Кіріспе
Англияның географиялық ерекшеліктері Англия Ұлыбритания аралының орталық және оңтүстік екі үштен бір бөлігін қамтиды, сонымен қатар көптеген кіші аралдар бар, олардың ең үлкені Уайт аралы. Англияның солтүстігінде Шотландия, батысында Уэльс орналасқан. Ол Ұлыбританияның басқа бөліктеріне қарағанда континенттік Еуропаға жақын орналасқан, Франциядан тек теңіз саңылауы, ағылшын арнасы бөлінеді. Англия мен Еуропаны тікелей байланыстыратын каналдың Folkestone маңындағы туннелі. Ағылшын-француз шекарасы туннельдің жартысында орналасқан. Англияның басым бөлігі - төменгі төбелер мен жазықтар, солтүстік пен батыста - биік жерлер мен таулы жерлер. Солтүстік таулық аймақтарда Пэнниндер, шығыс пен батысты бөліп тұратын таулық тізбегі, елдегі ең биік таулар орналасқан көлдер ауданы, ағылшын-шотланд шекарасындағы Шевиот таулары және Солтүстік теңізге жақын Солтүстік Йорк Моорлары бар. Батыстағы биік жерлерге оңтүстік-батыстағы Дартмур мен Эксмор және Уэльске жақын Шропшир төбелері жатады. Жер бедерінің типтерін бөліп тұратын шамамен сызық көбінесе Tees Exe сызығымен көрсетіледі. Сол сызықтың оңтүстігінде, Шығыс Англия мен Фенс сияқты жазық жердің үлкен аймақтары бар, бірақ төбелі аймақтарда Котсволдс, Чилтернс, Солтүстік және Оңтүстік Даунс бар. Англиядағы ең үлкен табиғи порт - оңтүстік орталық жағалаудағы Пулде. Кейбіреулер оны әлемдегі екінші ірі порт деп санайды, Австралиядағы Сиднейден кейін, бұл факт таласқа ұшыраса да (басқа ірі табиғи порттардың тізімі үшін порттарды қараңыз).
England comprises most of the central and southern two thirds of the island of Great Britain, in addition to a number of small islands of which the largest is the Isle of Wight. England is bordered to the north by Scotland and to the west by Wales. It is closer to continental Europe than any other part of mainland Britain, divided from France only by a sea gap, the English Channel. The Channel Tunnel, near Folkestone, directly links England to mainland Europe. The English/French border is halfway along the tunnel. Most of England consists of low hills and plains, with upland and mountainous terrain in the north and west. Uplands in the north include the Pennines, an upland chain dividing east and west, the Lake District, containing the highest mountains in the country, the Cheviot Hills across the Anglo Scottish border, and the North York Moors near the North Sea. Uplands in the west include Dartmoor and Exmoor in the south west and the Shropshire Hills near Wales. The approximate dividing line between terrain types is often indicated by the Tees–Exe line. To the south of that line, there are larger areas of flatter land, including East Anglia and the Fens, although hilly areas include the Cotswolds, the Chilterns, and the North and South Downs. The largest natural harbour in England is at Poole, on the south central coast. Some regard it as the second largest harbour in the world, after Sydney, Australia, although this fact is disputed (see harbours for a list of other large natural harbours).
Климат
Англия 19712000 Англияда ең төменгі температура -26.1 °C (-15.0 °F) 1982 жылы 10 қаңтарда Шропширдің Эдгмонд қаласында тіркелген. Оңтүстік-батыс Англияның климаты Англияның қалған бөлігінен ерекше және біршама жұмсақ. Онда егін, гүлдер мен өсімдіктер Англия мен Ұлыбританияның қалған жерлеріне қарағанда ертерек өсіріледі. Англия негізінен 8 -ші аймақта орналасқан, бірақ Пеннин және Кумбриан таулары 7 -ші аймақта орналасқан, ал оңтүстік-батыстағы Англия, Ирланд теңізінің жағалауы, Оңтүстік жағалау және Лондон 9 -шы жылы аймақта орналасқан. Силли аралдары деп аталатын өте кішкентай аймақ Британ аралдарындағы ең жылы аймақта орналасқан, бұл субтропиктік аймаққа жақын 10-аймақ.
