Кіріспе

Жапон суретшісі және жазушысы (1926–1997)

Шиньичи Хоши (星 新一 Хоши Шинъичи, 6 қыркүйек 1926 – 30 желтоқсан 1997) – жапон романы мен ғылыми фантастика жазушысы. Ол "өте қысқа" ғылыми фантастикалық әңгімелерімен танымал, көбінесе үш немесе төрт беттен аспайтын, оның ішінде 1000-нан астам әңгіме бар. Ол детективтер де жазды және 1968 жылы "Мосо Гинко" ("Сансару Банкі") үшін Жапонияның детектив жазушыларының сыйлығын жеңіп алды. Оның "Бокко-чан" ("Мисс Бокко") атты әңгімесінің бірі ағылшын тіліне аударылып, 1963 жылғы маусымда "Magazine of Fantasy and Science Fiction" журналында жарияланды. Ағылшын тіліне аударылған кітаптарының ішінде "There Was a Knock" (Есік қақты) – 15 әңгімеден тұратын жинақ және "The Spiteful Planet and Other Stories" ("Ашулы планета және басқа әңгімелер") бар. Оның досы Осаму Тедзука 1967 жылы өндірген манга және аниме сериясы "Amazing 3" кейіпкерінің есімін оның есімімен атады. Оның әкесі Ичи Хоши (星一 Хоши Ичи) – Хоши фармацевтикалық университетінің және Хоши фармацевтикалық компаниясының негізін қалаушы. Оның анасының әжесі Кимико Коганеи – Мори Огайдың қарындасы болған. Шиньичидің есімі – оның әкесінің "мейірімділік бастысы" (親切第一 shinsetsu daiichi) деген ұранының қысқартылған түрі. Әкесінің қайтысынан кейін ол қысқа мерзімге Хоши фармацевтикалық компаниясының президенті болып қызмет етті. Ол қызмет еткен кезде Хоши фармацевтикалық компаниясы Токио қор биржасының бірінші секциясына тіркелген болатын.

Ерте өмір

Шиничи Токиодағы Хонго ауданында (東京市本郷区) немесе қазіргі Хонкомагомеде (東京市本駒込) дүниеге келген. 1945 жылға дейін Хонгода үйі бар анасының ата-анасымен бірге тұрған. Оның әкесі, Йошикио Коганей (小金井良精), Императорлық университеттің медицина мектебінің анатомы және президенті болса, анасы Кимико Коганей (小金井喜美子) – Мори Огайдың кіші қарындасы еді. Токиодағы әйелдер жоғары нормалық мектебіне (қазіргі Очаномидзу университетінің бастауыш мектебі) қабылданып, кейін Токио нормалық мектебіне (қазіргі Цукуба университетіне қарасты орта мектеп және жоғары мектеп) оқуға түсті. 1941 жылы АҚШ Екінші дүниежүзілік соғысқа қатысып, Жапонияның жауына айналды. Осының салдарынан ағылшын тілі жау тілі саналды. Шиничи ағылшын тілі жоғары сыныпқа түсу емтиханынан шығарылуы мүмкін екенін түсініп, оған қызығуын тоқтатты және басқа пәндерге күш салды. Төрт сыныпты сәтті аяқтағаннан кейін, тіпті біреуін өткізіп жіберді (бұрын Жапонияда орта мектеп 5 жылдық болған), ол Императорлық Токио жоғары мектебіне қабылданып, көптеген адамдар оны гений деп атады. Бірақ соғыстан кейін ол өзінің біліміндегі кемшіліктерді толтыру үшін жеке ағылшын тілінің жетекшісін жалдады. Оның ағылшын тілін білмеуі оған қиындықтар тудырғаны болжамдалады. Шиничи 16 жасқа келгенде Токио жоғары мектебінің жатақханасында бір жыл тұрды. Жақын достары осы кезді әдемі естелік ретінде сақтайды. Ал Шиничи жатақханадағы өмірді қиын деп сипаттады: "Бұл қорқынышты еді. Күнде ұйықтамас бұрын осы туралы ойласам, басым ауырады", - деді ол. "Мен келген соң көп ұзамай мектепте әскериленген атмосфера барын байқадым, мұғалімдер ғана емес, оқушылар да солай болды. Мен сол жерде өткізген әр секундтан жирендім". Мұндай сезімдердің себебі соғысқа дейінгі және соғыс ортасындағы өмірдің өзгешелігі және Шиничидің 2 жылда жоғары мектепті бітіргені болды. Осылайша, ол 21 жасында университетті бітірді, бұл қалыпты жастан бір жас кіші.

Университет және аспирантура

1948 жылы Хоши Токио университетінің ауыл шаруашылығы химиясы кафедрасын бітірді. Оның дипломдық жұмысы қатты пенициллиннің өсірілуіне арналған болды. Жоғары лауазымды мемлекеттік қызметкерлерге қабылдау емтиханын тапсырғанына қарамастан, оған жұмыс ұсынылмады. Одан әрі, мемлекеттік қызметкерлерді жақтырмайтын әкесі оның емтихан тапсырғанын біліп, Шиничиті қатты сөккен. Сондықтан ол Токио университетінің аспирантурасына түсті, онда Киничиро Сакагучидің (坂口謹一郎) жетекшілігімен ауыл шаруашылығы химиясын оқыды және сұйық ортада крахмалды ыдырататын амилаза ферментін өндірді. 1950 жылы аспирантураның бірінші семестрін аяқтады. Оның магистрлік диссертациясы "Аспергилл туысына жататын саңырауқұлақтарда суға батырып амилаза өндірісін зерттеу" тақырыбында болды. 1949 жылы оның "Түлкіге арналған" атты тұңғыш қысқа әңгімесі "Линдин айлық есебі" доджиншиінде жарияланды.

Hoshi Pharmaceutical компаниясы

1951 жылы әкесі күрт қайтыс болғандықтан Хоши аспирантураны тастап, әкесінің компаниясын басқаруға мәжбүр болды. Сол кезде "Хоши Фармацевтика" компаниясы қиын жағдайда еді. Хоши компания банкротқа ұшырап, Йонетаро Отаниге (大谷米太郎) берілгенге дейін жағдайды түзетуге тырысты. Осы кезеңде Хоши ауруханаға түсіп, қатты күйзеліске ұшырады және кейін: "Мен өткен бірнеше жылды есімде сақтағым келмейді. Олардың бәрі менің қоғамнан шеттенуіме себеп болды", – деді. Компанияны босатып алғаннан кейін, ол аурухана төсегінде Рей Брэдберидің "Марс жылнамасын" оқып, терең әсер алды. Ол осыдай кездейсоқ оқу болмағанда, ғылыми-фантастика саласында мансап қумас еді дейді. Күнделікті өмірдің қатал шындықтарынан жалыққан ол "ұшатын тарелкалар" деген керемет идеяға уысып кетті. Ол жақын жердегі "Ұшатын тарелкаларды зерттеу тобының" мүшесі болды. Топтың басқа белгілі мүшелері Юкио Мисима (三島由紀夫) және Шинтаро Ишихара (石原慎太郎) еді. Компанияны жоғалтқаннан кейін, ол әдебиеттегі дебютіне дейін жұмыссыз қалды. Осы уақыт аралығында Хоши "Хоши Фармацевтикалық университетінің" жартылай штатты директоры болып, айына 100 000 иен (инфляцияға орай түзетілмеген) табыс тапты, бұл төлемдерді жасауды қиындатып, оны кедейлікке жеткізді.