегі оқиғалар Россиниді асығыс оралуға мәжбүр етті. 1830 жылдың шілдесінде революция кезінде Карл X тақтан құлатылды, ал Луи-Филипп I басқарған жаңа үкімет мемлекеттік шығыстарды радикалды түрде қысқарту туралы жариялады. Бұл қысқартулардың ішінде бұрынғы режиммен қиын келіссөздер жүргізіп, Россини ұтып алған өмір бойына төленетін жылдық зейнетақысы да болды. Россинидің оралу себептерінің бірі – зейнетақыны қайтаруға тырысу болды. Екіншісі – жаңа сүйіктісі, Олимп Пелиссиеге жақын болу. Ол Колбранды Кастеназода қалдырды; ол ешқашан Парижге қайтып оралмады және олар енді бірге өмір сүрмеді. Россинидің операдан бас тарту себептері оның өмірінде және содан бері үнемі талқыланып келеді. Кейбіреулері отыз жеті жасында және денсаулығы өзгере бастағанда, француз үкіметінен айтарлықтай зейнетақы алып, отыз тоғыз опера жазғаннан кейін, ол зейнетке шығуды жоспарлап, сол жоспарға сәлемдеген деп есептейді. Композитор туралы 1934 жылғы зерттеуде сыншы Фрэнсис Той "Ұлы Бас Тарту" деген сөз тіркесін ойлап тапты және Россинидің зейнетке шығуын "музыка тарихындағы бірегей құбылыс және өнер тарихындағы оған тең келмейтін нәрсе" деп атады. Ақын Хайне Россинидің зейнетке шығуын Шекспирдің жазудан бас тартуымен салыстырды: екі гений өздерінің теңдесі жоқ жетістікке жеткенін мойындап, одан асып түсуге тырыспады. Басқалары, содан кейін де, Россинидің Жакомо Мейербер мен Фроменталь Халевидің гран-опера жанрындағы табыстарына ренжіді деп болжады. Қазіргі Россини зерттеушілері мұндай теорияларды жоққа шығарып, Россинидің опералық композициядан бас тарту ниеті болмағанын және "Гийом Телл" оның соңғы операсы болуының себебі жеке таңдауы емес, жағдай болғанын айтады. Госсетт пен Ричард Осборнның пікірінше, Россинидің зейнетке шығуына денсаулығының нашарлауы себеп болуы мүмкін. Осы уақыттан бастап Россинидің физикалық және психикалық денсаулығы нашарлап кетті. Ол ертеректе гонореяға шалдыққан, бұл кейінірек уретриттен артритке дейін ауыр жағымсыз әсерлерге әкелді; ол депрессиядан жиі зардап шекті, оның себептеріне бірнеше мүмкін түсіндірмелер бар: циклотимия немесе екіұштылық, немесе анасының өліміне реакция. "Гийом Теллден" кейінгі жиырма бес жыл бойы Россини аз шығарма жазды, бірақ Госсеттің пікірінше, оның 1830 және 1840 жылдардағы салыстырмалы түрде аз шығармалары музыкалық шабыттың төмендеуін көрсетпейді. Олардың ішінде "Soirées musicales" (1830–1835: соло немесе дуэт дауыстары мен фортепианоға арналған он екі әнден тұратын жиынтық) және оның "Stabat Mater" (1831 жылы басталып, 1841 жылы аяқталды). 1835 жылы зейнетақысы үшін үкіметпен күресте жеңіске жеткеннен кейін Россини Парижден кетіп, Болоньяға қоныстанды. 1843 жылы Жан Сивиальдің медициналық көмегімен Парижге оралғанда, ол жаңа гран-опера жасай алады деген үміт пайда болды. Евгений Скриб Жанна д'Арк туралы либретто дайындап жатыр деген қауесет тарады. Опера 1844 жылы "Отеллоның" француз тіліндегі нұсқасын ұсынуға көшті, оған композитордың бұрынғы операларынан материал да кірді. Бұл өндіріске Россининің қатысы қаншалықты болғаны белгісіз, бірақ ол жақсы қабылдамады. Роберт Брюстің пастиччо операсы (1846) одан да даулы болды, онда Россини, ол кезде Болоньяға оралған, өзінің бұрынғы операларынан музыка таңдап, тығыз ынтымақтастық жасады, олар әлі Парижде орындалмаған, әсіресе "La donna del lago". Опера Робертті Россинидің жаңа операсы ретінде көрсетуге тырысты. Бірақ "Отелло" кем дегенде нағыз, канондық Россини деп айтуға болатын болса, тарихшы Марк Эверист Роберттің "жалған тауар, және одан бұрынғы дәуірден келген" деп атады. Ол Теофиль Готье "бірлік жоқтығы жоғары сапалы орындаумен жасырылуы мүмкін еді; өкінішке орай, Россинидің музыкалық дәстүрі Операда бұрыннан жоғалған" дегеніне сілтеме жасайды. 1835 жылдан кейінгі кезеңде Россини әйелінен ресми түрде ажырасты, ол Кастеназода қалды (1837), және әкесі сексен жасында қайтыс болды (1839). 1845 жылы Колбран ауыр сырқатқа шалдықты, қыркүйекте Россини оны көру үшін сапарға шықты; бір айдан кейін ол қайтыс болды. Келесі жылы Россини мен Пелиссие Болоньяда үйленді. 1848 жылғы революция жылдарының оқиғалары Россиниді Болонья аймағынан, бүліктерден қорқып, Флоренцияға көшуге мәжбүр етті, ол 1855 жылға дейін сол жерде тұрды. 1850 жылдардың басында Россинидің психикалық және физикалық денсаулығы нашарлап, әйелі мен достары оның ақылынан айырылып қалуынан немесе өмірінен айырылуынан қорқып қалды. Осы онжылдықтың ортасында оған ең жетілген медициналық көмек алу үшін Парижге оралу қажет екені анық болды. 1855 жылдың сәуір айында Россинилер Италиядан Францияға соңғы сапарын бастады. Россини алпыс үш жасында Парижге оралды және қалған өмірін сол жерде өткізді.

Guillaume Tell was well received. The orchestra and singers gathered outside Rossini's house after the premiere and performed the rousing finale to the second act in his honour. The newspaper Le Globe commented that a new era of music had begun. Gaetano Donizetti remarked that the first and last acts of the opera were written by Rossini, but the middle act was written by God. The work was an undoubted success, without being a smash hit; the public took some time in getting to grips with it, and some singers found it too demanding. It nonetheless was produced abroad within months of the premiere, and there was no suspicion that it would be the composer's last opera. Jointly with Semiramide, Guillaume Tell is Rossini's longest opera, at three hours and forty five minutes, and the effort of composing it left him exhausted. Although within a year he was planning an operatic treatment of the Faust story, events and ill health overtook him. After the opening of Guillaume Tell the Rossinis had left Paris and were staying in Castenaso. Within a year events in Paris had Rossini hurrying back. Charles X was overthrown in a revolution in July 1830, and the new administration, headed by Louis Philippe I, announced radical cutbacks in government spending. Among the cuts was Rossini's lifetime annuity, won after hard negotiation with the previous regime. Attempting to restore the annuity was one of Rossini's reasons for returning. The other was to be with his new mistress, Olympe Pélissier. He left Colbran in Castenaso; she never returned to Paris and they never lived together again. The reasons for Rossini's withdrawal from opera have been continually discussed during and since his lifetime. Some have supposed that aged thirty seven and in variable health, having negotiated a sizeable annuity from the French government, and having written thirty nine operas, he simply planned to retire and kept to that plan. In a 1934 study of the composer, the critic Francis Toye coined the phrase "The Great Renunciation", and called Rossini's retirement a "phenomenon unique in the history of music and difficult to parallel in the whole history of art":

