Кіріспе

Серф спорты - суға жағылатын құтқару қайықтары (IRB) жарысы, суға жағылатын құтқару қайықтары жарысатын серф спорты. IRB жарыстары әртүрлі елдерде, соның ішінде Австралия, Жаңа Зеландия, Оңтүстік Африка, Ұлыбритания, АҚШ, Жапония, Германия және Франция. IRB жарысы - бұл бірнеше симуляциялық құтқару іс-шаралары, олардың мақсаты - бәсекелестік арқылы құтқарушы дағдыларын жақсарту. Жарыс ережелері әр елде әр түрлі, алайда Халықаралық өмірді құтқару федерациясы 2008 жылғы IRB әлем чемпионатында Австралия ережелерін қабылдады.

Қысқаша тарихы

Soldiers Beach Surf Life Saving Club (SLSC) - жүргізушілер мен экипаждарға өздерінің дағдыларын арттыруға көмектесу үшін симуляциялық құтқару сценарийлері бойынша IRB жарыстарын жүргізу идеясын әзірлеген алғашқы клуб. 1970-ші жылдардың басында басталған оқиғалар 1976 жылға дейін үздіксіз жетілдірілді, ол кезде Surf Life Saving Australia IRB бәсекелестік нұсқауларының жиынтығын қолдады. IRB жарыстары мен бәсекелестік өркендеп, бүкіл Австралиядағы серфинг клубтарында танымалдылығы өсе берді. Австралияның әр штатындағы клубтар жыл сайын өткізілетін мемлекеттік атақтарға дайындық мақсатында маусым бойы тұрақты түрде өткізілетін карнавалдарда бір-бірімен бәсекелесіп келеді. Мемлекеттік атақтарда жақсы ойнайтын клубтар ұлттық атақтарда немесе "Аузилерде" бәсекеге командалар ұсынады.

Бәсекелестіктің қауіпсіздігін тексеру

IRB жарыстарына байланысты қауіпсіздік мәселелерінің көбеюіне байланысты, бәсекелестік 2000/2001 жылғы маусымның соңында екі жылға тоқтатылды. Осы уақыт ішінде бәсекелестікке қатысатын IRB-ге қолданылатын ережелер мұқият тексерілді. Ақырында, 2003/2004 жылғы маусымда сынақ үшін жарыстың жаңа форматы ұсынылды. Жаңа ережелерге сәйкес науқастың басын қорғау, жарыстың басталуы мен аяқталуы, сондай-ақ кемелерді ұшыру тәртібі өзгертілді. Бұрын барлық жарыстарда (монтажды қоспағанда) жағалаудан шамамен 510 метр қашықтықтағы старт сызығының артында жүргізуші мен экипаж мүшесі басталған. Кеме судың жағасына қойылып, мұрын теңізге қаратылып тұрды. Старттан кейін жүргізуші мен экипаж қайықты айналасына жүгіріп барып, оны айналасына айналдырып, оны ұшыру үшін қажетті тереңдікке дейін сүйрейтін. Жүргізуші де, экипаж да жарысты қайықтың сыртында, бірақ кемемен байланыста тұрып бастайды. Жүргізуші қозғалтқышпен ешқандай байланыста болмауы тиіс. Старттан кейін, жүргізуші мен экипаж ұшақты жарысты бастау үшін қозғалтқышты іске қосу үшін көкке секіріп, қозғалтқышты іске қосудан бұрын, оны тиісті тереңдікке дейін сүйреуге кірісе алады. Пациенттердің жасы кемінде 15 жаста болуы керек және қола медальон мен экипаж мүшесінің куәлігі болуы керек.

Қарап тексеру

Ең қарапайым түрінде "скритинринг" - бұл қолөнердің өнімділігін стандарттаудың әділ және тең дәрежеде бәсекелестік жасаудың жолы. Қадағалау - бұл кемені, қозғалтқышты және қосымша жабдықтарды (оның ішінде отынның түрін) бәсекелестікке қатысты нұсқаулықтарда көрсетілген ерекшеліктерге сәйкестігін тексеруді қамтиды. Оны бәсекелестік жөніндегі лауазымды адамдар бәсекелестікке дейін бірнеше күн бұрын жүргізеді. Бір команда бірінші рет тексерістен өтпестен, жарысқа қатыса алмайды. Қызметкерлер қозғалтқыштың өзгеруін бақылайды, отынның дұрыс түрін растайды және барлық кемелерде IRB қосымшаларының ең төменгі тізімі бар екенін тексереді.

Маршаллдық

Маршалллау іс-шара басталғанға дейін шамамен 10 минут бұрын өткізіледі, бұл барлық қатысушы топ мүшелерінің (ұңғыш, экипаж мүшесі және науқас) болуын және есепке алынуын қамтамасыз ету үшін. Кез келген команда немесе оның мүшесі белгіленген уақытқа дейін команданы жинауға келмеген жағдайда жарыстан шығарылады. Маршрут бойынша командаларға өз жолақтары мен бояу түстері беріледі. Маршрутталғаннан кейін барлық науқастар "дежурный катер" деп аталатын кемеге апарылады, ол оларды тиісті жолақтағы буяларға жеткізеді.

Серфте құтқару

Surf Rescue - бұл тек бір жүргізуші, бір экипаж мүшесі және науқас талап ететін бәсекелестік іс-шара. Бұл жарыста құтқарудың ең қарапайым түрі - қиындыққа тап болған бір науқасты алу симуляцияланады. Жарыс қайықтың жағалауға қарай тұрып, мұрынды теңізге қарай бұрауымен басталады. Жағалаудан қараған кезде науқас жағалаудан 140 метр қашықтықта орналасқан буяның оң жағына орналасады. Стартерлік қаптанның алғашқы атылуынан кейін жүргізуші мен экипаж кемені тиісті тереңдікке сүйреуге кіріседі. Екіпаж адамы қайықты тұрақты ұстап, жүргізушіге көтеріліп, қозғалтқышты іске қосуға мүмкіндік береді. Двигатель іске қосылған кезде, экипаж мүшесі қайыққа секіріп түсіп, арқанның тұтқасын ұстап, науқасты алуға дайын күйге келеді. Енді қайық толықтай іске қосылып, науқасқа қарай мүмкіндігінше жылдам жүреді. Серф жағдайларына байланысты, жүргізуші мен экипаж мүшесіне толқынның бұзылуын шешуге тура келеді, бұл жағдайда экипаж мүшесі қайықтың бұрылысы арқылы толқынға ұрынуын қамтамасыз ету үшін, мүмкіндігінше алдыңғы пантонда жоғары көтерілуі керек. Кеме науқастан 10 метр қашықтықта болған кезде, жүргізуші жылдамдығын сәл төмендетеді, ал экипаж мүшесі сол жақ пантонда иіліп, сол қолын қатты ілмекке дайындайды. Пациент қолды ұстауға дайындалу үшін екі қолын да бас үстінде бұғаттап байлайды. Жүргізушінің дәл орналасуы кемеге науқастың жанына жетуін қамтамасыз ету үшін қажет, осылайша экипаж мүшесі науқасты ілмекке тұғызып, оны қайыққа тарта алады. Содан соң, жүргізуші шамынан айнала бұрылады да, бүкіл команда желдің кедергісін азайту үшін қайыққа мүмкіндігінше төмен түсіп, жағаға тез оралуға дайын болады. Жүгіруші жағаға оралғанда, әдетте, ең жоғары жылдамдықпен жүреді, толқындардан өтіп, толқындармен жүріп өтеді. Қайық жағаға жеткенде, жүргізуші моторды тоқтатып, қайықтан шығып, марафонға дейін жүгіруі керек. "Серф-құтқару" ерлер мен әйелдер арасында өткізіледі және бұл бүкіл карнавалдың ең күтілетін және өте бәсекелестік оқиғасы болып табылады.

IRB тобының құтқару

Әр топ екі науқастан және екі экипаждан тұрады (бір жүргізуші және бір экипаж мүшесі). Пациент арнайы буяның теңіз жағына орналастырылады. Екі ұжым да өздерінің жағажайдағы позициясын көрсететін белгіге жақын ұжымның басталу/мақсат сызығының жағажай жағында орналасады. Старт сигналы бойынша бірінші команда IRB-ді іске қосып, пациенттің алдына барады. Бұрылыстың ішкі жағында (IRB бояуды айналдыра отырып), экипаж мүшесі бояудың теңіз жағында суға секіреді. Бұл жағдайда судың температурасы көтеріледі. Осы уақытта екінші топтың мүшесі суға түседі. Бірінші жүргізуші екінші экипаж мүшесі IRB-ді бекітіп, басқаруды қолға алғанға дейін IRB-мен байланыста болады және оны бақылайды. Бірінші жүргізуші жағажайға жүгіріп барып, экипаждың старт/мара сызығын кесіп өтіп, екінші жүргізушіге белгі қояды. Екінші экипаж IRB-ді қайта іске қосады, науқас пен бірінші экипаж мүшесін алу үшін толқын арқылы жүреді, олардың буясын айналып, іс-шараны аяқтау үшін жағалауға қайта оралады.

Жаппай құтқару

Массалық құтқару - бірден көп науқастың қиындыққа тап болғанын елестететін сайыстық іс-шара. Сондықтан құтқаруды аяқтау үшін буяға бірнеше рет бару қажет. Нақтырақ айтқанда, жаппай құтқару екі түрлі науқасты екі бөлек сапармен шамырауға алып, арасында жүргізушілерді ауыстыруды симуляциялайды. Ол келесідей жүргізіледі. Құтқару басталғанға дейін команданың екі науқасы бояудың алдына, ал екіншісі артына орналасады. Массалық құтқарудың бірінші кезеңі серфін құтқару жарысына ұқсас, тек IRB буяудың айналасында сағат тіліне қарсы бағытта жүреді және бірінші науқасты алу буяудың артында орналасқан. Бірінші науқасты алғаннан кейін, команда жағаға қайта оралады, жүргізуші моторды сөндіріп, бейтарап күйге қояды. Содан соң жүргізуші ИРБ-дан шығып, жағаға жүгіреді, бұрылыс бағанасын айналып, екінші кезеңге қайыққа қайтады. Жүргізуші жүгірген кезде құтқарылған науқас қайықтан шығып, экипаж мүшесі IRB-ді қайтадан серфпен бетпе-бет айналдырады. Сонымен бірге, суда қалған науқас бояудың алдындағы позициядан оның артындағы позицияға көтеріледі және оны алуға дайын болады. Жүргізуші қайыққа оралғаннан кейін, ол қайыққа кіреді және екінші аяғы бірінші аяғы сияқты жалғасады. Екінші науқасты алып, ИРБ жағаға қайта оралғаннан кейін, жүргізуші моторды сөндіріп, оны бейтарап күйге қояды, қайықтан шығып, марафонды аяқтауға жүгіреді. "Көпшілік құтқару" - бұл экипаждың күш-қуаты мен төзімділігін тексерудің тамаша тәсілі.

Құбырдағы құтқару

Құбырды құтқару - бұл икемді көбікті құтқару түтігін қолдану арқылы науқасты құтқару әрекеті симуляцияланатын бәсекелестік оқиға. Ол жүргізуші, экипаж мүшесі және науқастан тұрады. Бұл жарыста екі буяу судың ішінде 25 метр қашықтықта орналасады. Науқас жағадан ең алыс орналасқан буада орналасады. Жарыс серфін құтқарумен бірдей басталады. Алайда, кеме бірінші буяға жеткенде, жүргізуші оны сағат тіліне қарсы айналдырады. Кеме шамырауыштың оң жағымен өтіп бара жатқанда, экипаж мүшесі құтқару түтігінің арқаншасын денесінен үстіне байлап, суға түседі. Содан кейін экипаж мүшесі құтқару түтігін артына сүйреп, екінші буяға жүзуге кіріседі. Екінші буяға жақындаған кезде экипаж мүшесі түтікті тартып, күтіп тұрған науқасқа береді. Науқас ұңғыманы кеудесінің алдыңғы жағына орап, содан кейін ұңғыманың екі ұшын біріктіру үшін алға еңкейіп, ұңғыма мүшесіне көмектеседі. Осыны орындағаннан кейін экипаж мүшесі бояуды айналып жүзіп, бірінші бояу мен күтіп тұрған жүргізуші мен кемеге қарай жүреді. Пациент енді артқы жағына еңкейіп, экипаж мүшесіне көмектесу үшін мүмкіндігінше қатты соққы беруі керек. Осы уақытта жүргізуші бірінші буяның жағалауында күтеді. Пациент пен экипаж IRB-ге жеткенде, жүргізуші науқасқа қайыққа кіруге көмектеседі, өйткені ол кемеге кіргенше түтік науқастың денесінде қалуы керек. Екіпаж мүшесі кемеге көтеріледі және екеуі де қайыққа кіргенде, жүргізуші жағаға қайтудан бұрын, буяны сағат тіліне қарсы бұра бастауы керек. Соңғысы "Серф-құтқару" секілді. Құбырдағы құтқару - бұл команданың жүзу қабілеті мен күшін тексеру. Бұл жарыс өте динамикалық, өйткені ол әрқашан ең жылдам суретке немесе бірінші командаға басталу сызығынан төмен түспейді; көбінесе нәтиже қай экипаж мүшесінің күшті жүзуші екендігімен анықталады.

IRB релейі

IRB эстафетасы - бұл әр клубтан екі IRB командасы талап ететін бәсекелестік шара, олардың әрқайсысы жүргізушіден, экипаж мүшесінен және науқастан тұрады. Бірі негізгі команда, екіншісі қосымша команда болып тағайындалады. Құрылғысы Surf Rescue-ге ұқсас және негізгі команда жарысты Surf Rescue сияқты бастайды, бірінші науқасты алуға жарысады, содан кейін жағажайға оралады. Басты топ жағаға жетіп, жүргізуші қайықтан шыққаннан кейін, қосалқы топқа қайыққа жүгіріп, оны айналдырып, бастапқы тереңдікке дейін сүйреп шығаруға рұқсат етіледі. Екі экипаж қайықты үнемі басқаруға міндетті. Екінші топтың экипажы екінші рет жүгіруге дайындалған кезде, бірінші топтың жүргізушісі екінші топтың жүргізушісін таңбалау үшін жағаға жүгіреді, содан кейін жағадан жүгіріп, қайыққа кіреді, содан кейін екінші науқасты алуға кіріседі. Жарыс екінші команда жағаға сәтті оралғанда, жүргізуші қайықтан шығып, финиш сызығын кесіп өткенде аяқталады.