Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Кеміргіш түрі Жалпы ұрғашы (Microtus arvalis) - Еуропа кеміргіші.
Species of rodent
The common vole (Microtus arvalis) is a European rodent.
Таралуы және мекендейтін ортасы
Жалпы құс таралу және тіршілік ету орталары жағынан шектеулер жоқ және Еуразияның үлкен аймақтарында тұрады, бірақ Оркни құсынан басқа, Британ аралдарында жоқ. Микротус арвалис адам өркениетінің соңынан ергендіктен, негізгі және екінші деңгейлі мекендер ажыратылады. Негізгі мекендейтін жерлері - шөптесіндер, шөптесіндер және шөптесіндер сияқты тығыз орманнан басқалары. Екіншілік тіршілік ету орындары негізінен ауыл шаруашылығы алқаптары, онда ылғалды жерлер артықшылыққа ие. Жалпы құрттың табиғи азығы - шөп, бірақ ол көптеген ауыл шаруашылығы дақылдарымен (екінші деңгейлі тіршілік орындарында) тамақтанады және мұнда оның көбеюі негізгі тіршілік орындарына қарағанда жылдам болады.
The common vole is hardly restricted in means of distribution and habitat and inhabits large areas of Eurasia but, apart from the Orkney vole, not the British Isles. As Microtus arvalis followed human civilization, primary and secondary habitats can be distinguished. The primary habitats are everything but dense forests, such as meadows, heath lands, and fallow land. The secondary habitats are mainly agricultural fields, where shallow sloped areas are preferred. The natural food of the common vole is grass, but it also feeds on many agricultural crops (within secondary habitats) and here its reproduction is faster than in primary habitats.
Көбею, демография және жыртқыш
16-24 күндік жүктіліктен кейін аналық 3 - 8 жас бала туады, салмағы 1,0 - 3,1 г. Қыздар нәрестелерін туғаннан кейін 13-ші күннен бастап ұрықтандыра алады. Сондықтан бірінші бала 33-ші күннен бастап дүниеге келеді. Жыл сайынғы көбею наурыздан қазанға дейін созылады. Орташа өмір сүру ұзақтығы 4,5 ай, яғни жануарлардың көпшілігі қазан айында соңғы көбеюден кейін өледі, ал жылдың соңғы ұрпағы қыстан аман қалып, келесі көктемде көбеюді бастайды. Еркектерде салмағы 51 г, ал жүкті емес әйелдерде 42 г-ға жетеді. Жыныстық қатынас туылған кезде бірдей болады, бірақ жануарлар жетілгенде немесе популяция тығыздығы өскенде, қатынас әйелдерге жақтап 3: 1 немесе тіпті 4: 1 дейін тұрақталуы мүмкін. Бұл қатынастар әйелдер үшін айтарлықтай бәсекелестікті көрсетеді, бұл еркектер арасында өлім-жітім мен таралу деңгейінің жоғары болуына әкеледі. Халық тығыздығы маусымдық өзгеріп отырады және әдетте үш немесе бес жылдық циклдерді көрсететін ұзақ мерзімді ауытқушылықты көрсетеді. Тығыздықтары гектарына 100 адамнан (өте төмен деңгей) гектарына 500 адамнан (орта деңгей) кейбір жылдары гектарына 2000 адамға дейін жетеді. Реакция ретінде әйелдердің көбеюі азаяды немесе тіпті тоқтап қалады. Өсімдіктердің көбеюі тек халық санының деңгейіне ғана емес, сондай-ақ азық-түлік пен жарықтың мөлшері мен сапасына байланысты да өзгеруі мүмкін. Өзін-өзі реттеу (мысалы, көбею жылдамдығының төмендеуі) халықтың тығыздығының артуына жауап ретінде қарастырылды. Алайда, M. arvalis Орталық Еуропадағы көптеген жыртқыш жануарлардың негізгі азық-түлік көздерінің бірі болып табылады. Жердегі жыртқыш жануарлар негізінен қаз, шаян, жылан, қарақұйрық, түлкі және қаз.