The poet Heine compared Rossini's retirement with Shakespeare's withdrawal from writing: two geniuses recognising when they had accomplished the unsurpassable and not seeking to follow it. Others, then and later, suggested that Rossini had retired because of pique at the successes of Giacomo Meyerbeer and Fromental Halévy in the genre of grand opéra. Modern Rossini scholarship has generally discounted such theories, maintaining that Rossini had no intention of renouncing operatic composition, and that circumstances rather than personal choice made Guillaume Tell his last opera. Gossett and Richard Osborne suggest that illness may have been a major factor in Rossini's retirement. From about this time, Rossini had intermittent bad health, both physical and mental. He had contracted gonorrhoea in earlier years, which later led to painful side effects, from urethritis to arthritis; he suffered from bouts of debilitating depression, which commentators have linked to several possible causes: cyclothymia, or bipolar disorder, or reaction to his mother's death. For the next twenty five years following Guillaume Tell Rossini composed little, although Gossett comments that his comparatively few compositions from the 1830s and 1840s show no falling off in musical inspiration. They include the Soirées musicales (1830–1835: a set of twelve songs for solo or duet voices and piano) and his Stabat Mater (begun in 1831 and completed in 1841). After winning his fight with the government over his annuity in 1835 Rossini left Paris and settled in Bologna. His return to Paris in 1843 for medical treatment by Jean Civiale sparked hopes that he might produce a new grand opera – it was rumoured that Eugène Scribe was preparing a libretto for him about Joan of Arc. The Opéra was moved to present a French version of Otello in 1844 which also included material from some of the composer's earlier operas. It is unclear to what extent – if at all – Rossini was involved with this production, which was in the event poorly received. More controversial was the pasticcio opera of Robert Bruce (1846), in which Rossini, by then returned to Bologna, closely cooperated by selecting music from his past operas which had not yet been performed in Paris, notably La donna del lago. The Opéra sought to present Robert as a new Rossini opera. But although Othello could at least claim to be genuine, canonic Rossini, the historian Mark Everist notes that detractors argued that Robert was simply "fake goods, and from a bygone era at that"; he cites Théophile Gautier regretting that "the lack of unity could have been masked by a superior performance; unfortunately the tradition of Rossini's music was lost at the Opéra a long time ago." The period after 1835 saw Rossini's formal separation from his wife, who remained at Castenaso (1837), and the death of his father at the age of eighty (1839). In 1845 Colbran became seriously ill, and in September Rossini travelled to visit her; a month later she died. The following year Rossini and Pélissier were married in Bologna. The events of the Year of Revolution in 1848 led Rossini to move away from the Bologna area, where he felt threatened by insurrection, and to make Florence his base, which it remained until 1855. By the early 1850s Rossini's mental and physical health had deteriorated to the point where his wife and friends feared for his sanity or his life. By the middle of the decade, it was clear that he needed to return to Paris for the most advanced medical care then available. In April 1855 the Rossinis set off for their final journey from Italy to France. Rossini returned to Paris aged sixty three and made it his home for the rest of his life.

Қарт шақтағы күнәлар: 18551868

Госсеттің айтуынша, Россинидің 1830-1855 жылдар аралығындағы өмірін баяндаған оқу көңілді түсірсе де, "Парижде Россини қайта тірілді" деуде артық айтқандық жоқ. Ол денсаулығын қалпына келтіріп, өмір сүру қуанышын қайта сезінді. Парижде орналасқаннан кейін екі үйінде тұрды: rue de la Chaussée d'Antin көшесіндегі пәтер, қаланың әсем және орталық бөлігі, және Пассиде оған салынған неоклассикалық вилла, бұл коммуна кейін қала құрамына енген, бірақ сол кезде жартылай ауылдық жер еді. Ол әйелімен бірге халықаралық деңгейде танымал салон ашты. Олардың алғашқы сенбі кешкі жиындары – samedi soirs – 1858 жылдың желтоқсанында, ал соңғысы 1868 жылы қайтыс болғанға дейін екі ай бұрын өтті. Россини қайтадан шығармалар жасай бастады. Оның соңғы он жылдықтағы музыкасы көбінесе халыққа арналмаған, және ол әдетте қолжазбаларына жазылған күнін қоспаған. Сондықтан, музыка зерттеушілері оның кейінгі туындыларының нақты мерзімін анықтауда қиындықтарға тап болды, бірақ бірінші, немесе алғашқы туындыларының бірі – 1857 жылдың сәуір айында әйеліне арнап сыйлаған Musique anodine ән циклі болды. Олардың апталық салондық кештері үшін 150-ден астам шығарма жазды, олардың ішінде әндер, жеке фортепиано туындылары және түрлі аспаптардан құралған камералық музыкалар бар еді. Ол оларды өзінің "қартайған күнәлары" – Péchés de vieillesse деп атады. Салондар Beau Séjour – Пассидегі вилласында және қыс айларында Париж пәтерінде өтті. Мұндай жиындар париждік өмірдің қалыпты бөлігі болды. Жазушы Джеймс Пенроуз, жақсы байланысы бар адамдар аптаның әр түні әртүрлі салонға оңай қатыса алатынын айтқан, бірақ Россинилердің samedi soirs тез арада ең ізделістісіне айналды: "шақыру қаланың ең жоғары әлеуметтік сыйлығы еді". Россини мұқият таңдаған музыка тек оның ғана емес, сонымен қатар Перголези, Гайдн және Моцарттың шығармаларынан, сондай-ақ оның кейбір қонақтарының заманауи туындыларынан да құралды. Салонға қатысқан және кейде орындаған композиторлардың арасында Обер, Гуно, Лист, Рубинштейн, Мейербер және Верди болды. Россини өзін төртінші санаттағы пианист деп атағанды ұнататын, бірақ samedi soirs-қа келген көптеген танымал пианистер оның ойнауына тәнті болды. Пабло Сарасате, Жозеф Йоахим сияқты скрипкашылар мен сол кездегі жетекші әншілер тұрақты қонақтар еді. 1860 жылы Вагнер Россинидің досы Эдмонд Михотте арқылы Россиниге келді, ол қырық бес жылдан кейін екі композитордың арасындағы әдемі әңгіме туралы жазды. Россинидің көпшілікке арналған соңғы туындыларының бірі – оның Petite messe solennelle, алғаш рет 1864 жылы орындалды. Сол жылы Россини Наполеон III-тің Құрмет легионының үлкен офицері болып тағайындалды. Ұзаққа соқпаған аурудан және колоректальды қатерлі ісікті емдеуге жасалған сәтсіз операциядан кейін Россини 1868 жылдың 13 қарашасында Пассиде жетпіс алты жасында қайтыс болды. Ол Олимпеге мүлкіне өмір бойы иелік ету құқығын берді, ол оның өлімінен кейін, он жыл өткен соң, Пезаро коммунасына Лицео Музыкаль құру үшін берілді және Парижде зейнеткерлікке шыққан опера әншілері үшін үйді қаржыландырды. Париждегі Сент-Трините шіркеуінде төрт мыңнан астам адам қатысқан жерлеу рәсімінен кейін Россининің денесі Пьер-Лашез зиратына жерленді. 1887 жылы оның сүйектері Флоренциядағы Санта-Кроче базиликасына көшірілді.

