Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Лос-Анджелес округінің қытай этникалық қауымдастықтары, Калифорния, АҚШ
Chinese ethnic communities in Los Angeles County, California, US
Сан-Габриэль алқабына азиялық американдықтардың көші толқыны 1970-ші жылдары қытайлардың батыс Сан-Габриэль алқабындағы Калифорния штатының Монтерей-парк қаласына қоныстануымен күрт өсті. Лос-Анджелестің шығысында орналасқан бұл аймақ, шетелдегі қытайлар, яки хуацяолардың орталығы ретінде халықаралық деңгейде танымал болды. Қытай иммигранттары 19 ғасырдан бері Оңтүстік Калифорнияның қалыптасуына үлкен үлес қосса да, Сан-Габриэль алқабына қытайлардың ірі көші 1970 жылдардан бастап ақ нәсілді халықтың алқаптан кетуімен бірге жүрді. Бұл орта таптық азиялық американдықтардың Сан-Габриэль алқабында қоныстануына жағдай жасады. Монтерей-парктегі жоғары жылжымайтын мүлік бағасы, қылмыс және халық тығыздығы осы қаладан екінші толқынды қозғалысқа себеп болды, ал қытай қауымы қазір Сан-Габриэль алқабындағы бірнеше қалаға таралып кеткен. Монтерей-паркпен қатар, қытай халқы көп шоғырланған алқаптың маңындағы қалалар, сондай-ақ этноқалалар деп аталатын Альгамбра, Аркадия, Розмайд, Сан-Марино, Сан-Габриэль, Оңтүстік Пасадена және Темпл-Сити, содан кейін шығысқа қарай Чино-Хиллз, Даймонд Бар, Индустрия қаласы, Хасиенда-Хайтс, Роуленд-Хайтс, Уолнат және Батыс Ковина қалалары бар. 1882 жылғы қытайларды шеттету туралы заң, 1942 жылғы жапондықтарды интернирлеу және нәсілдік келісімдерге байланысты азиялықтардың экономикалық және әлеуметтік ассимиляциясы көп жылдар бойы тоқтатылды. Азия мәдениетінің жалғыз орталықтары Лос-Анджелес қаласының орталығындағы Чайнатаун және Кішкентай Токио болды, бірақ халық басқа да жерлерде сақталды. 1965 жылғы Иммиграциялық заң қабылданғаннан бері АҚШ-қа шамамен 20 миллион азиялық иммигрант келді, олардың көпшілігі Монтерей-паркке қоныстанды, себебі ол Чайнатаунға жақын, қала маңындағы тұрғын үйлерге қолайлы және LAUSD-ге қарағанда "жақсы білім беру" мүмкіндігін ұсынады. Бұл 1970-ші жылдары Вьетнамнан келген этникалық қытай босқындарымен, бай тайваньдықтармен (уайшэнжэнь) және материктік қытайлардың келуімен жалғасты. Бұл мораторий 1989 жылы күшін жойды, бірақ көптеген азиялық тұрғындар мен бизнес иелері көршілес Альгамбра қаласына көшуге мәжбүр болды, кейіннен олар шығысқа қарай басқа да қауымдастықтарға тарады. 1996 жылға қарай Монтерей-парк халқының 65%-ы азиялықтарды, негізінен қытайларды құрады. 2000 жылға қарай Чайнатаунның көптеген тұрғындары мен бизнес иелері Сан-Габриэль алқабына көшіп кетті. Көптеген қала маңындағы қалаларды қамтитын осы ірі хабтың құрылуы – "Азия-Тынық мұхиты американдық құбылысы". Алқаптағы азиялық қауымдар солтүстікке қарай Сан-Марино мен Аркадияға дейін, ал оңтүстікке қарай Хасиенда-Хайтс пен Роуленд-Хайтсқа дейін созылады. Бұл туризмнің өркендеуі қосымша қонақ үйлердің салынуына әкеліп соқты, өйткені көптеген қытай туристері Сан-Габриэльде бөлмелерді жалға алуды жөн көреді, тіпті олар Оңтүстік Калифорнияның әдеттегі туристік орындарына баруды жоспарласа да. Аркадиядағы 626 Night Market танымал тамақ фестивалі аймақ кодымен аталып, "қытай тағамына құмарлардың қасиетті орны" ретінде танылды.
