Құмдағы іздер: Әңгіме және авторлық дау

Кіріспе

"Аяқ іздері", сондай-ақ "Құмдағы аяқ іздері" деп белгілі, танымал заманауи бейнелі христиан поэмасы. Онда құмда екі жұп із көрген адам туралы баяндалады, олардың бірі Құдайға, екіншісі өзіне тиесілі. Кейбір сәттерде екі жұп із біреуге дейін кеміп кетеді; бұл Құдайдың кейіпкерді көтеріп алып кеткен кездері екендігі түсіндіріледі.

Мазмұны

Бұл танымал мәтін христиандық сенімдерге негізделген және бір адамның Құдаймен жағажайда серуендеуін баяндайды. Олар құмда екі із қалдырады. Бұл іздер спикердің өмірінің кезеңдерін көрсетеді. Екі із, әсіресе адамның өміріндегі ең қиын және үмітсіз сәттерде, біреуге тоғады. Спикер Құдайға, Ол сол уақытта Өзінің махаббатын тастап кеткен болуы керек деп ойлап, сұрақ қойғанда, Құдай былай деп түсіндіреді: "Сен сынақтар мен қиындықтар басынан өткенде, құмда тек бір ізді көргенде, мен сені көтеріп алып жүрдім".

Авторлығы мен шығу тегі

Поэманың авторлығы даулы, бірнеше адам оны өзі жазғанын алға тартады. 2008 жылы Рейчел Авив «Поэзия қоры» журналындағы мақаласында Беррелл Вебб, Мэри Стивенсон, Маргарет Фишбек Пауэрс және Кэролин Джойс Картидің мәлімдемелерін талқылайды. Сол жылы «The Washington Post» газеті Стивенсон, Пауэрс және Карти арасындағы сот ісін жариялап, «кем дегенде он екі адам» поэманың авторлығын өзіне жатқызғанын хабарлады. Авторлық құқығын ең белсенді қорғаған үш автор – Маргарет Пауэрс (туған тегі Фишбек), Кэролин Карти және Мэри Стивенсон. Пауэрс поэманы 1964 жылдың қазан айының ортасында, Канададағы Алғыс айту күні демалысында жазғанын айтады. Пауэрс авторлық құқығын бекіту үшін сотқа жүгінгендердің қатарында. Оны кейде американдық жазушы Маргарет Фишбекпен шатастырады. Пауэрс 1993 жылы өмірбаянын жариялаған. Мэри Стивенсон да шамамен 1936 жылы поэманың авторы деп есептеледі. Стивенсоннің өмірбаяны 1995 жылы жарық көрді.

Фразаның танымал қолданылуы

1970 жылдарға дейін "құмдағы іздер" тіркесі басқа да туындыларда кездесетін. Прозада ең көп қолданылатыны – ойдан шығарылған немесе фактіге негіделген оқиғалар, детективтер немесе мақалалар. Белгілі көркем туындыларға Дэниел Дефоның 1719 жылғы «Робинзон Крузо» романы және Натаниел Хоторнның «Демократиялық шолу» журналында жарияланған «Теңіз жағасындағы іздер» әңгімесі кіреді. Хоторн бұл әңгімені «Екі рет айтылған ертегілерде» қайта жариялаған, содан бері ол көп рет қайта басылды. Әңгімеде былай делінеді: «Осылайша, құмдағы іздерімізді қадағалап, табиғатымыздың қиын жолын бақылап, оған ешқашан байқалмайтындай сезімталдықпен көз жүгіртеміз. Мұндай көріністер бізді әрқашан данарақ етеді». Фактилік мәліметтерге 1926 жылы Мексиканың солтүстік шөлінде Айми Сэмпл Макферсонның ұрлануынан кейін табылған оқиға жатады. 1980 жылға дейінгі екі ғасырда, «Іздер» американдық мәдениетке енгенге дейін, көптеген кітаптар, мақалалар мен уағыздар «Құмдағы іздер» деген тақырыппен жарық көрді. Олардың кейбіреулері христиан миссионерлерінің өміріне арналған. «Іздер және тірі әндер» – 1883 жылы жарық көрген ән жазушы Франсис Ридли Хавергалдың өмірбаяны. 1839 жылы Генри Уодсворт Лонгфеллоудың «Өмір жырларында» мынадай шумақтар бар еді:

Он жыл ішінде ақынның соңғы шумағы авторлық құқығын атамай-ақ, қоғамдық пікірде қолданыла бастады, көбінесе сауатты оқырман оның шығу тегін білетіні болжалды. Кейбір жағдайларда «уақыт» сөзі жоғалып кетті, ал кейін «on» сөзі «in» сөзіне ауысқан сияқты. Джордж Уайт Мелвиллдің «Өмір мақсаты» (1876) атты туындысы, кең таралған (және плагиатталған) «Темпл Бар» журналында жарияланды. Мұндағы шумақтар сол замандағы әндер мен поэзиядағы ұқсас шумақтарға көп жағынан өте ұқсас.

Киелі кітап тарихы

5-жазба 1:31-де «Құдай сені көтеріп жүру» деген ұғым бар. 1609 жылы латын тілінен ағылшын тіліне аударылған «Дуай-Реймс» Киелі кітабының Ескі Келісімінде: «Сен көргендей, шөлде Құдай Иең сені әкесі баласын көтеріп жүргендей көтеріп алып, келген жолыңның бәрін бастап, осы жерге жеткізді» делінген. 1971 жылы «Жаңа американдық стандартты аудармада» «және шөлде сен Құдай Иеңнің сені қалай көтеріп алып кеткенін көрдің» деп аударылған. 1978 жылы жарық көрген «Жаңа халықаралық аударма» сияқты басқа да кейінгі аудармаларда да шамамен осы сөздер қолданылады.

Мүмкін 20-ғасырдан басталған

1918 жылы мормондық "Балалар досы" басылымы Лоугхедтің (автор көрсетілген, бірақ "Laughead" деп қате жазылған) туындысын қайта жариялады, бұл батыс штаттарында оның кеңінен таралуын қамтамасыз етті. Чикаго аймағының ақыны Люсиль Венекласен 1940-1950 жылдары "Чикаго Трибьюн" газетіне жиі өлеңдер жіберді; 1958 жылдың соңында газетте "Іздер" атты өлеңі жарияланды:

Мен қайғыға толы жолмен жүрдім – қараңғы, қиын, жалғыз жол, онда ешкім жоқ деп ойладым. Бірақ кенеттен айналамда жарқын сәулелер пайда болды, кеңге созылды; мен қасымда біреудің жүргенін көрдім. Бұрылып, жүріп өткен жолымды қарасам, екі жұп ізді көрдім – менікі және Құдайдың іздері. Венекласеннің өлеңі кейде газеттердегі некрологтарда пайда болар еді, көбінесе автор аты көрсетілмейтін, ал "Мен" деген сөздің орнына қайтыс болған адам туралы айтылатын. 1963 және 1964 жылдары Оңтүстік Каролина штатының "Aiken Standard and Review" газеті жиі жариялайтын авторы М. Л. Салливанның "Іздер" атты өлеңі жарық көрді. Бұл романтикалық өлең "құмдағы жалғыз іздерге" қасіреттен басталып, "құмдағы біздің іздерімізбен" аяқталады.