Gossett observes that although an account of Rossini's life between 1830 and 1855 makes depressing reading, it is "no exaggeration to say that, in Paris, Rossini returned to life". He recovered his health and joie de vivre. Once settled in Paris he maintained two homes: a flat in the rue de la Chaussée d'Antin, a smart central area, and a neo classical villa built for him in Passy, a commune now absorbed into the city, but then semi rural. He and his wife established a salon that became internationally famous. The first of their Saturday evening gatherings – the samedi soirs – was held in December 1858, and the last, two months before he died in 1868. Rossini began composing again. His music from his final decade was not generally intended for public performance, and he did not usually put dates of composition on the manuscripts. Consequently, musicologists have found it difficult to give definite dates for his late works, but the first, or among the first, was the song cycle Musique anodine, dedicated to his wife and presented to her in April 1857. For their weekly salons he produced more than 150 pieces, including songs, solo piano pieces, and chamber works for many different combinations of instruments. He referred to them as his Péchés de vieillesse – "sins of old age". The salons were held both at Beau Séjour – the Passy villa – and, in the winter, at the Paris flat. Such gatherings were a regular feature of Parisian life – the writer James Penrose has observed that the well connected could easily attend different salons almost every night of the week – but the Rossinis' samedi soirs quickly became the most sought after: "an invitation was the city's highest social prize." The music, carefully chosen by Rossini, was not only his own but included works by Pergolesi, Haydn and Mozart and modern pieces by some of his guests. Among the composers who attended the salons, and sometimes performed, were Auber, Gounod, Liszt, Rubinstein, Meyerbeer, and Verdi. Rossini liked to call himself a fourth class pianist, but the many famous pianists who attended the samedi soirs were dazzled by his playing. Violinists such as Pablo Sarasate and Joseph Joachim and the leading singers of the day were regular guests. In 1860, Wagner visited Rossini via an introduction from Rossini's friend Edmond Michotte who some forty five years later wrote his account of the genial conversation between the two composers. One of Rossini's few late works intended to be given in public was his Petite messe solennelle, first performed in 1864. In the same year Rossini was made a grand officer of the Legion of Honour by Napoleon III. After a short illness, and an unsuccessful operation to treat colorectal cancer, Rossini died at Passy on 13 November 1868 at the age of seventy six. He left Olympe a life interest in his estate, which after her death, ten years later, passed to the Commune of Pesaro for the establishment of a Liceo Musicale, and funded a home for retired opera singers in Paris. After a funeral service attended by more than four thousand people at the church of Sainte Trinité, Paris, Rossini's body was interred at the Père Lachaise Cemetery. In 1887 his remains were moved to the basilica of Santa Croce, Florence.

"Россини коды"

Жазушы Джулиан Бадден Россинидің мансабының басында қабылдаған және одан кейін үнемі сақтап келген формулаларын атап өтті. Овертюралар, ариялар, құрылымдар және ансамбльдерге қатысты осы формулаларды ол «Россини кодексі» деп атады, бұл атау француз императорының құрған заң жүйесі – Наполеон кодексіне сілтеу. Шындығында, Россинидің жалпы стиліне француздықтар тікелей әсер еткен болуы мүмкін: тарихшы Джон Росселлинің пікірінше, 19 ғасырдың басында Италиядағы француз үкімшілігі «музыка шабуыл, шу және жылдамдық сияқты жаңа әскери қасиеттерге ие болды – бұл Россиниде естіледі». Россинидің операға қатысты көзқарасы сөзсіз, өзгеріп жатқан талғамдар мен көрермендердің сұранысына бейімделді. 18 ғасырдың соңында опера серианның негізін құраған Метастазионың ресми «классицистік» либреттолары романтизм дәуірінің талғамына сай келетін тақырыптарға алмастырылды, бұл оқималарға күшті мінездемелер мен жылдам оқиғалар қажеттігін білдірді. Кез келген жұмыс істейтін композитор осы талаптарды орындауы керек немесе сәтсіздікке ұшырауы мүмкін еді. Россинидің стратегиялары осы шындыққа сай келді. Россинидің мансабының басында формулалық тәсіл логистикалық тұрғыдан маңызды болды: 1812–1819 жылдар аралығында ол 27 опера жазды, көбінесе өте қысқа мерзімде. Мысалы, «La Cenerentola» (1817) үшін ол премьераға дейін музыка жазуға үш аптадан астам уақыт алды. Мұндай жағдайлар Россинидің композициялық тәсілдерінің тағы бір маңызды элементіне әкелді, ол Бадденнің «Кодексінде» көрсетілмеген, атап айтқанда, қайта пайдалану. Композитор сәтті овертюраларды кейінгі операларға көшірді: «La pietra del paragone» овертюрасы кейіннен «Tancredi» (1813) опера сериан үшін қолданылды, ал «Aureliano in Palmira» (1813) овертюрасы «Il barbiere di Siviglia» (Севилья шаштаразы) комедиясының овертюрасы ретінде аяқталды (қазіргі күні осылай танымал). Ол сондай-ақ ариялар мен басқа да музыкалық бөлімдерді кейінгі шығармаларында кеңінен пайдаланды. Спайк Хьюз 1817 жылы Венецияда қойылған «Эдуардо мен Кристина» операсының жиырма алты санының он тоғызы бұрынғы туындылардан алынғанын атап өтті. «Көрермендер өте жақсы көңіл-күйде болды және соңғы қойылымнан бері либретто неліктен өзгертілгенін сұрады». Россини 1850 жылдары баспагер Джованни Рикорди өзінің шығармаларының толық жинағын шығарған кезде наразылығын білдірді: «Бірнеше рет бірдей бөлімдер кездеседі, өйткені мен өзімнің сәтсіз туындыларымнан ең жақсыларын алып тастауға және оларды құлаудан құтқаруға құқығым бар деп ойладым. Сәтсіз туынды жақсы және өлгендей көрінді, ал енді қараңыз, олар оларды қайта тірілтті!»