The Asian American influx to the San Gabriel Valley grew rapidly when Chinese began settling in Monterey Park, California, in the western San Gabriel Valley in the 1970s. Just east of Los Angeles, the region has achieved international prominence as a hub of overseas Chinese, or hua qiao. Although Chinese immigrants were a noteworthy presence in the establishment of Southern California from the 19th century, significant Chinese migration to suburban San Gabriel Valley coincided with a trend of white out migration from the 1970s onward. This opened an opportunity for middle class Asian Americans to begin settling in the San Gabriel Valley. High property values, crime, and overcrowding in Monterey Park have contributed to a secondary movement away from that city, and the Chinese community is now spread over a cluster of cities in the San Gabriel Valley. Suburban cities in the valley besides Monterey Park with large Chinese populations, also called ethnoburbs, include Alhambra, Arcadia, Rosemead, San Marino, San Gabriel, South Pasadena, and Temple City and then eastward to Chino Hills, Diamond Bar, the City of Industry, Hacienda Heights, Rowland Heights, Walnut, and West Covina. Due to the 1882 Chinese Exclusion Act, the 1942 internment of Japanese, and racial covenant laws, Asian economic and social assimilation were halted for many years. The only Asian cultural hubs were Chinatown and Little Tokyo in Downtown Los Angeles, though populations persisted elsewhere. Since the passage of the 1965 Immigration Act, there has been an influx of some 20 million Asian immigrants to the United States, many of whom settled in Monterey Park due to its close proximity to Chinatown, suburban appeal, and "superior public education" to LAUSD. This continued through the 1970s with the arrival of ethnic Chinese refugees from Vietnam, affluent waisheng ren Taiwanese, and Mainland Chinese. This moratorium was challenged and defeated in 1989, but it caused many Asian residents and businesses to move to the neighboring city of Alhambra, later spreading easterly to more communities. By 1996, the population of Monterey Park was 65% Asian, primarily Chinese. By 2000, many Chinatown residents and businesses had moved to the San Gabriel Valley. The creation of this major hub, which is a cultural center with many suburban cities, is an "Asian Pacific American phenomenon". Asian communities in the valley extend as far north as San Marino and Arcadia and as far south as Hacienda Heights and Rowland Heights. This tourism boom is bringing about the construction of additional hotels as many Chinese tourists prefer to rent rooms in San Gabriel, even if they plan to visit typical Southern California tourist destinations. Popular food festival 626 Night Market in Arcadia, California, was also named after the area code as a "mecca for the Chinese food obsessed."
Монтерей саябағы
1970 жылдардан бастап тайваньдық иммигранттар Монтерей-парк қаласына және жақын орналасқан Альгамбра мен Розмайд қалаларына қоныстанды. Бұл аймақ Лос-Анджелес қаласының қытай ауданынан көп алшақтамады және қытай мәдениетінің ықпалымен дами бастады. Осы тенденцияға көбінесе Тайваньнан келген бай қытай кәсіпкерлері мен мамандары кірді. Сол кезде Тайвань мен Гонконгтағы жылжымайтын мүлік агенттері Монтерей-паркті болашақ инвесторларды қызықтыру үшін «қытай Беверли-Хиллз» деп насистеді. Жаңа тұрғындарға қызмет ету үшін супермаркеттері негізгі орталықтар болған қытай сауда орталықтары салынды. Бұл туралы Time журналы, Los Angeles Times және The Atlantic Monthly жариялады. Монтерей-парктің Лос-Анджелес туризміне тигізген әсері Лос-Анджелес қаласының бұрынғы PBS телеарнасы KCET-тегі "Life and Times" бағдарламасында көрсетілді. «Кіші Тайбэй» (қытайша: 小臺北) – 1970 жылдардың соңында Тайваньнан келген көптеген иммигранттардың болуына байланысты Калифорния штатының Монтерей-парк қаласына берілген ресми емес атау. Монтерей-парк сауда палатасының мәліметінше, қаланың 20 шаршы километрлік (7.7 шаршы миль) аумағында 60-тан астам қытай мейрамханасы, 50-ден астам жылжымайтын мүлік компаниясы, бірнеше қытай супермаркеттері, көптеген стоматологиялық, медициналық, есептеу және заң кеңселерi, сондай-ақ ондаған сауда орталықтары бар. 2000 жылғы халық санауы бойынша Альгамбра, Аркадия және Сан-Габриэль қалаларында азиялықтардың үлесі 48,91 пайызды құрады. Монтебелло да ескеріледі, себебі ол Монтерей-парктен бөлінгеннен кейін бірнеше он жыл бойы маңызды (шамамен 25%) азиялық халыққа ие болды.
