Кіріспе
Британдық дворян (1879–1953)
Хью Ричард Артур Гровенор, 2-ші Вестминстер герцогы (19 наурыз 1879 – 19 шілде 1953) – британдық жер иесі және әлемдегі ең бай адамдардың бірі. Ол Виктор Гровенордың, 1-ші Вестминстер герцогының ұлы, граф Гровенордың және 9-шы Скарборо графының қызы Леди Сибелл Ламлидің ұлы болды. Әкесі қайтыс болғаннан кейін анасының келесі некесі арқылы ол Джордж Уиндхемнің өгей баласы болды.
"Бендор" лақап аты
Бала кезінен бастап және ересек өмірінде ол отбасы шеңберінде "Бендор" деп танылды, бұл оның атасы, бірінші герцогқа тиесілі болған және 1880 жылы, оның немересі дүниеге келген жылдан кейін "Дерби" жүлдесін жеңіп алған Bend Or атты жарыс атының есімі еді. Аталған есім – отбасының ежелгі, жоғалған гербіне жасалған шуақты сілтеме: көк түс фондық, алтын түсті көлденең жолақ, ол 1389 жылы Шығармалылық сотында қарастырылған танымал Scrope v Grosvenor ісінде Scrope әулетіне берілген. Оның әйелі Лоэлия естеліктерінде былай деп жазды: "Әрине, барлығы, тіпті оның ата-анасы мен қарындастары да, әдетте нәрестені "Белгрейв" деп атағандықтан, кез келген лақап аты жақсырақ болар деп ойлаған шығар. Дегенмен, ол жағысты, және күйеуімнің достары оны Бендор немесе Бенни деп атады".
Мүліктік
Оның ата-бабаларының Чеширдегі 54 бөлмелі Итон Холл сарайы, кең саябақтар, бақтар мен ат қораларынан тұрды. Сарайдың қабырғалары Гойя, Рубенс, Рафаэль, Рембрандт, Халс және Веласкестің шедеврлерімен безендірілген. Аң ауға құштар герцог Шотландия мен Францияда аңшылыққа арналған жеке үйлерге (Château Woolsack) ие болды. "Times" газетіндегі 21 шілде 1953 жылғы некрологында айтылғандай, "өлген күніне дейін ол Чеширде, Лейк-Дистрикт аймағында және Шотландияда үлкен көлемде ағаш отырғызу жобаларымен айналысты". Теңізге саяхаттау үшін ол "Катти Сарк" және "Флаинг Клауд" атты екі яхтасын таңдап алды. Құрлықта жүру үшін оның 17 Rolls Royce машинасы және Итон Холлдан тікелей Лондонға, оның Гросвенор Хаусы орналасқан қалаға сапарды жеңілдету үшін салынған жеке пойыз болды. Гросвенор Хаусы кейіннен АҚШ-қа Америка елшілігі ретінде пайдалану үшін жалға берілді.
Ерте өмір және мінез-құлқы
Өзінің әлеуметтік жағдайы бойынша, сән-салтанатқа толы өмірге туған көптеген адамдар сияқты, герцог көбінесе ләззат іздеумен шұғылданды. Ол "шынайы викториандық адам, көзі мылтығына, аңшыларына, итттеріне түсетін, жақын әйелдерінің төсегінің астына алмастарды жасыратын" деп сипатталды. Соғыс басталғанда ол әскери қызметке дер кезінде шақырылып, Бур соғысы мен Бірінші дүниежүзілік соғыста майдан офицері ретінде өз еркімен қатысты. Он тоғыз жасында ол граф де Мони басқарған француз пансионасына қысқа ғана уақытқа оқуға түсті, графтың кейбір оқушыларына жыныстық қысым көрсеткені туралы әңгімелер тарады. Кейінгі өмірінде герцог гомосексуализмге қатысты өте қатал ұстанымдарды білдіргенімен белгілі болды.