The writer Julian Budden, noting the formulas adopted early on by Rossini in his career and consistently followed by him thereafter as regards overtures, arias, structures and ensembles, has called them "the Code Rossini" in a reference to the Code Napoléon, the legal system established by the French Emperor. Rossini's overall style may indeed have been influenced more directly by the French: the historian John Rosselli suggests that French rule in Italy at the start of the 19th century meant that "music had taken on new military qualities of attack, noise and speed – to be heard in Rossini." Rossini's approach to opera was inevitably tempered by changing tastes and audience demands. The formal "classicist" libretti of Metastasio which had underpinned late 18th century opera seria were replaced by subjects more to the taste of the age of Romanticism, with stories demanding stronger characterisation and quicker action; a jobbing composer needed to meet these demands or fail. Rossini's strategies met this reality. A formulaic approach was logistically indispensable for Rossini's career, at least at the start: in the seven years 1812–1819, he wrote 27 operas, often at extremely short notice. For La Cenerentola (1817), for example, he had just over three weeks to write the music before the première. Such pressures led to a further significant element of Rossini's compositional procedures, not included in Budden's "Code", namely, recycling. The composer often transferred a successful overture to subsequent operas: thus the overture to La pietra del paragone was later used for the opera seria Tancredi (1813), and (in the other direction) the overture to Aureliano in Palmira (1813) ended as (and is today known as) the overture to the comedy Il barbiere di Siviglia (The Barber of Seville). He also liberally re employed arias and other sequences in later works. Spike Hughes notes that of the twenty six numbers of Eduardo e Cristina, produced in Venice in 1817, nineteen were lifted from previous works. "The audience were remarkably good humoured and asked slyly why the libretto had been changed since the last performance". Rossini expressed his disgust when the publisher Giovanni Ricordi issued a complete edition of his works in the 1850s: "The same pieces will be found several times, for I thought I had the right to remove from my fiascos those pieces which seemed best, to rescue them from shipwreck A fiasco seemed to be good and dead, and now look they've resuscitated them all!"

Аувертуралар

Филип Госсетт Россинидің "бастапқыда-ақ овертураларды шебер жаза білгенін" атап көрсетеді. Оның осы жанрдағы негізгі формуласы мансабы бойында өзгермеді: Госсетт оларды "даму бөлімі жоқ сонаталық бөлімдер, көбінесе баяу кіріспемен басталады" деп сипаттайды, сондай-ақ "айқын мелодиялар, құлшынысқа толы ритмдер [және] қарапайым гармониялық құрылым" және крещендомен аяқталады дейді. Ричард Тарускин де екінші тақырыптың әрқашан ағаш аспаптар тобының солистік орындауында жарияланатынын, оның "есте қалушылығы" "есімізде жақсырақ сақталады" және тіпті осы ерте туындыларында да оркестрді шебер басқаруы, "19 ғасырда оркестрлеудің көрнекті дамуының" бастамасы екенін көрсетеді.

Ариялар

Россинидің каватина стилінде арияларды (және дуэттерді) қолдануы, он сегізінші ғасырдағы речитатив пен арияның кең таралған қалыпты жағдайынан өзгеше дамуды көрсетті. Росселли айтқандай, Россинидің шеберлігімен "ария эмоцияны босату құралына айналды". Россинидің әдеттегі ария құрылымы лирикалық кіріспе ("кантабиль") және одан да күшті, жарқын аяқталу ("кабалетта") болды. Бұл үлгі сюжетті дамыту үшін әртүрлі жолдармен бейімделуге болатын, бұл XVIII ғасырғы практикадан өзгеше, онда да капо ариясының қажетті қайталануынан кейін іс-қимыл тоқтап қалатын. Мысалы, олар басқа кейіпкерлердің пікірлерімен ("пертичини" деп аталатын конвенция) толықтырылуы мүмкін, немесе хор кантабиль мен кабалетта арасында әншіге күш беру үшін араласуы мүмкін. Мұндай жаңалықтардың барлығы Россинидің өнертабысы болмаса да, ол оларды шеберлігімен пайдаланып, өзіне тән етті. Бұл контекстегі маңызды туынды – "Танкреди" операсынан "Di tanti palpiti" каватинасы, оны Тарускин де, Госсетт те (басқалармен бірге) өзгертетін, "Россини жазған ең танымал ария" деп атап, "итальян операсына тән әуендік сұлулық пен тазалықты бейнелейтін әуен" деп сипаттады. Екі автор да F тональдығынан A♭ тональдығына күрт ауысу арқылы ариядағы "күтілетін" ырғақтан қасақана бас тартудың Россиниге тән ерекшелігін көрсетеді (мысалға қараңыз); Тарускин музыка жаңа бағытқа бұрылып, сөздердегі қайта оралу туралы айтылғанын атап өтеді. Бұл ықпал ұзаққа созылды; Госсетт Россинидің кабалетта стилінің итальян операсына Джузеппе Вердидің "Аида" (1871) операсына дейін әсерін тигізгенін айтады.

Құрылымы

Вокальдық музыканың формаларының операның драматикалық дамуымен осындай құрылымдық интеграциясы арияның метастазиандық басымдығынан түбегейлі өзгеріс болды; Россинидің шығармаларында соло ариялар опералардың үлесін азайтып, дуэттерге (әдетте әнге қонымды кабалетта форматында) және ансамбльдерге басымдық берді. 18 ғасырдың соңында опера буффасының авторлары әр актінің финалдарын драмалық тұрғыдан интеграциялауды күшейтті. Финалдар «артқа қарай кеңейе бастады», актінің үлкен бөлігін алып, оркестрдің сүйемелдеуімен, әрқайсысының жылдамдығы мен стилі ерекшеленетін, музыкалық тұтас тізбек құрылымын қалыптастырды, олар күшті және жарқын соңғы сахнаға дейін жетті. Россини комикалық операларында осы техниканы шыңына жеткізіп, алдыңғыларынан әлдеқайда кеңейтті. «Алжирдегі итальянканың» бірінші актісінің финалы туралы Тарускин: «Рекордтық уақытта жүз бетке жуық вокалдық партияны орындап, бұл Россинидің ең шоғырланған дозасы» деп жазады. Опера тарихы үшін үлкен маңызға ие болғаны – Россинидің опера сериясы жанрында осы техниканы дамыту қабілеті. Госсетт Танкредидің бірінші актісінің финалын егжей-тегжейлі талдау жасап, Россинидің тәжірибесіндегі бірнеше элементті анықтады. Оларға оркестрлік мотивтермен сипатталатын «кинетикалық» әрекет сахналарының, эмоцияның «статикалық» көрінісінің қарама-қарсылығы, барлық кейіпкерлердің соңғы каденцияларға қосылатын кабалетта форматындағы соңғы «статикалық» бөлім кіреді. Госсетт: «Танкредиден бастап кабалетта Россини мен оның замандастарының операларындағы әрбір музыкалық бөлімнің міндетті жабылу бөліміне айналды» деп мәлімдейді.

