Кіріспе

Бавария герцогы, Швабиядағы Велф әулетінің ескі тармағынан шыққан герцог.

Велф I (шамамен 1035/1040 – 6 қараша 1101) 1070 жылдан 1077 жылға дейін және 1096 жылдан өліміне дейін Бавария герцогы болды. Ол Эсте әулетінің Велф тармағының алғашқы өкілі еді. Велф әулетінің ескі тармағының шежіресінде ол Велф IV ретінде есептеледі.

Өмірбаян

Велф Альберт II Аццоның, Милан маркграфы мен Альтдорфтың Куньгундының ұлы болды. 1055 жылы Велфтің анасының інісі, Каринтия герцогы (сондай-ақ Велф III деп те аталады) баласыз қайтыс болғанда, Велф оның мүлкін мұраға алды. 1062 жылы Велф Бавария герцогы Оттоның қызы, Нортхаймдық Этельинге үйленді. Эстелік Аццо II Папа Григорий VII-нің мүддесін қорғауға бекінгенімен, Велфтің үйленуі мен Германиядағы мүлікті мұраға алуы оның неміс істеріне көбірек ден қойғанын және император Генрих IV-ті қолдағанын көрсетті. Оның қайын атасы, герцог Отто, император Генрих IV-тің жауы болғандықтан герцогтігінен айырылды, бірақ Велф Генрих IV-ке адал болды. Генрихтің бұйрығымен ол әйелі Этельинден ажырасып, көп ұзамай (1070 жылы) адалдығы үшін Оттоның орнына Бавария герцогы болып тағайындалды. Бұл оқиға 1070 жылы Госларда болды, онда Бавария герцогтігі провинцияның ең көне әулеттерінің бірінің өкілі болған жаңа герцогқа бағынды. Оның Этельинден бас тартуы әділетсіздік ретінде қарастырылуы мүмкін болса да, оған ешқандай шара қолданылмады. Дегенмен, Инвеституралық дау кезінде Велф императорға қарсы шығып, Папа Григорий VII-ні қолдады және 1077 жылдың наурыз айында Рейнфельдендік Рудольфты сайлауға көмектесті. 1076 жылы Папа мен император келісімге келгенімен, келесі жылы олар қайтадан қақтығысқа түсті. Генрих осы қайталап болатын бүліктердің салдарынан Велфті жаңадан иеленген герцогтігінен шеттету туралы жарлық шығарды. Бірақ Велф адал бавариялықтарының және Италиядағы әкесінің қолдауымен орнын сақтап, 1077 жылдың мамырында Империяның тыйымын ашық бұзды. Велф Рудольфтың туын қолдаған наразы князьдерге қосылды, өйткені Папаның нұсқауына бағынбағандар шіркеуден қуылды деп күтуге болатын – сол кездегі әлеуметтік және саяси жағдайдағы күшті және тиімді қауіп. Алайда, Григорий 1085 жылы қайтыс болды және оның ізбасарлары Германия ісіне аз араласты. Велф әлі де шіркеудің жақтасы болғанымен, Рудольф Рейнфельденді қолдауға жұмсаған күшін азайтты. 1070 жылы бірінші әйелінен ажырасқаннан кейін Велф Фландрия графы Бодуэн IV-нің қызы және Нортумбрия графы Тостиг Годвинсонның жесірі Юдитке үйленді. 1089 жылы Велфтің ұлы Велф Тоскананың Матильдасына үйленді, осылайша Папамен қарым-қатынасын нығайтты. Бірақ кіші Велф 1095 жылы Матильдадан ажырасқаннан кейін Велф Генрих IV-ке кешірім берді және Бавария герцогы лауазымына қайта орналасты. 1097 жылы әкесі Аццо қайтыс болғаннан кейін Велф Альптың оңтүстігіндегі әкесінің мүлкін иеленуге тырысты, бірақ кіші інісі Фулькоға қарсы күресте жеңіліске ұшырады. 1099 жылы Велф Аквитанияның Вильгельм IX, Вермандоистің Гугосы және Австрияның Идасымен бірге 1101 жылғы крест жорығына қатысты. Оның ең маңызды жетістігі Константинопольға жол бойы Византия аумағын тонаған крестшілер мен Византия императорының печенег салдариялары арасындағы қақтығыстың алдын алу болды. Анатолияға енген крест жорығы апатқа ұшырады; қыркүйекте Гераклеядан өткеннен кейін Велфтің бавариялықтары – басқа крестшілер тобы сияқты – Румның сельджук сұлтаны Килиж Арслан I-нің түрік әскерлерінің шабуылына ұшырап, қырғынға ұшырады. Велф өзі бұл оқиғадан аман қалды, бірақ 1101 жылы Кипрдің Пафосында қайтып келе жатқанда қайтыс болды және Вайнгартен аббаттығында жерленді. Бавария герцогы лауазымын оның ұлы Велф II мұра етті.