Кіріспе
Жокотенанго (баламасы: Хокотенанго; Какчикель тілінен аудармасы: "қөп өріктің орны") – Гватемаланың Сакатепекес департаментінің солтүстік-шығыс бөлігіндегі қала және шағын муниципалитет, және Антигуа Гватемаланың солтүстігінде орналасқан. Онда жеті аймақ, екі ауыл және бір шағын елді мекен бар. 2018 жылғы халық санауы бойынша муниципалитеттегі жалпы халық саны 21 657 адамды құрайды, оның ішінде 1680 – жергілікті халық, ал қалғаны – жергілікті емес; және шамамен 19 280 адам қалалық жерде, ал қалғаны ауылдық жерлерде тұрады. Жокотенанго – бірнеше Гремми сыйлығын жеңіп алған әнші және ән авторы Рикардо Архонаның туған жері.
Тарих
Жокотенанго бастапқыда испандықтар басып алғаннан кейін Аделантадо Педро де Альварадо құрған егіншілік алқап болды, бұл оның өсиетінде көрсетілгендей: «Өзіне бекітілген қаланың иелері мен басшыларын шақырып, әрқайсысынан белгілі бір мөлшерде отбасы беруді сұрады, солармен ол осы елді мекенді құрды; оларды босатып, жерлерін сыйлады. Ал онда бірінші болып жиналған тума халқы Утатланнан болғандықтан, қала Утатека деп аталды». Осылайша Сантьяго Утатека елді мекені құрылды. 1541 жылдың 11 қыркүйегінде ескі патшалық астанасы қиратылғаннан кейін қала Панчой аңғарына көшірілді, ал Качикелелер испандықтарды ілесіп, Сантьяго Утатеканың жанында қоныстанды, Жокотенангоны құрды; соңында екі қала бірікті. 1540 жылы епископ Франсиско Маррокин Гватемаланың орталық аңғарындағы діни басқаруды Уағыздаушылар ордені мен Францискан ордені арасында бөліп, біріншілеріне басқалармен қатар Жокотенанго приходын берді. 1773 жылы Санта-Марта жер сілкінісінен Сантьяго де лос Кабальерос де Гватемала қирағаннан кейін қала тағы көшірілді, бұл жолы Ла-Эрмита аңғарына. Ескі аудандар да соңынан ерді, олардың ішінде: Жокотенанго, Альмолонга, Сан-Педро, Сан-Гаспас және Нуэстра-Сеньора-де-Гватемала. Осылайша, Жаңа Гватемала қаласының жанында екінші Жокотенанго елді мекені пайда болды, ол ақырында мегаполис жұтып қойды және қазіргі 2-аймақтың бір бөлігіне айналды. Бұрын қала маңы саналған ескі Жокотенанго 19 ғасырдың ортасында муниципалитет мәртебесін алды. Аймақта кең таралған дақылдармен байланысты фаунаға агути, койот, егеуқұйрық, қоян, батпақ тышқаны, аққұйрықты бұғы және гофер кіреді. Құстардың ішінде: колибри, бөдене, бүркіт және көгершін. Мұнда үш мұражай бар. «К’ожом үйі» аталған Casa K’ojom музыка мұражайында диатомикалық арфа, барабан, флейта, маримба, окарина және сыбызғы сияқты дәстүрлі майя музыкалық аспаптары қойылған. Сондай-ақ, маскалар, суреттер, дәстүрлі киімдер мен қолөнер бұйымдары да көрсетіледі. «Кофе мұражайы» кофе өсіру тарихы мен эволюциясына арналған. Кофе бұршақтары өндіріс процесінің әртүрлі кезеңдерінде көрсетілген, көне жабдықтарды қарауға болады, ал ол шынайы плантацияда орналасқандықтан, экскурсиялар ұйымдастырылады. Сондай-ақ, кішкентай костюмдер мұражайы да бар. Оның басты мерекесі жыл сайын 8 тамызда тойланады.
K'achik'eles decided to follow the Spaniards and settled next to Santiago Utateca, founding Jocotenango; eventually both town combined. In the 1540, bishop Francisco Marroquín split the religious administration of the Guatemalan central valley between the Order of Preachers and the Franciscans, assigned the formet the Jocotenango curato, among others. After the destruction of Santiago de los Caballeros de Guatemala by the Santa Marta earthquake in 1773, the city moved, this time to La Ermita valley. the old neighborhoods followed suit, among them: Jocotenango, Almolonga, San Pedro, San Gaspas and Nuestra Señora de Guatemala. Thus, there was a second Jocotenango settlement next to the new Guatemala City, which was eventually swallowed by the metropolis and is part of the modern Zone 2. The old Jocotenango, previously considered a suburb, received municipality status in the middle of the 19th century. The fauna is associated with crops that predominate the area such as agouti, coyote, mouse opossum, rabbit, squirrels, white tailed deer, and gophers. Birds include, hummingbird, quail, hawk, and dove. has three museums. Casa K’ojom ("House of K'ojom"), a music museum, features traditional Maya musical instruments such as diatomic harp, drums, flutes, marimbas, ocarinas, and whistles. Masks, paintings, traditional costumes and crafts are also exhibited. The Museo del Café ("Museum of Coffee") is dedicated to the history and evolution of coffee cultivation. Coffee beans are displayed in varying stages of production, antique equipment can be viewed, and as it is situated at an actual plantation, on site tours are available. There is also a small costume museum. Its main festival is celebrated each year during the week of August 8.