Алғашқы еңбектері

Өте сирек ерекшеліктер болған жағдайларды қоспағанда, Россинидің зейнетке шығқанға дейінгі барлық шығармаларында адам дауысы қолданылған. Оның сақталған ең алғашқы туындысы (бір ғана әннен басқа) – екі скрипка, виолончель және контрабасқа арналған скрипкалық сонаталар жиынтығы. Ол 12 жасында композицияны жаңа ғана бастаған кезде жазылған. Ыңғайлы әрі қызықты, олар талантты баланың Моцарт, Гайдн және Бетховенның дамытқан музыкалық формаларының ықпалынан қаншалықты алшақтағанын көрсетеді; трансформациялық дамудан гөрі әуенді мелодияға, бояуға, өзгеріске және виртуоздыққа басымдық берілген. Бұл ерекшеліктер Россинидің ерте операларында, әсіресе оның фарстары (бір актілі комедиялар) мен одан да формалды опера серияларында жақсы көрінеді. Госсетт осы ерте туындылар «Симароза мен Паизиеллоның қалдырған мұралары толтырылмаған» кезеңде жазылғанын атап көрсетеді – бұл Россинидің оларды сынап көрудегі алғашқы және күнін-күніне бағаланатын қадамдары болды. Оның фарсы алғаш рет орындалған Венециядағы Сан-Мозе театры және оның екі актілі операсы La pietra del paragone (1812) премьераланған Миланның Ла Скала театры осы дәстүрдегі туындыларды іздеген. Госсетт бұл операларда «Россинидің музыкалық тұлғасы қалыптаса бастады, оның мансабы бойы сақталатын көптеген элементтер пайда болды», оның ішінде «таза дыбысқа, өткір және тиімді ырғақтарға деген құштарлық» бар екенін айтады. Il signor Bruschino (1813) овертюрасында қолданылған ерекше әсер – скрипка доғаларының музыкалық тұғырларға соғылып, ырғақтар жасауы, осындай тапқырлықтың бір мысалы.

Италия, 18131823 жыл

Танкреди мен «Италиялық күлкілі опера» премьераларының бірнеше апта аралығында Венециядағы үлкен жетістігі Россинидің өзінің буынындағы опера композиторы ретіндегі беделін нығайтты. 1813 жылдың соңынан 1814 жылдың ортасына дейін ол Миланда болып, Ла Скала үшін екі жаңа опера – «Аурелиано Пальмирада» мен «Il Turco in Italia» жазды. «Аурелианодағы» Арсацты кастрато Джанбаттиста Велути орындады; бұл Россинидің кастрато әншісі үшін жазған соңғы опералық рөлі болды, себебі контральто дауыстарын пайдалану қалыпты жағдайға айналды – опера талғамындағы өзгерістің тағы бір белгісі. Россинидің Велутидің музыкасын безендіруіне наразы болғаны туралы әңгімелер тарады; бірақ шындығында, оның итальяндық кезеңінде, «Семирамидаға» (1823) дейін, Россинидің жазған вокалдық партиялары көбірек гүлдене түсті, және бұл композитордың өзінің стилінің өзгеруіне байланысты деп санау дұрыс. Россинидің Неапольдегі жұмысы осы стильдік дамуға үлкен үлес қосты. Чимароза мен Паизиелло операларының отаны болған қала Песаролық композиторды мойындауға асықпады, бірақ Доменико Барбая оны 1815 жылы жеті жылдық келісімшарт бойынша өзінің театрларын басқаруға және опералар жазуға шақырды. Алғаш рет Россини музыканттар мен әншілер тобымен ұзақ мерзімде жұмыс істеу мүмкіндігіне ие болды, олардың ішінде Изабелла Колбран, Андреа Ноццари, Джованни Давид және басқалар болды, Госсетт атап көрскендей, «олардың барлығы гүлді ән айтуда шебер болды» және «олардың вокалдық таланты Россини стиліне өшпес және толыққанды оң әсер қалдырмады». Россинидің Неаполь үшін жазған алғашқы опералары – «Элизабетта, Англия королевасы» және «La gazzetta» екеуі де бұрынғы туындыларынан қайта өңделген, бірақ «Отелло» (1816) виртуоздық вокалдық партияларымен ғана емес, сонымен қатар шеберлікпен үйлестірілген соңғы әрекетімен, мелодиясымен, оркестрлеуімен және тоналдық бояуымен ерекшеленді; Госсетт пікірінше, «осы жерде Россини драмалық суретші ретінде толыққанды қалыптасты». Ол былай деп түсіндіреді:

«Осы кезде Россинидің мансабы Еуропа бойынша қызығушылық тудырды. Басқалар итальян операсының қайта жаңғыруын зерттеу үшін Италияға келді және оның сабақтарын өзінің жетістігі үшін пайдаланды. Олардың арасында Берлинде туған Джакомо Мейербер болды, ол Россинидің Неапольде орналасқаннан кейін бір жыл өткен соң, 1816 жылы Италияға келді және 1825 жылы Парижге келгенге дейін сонда тұрып, жұмыс істеді. Ол Россинидің либретто жазушыларының бірі Гаэтано Россиді өзінің жеті итальян операсының бесеуінде пайдаланды, олар Туринде, Венецияда және Миланда қойылды. 1818 жылдың қыркүйегінде ағасына жазған хатында ол «Отеллоны» итальяндық емес байқаушының көзқарасынан егжей-тегжейлі сынға алды. Ол алғашқы екі әрекеттегі өзіне-өзі қарыз алу туралы қатты айтады, бірақ үшінші әрекет «Россинидің Венециядағы беделін мықты орнатты, тіпті мыңдаған кемшіліктер оны одан айырмайды. Бірақ бұл әрекет құдайлық сұлулыққа толы, және оның сұлулығы Россиниге тән емес: керемет, тіпті құмарлықпен айтылатын речитативтер, құпия сүйемелдеулер, көптеген жергілікті бояулар». Россинидің келісімшарты оған басқа тапсырмаларды орындауға кедергі болмады, және «Отеллодан» бұрын Римде опера буффа дәстүрінің ұлы шыңы – «Севилья шаштарағы» (1816 жылдың ақпаны) премьерасы өтті. Ричард Осборн оның артықшылықтарын тізбелейді:

Фигароның «Ларго ал фактотум» физикалық әсерінен басқа, Россинидің ерекше таңғажайып және жарқын вокалдық және аспаптық тембрлерді сезу қабілеті, оның тез ойлайтын сөздерге қойылатын музыкасы және үлкен музыкалық формаларды меңгеруі, олардың көбінесе жарқын және жарылғыш ішкі өзгерістері бар. Верди операның «нағыз музыкалық идеялардың молдығы» деп атаған нәрсесін қосыңыз, және осы туындының Россинидің ең танымал опера буффасы ретінде ұзақ мерзімді пайда болу себептерін табу қиын емес. «Ла Черентеладан» (Рим, 1817) және «қалам мен сия эскизі» фарсасы «Адинадан» (1818, 1826 жылға дейін қойылмаған) басқа Россинидің Неапольмен келісімшарты кезіндегі басқа туындылары опера сериясы дәстүрінде болды. Олардың ішіндегі ең танымалдары, барлығы да виртуоздық әншілік рөлдерді қамтиды, – «Мұсе Египетте» (1818), «Ла дона дель лаго» (1819), «Маометто II» (1820), барлығы Неапольде сахналанды, және «Семирамида», оның Италия үшін жазылған соңғы операсы, 1823 жылы Венециядағы Ла Феничеде сахналанды. «Матильда ди Шабранның» семисериясының үш нұсқасы 1821/1822 жылдары жазылды. «Мұсе» және «Маометто II» екеуі де кейін Парижде маңызды қайта құрудан өтті (төменде қараңыз).