Алғашқы құжатталған тарихы

Поэманың кез келген нұсқасының ресми түрде даталанған ең алғашқы жарияланымдары 1978 жылдан бастап, кейіпкер мен оқиға орнының үш түрлі сипаттамасымен кездеседі. Алғашқысы 1978 жылдың шілдесінде Айова штатының шағын қалалық газетінде жарық көрген, «қарт адам» мен «тасты жолдар» суреттелген өте қысқа (алты сөйлемдік) нұсқа. Бұл туындының авторлығы көрсетілмеген, және бұл нұсқа басқа жарияланымдарда табылған жоқ. Екінші және ең толық нұсқасы 1978 жылдың қыркүйегінде «Евангелие» журналында жарық көрді. Бұл нұсқа «Карти» нұсқасына ұқсас, бірақ «Автор белгісіз (Билли Уокер ұсынған)» деп көрсетілген. Үшінші нұсқа 1978 жылдың қазан айында Калифорнияның екі газетінде пайда болды: біріншісі Оклендте, ал он екі күннен кейін Шафтерде. Бұл нұсқада «жас әйел» және «шөл даласындағы» «құмды жол» сипатталған. Бұл нұсқа кейін қайта жарияланбаған. 1979 жылы қосымша жарияланымдар болды: екі Луизиана және Миссисипи штатының шағын газеттерінде, бір католик журналында, екі кеңінен таралған газет бағаналарында, бір бүкіл ел бойынша радио бағдарламасында, екі шағын газетте қайта басылып, және бір танымал евангелисттің өмірбаянында. 1979 жылдың қаңтарында Луизиана штатының Опелуаса қаласындағы Daily World газеті Карти нұсқасының дерлік толықтай бірдейін жариялады, бірақ соңында «Сүйікті балам» деген өзгеріс енгізілді, авторлық көрсетілмеді. Наурыз айында Winona Times газеті Пауэрс сияқты «теңіз жағасында серуендеп бара жатқан қарт адам» туралы нұсқасын ұсынды. Ол «қатты қиналған және өміріндегі ең ауыр және төменгі нүктеде болған». 1979 жылдың наурыз айындағы Liguorian журналы, Киелі Құтқарушы Католик қауымының ай сайынғы басылымы, Картиден кейін толық, өзгертілмеген бірінші тұлғадағы нұсқаны жариялады, бірақ «Автор белгісіз» деп көрсетілді. Христиан теле-евангелист және колоннист Роберт Шульлер өзінің бағанасында оқырман өзіне бір оқианы жібергенін атап өтті; бағанада ұсынылған нұсқада – адам кейіпкері «саяхатшы» ретінде бейнеленген, немесе Шульлер оны қайта жазған болуы мүмкін: бұл нұсқа бағананың алғашқы ұлттық жариялануынан кейін 1979 жылдың наурыз-тамыз айларында қайта басылмады. 1979 жылдың сәуірінде Монтана штатының Havre Daily News газеті Карти нұсқасының бірінші тұлғадағы нұсқасын, аздап өзгеше тыныш белгілермен және алдыңғы сөйлемдегі «қымбатты, қымбатты баламға» сәйкес «ешқашан, ешқашан» деген өзгеріспен жариялады. Жергілікті апталық бағананың авторы оны «Пол Харви радиода айтқан кезде алғаш естіген» досы бергенін айтты. Тыңдаушы оны жадтан көшіріп алған ба, әлде Харви мырзадан немесе басқа біреуден жазып алған ба белгісіз. Харвидің күнделікті радио хабарлары мен пікірлерінің жазбалары мен транскрипциялары сақталмаған. 1979 жылдың шілдесінде Havre оқиғасының мәтіндік көшірмесі Напа мемлекеттік ауруханасы шығарған шағын, тұтқындар шығарған жаңалықтарда жарық көрді. 1979 жылдың шілдесінде кеңес беруші колонканың авторы Энн Ландерс Стивенсон нұсқасының дәл көшірмесін жариялады. Бұл бағанға еңбекті ұсынған тілші «жылдар бойы» оның жарық көзі туралы қосымша түсініксіз, жыртылған көшірмесін алып жүретінін айтады. Ол 1982 жылдың ақпан айының соңында оқырмандардың сұранысына жауап ретінде бұл туындыны қайта басып шығарды және ол Reader's Digest журналында да жарияланғандығын атап өтті. 1982 жылы қайта басылған басылымда «Мен сені ешқашан тастамаймын» деген жаңа сөз тіркесі қосылды. 1979 жылы христиан телехабаршысы Джерри Фалвеллдің өмірбаянында «Джерри Фалвелл: Құдайға құштарлық» деген бөлім «бір адам армандады» деген кеңейтілген нұсқамен басталды. Юморист және колоннист Эрма Бомбек 1980 жылдың шілдесінде Стивенсон нұсқасының қысқартылған нұсқасын жариялады. 1980 жылы АҚШ президенттік сайлау науқаны кезінде Рональд Рейган «Аяқ іздері» деген сөздің түрін қолданды, ол өзін адам ретінде, тамыз айында Техас штатының Даллас қаласында евангелистік көшбасшыларға сөйлеген сөзінде соңғы жол ретінде қолданды. Президент Рейган 1981 жылдың 5 ақпанында жыл сайынғы Ұлттық дұғалық ертеңгілікте сөйлеген сөзінде «Аяқ іздерін» тағы да қолданды. Бұл нұсқалар Стивенсонның сөздерін қайталау болып көрінеді. «Дәрігерлік колонка» «Қымбатты Эбби» 1981 жылдың соңында «Автор белгісіз» деп аталатын Карти нұсқасын жариялады.

