Кіріспе

Жеңіс алтары (Ara Victoriae) Рим Сенатының үйінде (Курия) орналасқан және Жеңіс қасиеттісінің алтын мүсінін алып тұрған. Алтар 29 ж.б.д. Октавиан (кейіннен Август) Актиум шайқасында Антоний мен Клеопатраның жеңілісін еске алу үшін құрылған.

Алып тастау

Алтарь 357 жылы император Констанций II бұйрығымен куриядан алынып тасталды. Кейін оны император Юлиан қалпына келтірді, ол Константин I-нің дінге өтуінен кейін Римнің дәстүрлі дінін сақтаған жалғыз император болды. 382 жылы Грациан олтарды тағы да алып тастады. Грациан қайтыс болғаннан кейін, 384 жылы Римнің діни дәстүрлерін сақтап қалуға тырысқан сенатор және Рим префекті Квинт Аврелий Симмах жаңа император Валентиан II-ге хат жазып, олтарды қалпына келтіруді сұрады. Миландағы император сарайында жас император бұл өтінішті қабылдамады. Милан епископы Амвросий Валентианды олтарды сақтау туралы өтінішті қабылдамауға көндірді. Дегенмен, ол талқылауға қатысқанмен, олтарды алып тастау туралы шешімнің негізгі авторы болған жоқ. Олтарды қалпына келтіру туралы қосымша өтініштер 391 жылы император Теодосий I-нің жарлығымен, империяда тек христиан дінінің ғана қабылданғанын қамтамасыз ету мақсатында жолданды. Узурпатор Евгений өзінің қысқа өмір сүрген билігінде (392–394) олтарды қалпына келтірді, бұл туралы Миландық Паулин "Амвросийдің өмірінде" жазған. 403 жылы жазған хатында Клавдиан мүсіннің (немесе олтардың) Сенат үйінде болғанын айтқан. Шеридан былай деп мәлімдейді: "Кейбіреулер алып тастау мен қалпына келтіру Жеңіс алтары мен Жеңіс мүсініне қатысты деп есептейді. Ал басқалары мүсін ешқашан орнынан жылжытылмаған дейді. Ежелгі авторлар олтар алынған кезде мүсінге не болғаны туралы ештеңе айтпаған, сондықтан бұл мәселеде нақтылыққа қол жеткізу мүмкін емес". Шеридан сондай-ақ "Жеңіс алтары мен мүсінінің тағдыры 408 жылғы бұтқа табынушылардың мүсіндеріне қарсы заңмен бекітілді" дейді, Codex Theodosianus XVI,10, 19-ға сілтеме жасайды.