Франция, 18241829 жыл

1818 жылы Майербер Россинидің Париж операсында жоғары табысты қызметке орналасуға тырысып жатқаны туралы қауесеттерді естіген еді. «Егер [оның ұсыныстары] қабылданса, ол француз астанасына барады, және біз қызықты жағдайларға тап боламыз». Бұл болжамның орындалуына шамамен алты жыл уақыт кетті. 1824 жылы Россини француз үкіметімен келісімшартқа отырып, Париждегі Théâtre Italien театрының директоры болды. Ол онда Майербердің «Il crociato in Egitto» операсын қойды және Карл X-тің тәж киюіне арнап «Il viaggio a Reims» (1825) шығармасын жазды. Бұл итальяндық либреттоға жазылған соңғы операсы болды, кейіннен ол осыдан өзінің алғашқы француз операсы «Le comte Ory» (1828) шығармасын жасады. 1826 жылы жасалған жаңа келісімшарт оның Операдағы қойылымдарға көбірек назар аударуына мүмкіндік берді, сол мақсатта ол «Maometto II» операсын «Le siège de Corinthe» (1826) және «Mosè» операсын «Moïse et Pharaon» (1827) деп қайта өңдеді. Француздық талғамға сай, шығармалар ұзартылды (әрқайсысы бір акт қосылды), қайта өңделгенде вокалдық партиялар азырақ әсемделіп, драмалық құрылым күшейтілді, ариялардың үлесі азайтылды. Ең қызықты қосымшалардың бірі – «Moïse» операсының III актісінің соңындағы хор, диатоникалық өрлеумен бас партияның крещендо ретінде қайталануы, әр көріністе алдымен кіші үштен бірін, содан кейін үлкен үштен бірін жоғарылатып, төмен қарай хроматикалық жоғарғы партиямен үйлесіп, көрермендердің қызығушылығын оятуда. Россинидің үкіметтік келісімшарты одан кем дегенде бір жаңа «үлкен опера» жасауды талап етті, соған байланысты Россини Уильям Телл оқиғасын таңдап, либретто авторы Этьен де Жуймен тығыз жұмыс істеді. Бұл оқиға оған «халықтық музыка, пасторальдық және көркем жанрларға деген қызығушылығын» қанағаттандыруға мүмкіндік берді. Бұл овертюрадан анық көрінеді, ол ауа райын, пейзаж мен оқиғаны сипаттауда бағдарламалық сипатқа ие және «опера барысында түрлі өзгерістерге ұшырайтын» швейцар малшыларының шақыруы – Ranz des Vaches нұсқасын ұсынады, Ричард Осборн пікірінше, ол «лейтмотив сипатын иеленеді». Музыка тарихшысы Бенджамин Уолтонның пікірінше, Россини «шығарманы жергілікті бояулармен соншалықты қанықтырады, басқа ештеңеге орын қалмайды». Осылайша, солистердің рөлі Россинидің басқа операларымен салыстырғанда айтарлықтай төмендеді, кейіпкердің тіпті жеке ариясы да жоқ, ал швейцар халқының хоры әрқашан музыкалық және драмалық оқиғалардың алдына шығады. «Guillaume Tell» операсының премьерасы 1829 жылдың тамызында өтті. Россини Операға арналған қысқа, үш актілік нұсқаны да ұсынды, ол финалда овертюраның pas redoublé (шапшаң марш) бөлігін қосты; ол алғаш рет 1831 жылы орындалды және Операның болашақ қойылымдарының негізіне айналды. «Tell» операсы бастапқыда-ақ үлкен сәттілікке ие болды және жиі қайта қойылды – 1868 жылы композитор Операда оның 500-ші қойылымын тамашалады. «The Globe» газеті премьерада ынталы түрде жазды: «француз операсы үшін ғана емес, басқа да театрлық музыка үшін жаңа дәуір ашылды». Бірақ бұл дәуірде Россини қатыспады.

Already in 1818, Meyerbeer had heard rumours that Rossini was seeking a lucrative appointment at the Paris Opera – "Should [his proposals] be accepted, he will go to the French capital, and we will perhaps experience curious things." Some six years were to pass before this prophecy came true. In 1824 Rossini, under a contract with the French government, became director of the Théâtre Italien in Paris, where he introduced Meyerbeer's opera Il crociato in Egitto, and for which he wrote Il viaggio a Reims to celebrate the coronation of Charles X (1825). This was his last opera to an Italian libretto, and was later cannibalised to create his first French opera, Le comte Ory (1828). A new contract in 1826 meant he could concentrate on productions at the Opéra and to this end he substantially revised Maometto II as Le siège de Corinthe (1826) and Mosé as Moïse et Pharaon (1827). Meeting French taste, the works are extended (each by one act), the vocal lines in the revisions are less florid and the dramatic structure is enhanced, with the proportion of arias reduced. One of the most striking additions was the chorus at the end of Act III of Moïse, with a crescendo repetition of a diatonic ascending bass line, rising first by a minor third, then by a major third, at each appearance, and a descending chromatic top line, which roused the excitement of audiences. Rossini's government contract required him to create at least one new "grand opėra", and Rossini settled on the story of William Tell, working closely with the librettist Étienne de Jouy. The story in particular enabled him to indulge "an underlying interest in the related genres of folk music, pastoral and the picturesque". This becomes clear from the overture, which is explicitly programmatic in describing weather, scenery and action, and presents a version of the Ranz des Vaches, the Swiss cowherd's call, which "undergoes a number of transformations during the opera" and gives it in Richard Osborne's opinion "something of the character of a leitmotif". In the opinion of the music historian Benjamin Walton, Rossini "saturate[s] the work with local colour to such a degree that there is room for little else." Thus, the role of the soloists is significantly reduced compared to other Rossini operas, the hero not even having an aria of his own, whilst the chorus of the Swiss people is consistently in the musical and dramatic foregrounds. Guillaume Tell premiered in August 1829. Rossini also provided for the Opéra a shorter, three act version, which incorporated the pas redoublé (quick march) final section of the overture in its finale; it was first performed in 1831 and became the basis of the Opéra's future productions. Tell was very successful from the start and was frequently revived – in 1868 the composer was present at its 500th performance at the Opéra. The Globe had reported enthusiastically at its opening that "a new epoch has opened not only for French opera, but for dramatic music elsewhere". This was an era, it transpired, in which Rossini was not to participate.