Әскери қызмет
Лорд Гросвенор Корольдік атты әскерге офицер болып қабылданып, Оңтүстік Африкада Екінші Бур соғысында қызмет етіп жатқанда, 1899 жылдың желтоқсан айында әкесінің орнын иеленді. Ұзаққа соқпай үйіне қайтып келген соң, 1900 жылдың ақпанында лорд Робертс пен лорд Милнердің адъютанты ретінде Императорлық йомендер қатарына қайта оралды. Кейптаунға келгеннен кейін, наурыздың басында майданға аттанғаны хабарланды. 1901 жылдың желтоқсанында қызметтен босатылып, келесі айда Чешир (Честер графының) Императорлық йомендерінің капитаны болып тағайындалды. Соғыс 1902 жылдың мамырында аяқталды. Кейіннен Оңтүстік Африка мен Родезияда жер сатып алып, 1902 жылдың соңында әйелімен бірге колонияға сапар жасады. 1906 жылы Чешир йомендерінде майор болып жоғарылатты. 1908 жылдың 1 сәуірінде Лондон полкінің 16-шы батальонының құрметті подполковнигі болып тағайындалды және 1915 жылға дейін осы лауазымда қызмет етті. Бірінші дүниежүзілік соғыста герцог өз еркімен майданға барып, шайқаста белсенділік танытып, сонымен қатар автомобильдерді техникалық жағынан шебер қолдануын көрсетті. Чешир йомендеріне қосылғанда Франция мен Египетте пайдалану үшін Rolls Royce бронеавтомобилінің прототипін жасады. 1916 жылы Египеттегі науқан кезінде генерал Уильям Пейтонның батыс шекаралық күштерінің құрамында герцог полктің бронеавтомобильдеріне қолбасшылық етіп, 1916 жылдың 26 ақпанында Агагия шайқасында Сенуси күштерін талқандауға қатысты. 1916 жылдың 14 наурызында ол бронеавтомобильдерді қарсыластарынан басым күштерге қарсы батыл шабуылға алып барды, нәтижесінде Бир Асисодағы жау лагері жойылды. HMT Moorina және HMS Tara экипаждарының Бір Хакимде жағдайы нашар екенін білген соң, ол тоғыз бронеавтомобильді – үш қарулы, бірақ бронеленбеген және тағы 28 автомобиль мен жедел жәрдем машинасын – Бір Хакимді құтқару үшін шөл арқылы 120 миль (193 км) жылдамдықпен жүргізді. Сенуси тұтқындаушылары қашуға тырысты, бірақ ашуланған британдық құтқарушылар оларды атып тастады. Тұтқындар қырғынды тоқтатуға тырысты, бірақ оларға сәттілік бұйырмады. Олар аймақта көптеп кездесетін бақалармен ғана тамақтанды, бірақ тұтқындаушыларының қатыгездік танытпағанын айтты. Дегенмен, бақа тамағын ұйымдастырған бас түрме бастығы, "Қасиетті Джо" деген лақап атымен танымал мұсылман дін қызметкері, көпшіліктің қолдауымен дарға асылды.
Марапаттар мен құрметтер
Герцог 1916 жылы жасаған ерлігі үшін DSO орденін алды. Ол оған, барлық сүйіктілеріне болғандай, жомарттықпен қарады. Герцог Chanel үшін Лондонның беделді Mayfair ауданында үй сатып алып, оған қымбат зергерлік бұйымдар мен өнер туындыларын сыйлады. 1927 жылы ол француз Ривьерасындағы Рокбрюн Кап Мартиндегі жер телімін сыйлады, онда Chanel өзінің Ла Пауза вилласын салды. Вестминстердің әйелдерге құда түсудегі жомарттығы мен шеберлігі туралы әр түрлі аңыз әңгімелер әлі де айтылып жүреді. Ол, әзірге, Chanel-ге жеткізілген көкөніс жәшігінің түбіне үлкен, өңделмеген зөбәржәтты жасырған екен. Вестминстер жеткізуші кейпінде Chanel-дің пәтеріне үлкен гүл шоғымен келді. Оның алдауы Chanel-дің көмекшісі "жеткізушіге" сыйлық бергеннен кейін ғана ашылды.
