Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Саз сыбызғы, сондай-ақ саз сыбызғы (seljefløyte, sälgflöjt немесе sälgpipa, немесе pajupilli), – скандинавиялық халық сыбызғысы немесе сыбызғы, көлденең сыбызғы ауызшасы бар және саусақ тесіктері жоқ қарапайым түтік. Ауыздық әдетте түтіктің бір шетіне ойылған тығын енгізу арқылы және тығыннан аз қашықтықта түтіктегі жиекті саңылау кесу арқылы жасалады. Польша шаруалары ұқсас, бірақ толықтай бірдей емес аспаптар жасаған, көбінесе басқа әдіс қолданған. Бұл әдіс көздерде "kręcenie" (қазіргіде сөзбе-сөз "орау", сол кезде мүмкін "бұрғылау" немесе "қабықтан жасау"), "ukręcanie", "ulinianie" (қазіргіде сөзбе-сөз "жасалған") деп сипатталған. Мұндай аспаптар халық поэзиясында немесе әндерінде еске алынады. Саз сыбызғы – үстіргіш сыбызғының бір түрі. Оны ауыздыққа үрме ауа күшін өзгерту арқылы таратады, түтіктің ұшы саусақпен жабылады немесе ашық қалдырылады. Шығарылатын дыбыстар гармониялық қатарға негізделген. Түтіктің ұшы жабылып ойналса, бір негізгі дыбыс пен оның жоғары гармониялары шығады, ал түтіктің ұшы ашық қалса, басқа негізгі дыбыс пен оның жоғары гармониялары шығады. Саз сыбызғы тең темпераменттік шкаламен ойнай алмайды. Қазіргі саз сыбызғылары көбінесе пластиктен жасалады (жиі ПВХ түтіктер қолданылады), бірақ бастапқы саз сыбызғылары жасыл саз бұтақтарынан кесілген қабық бөліктерінен жасалған. Осы әдіспен тек көктемде ғана саз сыбызғы жасауға болады, ал қабық құрғағанда ойнауға жарамсыз болып қалады. Белгілі қазіргі саз сыбызғы орындаушыларына Hedningarna тобы және Швециядан Андерс Норуде жатады. Селжефлойтті дәстүрлі аранжировкаларда қолданатын басқа скандинавиялық топтарға Эвинд Гровен, Штейнар Офсдал, Лиллебьёрн Нильсен, Groupa, Bask, Ruumen, Ojajärvi Blom Ojajärvi, Hurja Halla, Tuultenpesä және Tapani Varis Collective кіреді. Сонымен қатар, фин Карелиясында және Ресейдің Карелия Республикасында жасалған саз сыбызғының карельдік нұсқасы бар. Ол саз сыбызғысы сияқты жасалады, бірақ саз қабығының орнына қайың қабығы қолданылады. Ресейдің Карелиясындағы Петрозаводск қаласында орналасқан Карелия халық музыкасы ансамблі өз музыкасында осы аспапты пайдаланады.
The willow flute, also known as sallow flute (seljefløyte, sälgflöjt or sälgpipa, or pajupilli, , ), is a Nordic folk flute, or whistle, consisting of a simple tube with a transverse fipple mouthpiece and no finger holes. The mouthpiece is typically constructed by inserting a grooved plug into one end of the tube, and cutting an edged opening in the tube a short distance away from the plug. Similar but not identical instruments were made by peasants in Poland, usually using a different method described in sources as "kręcenie" (that nowadays means literally "rolling", at that time possibly also "drilling gouging"), "ukręcanie", "ulinianie" (nowadays literally meaning: "making moulted"). Such instruments are mentioned in folk poems or songs. The willow flute is a type of overtone flute. It is played by varying the force of the air blown into the mouthpiece, with the end of the tube being covered by the finger or left open. The tones produced are based on the harmonic series. Playing the instrument with the end of the tube covered produces one fundamental and its overtones, playing it with the end of the tube left open produces another fundamental and series of overtones. Willow flutes cannot play an equal tempered scale. Modern willow flutes are typically made of plastic (PVC tubing is often used), but the original willow flutes were made from sections of bark cut from green willow branches. Willow flutes could only be made this way during the spring, and became unplayable when the bark dried out. Noted modern willow flute artists include the group Hedningarna and Anders Norudde of Sweden. Other Nordic groups that use the Seljefløyte in traditional arrangements include Eivind Groven, Steinar Ofsdal, Lillebjørn Nilsen, Groupa, Bask, Ruumen, Ojajärvi Blom Ojajärvi, Hurja Halla, Tuultenpesä and Tapani Varis Collective. There is also a Karelian variant of the willow flute that is made in Finnish Karelia and the Russian Republic of Karelia. It is made the same way as the willow flute, but instead of willow bark, it is made out of birch bark. The Karelian Folk Music Ensemble, based out of Petrozavodsk in Russian Karelia, uses this instrument in their music.