Қайтарып алу, 18301868

Россинидің шарты бойынша ол 10 жыл ішінде Операға бес жаңа туынды ұсынуға міндетті болды. «Tell» премьерасынан кейін ол опералық тақырыптарды, соның ішінде Гётенің «Фауст» операсын қарастырды, бірақ 1836 жылы Парижден кетуі алдында аяқтаған маңызды туындылары – 1831 жылы жеке тапсырыс бойынша жазылған «Stabat Mater» (кейіннен аяқталып, 1841 жылы жарияланды) және 1835 жылы жарық көрген салондық вокалдық музыка жинағы «Soirées musicales» болды. Болоньяда тұрып, ол «Liceo Musicale» музыкалық лицейінде ән оқытумен айналысты, сондай-ақ әнші Никола Иванофтың (тенор) игілігі үшін «Tell» және «Rodolfo di Sterlinga» операларынан жасалған пастиччио шығармасын құрды, оған Джузеппе Верди бірнеше жаңа ария берді. Париждегі талаптың жалғасуы 1844 жылы «Отеллоның» «жаңа» француз тіліндегі нұсқасын (Россини қатыспаған) және Россини Луи Нидермейер және басқалармен бірлесіп жұмыс істеген «Робер Брюс» атты «жаңа» операны жасады. Олардың екеуінің де сәттілігі, тіпті айтуға таң қалдырарлықтай, шектеулі болды. Россини 1855 жылы Парижге оралғанға дейін оның музыкалық рухының қайта жандану белгілері байқалмады. Оның кештері үшін дауыс, хор, фортепиано және камералық ансамбльдерге арналған туындылар ағыны, «Péchés de vieillesse» («Қартайған күнәлар») 1857 жылдан 1868 жылға дейін он үш томдық жинақта жарық көрді; олардың 4-тен 8-ге дейінгі томдары «төртінші сыныптың пианистеріне арналған 56 жартылай комедиялық фортепианолық пьесаны» қамтиды, мен осы сыныпқа жатамын. Олардың ішінде «Менің соңғы сапарым үшін марш және естеліктер» («Marche et reminiscences pour mon dernier voyage») атты әжуалық жерлеу маршы бар. Госсет «Péchés» туралы былай деп жазады: «Олардың тарихи орны әлі де бағалануда, бірақ олардың тікелей немесе жанама әсері Камиль Сен-Санс және Эрик Сати сияқты композиторларға әсер еткен болуы мүмкін». Россинидің соңғы онжылдықтағы ең маңызды туындысы – «Petite messe solennelle» (1863) шағын құрамға (алғашқыда дауыстар, екі фортепиано және гармоника) жазылған, сондықтан концерттік залдарда орындауға қолайлы емес еді; сонымен қатар, ол әйелдер дауыстарын қамтығандықтан, сол кездегі шіркеулерде орындауға қабылданбады. Осы себептерге байланысты, Ричард Осборн бұл туынды Россинидің шығармаларының арасында біршама назарсыз қалды дейді. Ол әсіресе «petite» (кішкентай) деуге келмейді және толыққанды «solennelle» (салтанатты) емес, бірақ оның әдемілігі, контрапункті және мелодиясы үшін ерекшеленеді. Қолжазбаның соңында композитор былай деп жазды:

Rossini's contract required him to provide five new works for the Opéra over 10 years. After the première of Tell he was already considering some opera subjects, including Goethe's Faust, but the only significant works he completed before abandoning Paris in 1836 were the Stabat Mater, written for a private commission in 1831 (later completed and published in 1841), and the collection of salon vocal music Soirées musicales published in 1835. Living in Bologna, he occupied himself teaching singing at the Liceo Musicale, and also created a pasticcio of Tell, Rodolfo di Sterlinga, for the benefit of the singer Nicola Ivanoff (tenore), for which Giuseppe Verdi provided some new arias. Continuing demand in Paris resulted in the production of a "new" French version of Otello in 1844 (with which Rossini was not involved) and a "new" opera Robert Bruce for which Rossini cooperated with Louis Niedermeyer and others to recast music for La donna del lago and others of his works which were little known in Paris to fit a new libretto. The success of both of these was qualified, to say the least. Not until Rossini returned to Paris in 1855 were there signs of a revival of his musical spirits. A stream of pieces, for voices, choir, piano, and chamber ensembles, written for his soirées, the Péchés de vieillesse (Sins of old age) were issued in thirteen volumes from 1857 to 1868; of these, volumes 4 to 8 comprise "56 semi comical piano pieces dedicated to pianists of the fourth class, to which I have the honour of belonging." These include a mock funeral march, Marche et reminiscences pour mon dernier voyage (March and reminiscences for my last journey). Gossett writes of the Péchés "Their historical position remains to be assessed but it seems likely that their effect, direct or indirect, on composers like Camille Saint Saëns and Erik Satie was significant." The most substantial work of Rossini's last decade, the Petite messe solennelle (1863), was written for small forces (originally voices, two pianos and harmonium), and therefore unsuited to concert hall performance; and as it included women's voices it was unacceptable for church performances at the time. For these reasons, Richard Osborne suggests, the piece has been somewhat overlooked among Rossini's compositions. It is neither especially petite (little) nor entirely solennelle (solemn), but is notable for its grace, counterpoint and melody. At the end of the manuscript, the composer wrote:

«Көктеме, Құдай, мынау аяқталды, мына кедей кішкентай месса. Мен жазған қасиетті музыка ма, әлде қарғысқа лайық музыка ма? Мен операға арналғанмын, Сіз жақсы білесіз. Аз ғана техника, аз ғана жүрек, осыдан тұрады барлығы. Сонда маған рақым етіп, жұмаққа жол беріңіз».

