Ми Хэн: Шығыс Хань дәуірінің суретшісі және музыканты
Mi Heng
Ми Хэн (173-198) – қытай жазушысы, музыканты. «Бағажай туралы жыр» шығармасымен танымал. Шығыс Хань әулеті кезеңінде өмір сүрген, Лю Бяоның кеңесшісі болған.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Қытай жазушысы және музыканты (б. ж. 173–198)
Chinese writer and musician (c.173–198)
Ми Хенг (173–198), әдеби есімі Чжэнпин, Шығыс Хан әулетінің соңғы кезеңінде өмір сүрген ежелгі қытай жазушысы және музыканты. Ол ең әйгілі туындысы – "Тұтқы попугай туралы фу" атты фу рапсодиясымен танымал, ол оның қазіргі күнге жеткен жалғыз жұмысы.
Mi Heng ( 173198), courtesy name Zhengping, was an ancient Chinese writer and musician who lived in the late Eastern Han dynasty. He is best known for his fu rhapsody "Fu on the Parrot", which is his only work that has survived to modern times.
Өмір
Ми Хенг 173 жылы Шаньдун провинциясының Шанхэ округінің Пиньюань командирлігінде дүниеге келді. 190 жылдардың басында Ми Хенг, көптегендер сияқты, Хан әулетінің соңындағы қаосқа қашу үшін Солтүстік Қытайдан қашып кетті. Ол Цзинь провинциясына (қазіргі Хубэй мен Хунаньды қамтиды) қоныстанды және оның губернаторы Лю Бяоның штабына қосылды. 196 жылы Ми Хенг солтүстікке көшіп, Цзю (許; қазіргі Сюйчжан, Хэнань) қаласында Цао Цао құрған императорлық сарайға қосылды. Ми Хенг белгілі ғалым Конг Ронгпен достық қарым-қатынаста болды, ол оны императорлық қызметке ұсынып, император Сяньға ұсынған мемориал жазды, ол сол кезде негізінен Цао Цаоның бақылауындағы қуыршақ билеуші еді. Ми Хенг 197 жылы Цзинь провинциясына оралды, онда ол бір-екі жылдан кейін қайтыс болғанға дейін қалды. Ми Хенг талантты ақын және жазушы ретінде танылса да, ол тұрақсыз мінез-құлыққа, жағымсыз әзілдерге және мақтанға бейім еді, бұл онымен қарым-қатынас жасауды қиындатты, тіпті кейбіреулер оның ақыл-саулығына күмән келтірді. 196 жылы Цзюге келгеннен кейін Конг Ронг Ми Хенг туралы Цао Цаоға жоғары баға берді, ол оны аудиенцияға шақырды. Алайда Ми Хенг Цао Цаоға деген пікірі төмен болғандықтан, оған қатысудан бас тартты. Цао Цао Ми Хенгтің бас тартуына ашуланды, бірақ оның таланты ретінде танылуына байланысты жазаламады. Ми Хенг талантты дауылпаз ретінде танымал болғандықтан, Цао Цао оны бірнеше басқа дауылпаздармен бірге банкетке шақырды. Цао Цао дауылпаздарға арнайы киімдер берді, бірақ Ми Хенг ұсынылған киімдерді киюден бас тартты және Цао Цао мен басқа да жоғары дәрежелі қонақтардың алдында өнер көрсеткенде өз киімдерін киді. Бір қызметші оны киімін дұрыс кимегені үшін сөгіс бергенде, Ми баяу киімдерін шешіп, бірнеше сәт Цао Цао мен басқа қонақтардың алдында жалаңаш тұрды, содан кейін баяу дауылпаздардың киімдерін киіп, ешқандай ұятсыздық көрсетпей орындауды жалғастырды. Конг Ронг Ми Хенг пен Цао Цаоның екінші кездесуін ұйымдастырды, бірақ Ми бірінші кездесудегідей жағымсыз болды, сондықтан Цао Цао оны Лю Бяоға қайтаруды шешті. Лю Бяоның қол астындағы адамдарының арасында Ми Хенг өзінің әдеби таланты үшін жоғары құрметке ие болды. Алайда, ол Лю Бяоның шешімсіздігін сынады және Людің басқа қызметшілерінің көпшілігін өзінің мақтандығымен ренжітті. Лю Бяо оны бір жыл бойы төзімділікпен қабылдады, содан кейін оны Цзянся командирлігіне (江夏郡; қазіргі Синьчжоу ауданы, Ухань, Хубэй) оның әкімшісі Хуан Цуға қызмет етуге жіберді. Хуан Цудың ұлы Хуан И (黃射) Ми Хенгке қатты құлшынды. Хуан Цудың өзі де Ми Хенгтің ақыл-ойы мен талантына таңғалды. Алайда Ми Хенг Хуан Цуды барлық офицерлерінің алдында қорлап, қиындыққа ұшырады. Хуан Цу Ми Хенгті өлтіруді бұйырды, оны Ми Хенгті жек көретін аға клерк тез орындады.
