Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Оңтүстік Африкалық хореограф Джон Сирил Кранко (15 тамыз 1927 – 26 маусым 1973) – Корольдік балет және Штутгарт балетінің балет бишісі және хореографы болған.
South African choreographer
John Cyril Cranko (15 August 1927 – 26 June 1973) was a South African ballet dancer and choreographer with the Royal Ballet and the Stuttgart Ballet.
Ерте өмір
Кранко Оңтүстік Африка Одағының Трансвааль провинциясындағы Рустенбургте Герберт пен Грейс Кранконың отбасында дүниеге келді. Бала кезінде ол шығармашылық қабілетін дамыту үшін қуыршақтарды көрсету арқылы ойын-сауықтар ұйымдастыратын. Кранконың балетке алғашқы жаттығуларын Кейптаундағы Кейптаун университетінің балет мектебінің жетекші оңтүстікафрикалық балет мұғалімі және директоры Дулси Хауэс жүргізді. 1945 жылы ол өзінің алғашқы хореографиялық жұмысын (Стравинскийдің "Солдат тарихынан" сюитасын пайдаланып) Кейптаун балет клубы үшін жасады. 1946 жылы ол Лондонға көшіп, Садлер Веллс балет мектебінде (кейіннен Корольдік балет деп аталды) оқыды және 1947 жылдың қараша айында Садлер Веллс балетінің құрамында алғашқы рөлін орындады.
Cranko was born to Herbert and Grace Cranko in Rustenburg in the former province of Transvaal, Union of South Africa. As a child, he would put on puppet shows as a creative outlet. Cranko received his early ballet training in Cape Town under the leading South African ballet teacher and director, Dulcie Howes, of the University of Cape Town Ballet School. In 1945 he choreographed his first work (using Stravinsky's Suite from L'Histoire du soldat) for the Cape Town Ballet Club. He moved to London, studying with the Sadler's Wells Ballet School (later called the Royal Ballet) in 1946 and dancing his first role with the Sadler's Wells Ballet in November 1947.
Лондон
Кранко 1949 жылдың шілдесінде Дублиндегі Гайти театрында қойылған «Sea Change» жобасы бойынша суретші Джон Пайпермен бірлесіп жұмыс істеді. Олар 1952 жылы Хенлидегі Кенттон театрында балет маусымын ұйымдастырды және 1953 жылдың 3 наурызында ашылған «The Shadow» балеті үшін Садлер Уэллс балетімен қайтадан ынтымақтасты. Бұл кезең Кранконың мансабында бишіліктен толық уақытты хореографқа айналуымен белгіленді, оның Садлер Уэллс балеті үшін соңғы қойылымы 1950 жылдың сәуірінде өтті. 23 жасында ол Садлер Уэллс Театр Балетінің 1950–1951 жылғы маусымында резидент-хореограф болып тағайындалды. Компанияның 1951 жылғы Ұлыбритания фестивалі маусымы үшін Кранко Ричард Арнеллдің музыкасына «дивертисменттермен пантомина» деп сипатталған «Гарлекин» хореографиясын жасады, сондай-ақ Артур Салливанның музыкасына (авторлық құқығынан жаңа ғана шыққан) дирижер Чарльз Маккеррас қойған «Ананас Poll» комедиялық балетын қойды. Кранко 1955 жылдың желтоқсанында Лондонда ашылып, келесі наурыз айында Вест-Эндтегі Сент-Мартин театрына көшірілген және 223 қойылымға созылған «Кранкс» музыкалық ревюын жазып, дамытты. Джон Аддисонның музыкасына әншілер Энтони Ньюли, Энни Росс, Хью Брайант және биші Гилберт Вернон қатысты; ол Бродвейдегі Бижу театрына көшірілді. Оригиналды актерлік құрамның CD-сі шығарылды. Кранко «Кранкс» форматын «New Cranks» жаңа ревюымен жалғастырды, ол 1960 жылдың 26 сәуірінде Дэвид Лидің музыкасымен және Гиллиан Линн, Кэрол Шелли және Бернард Крипбинс сияқты актерлердің қатысуымен Хаммерсмиттегі Лирик театрында ашылды, бірақ ол бірдей әсерге ие бола алмады. Келесі жылы Ковент-Гарденде Лондондағы тұңғыш көрсетілімінде Кранко режиссерлыққа шақырылмады, ал сэр Джон Джилгуд шақырылды.