Саяси идеология
1931 жылы консерватор герцог өзінің қайын інісі Уильям Лайгонды, 7-ші граф Бошампты (1872–1938) король мен королеваға гомосексуал ретінде жариялаған. Ол Бошамп арқылы Либералдық партияны құртуды мақсат еткен. Король қорқып: «Мұндай адамдар өздерін-өздері атып өлтіреді деп ойладым», – деген. Бошамп құрлыққа кеткеннен кейін герцог оны айыптау үшін жеткілікті дәлелдер жинап, графты мемлекеттік лауазымдарынан кетуге мәжбүр еткен. Содан кейін ол оған: «Қымбат қайын інім, лайықты жаза алдың. Сенің, Вестминстер», – деп хат жазған. Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін ол оңшыл және антисемиттік идеяларды, соның ішінде «Оңшыл клубты» қолдаған. Коко Шанельдің өмірбаяуын жазған автордың айтуынша, «оның антисемиттік сөздері кеңінен танымал болған». 1939 жылдың жазында Вестминстер Ұлттық кеңесінің мүшесі ретінде «The Link» ұйымына қосылған. Британдық тарихшы Иан Кершоу Вестминстердің «яһудилер мен масондар туралы нацистердің қате көзқарастарына бейім болғанын» жазған, бұл оны «The Link» ұйымына қосылуға итермелеген. Данциг дағдарысы кезінде Вестминстер Лондонның неміс бомбалауы мүмкін екеніне ерекше алаңдаған, себебі ол Лондонның орталық бөлігіне көп мүлік иесі болған. Лорд Маунт Темпл, Лорд Брокет, Букклех герцогы, Лорд Моттстоун, Лорд Арнольд, Лорд Семпилл және Лорд Тавистокпен бірге Вестминстер герцогы Чемберлен үкіметін Данциг дағдарысын бейбіт жолмен шешуге, мүмкіндігінше Ұлыбритания Польшаны қорғау міндеттемесінен бас тартуға көндіруге тырысқан. Британдық тарихшы Ричард Гриффитс Вестминстерді «күшті антисемит» деп сипаттаған. Гриффитс оны 1939 жылдың жазында нацистік Германияны қорғауын жалғастырған Лордтар палатасындағы нацистік фракцияның «қатаң өзегінің» мүшесі ретінде сипаттаған. Вестминстердің және басқа нацистік көзқарастағы лордтардың, мысалы, лорд Редесдейл, лорд Брокет, лорд Букклех, лорд Моттстоун және лорд Семпиллдің сөздерінің басты тақырыбы – Ұлыбританияның Данциг дағдарысына араласуының қажеті жоқ екендігі және Германияға Польшамен дауды қалауынша шешуге мүмкіндік беру үшін дағдарыстан шығуы керек екендігі болған. Лордтар палатасына қарағанда, 1939 жылдың жазында нацистік Германияның танымалдылығы артып келе жатқандықтан, Төменгі палатада Рейхті қорғаған депутаттардың саны аз болған. Тіпті Германияны жақтаған депутаттар да мұндай көзқарастарды білдіру келесі сайлауда орындарынан айырылуына себеп болуы мүмкін екенін түсінген. Гриффитс Данциг дағдарысы кезінде Арчибальд Рамзи және К. Т. Калвервелл сияқты нацистік көзқарастағы депутаттарды «эцентриктік» деп сипаттаған. «Жалпы күннің жарығы» атты кітабында леди Диана Купер 1939 жылдың 1 қыркүйегін еске алады. Ол күйеуі, танымал консерватор Дафф Купермен бірге Лондонның «Савой Гриль» мейрамханасында Вестминстер герцогымен түскі ас ішкен. Ол еске алады:
when he [the Duke of Westminster] added that Hitler knew after all that we were his best friends, he set off the powder magazine. "I hope," Duff spat, "that by tomorrow he will know that we are his most implacable and remorseless enemies". Next day "Bendor", telephoning to a friend, said that if there was a war it would be entirely due to the Jews and Duff Cooper. In September 1939 after Britain declared war on the Reich on 3 September 1939 following the German invasion of Poland on 1 September 1939, Westminster hosted two meetings at his house of various pro Nazi peers and MPs to discuss a way to make a negotiated peace with Germany. The Foreign Secretary, Lord Halifax, heard reports that the meetings at Westminster's house were "of a very defeatist character"
The Duke, known for his pro German sympathies, was reportedly instrumental in influencing his former mistress, Coco Chanel, to use her association with Winston Churchill to attempt to broker a bilateral peace agreement between Britain and Germany. In late 1943 or early 1944, Chanel and her lover, German spy Hans Gunther von Dinklage, undertook such an assignment. Codenamed "Operation Modellhut", it was an attempt involving the British embassy in Madrid and Chanel to influence Churchill, and thereby persuade the British government to negotiate a separate peace with Germany. This mission as planned ultimately met with failure, as Churchill had no interest.
