Кіріспе
Американдық футболдың түрі. Тоғыз адамдық футбол – американдық футболдың бір түрі, оны әдеттегі 11 адамдық команда құруға жеткіліксіз оқушы саны бар мектептер ойнайды. АҚШ-та Миннесота штатының жоғары мектеп лигасы, Солтүстік Дакота жоғары мектептер қауымдастығы, Оңтүстік Дакота жоғары мектептер қауымдастығы және Вайоминг жоғары мектептер қауымдастығы тоғыз адамдық футболдан штаты бойынша жоғары мектептер арасында турнирлер өткізеді. Бұл футболдың адамдар саны азайтылған ең ерте белгілі түрі, ол 1889 жылы алғашқы ашық Мэдисон Сквер Гарденде Аматорлық Атлетика одағы санкциялаған колледж футбол матчында тіркелген.
Nine man football is a type of American football played by high schools that are too small to field teams for the usual 11 man game. In the United States, the Minnesota State High School League, North Dakota High School Activities Association, South Dakota High School Activities Association, and Wyoming High School Activities Association hold high school state tournaments in nine man football. It is the earliest attested reduced man variant of football, being attested as early as 1889 in an Amateur Athletic Union sanctioned college football game at the original outdoor Madison Square Garden.
Шолу
Тоғыз адамнан тұратын футболда ойын алаңының мөлшері 11 адамнан тұратын футболға қарағанда көбінесе кішірек болады. Кейбір штаттар кішірек, ұзындығы 80 ярд, ені 40 ярдты алаңды таңдайды (ол сегіз және алты адамнан тұратын футболда да қолданылады); ал басқа штаттар алаңның ұзындығын стандартты 100 ярдқа сақтап, енін 40 ярдқа дейін азайтады, ал кейбіреулері тіпті толық өлшемді алаңда (53 1/3 ярд енімен) ойнайды. 80 ярдтық алаңда ойналатын ойындарда бастапқы соққы 40 ярдтық емес, 20 ярдтық сызықтан жасалады. Канада футболының осындай тоғыз адамдық модификациясы Саскачеван және Альберта провинцияларындағы шағын мектептерде, сондай-ақ Британдық Колумбиядағы шағын қауымдастықтар үшін Канаданың стандартты 110 ярдтық алаңында ойналады. Бұл 8 және 9 жастағы балалар үшін стандартты ойын форматы. 5, 6 және 7 жастағы балалардың флаг-футболы үшін де ұқсас формат қолданылады, онда алаң 50 ярдтан 50 ярдқа дейін қысқартылады.
Ережелер
Ережелер шабуылшы командасының төрт ойыншыны қақпаның артында және бес ойыншыны қарсыластық сызықта орналастыруын талап етеді. Стандартты I формациясында квотербек, фулбек, тлейбэк және бес желіші болады. Әдетте, сыртқы желішілер тығыз аяқ және кең қабылдағыштан тұрады, бірақ орналасу формацияға қарай өзгереді. Шабуылдаушы қақпаның артындағы төртінші ойыншы көбінесе қосымша кең қабылдағыш немесе тығыз аяқ ретінде ойнайды. Көп қолданылатын қорғаныс формациясы – 3-3-3, онда үш қорғаныс желішісі, үш желілік және бір қауіпсіздік қорғаушысы бар екі қорғаныс арқасы болады.
Ойын ойнау
Ойын көбінесе көп голмен аяқталады, себебі ойыншылар саны алаң мөлшерінен гөрі көп азайтылады; осылайша, жылдам ойыншылар алаң ішінде жүгіруге көбірек бос орын табады. Кейбір лигалар, мысалы, Мичиган штатындағы Гранд-Рапидс қаласындағы жексенбі футбол лигасы, "Ойынға деген құштарлықты" арттыру мақсатында тоғыз адамнан құралған футболды пайдаланған. Олар 16 ойындық маусым өткізеді және толық статистиканы жүргізеді. Олардың форматы алаң мөлшері жағынан сәл өзгеше, бірақ құралымдары ұқсас, терең қорғаныстағы "жасырынып отырушы" ойыншының болуымен ерекшеленеді. Әдетте, бұл ойыншы команданы көптеп доптарды ұстау бойынша жетекшілік етеді және қарсы команданың төртінші нөмірінен (квотербек) алыс пастарды жібергенде оны қадағалайды.
Басқа елдер
Францияда көптеген жарыстар тоғыз адамнан тұратын командалармен өтеді: 19 жасқа дейінгі ойыншылар қатысатын ойындар мен лигалар, 3-дивизион (Le Casque d'Argent) және аймақтық лигалар. Тоғыз адамнан тұратын француз ережелері бойынша белдіктің астынан бұғуға қатаң тыйым салынған, бірақ алаңның мөлшері стандартты 11 адамнан тұратын американдық футболдағыдай болады. Австралияның барлық штаттарындағы жасөспірімдер дивизионында (18 жасқа дейінгілер) тоғыз адамнан тұратын футбол ойналады. Ойын толық көлемді алаңда, өзгертілген уақыт ережелерімен (10 минуттық кезеңдер, әр таймның соңғы 2 минутынан басқа уақыт тоқтамайды) өткізіледі. Норвегияда 1-дивизион ойындары дәстүрлі 11 адамнан тұрады, ал 2-дивизион ойындары тоғыз адамнан тұрады. Италия, Польша және Аргентинада да тоғыз адамнан тұратын лигалар бар. Германияда кейбір кіші жастағы жасөспірімдер тоғыз адамнан тұратын лигаларда ойнайды. Израильде Израиль футбол лигасы тоғыз адамнан тұратын лига болып табылады. Ресейде Екінші лига тоғыз адамнан тұратын форматта өтеді.