Кіріспе
Жақын туыстар – заңдарда немесе ережелерде адамның отбасының қай мүшелеріне осы заңдардың тиесілі екенін анықтау үшін қолданылатын туыстық қатынастардың белгілі бір тобы. Оған әдетте адамның ата-анасы, бауырлары, жұбайы және балалары кіреді. Сонымен қатар, туыстық, асырап алу, неке, азаматтық одақ немесе бірге тұру арқылы байланысқан адамдар да кіруі мүмкін, мысалы, әже-шеше, немерелер, іні-қарындастар, күйеу бала/келіндер, жартылай бауырлар, туыстар, асырап алынған балалар, әкесі/шешесі ауысқан балалар және бірге тұратын серіктестер. "Жақын туыстар" термині де ұқсас мағынада қолданылады. "Жақын туыстар" түсінігі адамның отбасы мүшелеріне ерекше жауапкершілік сезінуін немесе оларға деген міндеттемесін мойындайды, бұл отбасы еместерге қатысты әділ болуын қиындатуы мүмкін (сондықтан көптеген компаниялар қазіргі қызметкерлерінің жақын туыстарын жұмысқа алудан бас тартады) немесе қаралы жиынға қатысу үшін жұмыстан рұхсат алу мүмкіндігін береді. Бұл түсінік кейбір елдердің мұрагерлік заңдарында қолданылады.
The immediate family is a defined group of relations, used in rules or laws to determine which members of a person's family are affected by those rules. It normally includes a person's parents, siblings, spouse, and children. It can contain others connected by birth, adoption, marriage, civil partnership, or cohabitation, such as grandparents, grandchildren, aunts, uncles, siblings in law, half siblings, cousins, adopted children, step parents/step children, and cohabiting partners. The term close relatives is used similarly. The concept of "immediate family" acknowledges that a person has or may feel particular responsibilities towards family members, which may make it difficult to act fairly towards non family (hence the refusal of many companies to employ immediate family members of current employees), or permission to leave work to attend a funeral). The concept is used by some countries' inheritance laws.
Анықтамалар
"Жақын туыстар" деген сөздің нақты мағынасы әр түрлі болады және кейде белгілі бір мақсат үшін заңнамада немесе ережелерде анықталады. Бұл уақыт өте келе өзгеруі мүмкін: 2005 жылы Шотландия үкіметі қайтыс болғаннан кейін өтемақы төлеу мақсатында анықтаманы өзгертуді ұсынды. Анықтама "қалған жұбай, жыныстық серіктес, серіктес, әкесі немесе анасы, баласы немесе қызы, қарындасы немесе інісі, қандық байланыстағы туыс, отбасылық қарым-қатынасқа тең жақын байланысы бар және марқұммен отбасының баласы ретінде қабылданған адам" дегеннен "марқұмды отбасының баласы ретінде қабылдаған кез келген адам, марқұмның бауыры немесе қарындасы, бірге өскен және отбасының баласы ретінде қабылданған кез келген адам, марқұмның бір жынысты серіктесі немесе марқұмның әжесі немесе немересі" дегенді қосу үшін кеңейтілді. Калифорнияда, Еңбек кодексінің 2066-тармағының бөлінуі мақсатында, "жақын туыс" дегені – жұбай, серіктес, бірге тұратын адам, бала, өгей бала, немере, ата-ана, әкесі немесе анасы, келіні немесе күйеу баласы, әже, шөп әже, бауыр, қарындас, жарты бауыр, жарты қарындас, әкесі немесе анасы, бауырдың немесе қарындастың күйеуі немесе келіні, тәте, шеше, немере немесе шөбере. Миссури штатының ережелер кодексі, 19 CSR 15 7.021 (18) (H) "жақын туыс – ата-ана; бауыр; қан, асырап алу немесе неке арқылы туған бала; жұбай; әже немесе немере" деп анықтайды. Австралияның 2009 жылғы Әділ еңбек туралы заңының 12-бабы жақын туыстарды "жұбай, фактілік серіктес, бала, ата-ана, әже, немере немесе бауыр; немесе жұбайдың немесе фактілік серіктестің баласы, ата-анасы, әжесі немесе бауыры" деп анықтайды, сондай-ақ "фактілік серіктес терминінің анықтамасына бұрынғы фактілік серіктес кіреді". Саяхат сақтандыру полисі, ол сақтандырушының "жақын туысының" қайтысы немесе ауруына байланысты сапарды қысқартуды қамтиды, кең анықтама қолданады, бірақ тұру талаптарын қосады: "Жақын туыстар – сіздің серіктесіңіз және: сіздің немесе серіктесіңіздің ата-аналарыңыз, балаларыңыз, өгей балаларыңыз, асырап алынған балаларыңыз, бауырларыңыз, қарындастарыңыз, ағаларыңыз, әжелеріңіз, ағайындарыңыз, немерелеріңіз немесе ата-бабаларыңыз, сіздің тұрақты мекен жайыңызда тұратын". және "Серіктес – сіздің жұбайыңыз немесе сізбен тұрақты қарым-қатынаста болатын және сіздің үйіңізде бірге тұратын кез келген жынысты адам".