ол [Вестминстер герцогы] Гитлердің біздің ең жақсы достарымыз екенін білетінін айтқанда, жарылыс болды. «Мен үміттенемін», – деп түкірді Дафф, «ертең ол біздің ең қатал және кешірімсіз жауымыз екенін білсін». Келесі күні «Бендор» досына телефон соғып, соғыс болса, оның барлығы еврейлер мен Дафф Купердің кінәсінде екенін айтқан. 1939 жылдың 3 қыркүйегінде Ұлыбритания Германияның Польшаға басып кіргенінен кейін Рейхке соғыс жариялағаннан кейін Вестминстер өзінің үйінде нацистік көзқарастағы лордтар мен депутаттардың екі кездесуін өткізіп, Германиямен келісімге келу жолдарын талқылаған. Сыртқы істер министрі лорд Галифакс Вестминстер үйінде өткен кездесулердің «өте жеңілісші сипатта» болғаны туралы хабарларды естіген. Германияға деген сүйіспеншілігімен танылған герцог өзінің бұрынғы сүйіктісі Коко Шанельді Уинстон Черчилльпен байланысын пайдаланып, Ұлыбритания мен Германия арасындағы екіжақты бейбіт келісімге қол жеткізуге ықпал етуге көмектескен. 1943 жылдың соңында немесе 1944 жылдың басында Шанель және оның сүйіктісі, неміс тыңшысы Ханс Гунтер фон Динклаж осындай тапсырманы орындаған. «Модельхут операциясы» деп аталған бұл операцияға Мадридтегі британдық елшілік пен Шанельдің Черчилльге ықпал ету және осылайша британ үкіметін Германиямен жеке бейбітшілік туралы келіссөздер жүргізуге көндіру әрекеті қатысты. Алайда, бұл жоспарланған миссия сәтсіз аяқталды, өйткені Черчилльге мұндай келісімге қызығушылық болмады.
when he [the Duke of Westminster] added that Hitler knew after all that we were his best friends, he set off the powder magazine. "I hope," Duff spat, "that by tomorrow he will know that we are his most implacable and remorseless enemies". Next day "Bendor", telephoning to a friend, said that if there was a war it would be entirely due to the Jews and Duff Cooper. In September 1939 after Britain declared war on the Reich on 3 September 1939 following the German invasion of Poland on 1 September 1939, Westminster hosted two meetings at his house of various pro Nazi peers and MPs to discuss a way to make a negotiated peace with Germany. The Foreign Secretary, Lord Halifax, heard reports that the meetings at Westminster's house were "of a very defeatist character"
The Duke, known for his pro German sympathies, was reportedly instrumental in influencing his former mistress, Coco Chanel, to use her association with Winston Churchill to attempt to broker a bilateral peace agreement between Britain and Germany. In late 1943 or early 1944, Chanel and her lover, German spy Hans Gunther von Dinklage, undertook such an assignment. Codenamed "Operation Modellhut", it was an attempt involving the British embassy in Madrid and Chanel to influence Churchill, and thereby persuade the British government to negotiate a separate peace with Germany. This mission as planned ultimately met with failure, as Churchill had no interest.
Некелер мен ұрпақ
Герцог төрт рет үйленді және үш рет ажырасқан. Оның алғашқы некесі 1901 жылғы 16 ақпанда Констанс Эдвина (Шела) Корнуоллис Вестке (1876–1970) жасалды. 1909 жылы, жұбайлардың жалғыз ұлы анасының қасында болмағанда қайтыс болғаннан кейін, герцог әйелін баласын басқа еркектермен көңіл көтерумен айналысып, қараусыз қалдырды деп айыптады. 1913 жылға қарай, жұбайлар бөлек тұрып, екеуі де жақын достарымен араласты. Олардың ажырасуы 1919 жылғы 19 желтоқсанда ресімделді, герцог өзі ғана неке адалдығын бұзғанын мойындады және әйеліне 13 000 фунт стерлинг (1919 жылғы 13 000 фунт стерлинг соңғы жылдары шамамен <есептелген сомаға> тең), сол кезге дейінгі тарихтағы ең ірі соманы төледі. Ажырасудан бір ай өткен соң, әлгінше кінәсіз деп есептелген герцогиня герцогтың қызметкері болған, өзінен әлдеқайда жас жігітке тұрмысқа шықты. Ажырасқан жұбайлар өмір бойы жақсы қарым-қатынаста болды, тіпті қыздары үшін дебютанттар кештерін бірлесіп ұйымдастырды; екеуі де келесі некелерінен балалы болған жоқ. Олардың үш баласы болды: леди Урсула Мэри Оливия Гровенор (1902 жылғы 21 ақпан – 1978), 1924 жылы Уильям Патрик Филмер Санкиге үйленді және 1940 жылы ажырасты. 