Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
19 ғасырдағы неміс жазушысы (18191892) Фридрих Мартин фон Боденштедт (22 сәуір 1819 19 сәуір 1892) - неміс жазушысы.
19th century German author (1819–1892)
Friedrich Martin von Bodenstedt (22 April 1819 – 19 April 1892) was a German author.
Өмірбаян
Боденштедт Ганновер корольдігінің Пейн қаласында дүниеге келген. Ол Брауншвейгте саудагер болып оқып, Геттинген, Мюнхен және Берлин қалаларында білім алған.
Bodenstedt was born in Peine in the Kingdom of Hanover. He was trained as a merchant in Braunschweig and studied in Göttingen, Munich and Berlin.
Ресей
Оның мансабы 1841 жылы Мәскеуде князь Галлициннің отбасында ұстаз болып тағайындалуымен анықталды, онда ол орыс тілін жақсы біледі. Бұл 1844 жылы Тифлис губернаторлығында (қазіргі Грузия) мемлекеттік мектептің меңгерушісі болып тағайындалуына әкелді.
His career was determined by his engagement in 1841 as tutor in the family of Prince Gallitzin at Moscow, where he gained a thorough knowledge of Russian. This led to his appointment in 1844 as the head of a public school at Tiflis, Governorate of Tiflis (present day Georgia).
Парсылық зерттеулер
Персияға жақын жерде тұрып, парсы әдебиетін зерттеді, 1851 жылы Die Lieder des Mirza Schaffy (ағылшынша аударма) атты көркем шығармалар жинағын аударды және жариялады. Эльза д'Эстерр Килингтің 1880). Бұл шығарманың табысын Эдвард Фицджеральдтың Омар Хаям шығармасымен салыстыруға болады. Ол Германияда 160 басылымнан өтті және әдеби тілдердің бәріне дерлік аударылды. Атақтылық лайық емес, өйткені Боденштедт Фицджеральдтың поэтикалық биігіне жетпесе де, оның аудармасы өмірге кеңірек, қуаныштырақ және ақыл-есі дұрыс көзқарас білдіреді, ал орындау - бұл рақым үлгісі. Ол бұл кітапты танымал болу үшін шығыс маскасы астында жарық көрген өзінің өлеңдері деп мәлімдегенмен, бұл кітап азербайжан ақынының парсы және азербайжан өлеңдерінің табысты аудармасы және оның белгілі танысы Мирза Шафи Вазехтің аудармасы деп айтылған.
He took the opportunity of his proximity to Persia to study Persian literature and translate and publish in 1851 a volume of poetry under the fanciful title Die Lieder des Mirza Schaffy (English trans. by Elsa d'Esterre Keeling 1880). The success of this work can only be compared with that of Edward FitzGerald's Omar Khayyám, produced in somewhat similar circumstances, but differed from it in being immediate. It has gone through 160 editions in Germany, and has been translated into almost all literary languages. The celebrity is not undeserved, for although Bodenstedt does not attain the poetical elevation of FitzGerald, his translation conveys a view of life which is wider, more cheerful and more sane, while the execution is a model of grace. Though he claimed that the volume was his own poetry published under oriental disguise to gain popularity, it has been argued that the volume was a successful translation of the Persian and Azerbaijani poems of an Azerbaijani poet, and a known acquaintance of his, Mirza Shafi Vazeh.
Германияға оралу
Шығыстан оралғаннан кейін Боденштедт біраз уақыт журналистикамен айналысты, гессен офицерінің қызымен (Матильда, оның өлеңдерінің Эдлитам) үйленді және 1854 жылы Мюнхенде славян профессоры болып тағайындалды. Боденштедт Шығыстан алып келген бай білім қорын екі маңызды кітапта, "Кавказ халқы және оның Ресейге қарсы еркін күрес" (1848) және "Таузенд және күн шығыста" (1850) деп атады.
On his return from the East, Bodenstedt engaged for a while in journalism, married the daughter of a Hessian officer (Matilde, the Edlitam of his poems), and was in 1854 appointed professor of Slavonic at Munich. The rich stores of knowledge which Bodenstedt brought back from the East were turned to account in two important books, Die Völker des Kaukasus und ihre Freiheits Kämpfe gegen die Russen (1848), and Tausend und ein Tag im Orient (1850).
Славяндық зерттеулер
Бiршама уақыт Боденштедт өзiн славян тақырыптарына арнап, Пушкин, Лермонтов, Тургенев және Украина ақындарының аудармаларын жасады, жалған Деметрий туралы трагедия және эпос жазды. Бұл жолды түбегейлі таусылған деп санаған ол 1858 жылы профессорлық лауазымын ерте ағылшын әдебиеті кафедрасына ауыстырды және 1858-1860 жылдары Шекспирдің замандастары болған ағылшын драматургтары туралы құнды еңбекті көп аудармаларымен жариялады. 1862 жылы ол Шекспирдің сонеттерінің стандартты аудармасын шығарды, ал 1866-1872 жылдар аралығында көптеген коадъюторлардың көмегімен пьесалардың толық нұсқасын жариялады.
For some time Bodenstedt continued to devote himself to Slavonic subjects, producing translations of Pushkin, Lermontov, Turgenev, and of the poets of Ukraine, and writing a tragedy on the false Demetrius, and an epic, Ada die Lesghierin, on a Circassian theme. Likely finding this vein exhausted, he exchanged his professorship in 1858 for one of Early English literature and published in 1858–1860 a valuable work on the English dramatists contemporary with Shakespeare, with copious translations. In 1862 he produced a standard translation of Shakespeare's sonnets, and between 1866 and 1872 published a complete version of the plays, with the help of many coadjutors.
Театр
1867 жылы ол Майнингендегі соттың театрын басқарып, герцогтың абыройына ие болды. 1873 жылдан кейін ол Алтона, Берлин және Висбаденде бірінен соң бірі өмір сүрді, 1892 жылы 19 сәуірде қайтыс болды. Оның кейінгі еңбектері автобиографиядан (1888), Хафиз мен Омар Хайямның табысты аудармаларынан, оның беделін арттырған әндер мен драмалардан тұрады.
In 1867 he undertook the direction of the court theatre at Meiningen and was ennobled by the duke. After 1873 he lived successively at Altona, Berlin and Wiesbaden, where he died on April 19, 1892. His later works consist of an autobiography (1888), successful translations from Hafiz and Omar Khayyam, and lyrics and dramas which added little to his reputation.
Америка турнесі
1879 жылдан 1880 жылға дейін Боденштедт АҚШ-ты аралап жүрді. 1882 жылы Лейпцигте өзінің саяхат туралы баяндамасын Vom Atlantischen zum Stillen Ozean (Атлантиктен Тынық мұхитқа дейін) деп атады. Оның жинақталған шығармаларының 12 томдық басылымы. Берлинде (1866-1869) және Йенада (1871-1872) жарық көрген.
From 1879 to 1880 Bodenstedt traveled through the United States. He published his travel account in 1882 in Leipzig, entitled Vom Atlantischen zum Stillen Ozean (From the Atlantic to the Pacific). An edition of his collected works in 12 vols. was published in Berlin (1866–1869), and his Erzählungen und Romane at Jena (1871–1872).