Кіріспе

бұрынғы сол атаумен Оңтүстік Вьетнам провинциясы

Демография

1989 жылы халықтың саны 273 879 адамды құрады. 1999 жылы халық саны 435 400 адамға жетті, ал 2009 жылы 701 194 адамды көрсетті. 2012 жылдың желтоқсан айында қала халқы миллионнан асты. 2019 жылы халықтың саны 1 055 414 адамды құрады, ал 2021 жылы 1 119 190 адамға жетті.

Нгуен әулеті

1861 жылы 16 желтоқсанда Биен-Хоаны басып алу Кочинчина жорығындағы (1858-62) одақтастардың маңызды жеңісі болды. Бұл науқан бір жағынан француздар мен испандар, екінші жағынан вьетнамдықтар (Нгуен әулетінің билігінде) арасында өтті. Ол бастапқыда шектеулі жазалау экспедициясы ретінде басталды, бірақ француз жаулап алу соғысымен аяқталды. Соғыс француз Кочинчина колониясының құрылуымен аяқталды, бұл Вьетнамда француз колониялық үстемдігінің дерлік бір ғасырға созылуының бастауы болды.

Вьетнам Республикасы

Биен Хоа Сайгонның ірі серкесі ретінде өсті, (Оңтүстік) Вьетнам Республикасының астанасы дами келе. Бірінші Индокитай соғысынан кейін Вьетнамның солтүстік және орталық аймақтарынан ондаған мың адам – олардың көп бөлігі римдік католиктер – "Азаттыққа жол" операциясы аясында Биен Хоаға қоныс аударды. Вьетнам соғысы кезінде АҚШ Әуе күштері қаланың жанында Биен Хоа әуе базасын пайдаланды. АҚШ және ОАРВН нысандарына минометтен шабуылдар жиі Биен Хоаның тұрғын аудандарынан жасалды. Екі танымал шабуыл 1968 жылғы Тэт мерекесінде және 1969 жылы болды.

Социалистік республика

Вьетнамның көптеген аймақтары сияқты, соғыстан кейінгі Бьен Хоа да 1975 жылдан 1980-жылдардың екінші жартысына дейін ауыр экономикалық құлдырауды бастан өткізді. Бұл, ішінара, 1950-жылдардың ортасында Солтүстік Вьетнамның коммунистік үкіметінен қашқан бұрынғы босқындар мен олардың ұрпақтарының көп шоғырланған болуына байланысты еді. Осы себепті, Бьен Хоа Вьетнам Республикасы құлағаннан кейінгі айларда коммунистік үкіметке қарсы ұсақ-тұсақ қарсылықтардың ортасы болды. 1980-жылдары Вьетнам Социалистік Республикасының үкіметі «Đổi Mới» экономикалық реформа саясатын бастады, соның арқасында Бьен Хоа экономикалық өрлеуді бастан кешірді. Бьен Хоа мен айналасындағы аймақтарға көптеген шетелдік инвестициялар тартылып, аймақ қарқынды индустрияланды. 2005 жылдан бастап Бьен Хоа Оңтүстік Вьетнамның ірі өнеркәсіптік орталығына айналды. Қала маңында көптеген зауыттар мен қоймалар жұмыс істейді (көбінесе жапон, сингапурлық, американдық, швейцариялық және басқа да шетелдік инвесторлардың бірлескен қаржыландыруымен). Биен Хоа қант фабрикасы қаланың жанында орналасқан. Демалыс орындарына келетін болсақ, қалада Донг Най өзенінің бойында бірнеше ойын-сауық парктері, түнгі клубтар мен мейрамханалар бар. Салыныс қарқыны өсті (көптеген батыс үлгісіндегі үйлер мен виллалар салынуда), ал жылжымайтын мүлік нарығы 1990-жылдардың ортасынан бері бірнеше өрлеу кезеңін бастан өткерді. Бьен Хоа – бұрынғы Вьетнам Республикасының (ВРВН) қаза тапқан әскерлері мен әскери шенеуніктерге арналған ірі ұлттық зираттың орналасқан жері. Алайда, қазіргі коммунистік режим бұл зиратқа тиісті көңіл бөлмейді, оның көп бөліктері зардап шегуде немесе түрлі құрылыс жобалары үшін бұзылып жатыр. Көп жағдайда сүйек қалдықтарына тиісті жерлеу рәсімі жасалмайды, бұл шетелде тұратын вьетнамдықтардың наразылығын тудырды, олардың көпшілігі Оңтүстіктен келген. Вьетнамдық Америка Қоры және оның «Қайтып келген қаза тапқандар» бағдарламасы зиратты қалпына келтіруге және жақын маңдағы жаппай қабірді қазуға тырысуда. 2015 жылдың соңында Вьетнам Премьер-Министрі №2488/QD TTg қаулысын шығарды, ол Бьен Хоаны бірінші санаттағы провинциялық қала деп таныды.

Көлік

Ұлттық 1-бағдарламалық жол, Ұлттық 51-бағдарламалық жол және Ұлттық 1К-бағдарламалық жол қаладан өтеді. Хо Ши Мин көпірі қаланың оңтүстігінен шығады. Солтүстік-Оңтүстік теміржолындағы Биен Хоа станциясы да қаладан шығады. Бьен Хоа әуе базасы Вьетнамдағы ең ірі әуе базаларының бірі. Донг Най порты Донг Най өзенінде орналасқан.

Қоршаған орта

Вьетнам соғысының нәтижесінде Бьен-Хоа әуе базасының маңындағы кейбір аймақтар диоксинмен ластанды. Әкімшілік осы аймақтарды тазалауға күш салуда.