Кіріспе

Бауыр биопсиясы - бауырдан алынған биопсия (бауырдан ұлпаның шағын үлгісін алу). Бұл - бауыр ауруын диагностикалауға, белгілі бауыр ауруының ауырлығын бағалауға және емдеудің барысын бақылауға арналған медициналық тексеру.

Медициналық қолданыстар

Бауыр биопсиясы көбінесе бауырдағы аурудың диагнозын қою үшін қажет (сарылық, қанның қалыпты емес сынақтары), егер қанның сынақтары, мысалы, гепатит А серологиясы, себепті анықтауға мүмкіндік бермеген болса. Сондай- ақ, егер гепатит дәрі-дәрмектің салдарынан пайда болса, бірақ реакцияның нақты сипаты белгісіз болса, онда бұл талап етіледі. Бауырдың алкогольдік ауруы мен туберкулезін биопсия арқылы анықтауға болады. Егер диагноз қазірдің өзінде анық болса, мысалы созылмалы В гепатиті немесе С гепатиті, бауыр биопсиясы байланысты бауыр зақымдануының ауырлығын бағалау үшін пайдалы. Гемохроматоз (темірдің артық жүктемесі) туралы да осылай деуге болады, бірақ ол жиі алынып тасталады. Алғашқы өт циррозы мен бастапқы склерозингті холангит үшін биопсия қажет болуы мүмкін, бірақ басқа диагностикалық әдістер оны қажет етпейді. Өткен ғасыр бойы бауыр биопсиясы созылмалы бауыр ауруының сатысы мен дәрежесін бағалаудың алтын стандарты ретінде қарастырылды. Консенсус конференциясының мәлімдемелері C және В гепатиттері бар барлық дерлік науқастарды емдеуде бауыр биопсиясын ұсынды. Нәтиже перфорацияланған сынаманың репрезентативтілігіне байланысты. Фиброз қаупі бар пациенттердің тек 5% - ы ғана бауыр биопсиясын алады. 2002 жылы Франция мен АҚШ-та өткен консенсус конференциясында созылмалы гепатитпен ауыратын науқастарды бауыр биопсиясынсыз емдеу мүмкіндігі көтерілді. Сонымен қатар, осы конференцияларда В және С гепатиттерінде бауыр биопсиясына балама бола алатын сенімді инвазивті емес тестілерді әзірлеу қажеттілігі атап өтілді.

Тәуекелдер мен шектеулер

Бауыр биопсиясы, әдетте, қауіпсіз процедура, бірақ ол инвазивті. Бауыр биопсиясының асқынулары сирек кездеседі, бірақ өлімге әкелуі мүмкін. Орындалған операциядан кейінгі екі сағатта (60%) және 24 сағат ішінде 96% асқынулар пайда болады. Пациенттердің 30%-ы операция кезінде қатты ауырады. Бауыр биопсиясынан кейін елеулі қан кету 100 пациенттің 1 - 2 - сінде байқалады. Қан кету әдетте үш- төрт сағаттан кейін байқалады. Ол көбінесе өздігінен тоқтайды, бірақ егер ол жалғаса берсе, қан құю қажет болуы мүмкін. Егер қан кету ауыр болса немесе өздігінен тоқтамаса, хирургиялық немесе ангиографиялық операция (қан кету орнын анықтап, емдеу) қажет болуы мүмкін. Интраперитонеалдық қан кету - қан кетудің ең ауыр салдары. Биопсиядан өткен пациенттердің 0, 01- 0, 3% - ында өлімге әкелетін асқынулар туралы хабарланған.

Инвазивті емес балама

Гепатит С аурулары кезінде бауыр биопсиясына инвазивті емес баламаларға функционалдық стадиялау (бауыр функциясының сандық тестілері) және инвазивті емес тестілерден фиброзды анықтау жатады. Бұл соңғы сынақтар төменде сипатталған және функцияны емес, фиброзды бағалаудың кемшілігі бар. Функционалдық сатылаудың артықшылығы - бүкіл бауырдың бағалануы және көптеген клиникалық нәтижелерді анықтайтын бауыр функциясының тікелей өлшеуі. Көп фазалы МРТ- гепатоклеткалық карцинома, холангиокарцинома, гепатоклеткалық аденома, ошақтық түйіндік гиперплазия және гемангиома сияқты бауыр зақымдануының әртүрлі түрлерін диагностикалау үшін пайдалы. FibroTest (АҚШ- та FibroSure) және FibroMax - қан үлгісі мен алгоритмді пайдаланатын инвазивті емес тестілер. Сынақ нәтижелері F0 F4 сатыларына және A0 A3 сыныптарына сәйкес келеді. 2007 жылы FibroTest француз денсаулық сақтау органдарымен бауыр зақымдануын биопсиядан бұрын бірінші кезектегі диагноз ретінде расталды. Ол гепатит С асқынулары мен өлім-жітімге биопсиядан гөрі жақсы болжаушы болып табылатыны ұсынылды. FibroScan - бауырдың қаттылығын өлшеу үшін уақытша эластографияны қолданатын ультрадыбыстық аппараттың бір түрі. Оның фиброзды диагностикалау тиімділігі серологиялық маркерлерге негізделген әдістерге ұқсас. Fibroscan және Fibrotest препараттарын біріктіріп қолдану кезінде созылмалы гепатит С ауруы бар пациенттердің көпшілігінде бауыр биопсиясын алудан аулақ болу мүмкін. Hepascore - Австралияда әзірленген қан сынағы, онда келесі клиникалық және зертханалық өлшемдер біріктіріледі: жас, жынысы, билирубин, GGT, гиалурон қышқылы, альфа 2 макроглобин. Тест В, С гепатиттері бар және алкогольдік емес майлы бауыр ауруы бар науқастар үшін жарамды болып табылды. APRI (AST - тромбоциттер арақатынасы индексі) - Италиядан алынған фиброзды бағалау үшін тез биомаркер. Бұл қарапайым индекс әдеттегі зертханалық сынақтардан тұрады. Бұл сынақты денсаулық сақтау органдары растаған жоқ. Нәтижелердің 50% -ын жіктеу мүмкін емес. АРФИ гепатит С кезінде елеулі фиброзды болдырмау үшін пайдалы болуы мүмкін.