1940 жылы екінші рет майор Стивен Вернонға тұрмысқа шықты. Бірінші күйеуінен екі ұлы болды, Патрик (кино актрисасы Джозефин Гриффинге үйленген) және Кристофер Филмер Санки, ол өмірлік кезеңінде қайтыс болды. Екінші күйеуінен туған жалғыз баласы жас кезінде қайтыс болды. Урсула ханымның бірінші күйеуінен тараған ұрпақтары – екінші герцогтың жалғыз ұрпақтары. Олар Ұлыбританияда, Австралияда және Швецияда тұрады. Эдвард Джордж Хью Гровенор, Гровенор графы (1904–1909), 4 жасында апендицитке байланысты операциядан кейін қайтыс болды. Леди Мэри Констанс Гровенор (1910 жылғы 27 маусым – 2000). Оның екінші некесі 1920 жылғы 26 қарашада болды, ол кезде герцог Вайолет Мэри Нельсонның (1891–1983) екінші күйеуі болды. Олардың балалары болмады және 1926 жылы ажырасып кетті. Оның үшінші әйелі – Лоэлия Мэри Понсонби (1902–1993), ол 1930 жылғы 20 ақпанда үйленді. Олар балалы бола алмады және бірнеше жыл бөлек тұрғаннан кейін 1947 жылы ажырасты. Оның төртінші әйелі – Анна (Нэнси) Виннифред Салливан (1915–2003), ол 1947 жылғы 7 ақпанда үйленді. Олардың балалары болмады, және ол одан елу жыл өтті. Төрт некеден басқа, герцогтың көптеген махаббат оқиғалары болды және ол сүйіктісіне жомарт, әсем сыйлықтар жасауымен белгілі болды. Коко Шанельмен болған қарым-қатынасынан кейін ол бразилиялық Айме де Херенге қызықты, ол оған тұрмысқа шығуға мүдделі болмады, бірақ оған француздық тәж зергерлік бұйымдарының бір бөлігі болған қымбат зергерлік бұйымдарды сыйлады.
Lady Ursula Mary Olivia Grosvenor (21 February 1902 – 1978), married, firstly, William Patrick Filmer Sankey in 1924 and was divorced in 1940. She married, secondly, Major Stephen Vernon in 1940. By her first husband, she had two sons, Patrick (who married the film actress Josephine Griffin) and Christopher Filmer Sankey, who died during her lifetime. Her only child by her second husband died young. Lady Ursula's descendants by her first husband are the sole descendants of the 2nd Duke. They reside in the UK, Australia and Sweden. Edward George Hugh Grosvenor, Earl Grosvenor (1904–1909), who died aged 4, after an operation for appendicitis. Lady Mary Constance Grosvenor (27 June 1910 – 2000). His second marriage was held on 26 November 1920, when the Duke became the second husband of Violet Mary Nelson (1891–1983). They had no children together and were divorced in 1926. His third wife was Loelia Mary Ponsonby (1902–1993), whom he married on 20 February 1930. The couple were unable to have children and divorced in 1947 after several years of separation. His fourth wife was Anne (Nancy) Winifred Sullivan (1915–2003), who he married on 7 February 1947. They had no children, and she outlived him by fifty years. Apart from his four marriages, the Duke had multiple love affairs and was known to make lavish, spectacular presents to his lover of the moment. After his dalliance with Coco Chanel, he was fascinated by the Brazilian Aimée de Heeren, who was not interested in marrying him, but to whom he gave significant jewellery, once part of the French Crown Jewels.
Өлім және мұрагерлік
Герцог 1953 жылғы шілде айында 74 жасында Шотландияның Сазерленд аймағындағы Лох Мор Лоджында коронарлық тромбоз салдарынан қайтыс болды және Чешир графтығындағы Итон-Холлға жақын орналасқан Экклстон шіркеуінің қорымда жерленді. Ол екі қыз қалдырды. Оның лауазымдары мен Вестминстерлік мүлігі оның туысы Уильям Гровенорға, ал кейін оның кіші жартылай інісі лорд Хью Гровенордың (1914 жылы қаза тапқан) екі ұлына өтті. Қазіргі таңда лауазымды Хью Гровенор, Вестминстердің 7-ші герцогы иеленуде.