Кіріспе

Мәскеудегі қалалық қоғамдық саябақ, Ресей, Мәскеудегі саябақ.

Александр бақшасы (Александровский сад) – Мәскеудегі ең алғашқы қалалық қоғамдық саябақтардың бірі. Парк үш жеке бақтан тұрады, олар Москва Манежінің ғимараты мен Кремль арасында Кремльдің батыс қабырғасының бойымен созылып жатыр.

Тарих

18 ғасырға дейін Александровский бақтардың орнында Неглинная өзені ағып, үстінен төрт көпір салынған. Тарихи деректер бойынша, өзен жағалауында халық мерекелері өткізіліп, суы таза болып, балық аулауға әйгілі болған. Наполеон соғыстарынан кейін император Александр I өзенді жер астына түсіріп, үш километрлік құбырға жабуға шешім қабылдады. 1812 жылғы өрттен кейін Мәскеуді қайта жаңарту жоспарының аясында сәулетші Осип Бове жобалаған бос қалған жерге бақтар салынып, абаттандырылды. Бұл бақтар 1819-1823 жылдары салынды және бастапқыда Кремль бақтары деп аталды. 1856 жылы Александр II-нің таққа отыруынан кейін бақтар Александр бақтары деп өзгертілді.

Жоғарғы бақ

Парктің негізгі кіреберісіне қарай, Ленинградтағы Марс даласынан әкелінген мәңгілік жалыны бар, аты белгісіз сарбаздың қабірі орналасқан. 1967 жылы салынған, онда Ұлы Отан соғысында Ленинградское шоссесінің 41-ші шақырымында, нацистік Германия әскерлерінің Мәскеуге ең жақын жеткен жерінде қаза тапқан жауынгердің денесі жатыр. Құрмет қарауылы тұратын Бірінші пост бұрын Ленин мавзолейінің алдында орналасқан, бірақ 1990 жылдары Аты белгісіз сарбаздың қабіріне көшірілді. Жоғарғы бақтың орталық бөлігінде Орта Арсенал мұнарасының астында салынған, қираған сияқты үңгір бар. 1841 жылға дейін салынбаса да, ол Боувтың бастапқы жоспарының бір бөлігі болған. Бақтың құйма темір қақпасы мен торлары Наполеонға қарсы Ресейдің жеңістерін еске алу үшін жасалған, ал оның тастары француз басқыншылығы кезінде Мәскеуде қираған ғимараттардың қирандыларынан құралған. Үңгірдің алдында 1914 жылдың 10 шілдесінде орнатылған обелиск тұр, бұл Романовтар династиясының 300 жылдығы тойланғаннан кейін бір жыл өткен соң болды. Финляндия граниттен жасалған ескерткіште Романов патшаларының тізімі және (Ресей) провинцияларының гербтері бейнеленген. Төрт жылдан кейін династия құлап, большевиктер (Лениннің «Монументалды пропаганда» туралы директивасы бойынша) императорлық бүркітті алып тастап, ескерткішті Лениннің жеке мақұлдаған 19 социалистік және коммунистік философтар мен саяси қайраткерлердің тізімімен қайта жасады. Бұл обелиск бастапқыда Төменгі бақта орналасқан, бірақ 1966 жылы қазіргі орнына көшірілді. Лениннің суретін алып тастап, түпнұсқасына сәйкес обелиск орнату мәселесі талқыланып жатыр. Бақтың осы бөлігін қоршап тұрған темір тордың дизайны фасциялардан тұрады, олар Наполеонға қарсы әскери жеңісті еске алуға арналған. Бақтың солтүстік бөлігі Манеж алаңындағы үлкен жер асты сауда орталығына іргелес орналасқан.

Ортаңғы бақ

Ортаңғы бақтың ең айқын ерекшелігі – Мәскеу Кремлінің шеткі Кутафья мұнарасы. Мұнараның қарамағында саябаққа тікелей Мәскеу метросына түсетін кіреберіс бар.

Төменгі бақ

1823 жылы жоспарланған Төменгі бақ Кремльге көлік және жаяу жүргіншілер кіретін екі қақпасының бірі – Боровицкая мұнарасына дейін созылады.