From the 1970s on, Taiwanese immigrants began settling in Monterey Park and the nearby communities of Alhambra, and Rosemead. The area was not too far from the Los Angeles Chinatown commercial area and was becoming a Chinese influenced community. This trend included affluent Chinese professionals, mostly from Taiwan. At that time, Monterey Park was being marketed by realtors in Taiwan and Hong Kong as the "Chinese Beverly Hills," to entice future investors. Chinese shopping centers—with supermarkets serving as anchors—were developed to serve the new residents. Time magazine, Los Angeles Times, and The Atlantic Monthly. Monterey Park's effect on tourism in Los Angeles was featured on the "Life and Times" show on the L. A. former PBS affiliate KCET. Little Taipei (Chinese: 小臺北) was an informal name given to the city of Monterey Park, California, in the late 1970s because of the large immigrant population from Taiwan. According to the Monterey Park Chamber of Commerce, within the city's 7.7 square miles (20 km2) limits, there are more than 60 Chinese restaurants, more than 50 realty companies, several Chinese supermarkets, scores of dental, medical, accounting and legal offices, and dozens of shopping centers. In Alhambra, Arcadia, and San Gabriel, the Asian population was 48.91 percent, as of the 2000 census. Montebello is also included as it has had a significant (almost 25%) Asian population for several decades after seceding from Monterey Park.
Сан-Габриэль
Сан-Габриэль қаласы азиялық, еуропалық және Солтүстік Америкалық мәдениеттерінің қосындысымен мақтанады. Екінші және үшінші буын қытай-американдықтар оның алуан түрлі дүкендері мен тамақтанатын орындарын бағалайды. "Лос-Анджелес таймс" газетінде "Қытайдың ғажайып сауда орталығы" деп аталған "Сан-Габриэль-сквер" сауда орталығы бар. Бұл қытай дүкендерінің және батыл сәулеттің, испан стиліндегі черепицамен жабылған шатырлары, Лас-Вегас аңғары және Хьюстон сияқты аймақтарда жақында мойындалған жаңа этнобұрбтардың үлгісі болып табылады. Чи Муй 2006 жылы қаланың тұңғыш қытай-американдық мэрі болды.
The city of San Gabriel boasts a mixture of Asian, European, and North American cultures. Second and third generation Chinese Americans patronize its diverse array of stores and eateries. There is the "San Gabriel Square" mall that has been mentioned in the Los Angeles Times as "the great mall of China." This stretch of Chinese shops and bold architecture, with roofs of Spanish style tile, is the model for the new ethnoburbs recently recognized in areas like the Las Vegas Valley and Houston. Chi Mui became the city's first Chinese American mayor in 2006.
Роуленд-Хайтс
Қытай бизнесі бұрын Роуленд Хайтс аймағында, Колима Роуд және Ногалес көшесіндегі қытай саудасының бойында және корей қауымдастығымен араласып, кеңінен орналасқан. Тайваньдықтар мен материктік қытайлар, сондай-ақ Оңтүстік Корея мен Вьетнамнан келген этникалық қытайлардың бизнестері, әсіресе тамақтандыру орындары, банктер мен кеңселер, Puente Hills Mall және Hacienda Heights, City of Industry қалаларындағы сауда орталықтарын біртіндеп иеленуде. Қазіргі таңдағы халықтың 55 пайызы азиялықтарды құрайды. Роуленд Хайтс Шығыс Сан-Габриэльдегі қытай сауда-мәдени орталығы мәртебесін сақтап тұр. Роуленд Хайтс және Хасиенда Хайтс-тан басқа, Шығыс Сан-Габриэль аймағында азиялықтардың үлесі жоғары аймақтарға Батыс Ковина, Валнут және Даймонд Бар жатады.
Chinese businesses were formerly more spread out in Rowland Heights, an unincorporated area with a Chinese retail corridor on Colima Road and Nogales Street and intermixed with a Korean community. Taiwanese and Mainland Chinese, with number of ethnic Chinese from South Korea, and Vietnam, immigrant businesses, namely the eateries, banks, and offices, are gradually occupying the various strip malls across the Puente Hills Mall and in Hacienda Heights and City of Industry. The population is now 55 percent Asian. Rowland Heights remains the Chinese commercial/cultural center in East San Gabriel. In addition to Rowland Heights and Hacienda Heights, Eastern San Gabriel Valley areas with a high percentage of Asian residents are West Covina, Walnut, and Diamond Bar.