Топография, таулар мен төбелер
Англия, әдетте, Ұлыбританияның қалған бөлігінен төмен және тегіс, бірақ оның екі негізгі бөлінісі бар: оңтүстік, шығыс және ортадағы жазық жерлер және солтүстік пен батыстағы бұршақ және биік жерлер. Шығыс Англия - Англияның ең төменгі аймағы, биік төбелері немесе таулары жоқ және Англияның ең төменгі аймағы Фенс аймағын қамтиды. Англияның ең биік аймағы - Солтүстік-Батыс, онда Англияның ең биік төбелері мен таулары, оның ішінде ең биік Скафелл Пайк бар. Англияда тау ресми түрде 600 метрден жоғары жер деп анықталады, сондықтан олардың көпшілігі Солтүстік Англияға жатады. Англиядағы кейбір төбелер мен тау тізбектері: Көл ауданы (Кумбрий таулары) Англиядағы ең биік таулар, Скафелл Пайк бар. Шевиот таулары кейде Шотландиядағы Оңтүстік биік жерлердің немесе Пенниндердің кеңейтілуі ретінде қарастырылады. Шекаралық Моорлар мен Орман Шевиот тауларының оңтүстігіндегі биік жерлер. Солтүстік Англияның көп бөлігін сипаттайтын Пэнниндар, оларды көбінесе "Англияның арқауы" деп атайды. Пик округінің Англияның орталық және солтүстік бөлігіндегі Пенниннің оңтүстік шетін құрайтын биікті жерлері. Оңтүстік Пенниндер аймағы - Пик округінің, Боуленд орманы мен Йоркшир доласының арасындағы оңтүстік Пенниндер аймағы. Боуленд орманы - Ланкаширдегі Пенниннің батыс бағыты. Йоркшир Дойлз - Солтүстік Пенниннің таулы аймағы. Солтүстік Пенниннің солтүстік шетін құрайтын биік жерлері. Хаугилл Феллс - Камбриядағы көлі ауданы мен Йоркшир Дольс аралығындағы биік жерлер. Ортон Феллс - Камбриядағы көлі мен Едем аңғарының арасындағы биік жерлер. Солтүстік Йорк Моорс - Солтүстік теңіздің маңындағы төбелер мен могильниктер аумағы. Эксмоор - Бристоль арнасының маңындағы биік жерлер. Дартмур - Девонның орталығында орналасқан биік жерлер. Cotswolds - бұл ағылшынның әдеттегі және стереотиптік ауылдық аймағы. Чилтернс - төменгі төбелердің жиынтығы. Оңтүстік Даунс - ағылшын теңізінің оңтүстік жағалауындағы ақ жарларды құрайтын ағылшын арнасына жақын төменгі төбелер. Шропшир таулары Уэльске жақын биік жерлер.
Lake District (Cumbrian Mountains) – the highest mountains in England, containing Scafell Pike. Cheviot Hills – sometimes considered as an extension of either the Southern Uplands in Scotland or the Pennines. Border Moors and Forests – uplands to the south of the Cheviot Hills. The Pennines which characterise much of Northern England and are often dubbed "the backbone of England". The Peak District – uplands forming the southern end of the Pennines in central and northern England. South Pennines area of the southern Pennines between the Peak District, Forest of Bowland and Yorkshire Dales. Forest of Bowland a western spur of the Pennines in Lancashire. Yorkshire Dales – an upland area of the northern Pennines. North Pennines uplands forming the northern end of the Pennines. Howgill Fells uplands in Cumbria between the Lake District and Yorkshire Dales. Orton Fells uplands in Cumbria between the Lake District and Eden Valley. North York Moors – an area of hills and moorlands beside the North Sea. Exmoor – uplands beside the Bristol Channel. Dartmoor – an area of uplands in the heart of Devon. The Cotswolds – a quintessentially and stereotypical English rural area. Chilterns – a collection of low hills. South Downs – low hills close to the English Channel which form the white cliffs of the English South Coast. Shropshire Hills – uplands near Wales.
Қалалар
Қалалық биіктігі ең жоғары қалалар Шеффилд, Брэдфорд, Стoк ан Трент және Бирмингем. Теңіз деңгейіне жақын орналасқан төмен орналасқан қалаларға Лондон, Ливерпуль, Норвич және Йорк жатады.
Өзендер
Англиядағы ең ұзын өзен - Северн өзені, оның бастауы Уэльсте, Англияға Vyrnwy өзенінің құйылуынан басталады және Бристоль каналына құяды. Англиядағы ең ұзын өзен - Темза өзені ағып өтеді ағылшын және британдық астанасы Лондон. Йорк және Фенс аңғарларында Англияның көптеген үлкен өзендері орналасқан.
Ең ірі көлдер мен су қоймалары
Ұлыбританиядағы ең үлкен мемлекет болғанымен, Англияда үлкен көлдер жоқ, оның бұрынғы ылғалды жерлерінің көбі орта ғасырларда сусыздалды. Оның ең үлкен көлдерінің көбісі Солтүстік Англияның Камбрия аймағындағы Лаке округінде орналасқан. + Англияның ең үлкен көлдері LakeArea1Windermere5.69 шаршы миль (15 км2) 2Kielder Reservoir3.86 шаршы миль (10 км2) 3Ullswater3.44 шаршы миль (9 км2) 4Bassenthwaite Lake2.06 шаршы миль (5 км2) 5Derwent Water2.06 шаршы миль (5 км2)
Жерді пайдалану
Англияның жалпы жер көлемі, ішкі суларды қоспағанда, .
Көршілес елдер
Англияның екі құрлық шекарасы бар: Шевиот таулары бойынша Шотландиямен шекара және Оффаның Дайк жолы бойынша Уэльспен шекара. Батыста Ирланд теңізі Англияны Ирландиядан және Мэн аралынан, шығыста Солтүстік теңіз Англияны Даниядан, Германиядан, Нидерландыдан және Бельгиядан, оңтүстікте Англияны Франциядан және Канал аралдарынан ағылшын каналы бөліп тұрады.
Саяси география
Бұрын патшалық және тәуелсіз мемлекет болған Англия Шотландиямен бірігіп, кейін Ұлыбританияны құрды (Уэльс сол кезде Англияның бір бөлігі ретінде қарастырылды). Англия Ұлыбританияның саяси бірлігі болып табылады және 2015 жылдан бастап өзін-өзі басқаруға ие емес. Англия Ұлыбритания парламентіне депутаттармен ұсынылады, ал Англияға қатысты мәселелер Ұлыбритания парламентімен қаралады. Англия бірнеше аймаққа бөлінді, олар да Brexit-ке дейін Еуропалық Парламентте өкілдерін жіберді.