Cranko collaborated with the designer John Piper on Sea Change, performed at the Gaiety Theatre, Dublin, in July 1949. They created a season of ballet at the Kenton Theatre, Henley, in 1952 and collaborated again for Sadler's Wells Ballet on The Shadow, which opened on 3 March 1953. This period marked a transition in Cranko's career from dancer to full time choreographer, with his last performance for the Sadler's Wells Ballet taking place in April 1950. At 23 years of age, he was appointed as resident choreographer for Sadler's Wells Theatre Ballet's 1950–51 season. For the company's Festival of Britain season in 1951 Cranko choreographed Harlequin in April, a "pantomine [sic] with divertissements" to music by Richard Arnell, as well as the comic ballet Pineapple Poll, to the music of Arthur Sullivan (newly out of copyright) arranged by the conductor Charles Mackerras. Cranko wrote and developed a musical revue Cranks, which opened in London in December 1955, moved to St Martin's Theatre in the West End the following March, and ran for 223 performances. With music by John Addison, its cast of four featured the singers Anthony Newley, Annie Ross, Hugh Bryant and the dancer Gilbert Vernon; it transferred to Broadway at the Bijou Theatre. An original cast CD has been released. Cranko followed the format of Cranks with a new revue New Cranks opening at the Lyric Theatre Hammersmith on 26 April 1960 with music by David Lee and a cast including Gillian Lynne, Carole Shelley and Bernard Cribbins, but it failed to have the same impact. When the work had its London premiere the following year at Covent Garden, Cranko was not invited to direct, and Sir John Gielgud was brought in.
Штутгарт
Гомосексуалды әрекеттері үшін қудаланғаннан кейін Кранко Ұлыбританиядан Штутгартқа кетіп, 1961 жылы Штутгарт балетінің директоры болып тағайындалды. Кранконың ұсынысымен компания 1971 жылы жеке балет мектебін ашты; ол 1974 жылы оның құрметіне Джон Кранко мектебі деп аталды. Оның ассистенті және хореологы Георжетта Цингиридес оның туындыларын Бенеш жүйесімен сақтап қалды.
Prosecuted for homosexual activity, Cranko left the UK for Stuttgart, and in 1961 was appointed director of the Stuttgart Ballet, At Cranko's instigation the company established its own ballet school in 1971; it was renamed the John Cranko Schule in his honour in 1974. His assistant and choreologist Georgette Tsinguirides preserved his works in Benesh Movement Notation.
Өлім және мұра
1973 жылы Филадельфиядан Штутгартқа трансатлантикалық чартерлік рейсінде ұйқы таблеткасына аллергиялық реакциядан Кранко тамыққа біте қалып қайтыс болды. Бұл оқиға компания Филадельфиядағы Музыка академиясында АҚШ бойынша сәтті гастрольді аяқтағаннан кейін екі күн өткен соң орын алды. Рейс Дублинде шұғыл түрде қонды, ал Кранко ауруханаға жеткен кезде қайтыс болды. Оның анасы Грейс, Герберттен ажырасқан және сол кезде Родезияда тұрған, оның өлімі туралы радиодан естіді. Кранко Штутгарттағы Жалғыздық сарайының жанындағы кішкентай зиратқа жерленді. 2007 жылы Штутгарт балеті Кранконың 80 жылдығын Кранко фестивалімен тойлады. Глен Тетлидің "Волонтерлер" балеті оның естелігіне арналды. 1975 жылы құрылған Штутгарттағы Джон Кранко қоғамы балет және Кранконың шығармашылығы туралы білімді таратумен, қойылымдарды және дарынды бишілерді қолдаумен айналысады, сондай-ақ жыл сайын Джон Кранко сыйлығын табыс етеді.
In 1973, Cranko choked to death after suffering an allergic reaction to a sleeping pill he took during a transatlantic charter flight from Philadelphia to Stuttgart, two days after the company completed a successful tour of the United States at the Academy of Music in Philadelphia. The flight made an emergency landing in Dublin where Cranko was pronounced dead upon arrival at a hospital. His mother, Grace, who was divorced from Herbert and lived in what was then Rhodesia, learned of his death from a radio broadcast. Cranko was buried at a small cemetery near Castle Solitude in Stuttgart. In 2007, the Stuttgart Ballet celebrated what would have been Cranko's 80th birthday with the Cranko Festival. The ballet Voluntaries by Glen Tetley was created in his memory. The John Cranko Society in Stuttgart, founded in 1975, promotes knowledge of ballet and Cranko's work, supports performances and talented dancers, and every year presents the John Cranko Award.