Ғибадатхана қаласы
2000 жылғы санақ бойынша Темпл-Сити халқының 38,89% азиялықтарды құрады. 2010 жылғы санақта бұл көрсеткіш едәуір артады деп күтілуде. Лас-Тунс бульвары бойындағы қала орталығының бір бөлігіндегі азиялық бизнестердің "Келіншектік ауданы" Темпл-Ситиді барлық тойға қатысты қажеттіліктер үшін, әсіресе әсем көйлектер үшін "қасиетті орынға" айналдырды, себебі азиялық келіндер көбінесе үш көйлек киеді. Бұдан басқа, азиялық дәстүр бойынша тойға дейін қалыңдық пен күйеу жігіттің студиялық сападағы суреттерін түсіруге арналған бірнеше гүл дүкендері мен сәнді портрет студиялары да бар. Азиялық келіндер осы Темпл-Ситидегі ерекше салаға Нью-Йорк қаласынан да келеді.
As of the 2000 census, the racial makeup of Temple City was 38.89% Asian. That number is expected to be significantly higher in the 2010 census. Along Las Tunas Boulevard, the "Bridal District" of Asian businesses along the stretch of the downtown area has made Temple City a bride's "mecca" for all wedding needs including elaborate dresses, as Asian brides often wear three gowns. Also included are several florists and lavish portrait studios supporting the Asian tradition of taking studio quality photos of the bride and groom before the wedding. Asian brides come from as far away as New York City to visit this Temple City specialty sector.
Лос-Анджелес округінің
Азиялық америкалық этношәһәрлерді Оңтүстік шығанақта, Лос-Анджелесте және Сан-Фернандо аңғарында кездестіруге болады, және олардың құрамына Оңтүстік Азиялықтар да кіруі мүмкін. Мұндайларға Саутелл (Батыс Лос-Анджелес), Сан-Педро (Лос-Анджелес/Лонг-Бич портына жақындығы себепті) және Пасадена жатады, алайда Пасаденаның тарихи жапондық аудандары енді жапондық америкалық қауымдастықтардың ірі орталықтары емес. Артесия, Серритос, Гардена, Гавай бақтары, Ла Мирада, Лейквуд, Лонг-Бич, Карсон, Ломита, Норвок, Редондо-Бич, Торранс және Уиттиер қалаларында азиялық америкалықтардың бірқатар аудандары мен бизнес/сауда орталықтары бар.
Asian American ethnoburbs can be found in the South Bay, Los Angeles, and San Fernando Valley, and may include South Asians. These include Sawtelle (West Los Angeles), San Pedro (due to its proximity to the Port of Los Angeles/Long Beach), and Pasadena, though Pasadena's historic Japantowns are no longer hubs of the Japanese American communities. The towns of Artesia, Cerritos, Gardena, Hawaiian Gardens, La Mirada, Lakewood, Long Beach, Carson, Lomita, Norwalk, Redondo Beach, Torrance, and Whittier have some Asian American neighborhoods and businesses/malls.
Лос-Анджелес округінің сыртындағы ұқсас анклавтар
Сарапшылардың пікірінше, алдағы жылдары осы сияқты Азияға бағытталған супермаркеттердің көптегені басқа да ішкі аймақтардағы қалаларда ашылады, соның ішінде Калифорния штатындағы Корона қаласында да, ондағы Азия халқының үлесі 2000 жылдан 2005 жылға дейін 8 пайыздан 11 пайызға дейін өсті. Қытай және Азиялық америкалық этникалық аймақтары Чино, Чино Хиллз, Сан-Бернардино, Калико, Барстоудың бір бөлігі, Фонтана, Риверсайд, Морено Доғасы, Сан-Жакинто, Палм-Спрингстің солтүстігіндегі Desert Hot Springs, Викторвилл, Лома-Линда және басқа да жерлерде (мысалы, Сан-Диего аймағы, Бейкерсфилд және Сан-Луис-Обиспо) табылады. Үлкен Лос-Анджелес аймағынан тыс, қытай этникалық аймақтары Сан-Франциско шығанағы аймағында да кездеседі, онда этникалық қытай халқы негізінен Шығыс шығанақтың қалаларында және Санта-Клара округінде шоғырланған. Аймақтағы ең ірі қытай этникалық аймағы Мильпитас қаласында орналасқан, ондағы халықтың 60 пайызынан астамы 2010 жылғы АҚШ халық санағы бойынша азиялықтарды құрайды. Қытайға бағытталған сауда орталықтары, базарлар мен қоғамдық орталықтар қаланың барлық бөлігіне тараған. Қытай халқының көптігімен және коммерциялық белсенділігімен ерекшеленетін басқа да қала маңындағы аудандарға Фримонт, Купертино, Сан-Леандро және Саннивейл жатады, ал алғашқы екеуінде Азиялық америкалықтар басымдық құрайды, ал соңғы екеуінде 2010 жылғы АҚШ халық санағы бойынша Азиялық америкалықтар көпшілікті құрайды.
