Кіріспе
Ланка – инду ғибраттарындағы «Рамаяна» мен «Махабхарата» дастандарындағы алып патша Равананың арал бекінісі, астанасы деп аталады. Бұл бекініс үш тау шыңының арасындағы Трикута тауларында орналасқан. Ланкапураның ежелгі қаласы Хануман тарапынан өртеліп жанып кеткен. Равананың патшасы Равананың інісі Вибишананың көмегімен өлтірілгеннен кейін, Вибишана Ланкапураның патшасы болды. Оның ұрпақтары Пандавалар заманында осы патшалықты билей берді. «Махабхарата» бойынша, Пандава Сахадева Юдхиштхираның раджасуясы үшін жасаған оңтүстік әскери жорығы барысында осы патшалыққа келген. Равананың сарайларын төрт қалың тісті пілдер күзетіп тұрған делінеді.
Lanka ('/l//ae//ŋ//k//@/, ) is the name given in Hindu epics to the island fortress capital of the legendary asura king Ravana in the epics of the Ramayana and the Mahabharata. The fortress was situated on a plateau between three mountain peaks known as the Trikuta Mountains. The ancient city of Lankapura is said to have been burnt down by Hanuman. After its king, Ravana was killed by Rama with the help of Ravana's brother Vibhishana, the latter was crowned king of Lankapura. His descendants were said to still rule the kingdom during the period of the Pandavas. According to the Mahabharata, the Pandava Sahadeva visited this kingdom during his southern military campaign for the rajasuya of Yudhishthira. The palaces of Ravana were said to be guarded by four tusked elephants.
Ланканың билеушілері
Рамаяна мен Махабхарата бойынша, Ланканы бастапқыда Сумали есімді ракшас билеген. Кубера Ланканы жаулап алып, Якша мемлекетін құрды, ал оның астанасын ракшастар қорғады. Оның жартылай бауыры Равана, дана Вишрава мен Сумалидің қызы Кайкесидің ұлы, Куберамен шайқасып, Ланканы одан тартып алды. Равана Ланканы Ракшас мемлекетінің патшасы ретінде биледі. Ланкадағы шайқас 12 ғасырдағы кхмер ғибадатханасы Ангкор-Ваттағы әйгілі бейнелеуде көрсетілген. Равананың қазасынан кейін, оның орнын бауыры Вибишан басты.
Рамаянаға сәйкес Равананың "Ланка" орналасқан жері
Ланка, индуистік мәтіндерде және Рамаянада (Равананың Ланкасы деп аталады) әлі күнге дейін сақталған, Үнді мұхитында орналасқан үлкен арал мемлекеті деп есептеледі. Зерттеулер Равана сарайы Сигирияда, Анурадхапураның Кашьяпа I салған сарайда орналасқандығын көрсетеді, аңыз бойынша патшалық астанасы платолар мен ормандардың арасында болған. Кейбір ғалымдар бұл Шри-Ланка болуы керек деп болжайды, себебі 5 ғасырлық Шри-Ланка мәтіні Махавамсада осылай айтылған. Басқа ғалымдар бұл мәтіндердің мазмұнын зерттеп, Ланканың Үндістанның негізгі меридианы экватордан өтетін жерде орналасқандығын анықтауға тырысты. Осылайша, бұл арал қазіргі Шри-Ланканың оңтүстік-батысында 161 шақырымнан астам қашықтықта жатуы мүмкін. Вальмикидің Рамаянасының ең түпнұсқа нұсқалары Равананың Ланкасының Батыс Үнді мұхитында орналасқандығын да көрсетеді. Бұл Ланканың Үнді мұхитының батыс бөлігіндегі ірі аралдардың, су астындағы таулардың және жазықтардың арасында болғандығын білдіреді. 19 ғасырдан бері көптеген ғалымдар Равананың Ланкасы Үнді мұхитында, Мальдивтердің бір кезде биік тау ретінде тұрған, кейіннен мұхитқа батып кеткен жерінің орнында болған болуы мүмкін деп болжап келеді. Бұл болжамды Үндістан мен Мальдив арасындағы Миникаа аралының (көне атауы Майника, Хануман Ланкаға жолда кездескен тау) болуы қолдайды. Бұл жердің ежелгі тілінде "адам жеуші" деген мағынаны білдіреді, бұл, мүмкін, Сурсаға сілтеме, өйткені Никобар аралдарынан келген адам жеушілер және жыландар осы жерде жиі кездесетін. Сонымен қатар, Суматра мен Мадагаскар да мүмкін деп саналады.
Сипаттама
Равананың Ланкасы және оның астанасы Ланкапури қазіргі заман стандартымен де адам күшіне жете алмайтын сипатта келген. Равананың орталық сарай кешені (негізгі цитадель) бір йоджана биіктігінде, бір йоджана ұзындығында және жарты йоджана енінде бірнеше ғимараттардан тұратын алып құрылыс болды. Аралда Трикута тауы деп аталатын үлкен тау тізбегі болды (тамыл тілінде Трикономалай, ағылшын тілінде Тринкомале, онда Раван Шиваға арналған ғибадатхана салды), оның үстінде Равананың Ланка астанасы орналасқан, ал оның ортасында оның цитаделі бой көтерген.
Махабхаратадағы Ланкаға сілтемелер
Махабхаратадағы Ланкаға қатысты көптеген сілтемелер Маркандейдің Юдхиштхира патшаға Рама мен Ситаның оқиғасын баяндауында кездеседі, бұл баяндама Рамаянаның қысқартылған нұсқасы болып табылады. Төмендегі қорытындыдағы сілтемелер Махабхаратаға жасалған және келесі форматта берілген: (кітап:бөлім). Маркандейдің оқиғаны баяндауы Махабхаратаның ІІІ кітабының (Варна Парва) 271-бөлімінен басталады.
Сахадеваның оңтүстікке жасаған сапары
Пандудың ұлы Сахадева Санджаянти қаласын, Пашандалар мен Карантакалар елін тек хабаршыларын пайдалана отырып бағындырып, олардың бәрінен салық алды. Батыр Паундрайяларды (Пандияларды?), Дравидтерді, Удракералдарды, Андраларды, Талавандарды, Калингаларды, Устракарникаларды, сондай-ақ, Атави мен Яванның ғажайып қалаларын өзіне бағындырып, олардан салық жинады. Ол теңіз жағасына жеткен соң, Пуластияның немересі, Ланканың билеушісі, дана Вибишанға үлкен сеніммен елшілер жіберді (2:30).
Юдхиштхираның Раджасуясында Ланка патшасының болуы
Ланка патшасы Панда патшасы Юдхиштхираның Раджасуя құрбандығына қатысқан патшалардың кеңесінде болғандығы тізімделген. Вангалар, Ангалар, Паундралар, Одралар, Чолалар, Дравидалар, Чералар, Пандиялар, Мушикалар, Андхакалар, сондай-ақ теңіз жағалауындағы көптеген аралдар мен елдердің басшылары, шекаралық мемлекеттердің билеушілері, оның ішінде Синхалалардың билеушілері, жабайы млекчалар, Ланканың жергілікті халқы, және Батыстың барлық патшалары жүздеген санымен, теңіз жағалауының барлық басшылары, Пахлавалар мен Дардалардың патшалары, Кираталар, Яваналар, Сакралар, Харахуналар, Чиналар, Тухаралар, Синдхавалар, Джагудалар, Раматхалар, Мундалар, әйелдер патшалығының тұрғындары, Танганалар, Кекаялар, Малавалар және Кашмир тұрғындары (3:51).