Кіріспе

Рим генералы және саясаткері Люций Лициний Мурена римдік сарбаз және саясаткер болды. Ол Римнің Митридат VI Понт әскеріне қарсы 86 жылы Керония шайқасында бірінші Митридат соғысы кезінде және Рим сенатының рұқсатысыз Кіші Азияда Митридатқа қарсы екінші Митридат соғысын (83-81 б.з.д.) бастаған Рим жеңісіне маңызды рөл атқарғаны үшін белгілі болды.

Өмір

Муренна б. з. б. 88 жылы претор болған. Ол Понт патшасы Митридат VI-мен Бірінші Митрида соғысы кезінде (89-85 б.з.д.) Луций Корнелий Сулланың лейтенанты болды. Ол 86 жылы өткен Хаеронея шайқасына қатысты. Сулла Хаеронеяға жақын жерде, жаудың қолбасшысы Архелайдың қонысының жанында қостарын тікті. Ол Муренені бір легионмен және екі когортамен қалдырып, жаумен күресуге дайындалды. Кейбір қала тұрғындары жауды Тюриумға алып барып, оны оңашаға шығарып тастауға дайын болды. Сулла келісіп, лагеріне оралады да, Муренені сол жақ қанаттың бастығы етіп, шайқасқа дайындалады. Шарондықтар жеңіліп, Муренна қашқындардың біразымен кездесті. Соғыс кезінде Муренаға шабуыл жасалды, Сулла оған көмекке төрт когорт жіберді. Соғыста кейін ол оған өзі көмектесуге кірісті. Алайда, Мурена бұған дейін де басымдыққа ие болды, ал Сулла оған қашқындарды қуып жетуге қосылды. Псевдо Аврелий Виктор Луций Лициний Лукулла туралы жазбасында Митридат пен Египет патшасы Птолемейдің флотын Мурен арқылы Суллаға ие болғанын жазды. Бұл Птолемей IX Птолемей болған деп болжауға болады. Соғыс аяқталғаннан кейін Сулла Кіші Азиядағы Муренаны сол аймақты бақылауға жіберді. Ол Валериан әскерінің, бұрын Гай Флавий Фимбрияның қол астындағы екі әскердің қолбасшысы болды. Апианның "Митридалық соғыстар" атты еңбегінде жазылған осы соғыс туралы мәліметтен Муренға 188 жылы аталид патшалығына қосылған Фригия, Римнің клиенті - Галатия және Римнің одақтасы болған Каппадокияның билігі берілгенін білеміз. Дарданос келісімінің шарттарына сәйкес, Сулла Митридатқа Понт аймағын қалдырды. Мурен Митридатқа қарсы екінші Митрида соғысын (83-81 ж. б. з. б.) жүргізді. Б.з.д. 83 жылы Мурена Митридатқа тиесілі Команға шабуыл жасады, өйткені Митридат римдіктерге қарсы соғысқа дайындалып жатыр деп күдіктенді. Митридат Колхия мен Кимер Босфоры маңындағы тайпалардың көтерілісіне қарсы тұруға арналған флотты және әскерді жинады. Бұл дайындықтардың ауқымы және Римнің одақтасы болған оның патшасы Ариобарзан I-ге Каппадокияны толықтай қайтарып бермегені осы әсерді тудырды. Митридат бейбіт келісімді бастау үшін елшілерін жіберді. Мұренаның айтуынша, ол ешқандай келісім-шарт көрмеген, өйткені Грекияға қайтып оралғанға дейін Сулла оны жазып алған жоқ. Мұрена олжалауды бастады да, қыстауға Қападокияға оралды. Митридат Римге наразылық білдіру үшін елшілерін жіберді. 82 жылы Мурена Митридатқа тиесілі 400 ауылды басып алды, Митридат елшілердің қайтуын күтуді жөн көрді, қайтадан жауап қайтаруды емес. Мюрена олжамен Фригия мен Ғалатияға оралды. Ол Каллидийдің, сенаттың хабаршысының, қолына келіп, Митридат бейбітшілік келісімін бұзбағандықтан, соғысты тоқтатуды бұйырды. Мұрена бұған мән бермей, Митридаттың аумағын басып алды. Соңғылары мұны Римнің бұйрығымен жасалды деп ойлап, кек алды. Римдік ауылдарға шабуыл жасалып, олжаланған. Мұренаны Митридат Халис өзені маңында шайқаста жеңіп, Фригияға қашып кетеді. Митридат Рим гарнизондарының барлығын Каппадокиядан қуып шықты. Аулус Габиний соғысты тоқтату туралы бұйрықты күшейту үшін және Митридат пен Ариобарзан I-ді татуластыру үшін кездестіру үшін жіберілді. Мюрена Римге қайта шақырылды. Муренға б. з. б. 81 жылы Митридат патшаны жеңгені үшін триумф берілді. Оның ұлы, сондай-ақ Люций Лициний Мурена деп аталатын, 62 жылы консулды болды.