Кіріспе

Хотта Масаёши (堀田 正睦) – Жапонияның Эдо дәуіріндегі Сакура доменінің 5-ші Хотта даймиосы. Бакуматсу дәуіріндегі Токугава сёгунатының бас рожүсі қызметін атқарды, және түрлі шетелдік державалармен Ансей келісімдерін жүргізуде маңызды рөл ойнады.

Ерте өмір

Хотта Масаёши Сакураның 3-ші даймиосы Хотта Масатокидің кіші ұлы болды және доменнің Эдодағы резиденциясында дүниеге келді. 1811 жылы әкесі қайтыс болғаннан кейін, оны ағасы, Сакураның 4-ші даймиосы Хотта Масахика асырап алды, отбасы мұрагерлігін қамтамасыз ету үшін. Масахиканың денсаулығы нашар болғандықтан, 1824 жылға қарай Хотта кланының ересек буыны оны қызметтен шеттетуді және оның орнына Катада доменінің даймиосы, сондай-ақ үкіметтегі вакадошиори Хотта Масацудың ұлын тағайындауды ұсынды. Бұл Сакура домені басшылығының көп бөлігімен күшті қарсылыққа ұшырады, нәтижесінде Хотта Масаёши даймио болып тағайындалды. Дерлік бірден домен Эдо шығанағындағы жағалау қорғанысын нығайтуға байланысты, қара кемелердің шабуылына қарсы күрестің ауыр қаржылық жауапкершілігімен жүктелді. Алайда, Масаёши қабілетті басшы екенін көрсетті, доменнің қаржысын реформалады, рангаку, әсіресе батыс әскери ғылымдарын зерттеуді қолдады және Жунтендо университетінің негізін қалаушысы болды.

Ресми мансап

1829 жылы сәуірде ол Сошабан қызметіне тағайындалды, ал 1834 жылы тамызда Джиша бугио болды. 1837 жылы мамыр айында Осака жодай қызметіне тағайындалды, бірақ екі айдан кейін Едоға родзю қатарына қосылу үшін қайта шақырылды. 1841 жылдан бастап ол Тенпо реформасының авторы Мидзуно Тадакунидің оң қолы ретінде есептелді. Алайда, 1843 жылы Тенпо реформасының сәтсіз аяқталуына байланысты Мидзуноның ықыласынан айырылғаннан кейін, Хотта да родзю лауазымын жоғалтты. Сакураға оралған Хотта сакоку оқшаулау саясатын тоқтату және елді шетелдік саудаға ашуды қолдаған партияның жетекшілерінің бірі болды. 1855 жылдың тамызында Ансей жер сілкінісі Жапонияны қамтыды, нәтижесінде Эдодағы Хотта кланының резиденциясы қирады. Бір аптадан кейін аға родзю Абэ Масахиро Хоттаның родзю қатарына қайта оралуын өтінді. Абэ батыс елдерімен келісімдерге қол қоюға рұқсат беру арқылы шетелдік державаларға мойынұсыну жасады деген айыппен Тозама даймио, Императорлық сарай және үкімет ішіндегі түрлі топтар тарапынан сынға ұшырады. Бұл Канагава келісімінен басталды, ол 220 жылдық ұлттық оқшаулау саясатын тиімді түрде аяқтады. 1855 жылдың қыркүйегінде ол лауазымынан кетуге мәжбүр болды, ал келесі айда оның орнына Хотта тағайындалды, бірақ Абэ 1857 жылы қайтыс болғанша родзю және үкіметте ықпалды тұлға болып қала берді.

Гайкоку-боэки-тоширабе-гакари

1856 жылы 17 қазанда Хотта сыртқы істер саласындағы білімі мол шенеуніктерден арнайы комитет құрып, оған жетекшілік етті. Жебе соғысы оқиғаларын білгендіктен, Хотта американ консулы Таунсенд Харрис қойған талаптарды қабылдамаса, АҚШ зорлыққа баратынына сенді. Дегенмен, император Комейді келісімге келісуге көндіру қажет еді. Киотоға барған Хотта императордың Император сарайындағы жой фракциясының ықпалында екенін көрді. Бұл фракция шетелдіктерді Жапониядан, қажет болса күш қолданып қууды жақтады. Хотта қолдары бос Едоға қайта оралды. Үстіне, сёгун Токугава Иэсаданың денсаулығы нашарлап, сёгунат сарайында оның орнын басу үшін күрес күшейді. Бұл мәселелер толық шешілмей тұрғанда, 1858 жылы 21 маусымда Хоттаның орнына Тайро атағы берілген Ии Наосуке тағайындалды. 1859 жылы 6 қыркүйекте Хотта ұлының пайдасына лауазымынан бас тарды және ресми түрде зейнетке шықты. Ол Ии Наосукеге қарсы болған Хитоцубаси фракциясына саяси қолдауын көрсетуді жалғастырды. Аньсей тазалауы кезінде Хитоцубаси жақтастарына қарсы шаралар қабылданғанда, ол Сакура сарайында үй қамауына алынды. 1864 жылы 31 наурызда 53 жасында қайтыс болды.