Кіріспе
Миссиялық үндістердің мифологиялық тұлғасы Чингичнгиш (сондай-ақ Ченгичнгеч, Чинигкиникс, Чинигкинич, Чангичнгиш және т.б. ), сонымен қатар Quaoar (сонымен қатар Quaoar, Kwawar және т.б.) және басқа да атаулармен, ішінде Ouiamot, Tobet және Saor, Оңтүстік Калифорнияның жағалауындағы Миссиялық үндістердің маңызды мифологиялық тұлғасы болып табылады. Бұл халықтар бүгінде Payómkawichum (Luiseño), Tongva (Gabrieliño және Fernandeño) және Acjachemem (Juaneño) халықтарына бөлінген, так тілінде сөйлейтін халықтар тобы. Чинигкиникс Уйоттың өлімінен кейін дүниеге келді немесе алғаш рет пайда болды.
Chingichngish (also spelled Chengiichngech, Chinigchinix, Chinigchinich, Changitchnish, etc. ), also known as Quaoar (also Qua o ar, Kwawar, etc.) and by other names including Ouiamot, Tobet and Saor, is an important mythological figure of the Mission Indians of coastal Southern California, a group of Takic speaking peoples, today divided into the Payómkawichum (Luiseño), Tongva (Gabrieliño and Fernandeño), and Acjachemem (Juaneño) peoples. Chinigchinix was born, or first appeared, after the death of Wiyot,
In June 2002, 50000 Quaoar, a large trans Neptunian object and ringed dwarf planet, was discovered and named after this deity.
2002 жылдың маусым айында 50000 Quaoar, үлкен транс-Нептундық нысан және сақиналы карлик планета ашылды және осы құдайдың құрметіне осылай аталды.
Chingichngish (also spelled Chengiichngech, Chinigchinix, Chinigchinich, Changitchnish, etc. ), also known as Quaoar (also Qua o ar, Kwawar, etc.) and by other names including Ouiamot, Tobet and Saor, is an important mythological figure of the Mission Indians of coastal Southern California, a group of Takic speaking peoples, today divided into the Payómkawichum (Luiseño), Tongva (Gabrieliño and Fernandeño), and Acjachemem (Juaneño) peoples. Chinigchinix was born, or first appeared, after the death of Wiyot,
In June 2002, 50000 Quaoar, a large trans Neptunian object and ringed dwarf planet, was discovered and named after this deity.
Аттар
Ouiamot атауы сырттай Wiyot (Ouiot) атауына ұқсас, ол тағы бір маңызды тұлғаның аты, Чинигкиникс пайда болғанға дейін өлтірілген ежелгі тиран. Ouiamot, мүмкін, Chinigchinix бала кезіндегі аты болған. Ол оны Квавар деп жазады, бірақ Ридтің жазуын да еске алады: Квавар ("Qua o ar"). Харрингтон (1933) 1846 жылғы испан мәтінінің аудармасын түсіндіргенде ең нақты транскрипцияны ұсынады: K(w)áuwar. Харрингтонның жұмысының жалпы сапасын ескере отырып, бұл да ең дұрысы болуы мүмкін, шамамен үш буынды. Ағылшын тілінде ол '/k//w//ɑː//w//ɑr/' деп айтылады, екі буынды.
Мифология
Таки мифологиясы тек фрагменттермен белгілі, себебі бұл халықтар 18-19 ғасырларда испан миссионерлері арқылы ерте христиандыққа өткен. Этнологтар 19 ғасырда қалған аздаған туыс тілдес адамдардан аз ғана материал жинаған. Чингичнгиш әртүрлі жаратушы құдай, мәдениет батыры, заң шығарушы немесе «пайғамбар» ретінде суреттелген, ол Таки халықтары христиандыққа өткеннен кейін Мәсіх бейнесімен байланысты болды. Бұл кейіпкер алғаш рет 1820 жылдары францискан миссионері Геронимо Боскана жазған Сан-Хуан Капистрано миссиясымен байланысты жергілікті халықтардың сенімдерін сипаттағанда айтылған. Боскананың қолжазбасының бір нұсқасын кейін Альфред Робинсон (1846) жариялаған, ол оған «Чинигкинич» деген атау берген. Кейбір ғалымдар Луисеньо дінін, оның белгілі бір бөліктерін немесе ортақ белгілер жиынтығын Чингичнгиш культі ретінде сипаттады (Дюбуа 1908; Кройбер 1925; Мориарти 1969). Джон Пибоди Харрингтон (Boscana 1933) Чингичнгиш тарихи тұлға болуы мүмкін деп ойлады, бірақ көптеген ғалымдар оны құдай ретінде қарастырды. Альфред Л. Кройбер (1925) Чингичнгиш сенімдерінің миссиялардың мәдени соққысына жауап ретінде пайда болған тарихи кезең екенін, ал Реймонд К. Уайт (1963) олардың Калифорния жағалауындағы еуропалық теңізшілермен бұрынғы байланыстарға реакция ретінде туындауы мүмкін екенін айтты. Чингичнгиш сенімдерінің ең ерекше ерекшелігі – адамдарды бақылап, моральдық кодексті сақтаған «Чингичнгиш кекшілерінің» болуы. Бұл тұлғаларға Қарға, Ыдыраған жылан, Аю, Тау қасқасы және басқалары кірді. Сондай-ақ, Чингичнгишке арналған қасиетті рәсімдік заттар болды, олардың ішінде диірмендер мен желдеткіш табақтар бар. Чингичнгиш сенімдері жасөспірім ұлдардың қабылдану рәсімдерімен байланысты болды, олардың кезінде галлюциногенді өсімдік – Датура (Толоаче, Джимсонвид, Datura wrightii) ішілді, бірақ бұл рәсімдердің элементтері Чингичнгиштің ерекше сипатына сенуден гөрі кеңінен таралған.