The earliest known formally dated publications of any variants of the poem are from 1978, with three different descriptions of the person and also the setting. The first to appear in July 1978, in a small Iowa town newspaper, is a very concise (six sentence) version featuring an "elderly man" and "rocky roads". There is no attribution for this piece, and this version does not seem to have appeared in any other publication. The second and most complete early appearance was in a September 1978 issue of Evangel, a semi monthly Church of God publication. This version is similar to the "Carty" version but is credited to "Author Unknown—(Submitted by Billy Walker)". A third version appeared in October 1978, in two California papers, first in Oakland and twelve days later in Shafter, with a "young woman" and a "sandy pathway" in a "desert wilderness". This version does not appear to have re emerged later. In 1979, additional appearances occurred: two in small Louisiana and Mississippi newspapers, one in a Catholic journal, two in widely syndicated newspapers columns, one on a nationwide radio program and reprinted by two small papers, and one in a prominent evangelist's biography. In January 1979, the Opelousas, Louisiana, Daily World published a near exact Carty version but with a "My dear child" mutation at the end, and no attribution. In March, the Winona Times presented a Powers like version with "a certain elderly man walking along a sea shore" where "Out of the waves shot rays of light, mystic and wonderful that played across the sky illuminating scenes from his life". He was "sorely troubled and his life had been at its saddest and lowest ebb." The March 1979 issue of Liguorian, a monthly publication of the Catholic Congregation of the Most Holy Redeemer, published a complete, nearly unmodified first person version following Carty, but attributed to "Author Unknown". Christian televangelist and columnist Robert Schuller noted in his column that a reader had sent him a story; it is unclear whether the version presented in the column—which casts a "pilgrim" as the human character—was used verbatim or was rewritten by Schuller: this particular version has not been re published after the column's original nationwide publication during March–August, 1979. In April 1979, the Havre Daily News in Montana published a variant of the Carty version told in first person with slightly different punctuation and a "never, never" alteration to match the "precious, precious child" of the previous sentence. The author of the local weekly column noted that it had been supplied by a friend who had "first heard [it] when Paul Harvey quoted it on his radio program." It is unknown whether the listener had copied it down from memory or received a written version from Mr. Harvey or elsewhere. No recordings or transcriptions of Mr. Harvey's daily radio news and commentary broadcasts are known to have survived. A verbatim copy of the Havre instance ran in a small, inmate produced newsletter published by the Napa State Hospital, in July 1979. Advice columnist Ann Landers published an exact copy of the Stevenson version in July 1979. The column indicates that the correspondent who provided the work, claims to have carried a tattered copy around "for years" with no further explanation of its publication source. She printed the piece again in late February 1982 in response to reader demand and noted that it had also appeared in Reader's Digest. The 1982 republication added a novel phrase "I would never desert you". Christian televangelist Jerry Falwell's 1979 biography, Jerry Falwell: Aflame for God, opens a chapter with an expanded "a man dreamed" version. Humorist and columnist Erma Bombeck published a condensed version of Stevenson's variant in July 1980. During the 1980 United States presidential campaign, Ronald Reagan used a variant of "Footprints", with himself as the human, as the closing lines in an August speech to evangelical leaders in Dallas, Texas. President Reagan used "Footprints" again in a speech at the annual National Prayer Breakfast on February 5, 1981. These versions appear to be Stevenson paraphrases. Advice columnist "Dear Abby" ran a Carty version attributed to "Author Unknown" in late 1981.

