Кіріспе

Иероним Бош салған панель суреті

«Шөп шанағы» триптихы – Иероним Бош салған панель суреті, қазір Испанияның Мадрид қаласындағы Прадо мұражайында сақталуда. Дендрохронологиялық зерттеулер нәтижесінде шамамен 1516 жылы салғаны анықталды. Орталық панельде «Жероним Бош» деген қолтаңбасы бар, ал қанаттарының өлшемдері сыртқы жабыншаларында Боштің «Жолшы» туындысы бейнеленген.

Тарих

Сурет 1570 жылы Испания королі Филипп II сатып алған алты суреттің бірі болды және төрт жылдан кейін Эль-Эскориалға жіберілді. Кейін Саламанка графына сатылып, үш бөлікке бөлінді. 1848 жылы орталық бөлігі Испания королевасы Изабелла II сатып алып, Аранхуэсқа әкелді, оң бөлігі Эскориалға қайтарылды, ал сол бөлігі Прадо мұражайына жеткізілді. Триптих 1914 жылы аталған мұражайда толықтай қайта құрастырылды. Эскориалда оның көшірмесі сақтаулы.

Жапқыштар

Шатқыштардың сыртқы жағы, қазіргі Нидерланд триптихтерінің көпшілігі сияқты, боялған, бірақ бұл жағдайда Бош әдеттегі сұр бояудың орнына толық түстерді қолданды. Жабылып тұрғанда олар бір көрініс құрап, жолшынды бейнелейді. Оның төңірегінде тағы бір жолшыны тонау және дарға асылған адамды көрсететін миниатюралар тізбегі бейнеленген. Адам таяқпен иттің шабуылын тойтарыс етеді. Ең соңғы түсіндірмелерге сәйкес, бұл бейне күнәнің құлқысына (мысалы, екі билеушінің бейнесі арқылы шақырылған құштарлық сияқты) және оның төңірегінде болып жатқан зұлымдықтарға қарамастан өз жолын жалғастыратын адамды көрсетеді.

Бояу материалдары

Триптихті Bosch Research and Conservation Project жобасының ғалымдары жан-жақты зерттеді, ал нәтижелері кітап түрінде жарияланды. Боштің палитрасы азурит, қорғасын-қалайы сары, қызыл бояу және охр сияқты пигменттермен салыстырмалы түрде шешілген.