Табысы мен мұрасы

Россинидің мелодияларының танымалдылығы замандас виртуоздардың көптегенін оның пьесалары негізінде фортепиано транскрипцияларын немесе фантазияларын жасауға жетеледі. Мысалдарға Сигизмунд Тальбергтің «Моизден» тақырыптарға арналған фантазиясы, Анри Герц, Фредерик Шопен, Франц Хюнтен, Антон Диабелли және Фридрих Бургмюллердің «Ла Ченерентоладан» «Non più mesta» вариациялары, сондай-ақ Листтің «Уильям Телль» овертюрасының (1838) және «Soirées musicales» транскрипциялары кіреді. Оның комедиялық операларының үздіксіз танымалдылығы (және оның «opera seria» операларын қоюдың азаюы), оның заманының ән айту және сахналық стильдерінің құлдырауы, композитордың шебер емес, «шығармашыл суреткер» ретіндегі жаңа түсінігі, итальян операсының формалары оның инновацияларына қарыз болып қала бергеніне қарамастан, Россинидің музыка тарихындағы орнына нұқсан келтірді және оны бұрмалады. Россинидің қазіргі итальяндық композиторлар арасындағы мәртебесін Верди бастаған «Россиниге арналған месса» жобасы көрсетеді, ол композитор қайтыс болғаннан кейін бірнеше күн ішінде басталып, оннан астам композиторлардың бірлескен еңбегі болды. Егер Россинидің итальян операсына қалдырған негізгі мұрасы – вокалдық формалар мен күрделі операның драмалық құрылымы болса, оның француз операсына қалдырған мұрасы – «opera buffa» операсынан «opéra comique» операсының дамуына көпір салу болды (содан кейін Жак Оффенбахтың «opéras bouffes» опералары арқылы – оперетта жанрына). Россини стиліне қарызды «opéra comique» операларының қатарында Франсуа Адриен Буайедьенің «Белая ханым» (1825) және Даниэль Обердің «Фра Диаволо» (1830) шығармалары, сондай-ақ Фердинанд Герольд, Адольф Адам және Фроменталь Галевидің шығармалары бар. Гектор Берлиоз Россини стилін сынап, оның «мелодиялық цинизмін, драмалық және ақылға сыймайтындыққа деген жеккөрушілігін, бір ғана каденстің үздіксіз қайталануын, мәңгілік балалық крещендосын және оның қатыгез бас барабандарын» жазды. Россини өмірінде құрған беделінің кейіннен әлсіреуі заңды болды. 1886 жылы, композитор қайтыс болғаннан кейін жиырма жыл өткен соң, Бернард Шоу былай деп жазды: «Кейде бүкіл әлемге таныс болған Россини, оның «Семирамидасы» біздің жасыл әкелерімізге Ниневияның керемет көрінісі сияқты көрінген, ақыры, енді маңызды музыкант ретінде қарастырылмады». 1877 жылы «Il barbiere» операсын қарап шыққанда, ол Аделина Паттидің сабақ сахнасында «Home, Sweet Home» әнін бис ретінде орындағанын, бірақ «опера тым шаршатарлық болғандықтан, көрермендерінің кейбіреулері баладаның сезімін ең практикалық жолмен бағалаған» деп атап өтті. XX ғасырдың басында Россиниге Отторино Респиги құрмет көрсетті, ол «Péchés de vieillesse» әуенінен үзінділерді «La boutique fantastique» (1918) балетінде және 1925 жылғы «Rossiniana» сюитасында оркестрледі, сондай-ақ Бенджамин Бриттен, ол Россинидің музыкасын екі сюитаға бейімдеді: «Soirées musicales» (Op. 9) (1937) және «Matinées musicales» (Op. 24) (1941). Ричард Осборн Джузеппе Радичоттидің (1927–1929) Россинидің үш томдық өмірбаянын оң бағалауға бағытталған маңызды бұрылыс ретінде атап өтті, бұл музыкадағы неоклассицизм трендісімен де байланысты болуы мүмкін. Россинидің маңыздылығын толыққанды қайта бағалау тек 20 ғасырдың соңында оның шығармаларын зерттеу және сындық басылымдарын жасау арқылы басталды. Бұл процесте «Fondazione G. Rossini» маңызды рөл атқарды, ол 1940 жылы Пезаро қаласы композитор қалаға қалдырған қаражат есебінен құрылды. 1980 жылдан бері «Fondazione» жыл сайынғы Россини опера фестивалін Пезаро қаласында қолдап келеді. XXI ғасырда Россинидің әлемдегі опера театрларының репертуарында «Il barbiere» операсы басымдыққа ие, ал «La Cenerentola» екінші орында тұр. «Le comte Ory», «La donna del lago», «La gazza ladra», «Guillaume Tell», «L'italiana in Algeri», «La scala di seta», «Il turco in Italia» және «Il viaggio a Reims» сияқты бірнеше басқа опералар да тұрақты түрде қойылады. Қазіргі халықаралық репертуардағы Россинидің басқа да шығармаларына «Adina», «Armida», «Elisabetta regina d'Inghilterra», «Ermione», «Mosé in Egitto» және «Tancredi» кіреді. Россинидің «Вайлдбад» фестивалі сирек қойылатын шығармаларды қоюға маманданған. Operabase орындау тізімі веб-сайтында 2017–2019 жылдар аралығында әлемнің 255 орындарында Россини операларының 532 қойылымының 2319 қойылымы тіркелді. Россинидің барлық опералары жазылған.

The popularity of Rossini's melodies led many contemporary virtuosi to create piano transcriptions or fantasies based on them. Examples include Sigismond Thalberg's fantasy on themes from Moïse, the sets of variations on "Non più mesta" from La Cenerentola by Henri Herz, Frédéric Chopin, Franz Hünten, Anton Diabelli and Friedrich Burgmüller, and Liszt's transcriptions of the William Tell overture (1838) and the Soirées musicales. The continuing popularity of his comic operas (and the decline in staging his opere serie), the overthrow of the singing and staging styles of his period, and the emerging concept of the composer as a "creative artist" rather than a craftsman, diminished and distorted Rossini's place in music history even though the forms of Italian opera continued up to the period of verismo to be indebted to his innovations. Rossini's status amongst his contemporary Italian composers is indicated by the Messa per Rossini, a project initiated by Verdi within a few days of Rossini's death, which he and a dozen other composers created in collaboration. If Rossini's principal legacy to Italian opera was in vocal forms and dramatic structure for serious opera, his legacy to French opera was to provide a bridge from opera buffa to the development of opéra comique (and thence, via Jacques Offenbach's opéras bouffes to the genre of operetta). Opéras comiques showing a debt to Rossini's style include François Adrien Boieldieu's La dame blanche (1825) and Daniel Auber's Fra Diavolo (1830), as well as works by Ferdinand Hérold, Adolphe Adam and Fromental Halévy. Critical of Rossini's style was Hector Berlioz, who wrote of his "melodic cynicism, his contempt for dramatic and good sense, his endless repetition of a single form of cadence, his eternal puerile crescendo and his brutal bass drum". It was perhaps inevitable that the formidable reputation which Rossini had built in his lifetime would fade thereafter. In 1886, less than twenty years after the composer's death, Bernard Shaw wrote: "The once universal Rossini, whose Semiramide appeared to our greener grandfathers a Ninevesque wonder, came at last to be no longer looked upon as a serious musician." In an 1877 review of Il barbiere, he noted that Adelina Patti sang as an encore in the lesson scene "Home, Sweet Home" but that "the opera proved so intolerably wearisome that some of her audience had already displayed their appreciation of the sentiment of the ballad in the most practical way." In the early 20th century Rossini received tributes from both Ottorino Respighi, who had orchestrated excerpts from the Péchés de viellesse both in his ballet la boutique fantasque (1918) and in his 1925 suite Rossiniana, and from Benjamin Britten, who adapted music by Rossini for two suites, Soirées musicales (Op. 9) in 1937 and Matinées musicales (Op. 24) in 1941. Richard Osborne singles out the three volume biography of Rossini by Giuseppe Radiciotti (1927–1929) as an important turning point towards positive appreciation, which may also have been assisted by the trend of neoclassicism in music. A firm re evaluation of Rossini's significance began only later in the 20th century in the light of study, and the creation of critical editions, of his works. A prime mover in these developments was the "Fondazione G. Rossini" which was created by the city of Pesaro in 1940 using the funds which had been left to the city by the composer. Since 1980 the "Fondazione" has supported the annual Rossini Opera Festival in Pesaro. In the 21st century, the Rossini repertoire of opera houses around the world remains dominated by Il barbiere, La Cenerentola being the second most popular. Several other operas are regularly produced, including Le comte Ory, La donna del lago, La gazza ladra, Guillaume Tell, L'italiana in Algeri, La scala di seta, Il turco in Italia and Il viaggio a Reims. Other Rossini pieces in the current international repertory, given from time to time, include Adina, Armida, Elisabetta regina d'Inghilterra, Ermione, Mosé in Egitto and Tancredi. The Rossini in Wildbad festival specialises in producing the rarer works. The Operabase performance listing website records 2,319 performances of 532 productions of Rossini operas in 255 venues across the world in the three years 2017–2019. All of Rossini's operas have been recorded.