After pregnancy of 16 to 24 days, females give birth to 3 to 8 juveniles, weighing between 1.0 and 3.1 g. Weaning is around the 20th day. Female juveniles can be impregnated from the 13th day after birth. Hence, first birth can be given from the 33rd day. During annual reproduction, which starts in March and ends in October, females usually have three reproductive cycles. The average life span is 4.5 months, which means that most animals die after the last reproduction in October, while the latest offspring in the year survives the winter and starts reproduction the following spring. Weights can reach 51 g in males and 42 g in non pregnant females. Sex ratio at birth is equal, but becomes female biased as the animals mature or with increasing population density when the ratio can level off to 3:1 or even 4:1 in favour of females. These ratios depict an intense competition for female mates, which leads to higher mortality and dispersal rates among the males. Population density varies seasonally and exhibits a considerable long term fluctuation that shows typically three year or five year cycles. Densities can range from 100 individuals per ha (very low level) over 500 individuals per ha (medium level) up to 2000 individuals per ha in some years. As reaction females' reproduction can decrease or even stop. Not only influenced by population level, reproduction rate can change with the amount and quality of food and light. Self regulation (e. g. decrease of reproduction rate) has been addressed to be a response to increased population densities. However, M. arvalis is one of the main food sources of a considerable number of predators in Central Europe. Buzzard, kestrel, long eared owl, tawny owl, and barn owl are some of the birds that feed on the common vole and so delimit population sizes. Ground predators are mainly weasel, stoat, adder, polecat, fox and boar.
Аумақтар мен ұялар
M. arvalis жер үстіне ұшып жүретін жолдарды ұстап тұрады, олар бүкіл үй аумағы арқылы темір жол жүйесі сияқты кеңейеді. Бұл ұшу-қону жолақтарынан тыс жерлерде Voles сирек кездеседі, бұл жылдам және қауіпсіз қозғалыс пен оңай бағдарлануға мүмкіндік береді. Жалпы құрттың көтерілу қабілеті өте нашар. Жер асты ұясы жер астына терең қазылып, азық-түлік сақтау, бала өсіру, демалу және ұйықтау үшін пайдаланылады. Ұяларды бес аналықпен бөлісіп, қорғауға болады, ал жас ұялар көбінесе туыс болады. Әйелдер аймақтық болып табылады және олармен бірге орналасқан аймақтарда бір-біріне ұқсамауы мүмкін. Сондықтан колониялар саны жеке санымен (яғни, халық тығыздығымен) артады. Көпбалалы құстар көп әйелге ие болғандықтан, аталық құстар аумақтарды сақтамайды және мүмкіндігінше жиі жұптасу үшін бірнеше аналықтардың аумақтары арасында "көшіп жүреді". Олар аумақтарында бір-біріне ұқсайды. Бұл нәтижелер еркектер мен әйелдердің (1200 - 1500 м2) әртүрлі үй ауқымымен расталады, бұл халық тығыздығы өскен сайын еркектер мен әйелдерде төмендеуі мүмкін. Халық санының өсуіне тағы бір себеп - бастапқы мекенді тастап, басқа мекенге көшіру. Аталықтардың таралуы көбінесе жұптар үшін бәсекелестікке байланысты.
M. arvalis maintains aboveground runways, which expand like a railway system through the entire home range. Voles are seldom seen outside these runways, which enable a faster and safer locomotion and easier orientation. The climbing ability of the common vole is very poor. Underground nests are dug deep into the ground and are used for food storage, offspring raising, and as a place for rest and sleep. Nests can be shared and defended by up to five females with juveniles that are related in most cases. Females are territorial and an overlap of occupied areas does not occur. Hence, the number of colonies increases with individual number (i. e. population density). As common voles have a polygynous mating system the males do not maintain territories and move as so called "floaters" between several females' territories in order to mate as often as possible. They can show overlap in territories. These findings are supported by the different home range sizes of males (1200–1500 m2) and females (300–400 m2) that can decrease in both males and females as population density rises. Another response to population growth is to leave the original habitat and move towards another one. Males predominantly conduct dispersal, being most often caused by the competition for mates.