Experts said they predict more Asian oriented supermarkets of these types to open in other Inland cities in coming years, including Corona, California, whose Asian population jumped from 8 percent to 11 percent from 2000 to 2005. Chinese and Asian American ethnoburbs also can be found in Chino, Chino Hills, San Bernardino, Calico, a section of Barstow, Fontana, Riverside, Moreno Valley, San Jacinto, Desert Hot Springs north of Palm Springs, Victorville, Loma Linda, and elsewhere (i. e. the San Diego area, Bakersfield, and San Luis Obispo). Outside the Greater Los Angeles Area, Chinese ethnoburbs are also found in the San Francisco Bay Area, where ethnic Chinese populations are largely concentrated in cities of the East Bay and Santa Clara County. The most prominent Chinese ethnoburb in the region is found in the city of Milpitas, which has a population that is over 60% Asian as of the 2010 U. S. Census. Chinese oriented shopping centers, markets, and community centers are spread around the city. Other suburbs which have large Chinese populations and commercial activity include Fremont, Cupertino, San Leandro, and Sunnyvale, with the former two having majority Asian American populations and the latter two with plurality Asian American populations as of the 2010 U. S. Census.
Халық саны
2011-2015 жылдардағы Америкалық қауымдастық сараптамасы және 2010 жылғы АҚШ халық санағы бойынша қытай-американдықтар (Тайваньдық американдықтарды қоса алғанда) тұратын қалалар мен CDP тізімі.
List of cities and CDP with Chinese American (Including Taiwanese American) population, according to the 2011 2015 American Community Survey and the 2010 United States Census. City/CDPChinesePercentageChineseTaiwanese Alhambra 30,683 36.2 31,493 1,866 Altadena 624 1.4 728 40 Arcadia 26,229 45.6 21,744 4,846 Avocado Heights 861 5.4 433 22 Azusa 1,062 2.2 801 115 Baldwin Park 5,951 7.8 4,086 259 Bradbury 139 16.6 98 47 Charter Oak 154 1.7 224 11 Citrus 140 1.2 111 23 Claremont 2,649 7.4 1,732 317 Covina 2,012 4.1 1,453 273 Diamond Bar 15,203 26.9 12,547 3,162 Duarte 1,211 5.6 889 82 East Pasadena 1,019 16.8 842 196 East San Gabriel 6,109 38.2 4,965 809 El Monte 19,837 17.1 16,151 816 Glendora 1,314 2.6 1,207 137 Hacienda Heights 15,127 27.4 11,348 2,944 Industry 13 3.0 17 2 La Cañada Flintridge 1,252 6.1 1,260 78 La Habra Heights 563 10.4 361 60 La Puente 1,839 4.5 1,010 86 La Verne 849 2.7 707 72 Mayflower Village 1,162 21.4 903 146 Monrovia 2,623 7.1 1,605 199 Montebello 3,377 5.3 2,749 82 Monterey Park 27,244 44.6 29,537 1,233 North El Monte 1,072 26.0 869 114 Pasadena 8,848 6.3 7,316 887 Pomona 4,899 3.2 3,460 445 Rosemead 19,480 35.7 20,548 461 Rowland Heights 18,276 36.2 16,563 3,476 San Dimas 2,015 5.9 1,000 169 San Gabriel 16,893 42.0 17,137 1,009 San Marino 5,776 43.3 4,707 1,498 San Pasqual 185 9.3 206 39 Sierra Madre 744 6.7 427 27 South El Monte 1,004 5.1 1,222 33 South Pasadena 3,432 13.2 4,132 428 South San Gabriel 1,941 21.8 2,385 38 South San Jose Hills 563 2.7 566 64 Temple City 15,741 43.6 13,931 1,964 Valinda 522 2.2 645 36 Vincent 576 3.4 322 16 Walnut 10,296 34.4 9,242 2,064 West Covina 10,534 9.8 9,089 1,347 West Puente Valley 698 2.9 468 20 Whittier 965 1.1 923 103