Ықпал

1983 жылы Кристи Лейн «Footprints in the Sand» атты өлеңге негізделген кантри-госпел әнін шығарды. Ән Billboard Country чартында 64-орынға, ал АҚШ-тың христиандық чартында 30-орынға жетті. 1983 жылғы «Жүрек таңдауы» телефильмі басты кейіпкер Жан Донованның Пауэрс/Карти өлеңінің қысқартылған нұсқасын жатқа айтуымен аяқталады. 1984 жылы Кен Браун өлеңнің рифмаланған және ритмдік нұсқасын жариялады, бұл қазіргі кезде кең таралған еркін стильдегі нұсқалардан өзгеше. 1994 жылы ағылшын әншісі Крис де Бург өлеңнің мазмұнын «Snows of New York» әніндегі төртінші шумақ ретінде «This Way Up» альбомына енгізді: Менің арманымда сенімен бірге жағажайға бардық / Теңіз жағасында іздер қалдырдық / Ал құмда бір ғана іздер болғанда / Мені сен көтеріп алып жүрдің. Пер Магнуссон, Дэвид Кройгер, Ричард Пейдж және Саймон Коуэлл өлеңге негізделген «Footprints in the Sand» әнін жазды, оны Леона Льюис орындады. Бұл ән Льюистің тұңғыш альбомы «Spirit»-ке енді. «Footprints in the Sand» 2008 жылы BBC-нің екі жылдық қайырымдылық жобасы Sport Relief-тің ресми әні болды. Dancehall/Reggae тобы T.O.K. өлеңнен шабыттанған «Footprints» әнін жазды. Өлең 1993 жылғы «This Leaden Pall» альбомынан Half Man Half Biscuit тобының «Footprints» әнінде пародияланды. Ән ішінде Иеміз, құмда бір ғана іздердің болуын былай түсіндіреді: «Сын сағаттарыңда және қиындықтарда, тек бір іздерді көрген кезде, Мен сол кезде «Жас жігіттерге бастау» бағдарламасында болғанмын!» Өлең 2003 жылы шыққан «Beg For Mercy» альбомындағы G Unit тобының «Footprints» әніне шабыт берді және оның қосымша тақырыбы болды. 2006 жылғы H2O: Footprints in the Sand ойыны өлеңді өзінің негізгі мотиві ретінде пайдаланды. Өлеңнің жапон тіліндегі аудармасы 2010 жылғы «Wonderful Everyday» ойынының «Jabberwocky 2» тарауында оқылады. Өлең 2009 жылғы 3 маусымда Air France 447 рейсіне арналған еске алу рәсімінде қолданылды. 2016 жылы өлеңнен шабыттанған үлкен мүсін Техас штатының Карфаген қаласындағы Пиппен мемориалдық саябағына орнатылды. Канье Уэст 2016 жылғы «Saint Pablo» әнінде бұл өлеңге сілтеме жасады.

In 1983, Cristy Lane released a country gospel song based on the poem called "Footprints in the Sand". The song peaked at No. 64 on the Billboard Country chart and No. 30 on the U. S. Christian chart. The 1983 television movie Choices of the Heart closes with lead character Jean Donovan reciting a condensed version of Powers/Carty. In 1984, Ken Brown published a version of the poem in rhyme and rhythm as opposed to the more commonly known free form versions popular today. In 1994, English singer Chris de Burgh included a summary of the poem as the fourth stanza in his song "Snows of New York" in the album This Way Up: In my dream we walked, you and I to the shore / Leaving footprints by the sea / And when there was just one set of prints in the sand / That was when you carried me. Per Magnusson, David Kreuger, Richard Page, and Simon Cowell wrote a song based on the poem, called "Footprints in the Sand", which was recorded by Leona Lewis. It appears on Lewis's debut album Spirit. "Footprints in the Sand" became the official theme of the 2008 version of biennial charity programme Sport Relief, by the BBC. Another song inspired by the poem called "Footprints" was recorded by Dancehall/Reggae group T. O. K.

The poem is parodied in the Half Man Half Biscuit song "Footprints", off the 1993 album This Leaden Pall. In the song, the Lord explains the fact that there is only one set of footprints this way: "During your times of trial and suffering, when you see only one set of footprints, that must have been when I was appearing on . Junior Kick Start!" The poem was also the inspiration and chorus for the G Unit song "Footprints", from their 2003 debut album "Beg For Mercy". The 2006 eroge H2O: Footprints in the Sand uses this poem as its central motif. A Japanese translation of this poem is also recited in the Jabberwocky 2 chapter of the 2010 eroge Wonderful Everyday. The poem was used in the memorial service for Air France Flight 447 on 3 June 2009. In 2016, a larger than life sculpture inspired by the poem was installed at Pippen Memorial Park in Carthage, Texas. Kanye West referenced this poem in his 2016 song “Saint Pablo.”