Mi Heng was born around 173 in Ban County (般縣), Pingyuan Commandery (平原郡), which is in present day Shanghe County, Shandong. In the early 190s, Mi Heng, like many others, fled northern China to escape the chaos that broke out towards the end of the Han dynasty. He settled in Jing Province (covering present day Hubei and Hunan) and joined the staff of its Governor, Liu Biao. Around 196, Mi Heng moved north to join the imperial court that the warlord Cao Cao had established in Xu (許; present day Xuchang, Henan). Mi Heng was friendly with the prominent scholar Kong Rong, who wrote a memorial recommending him for imperial service and submitted it to Emperor Xian, who was then mainly a puppet ruler under Cao Cao's control. Mi Heng returned to Jing Province in 197, where he stayed until his death a year or two later. Although Mi Heng was known as a gifted poet and talented writer, he was prone to erratic behaviour, offensive jokes, and an arrogant attitude that made him difficult to socialise with, and even caused some to question his sanity. Upon arriving in Xu around 196, Kong Rong spoke highly of Mi Heng to Cao Cao, who summoned him for an audience. Mi Heng, however, had a low opinion of Cao Cao, and refused to attend. Cao Cao was outraged by Mi Heng's refusal, but refrained from punishing Mi due to his reputation as a talent. Mi Heng was known as a talented drummer, so Cao Cao invited him to perform with several other drummers at a banquet. Cao Cao provided special garments for the drummers to wear, but Mi Heng refused to wear the provided clothing and wore his own clothes when he performed in front of Cao Cao and the other high ranking guests. When an attendant scolded him for not dressing appropriately, Mi slowly stripped, stood naked in front of Cao Cao and the other guests for a few moments, and then slowly put on the drummers' garments and continued performing without showing any embarrassment. Kong Rong arranged a second meeting between Mi Heng and Cao Cao, but Mi turned out to be just as offensive as he had been at the first meeting, so Cao Cao decided to send him back to Liu Biao. Among Liu Biao's subordinates, Mi Heng was highly respected for his literary talents. However, he also criticised Liu Biao for being indecisive and offended most of Liu's other attendants with his arrogant attitude. Liu Biao tolerated him for a year before sending him to Jiangxia Commandery (江夏郡; around present day Xinzhou District, Wuhan, Hubei) to serve its Administrator, Huang Zu. Huang Zu's son, Huang Yi (黃射), greatly admired Mi Heng. Huang Zu himself was also initially impressed by Mi Heng's intelligence and talent. However, Mi Heng got into trouble when he insulted Huang Zu in front of all of his officers at a banquet. Huang Zu ordered Mi Heng's execution, which was quickly carried out by a senior clerk who hated Mi Heng.
Шығармалары
Лианг әулетінің кітапхана каталогы Ми Хенгтің жинақталған еңбектерінің екі томдық (жуан) нұсқасы болғанын көрсеткен, бірақ бұл жинақ ерте Тан әулетінің кезінде (7-ғасырдың басында) жоғалып кеткен. Ми Хенгтің қазірге дейін сақталған жалғыз туындысы – "Құсқа арналған фу" (Йингву фу 鸚鵡賦), шамамен 198 жылы жазылған, және ол "Таңдамал әдебиеттер" жинағында жиналып, сақталған. Оның екі сенімді ағылшын тіліне аудармасы бар:
A library catalogue from the Liang dynasty recorded that a volume of Mi Heng's collected works existed in two rolls (juan), but this collection was already lost by the early Tang dynasty (early 7th century). Mi Heng's only surviving work is his "Fu on the Parrot" (Yingwu fu 鸚鵡賦), probably written in 198, which was collected and preserved in the Selections of Refined Literature. Two reliable English translations exist: