Кіріспе

Рамаяна дастанындағы Равананың кіші інісі, демон патша Равананың інісі – Кумбхакарна (санскрит: कुम्भकर्ण, аудармасы: «құмыра құлақты») инду ғасырындағы Рамаяна дастанындағы Равананың кіші інісі және күшті ракшас. Оның алып денесі мен шексіз ашкөздігіне қарамастан, инду дініндегі жазбаларда ол ізгі мінезді және ұлы батыр ретінде сипатталады. Ол Раманың Ситаны құтқару миссиясы барысында 8000 ванараны қырған делінеді. Вибишана Кумбхакарнаның зор күшпен дүниеге келгенін, Индра мен Яманы жеңіп, Айраватаның сынған тісімен біріншісін кеудесіне қадағанын айтты. Индраның тілегімен Брахма ракшасты "өлгендей ұйықтауға" қарғыс салған. Равананың өтінішімен қарғыс алты ай ұйықтауға, ал қалған алты айда оянып, қанағаттана алғанша апаттар тудырып, жеуге құмарлануға өзгертілді. Осы оқиғаның танымал нұсқасында Кумбхакарна ағалары Равана мен Вибишанамен бірге Брахманы қуанту үшін үлкен яджня өткізді. Индра оның күшіне қызғанып, Кумбхакарнаның батасы орындалуына дейін Брахмаға барды. Кумбхакарна бата сұрағанда, Индраның тілегімен әрекет еткен Сарасвати қасиетті құдайы оның тілін байлады. Ол Индрасананы (Индраның тағын) сұраған орнына Нидрасананы (ұйықтауға арналған төсек) сұрады. Сондай-ақ, ол Нирдеватвамды (девалардың жойылуын) сұрауға ниеттенген, бірақ оның орнына Нидраватвамды (ұйқы) сұрады. Оның тілегі бірден орындалды. Алайда, оның ағасы Равана Брахмадан осы қарғысты жоюын өтінді, және Брахма оны алты ай ұйықтауға азайтты, содан кейін ол аштық басылғанда қайтадан ұйықтайтын болды.

Шығу тегі

Бхагавата Пуранада Кумбхакарна қақпашы Виджаяның рухының жаңадан тууы (инкарнациясы) деп айтылады. Виджая, ағасы және де қақпашы Жаямен бірге, Вишнудың қасиетті әлемін күзетіп жүргенде төрт Кумарадан тәкаппарлығы үшін жазаланды. Виджаяға бастапқыда өлшеулі өмір сүру жазасы берілді, бірақ Вишнуға жалбарыну арқылы олардың жазасы үш өмірге дейін азайтылды, соның арқасында олар Вайкунтаға қайта оралуға мүмкіндік алды. Оның інісі Жая Равана болса, Виджая Жердегі үш рухының екіншісінде Кумбхакарнаға айналды.

Тұлға

Құмбакарна адал, күшті және батыл мінезді кейіпкер ретінде суреттеледі, ол ағасы мен жерін қорғау үшін міндеттілік пен махаббатпен күресті. Оның тамаққа шексіз құмарлығы болды және ол бір ретте алты ай бойы ұйықтады.

Отбасы

Құмбхакарнаның әкесі Вишрава, ал туыстары Равана, Вибишана және Шурпанаха. Оның әйелі Ваджраджаваладан Кумбха және Никумбха деген екі ұлы бар. Ваджраджавала – Балидің қызы, ал Вирочананың немересі. Вирочана Рамаға қарсы соғыста қатысып, сонда қаза тапты.

Соғыста

Патшалығын қорғау үшін Равана шайқасқа кірісті, бірақ Рама мен оның әскері оны жеңіп, қорлады, өйткені ол қарсыласын бағаламаған еді. Ол өзінің інісі Кумбакарнаның көмегіне мұқтаж екенін түсінді, ол 1000 піл басып өткеннен кейін ғана оянды. Кумбакарна Равананың Рамамен соғысқаны туралы естіген соң, Раванаға оның ісі дұрыс емес екенін, Рама Вишнудың, ал Сита Лакшмидің аватарасы екенін түсіндіруге тырысты. Бірақ Равана осы сөздерге құлақ қоймады, ал Кумбакарна інісі мен отанға деген адалдығы мен махаббатының арқасында шайқасқа қатысуға бел буды. Лакшмана мен Кумбакарна ұзақ уақыт бойы күресті, екеуі де шаршап қалды. Рамамен шайқаста Кумбакарнаның бір қолын Вайуастра кесіп тастады, ал екіншісін Индрастра қиратты. Дегенмен, ол Рамаға қарай ашумен шабуылдап, оны жұтып қоюға тырысты, бірақ көптеген жебелермен қарсы алынды. Камба Рамаянамында Кумбакарна Раманың құдайлығын мойындайды, бірақ оған інісі үшін күресу – өзінің дхармасы екенін айтады және Раманы Вибишананы қорғауға шақырады. Осы тілегі орындалған соң, ол Рамаға қарсы шабуылдады, ал оның аяқтарын ай тәрізді жебелер кесіп тастады. Рама Индрастраны қолданғанда ғана ол қаза тапты. Кумбакарнаның басы кесіліп, теңізге құлай бастағанға дейін бірнеше ғимараттар мен бекіністерді қиратты. Равана інісінің қазасын естігенде, есінен айырылып, кейіннен өзінің құтқарылуға лайық емесін жариялады.