Өсиеттер мен мұрагерлік
Америка Құрама Штаттарында туысқанның қазасынан кейін жақын туыстарға қатысты көптеген ережелер мен құқықтар бар. Егер өсиеттамада жақын туысы емес адам орындаушы ретінде тағайындалса, ол бұл мәселелерде "ресми рөл" атқара алмайды. Адам бірлескен меншік иесі болмаса да, егер ол жақын туысы болса, банк оған қайтыс болған адамның сақтау жәшігіне қол жеткізуге мүмкіндік беруі мүмкін. Кейбір штаттар мүрагерлікке қарсы ережелерді жақын туыстарға қатысты күшін жояды. Кейбір штаттарда жақын туыстар отбасылық жәрдемақы алуға құқылы – бұл сот шешімімен мұра қорларынан тұрмыстық шығындарды жабу үшін төленетін сома. Олар сондай-ақ отбасылық үйдің мүліктік үлесінен үй шаруашылығына жәрдемақы алуға құқылы болуы мүмкін. Көптеген штаттарда тұрмыстық заттар (эмоционалды құндылығы бар, бірақ қымбат емес заттар) жақын туыстарға мұрагерлік рәсімінен өтуі мүмкін. Францияда мүрагерлерге көбінесе жақын туыстар жатады. Жалпы алғанда, жақын туыстарға мүлікті бөліп беру кезінде әйел/еркекке мүліктің үштен бірі немесе жартысы, ал қалғаны бала-шағасына беріледі. Көбінесе, барлық мұраны жақын туыстарға немесе басқа туыстарға қалдыру арқылы "отбасының маңызды әлеуметтік бірлік ретінде сақталуы" көзделеді. Басқа адамдарға немесе мекемелерге мұра қалдыру байлықпен немесе жақын туыстардың жоқтығымен байланысты. Егер жақын туыстар болмаса, мұра қалдырушыға мүліктің және байлықтың әдеттегі бөліну жолынан ауытқуға еркіндік беріледі.
Жұмыс күші
Кейбір жағдайларда компания қазіргі қызметкердің жақын туыстарын жұмысқа қабылдамайды. Кейде, жақын туысының қайтысына байланысты "рұқсат етілген" қанағаттандырылмағандық, қызметкерге қатысу бонусын алуға мүмкіндік береді. Мұндай жағдайларда, қызметкер жұмыс істейтін компания қанағаттандырылмағандықтың маңыздылығын мойындайды және, мысалы, қайтыс болған күнінен бастап жерлеуден кейінгі күніне дейін 3 жұмыс күні демалыс береді. Толық жұмыс күнімен жұмыс істейтін қызметкерлер қайғыға байланысты демалысқа өтініш бере алады, ал жартылай немесе уақытша жұмыс істейтін қызметкерлер ақысыз демалысқа өтініш бере алады.
Тәуелсіздік
Ережелерде белгілі бір лауазымды атқаруға адамның құқығы болмауы мүмкін, егер ол, "немесе оның жақын туыстарының кез келген мүшесі" белгілі бір талаптарға жауап бермесе. Мысалы, NYSE компаниясының директоры тәуелсіз болуы тиіс: оның өзі де, оның отбасы мүшелері де соңғы 3 жыл ішінде компанияның жоғары лауазымды қызметкері болмауы керек, соңғы 3 жыл ішінде компаниядан тікелей 100 000 доллардан астам төлем алмауы керек, немесе соңғы 3 жыл ішінде басқа фирманың жоғары лауазымды қызметкері болып жұмыс істемеуі керек.
an executive officer of the company within the past 3 years, received more than $100,000 in direct compensation from the company in the past 3 years, or been employed as an executive officer of another firm within the past 3 years.