Кіріспе

Собрарбе – Испанияның Арагон аймағының бір бөлігі. Ол Испанияның Арагон автономды облысының құрамындағы Уэска провинциясының солтүстік жағында орналасқан. Көптеген жергілікті тұрғындары арагон тілінде, жергілікті атауымен "фабла" деп белгілі тілде сөйлейді. Әкімшілік орталығы – Болтаня, ал экономикалық даму орталығы – Аинса.

Тарих

Собрарбе – Марка Испанияның христиан княздықтарының бірі, тегі белгісіз. Аңыз бойынша, Собрарбе патшалығы болған, онда ағаш үстінде крест пайда болған («Supra Arbore» деген сөзден). Ол Арагон графтығының құрамына кірді, бірақ 9-ғасырдың басында Сарагосаның губернаторы Амрус ибн Юсуф бес жылға оны басып алды, бірақ ол қайтыс болғаннан кейін қайта тартып алынды. 10-ғасырдың басында Собрарбе Рибагорза графтығымен Рибагорзаның Бернар I-інің Арагонның Тода Галиндесіне, Галиндо Азнарез II-нің қызына үйленуі арқылы біріктірілді. Дегенмен, 10-ғасырдың соңы мен 11-ғасырдың басында оңтүстіктен жасалған шабуылдар оны дезорганизацияға және халық азаюына алып келді, және қысқа мерзімге мұсылман билігіне қарады. Бұл Памплонаның Санчо Ұлысымен өзгертілді, ол 1015 жылы аймақты қайта басып алып, келесі жылдары Рибагорзаға да билігін кеңейтті. Кез келген мұрагерлік құқық болса, ол кейіннен Рибагорза графтарының мұрагері, Кастилияның Муниадонасы арқылы Санчоға жетті. Санчо біріктірілген аймақтарды бөліп, үшінші ұлы Гонзалоға Собрарбе және Рибагорза графтықтарын берді. Гонзало 1038 жылы қайтыс болғаннан кейін, оның заңды емес ағасы Рамиро I Арагон Собрарбе мен Рибагорзаны өзіне қаратып, Арагон Корольдігінің ядросын құрды.

Собрарбе геопаркі

Собрарбе аймағының барлық аумағы "Собрарбе геопаркі" деп аталады, ол өзінің ерекше геологиялық мұрасы, білім беру бағдарламалары мен жобалары, сондай-ақ геотуризмді дамытуының арқасында 2004 жылдан бастап Еуропалық Геопарктер желісіне, ал 2006 жылдан бастап Бүкіләлемдік Геопарктер желісіне мүше болып табылады.